ทศชาติชาดก เรื่อง มโหสถบัณฑิต ผู้ยิ่งด้วยปัญญาบารมี ตอนที่ 195

ปัญหาที่พระแม่เภรีทูลถามพระราชานั้น เป็นอุบายที่จะหยั่งน้ำพระทัยของพระองค์ได้เป็นอย่างดี เพราะหากจะถามกันตรงๆว่า มหาบพิตรทรงมีความรักในมโหสถบัณฑิตเพียงไร จริงอยู่ อาจจะถามได้ แต่พระดำรัสที่ตรัสตอบนั้น แม้จะตอบว่า รักยิ่งกว่าชีวิตของพระองค์เอง แต่ถึงกระนั้นก็ยังไม่อาจประกาศความรักและความปรารถนาดีที่พระองค์ทรงมีต่อมโหสถได้อย่างชัดแจ้งเป็นรูปธรรม

บทความธรรมะ Dhamma Articles > ทศชาติชาดก > มโหสถบัณฑิต
[ 8 ธ.ค. 2552 ] - [ ผู้อ่าน : 12453 ]
   Bookmark and Share
ทศชาติชาดก
เรื่อง มโหสถบัณฑิต ผู้ยิ่งด้วยปัญญาบารมี
ตอนที่ 195
 

    จากตอนที่แล้ว มโหสถได้เล่าเรื่องที่ตนกังวลให้พระแม่เภรีทราบว่า “ข้าแต่พระแม่เจ้า การที่เจ้าเหนือหัวโปรดพระราชทานยศแก่เกล้ากระผมในครั้งนี้ เป็นเพราะทรงโปรดปรานกระผมอย่างแท้จริง หรือเป็นเพียงอุบายอย่างหนึ่งเท่านั้น ขอพระแม่เจ้าโปรดใช้อุบายอะไรสักอย่างหนึ่ง เพื่อหยั่งน้ำพระทัยของพระราชาว่า พระองค์ทรงโปรดปรานกระผมเพียงไร ขอพระแม่เจ้าได้โปรดอนุเคราะห์กระผมสักครั้งเถิดขอรับ”

    พระแม่เภรีรับคำว่า “เอาเถอะ อาตมาภาพจะลองหยั่งพระทัยของพระราชาดู”

    วันรุ่งขึ้น พระแม่เภรีเข้าไปฉันในวังตามปกติ พระเจ้าจุลนีนมัสการพระนางแล้ว พระแม่เภรีจึงได้ขอโอกาสทูลถามปัญหาว่า “มหาบพิตร อาตมาภาพมีปัญหาข้อหนึ่งจะทูลถามพระองค์ หากมิทรงขัดข้อง โปรดประทานอนุญาตแก่อาตมาภาพด้วย ขอถวายพระพร”
 
    พระเจ้าจุลนีตรัสว่า “เชิญพระแม่เจ้าถามได้ตามสะดวก หากฉันทราบ ฉันก็จะตอบ”

    พระแม่เภรีจึงทูลถามว่า “ขอถวายพระพร มหาบพิตร สมมติว่ามีผีเสื้อน้ำตนหนึ่ง แสวงหาเนื้อมนุษย์เป็นอาหาร วันหนึ่งพระองค์ลงเรือไปในมหาสมุทรพร้อมด้วยผู้ติดตามอีกหกคน คือ พระชนนี พระนางนันทา พระอนุชาติขิณมนตรี พระสหายธนูเสกข์ ปุโรหิตเกวัฏ และมโหสถบัณฑิต ปรากฏว่าเรือของมหาบพิตรแล่นเข้าไปในเขตของผีเสื้อน้ำตนนั้น มันจึงระเบิดน้ำในมหาสมุทรออกมา แล้วฉุดเรือของมหาบพิตรไว้ ครั้นแล้วจึงข่มขู่มหาบพิตรว่า ท่านจะต้องส่งคนทั้งหกให้เรากินเสีย ตามลำดับ เราจึงจะปล่อยท่านไป...

    อาตมาภาพขอถามมหาบพิตรว่า เมื่อเหตุการณ์เป็นดังนี้ พระองค์จะทรงส่งใครให้แก่ผีเสื้อน้ำเป็นคนแรก คนที่สอง ที่สาม ที่สี่ ที่ห้า และที่หก ตามลำดับ มหาบพิตรทรงพอพระทัยอย่างใด ก็โปรดตรัสอย่างนั้นเถิด ขอถวายพระพร”

    พระเจ้าจุลนีทรงสดับปัญหาของพระแม่เภรีแล้ว ก็ตรัสตอบทันทีโดยไม่ทรงลังเลพระทัย “พระแม่เจ้า หากว่าเป็นเช่นนั้น ฉันก็จะให้พระมารดาก่อนเป็นลำดับแรก แล้วจึงให้แม่นันทาเทวีของฉันเป็นลำดับที่สอง ต่อจากนั้นฉันก็จะให้น้องชายติขิณมนตรี ให้ธนูเสกข์ และปุโรหิตเกวัฏตามลำดับ”

    “แล้วคนสุดท้ายล่ะ คือ มโหสถบัณฑิตอย่างนั้นรึ” พระแม่เภรีทูลถาม

   พระเจ้าจุลนีทรงปฏิเสธว่า “หามิได้พระแม่เจ้า ถึงตอนนั้น ฉันก็จะบอกผีเสื้อน้ำว่า เจ้าจงอ้าปากของเจ้า เมื่อมันอ้าปากแล้ว ฉันก็จะกระโดดเข้าปากของมันไป โดยจะไม่ยอมให้มโหสถของฉันต้องถูกเคี้ยวกินเป็นอันขาด ที่ฉันกล่าวมานี้ ฉันกล่าวตามความพอใจของฉันเอง”

    ปัญหาที่พระแม่เภรีทูลถามพระราชานั้น เป็นอุบายที่จะหยั่งน้ำพระทัยของพระองค์ได้เป็นอย่างดี เพราะหากจะถามกันตรงๆว่า มหาบพิตรทรงมีความรักในมโหสถบัณฑิตเพียงไร จริงอยู่ อาจจะถามได้ แต่พระดำรัสที่ตรัสตอบนั้น แม้จะตอบว่า รักยิ่งกว่าชีวิตของพระองค์เอง แต่ถึงกระนั้นก็ยังไม่อาจประกาศความรักและความปรารถนาดีที่พระองค์ทรงมีต่อมโหสถได้อย่างชัดแจ้งเป็นรูปธรรม
 
    ด้วยเหตุนี้เอง พระแม่เภรีจึงคิดผูกเป็นปริศนาขึ้นทูลถาม ซึ่งนับว่าเป็นวิธีการอันแยบยล และแสดงถึงความเป็นผู้มีปัญญาอย่างแท้จริง ซึ่งก็ตรงกับพระอัธยาศัยของพระเจ้าจุลนีที่เป็นคนตรงไปตรงมา หากทรงโปรดหรือไม่ทรงโปรดผู้ใด ก็ตรัสตามพระอัธยาศัย และเพราะเหตุที่ทรงพอพระทัยมโหสถบัณฑิตอย่างมาก ดังนั้นจึงไม่น่าแปลกใจเลยว่า เหตุใดพระองค์จึงทรงโปรดพระราชทานตำแหน่งเสนาบดีและตำแหน่งผู้สำเร็จราชการให้แก่มโหสถในคราวเดียวเหมือนจะทรงทับถมให้

    พระแม่เภรีได้ฟังพระดำรัสนั้นแล้ว ก็เป็นอันได้ทราบถึงน้ำพระทัยของพระเจ้าจุลนีอย่างถ่องแท้ว่า ท้าวเธอทรงมีความรักท่านมหาบัณฑิตเสียยิ่งกว่าตน แต่ทว่าคุณความดีของท่านมหาบัณฑิต จักปรากฏด้วยถ้อยคำเพียงเท่านี้ก็หาไม่ ยังน้อยนักหากจะรู้กันเพียงแค่สองคน
 
    ดังนั้น พระแม่เภรีจึงคิดว่า “เราควรแถลงเกียรติคุณของมโหสถให้ปรากฏในที่ประชุมชน เมื่อนั้นคุณความดีของมโหสถก็จักปรากฏเด่นชัด ดุจดวงจันทร์เพ็ญที่ลอยเด่นในท้องฟ้า ฉะนั้น”

    พระแม่เภรีดำริแล้ว จึงกราบทูลพระเจ้าจุลนีว่า “ขอถวายพระพร มหาบพิตรทรงซาบซึ้งในคุณงามความดีของมโหสถบัณฑิตมากเพียงใด ก็สมควรประกาศคุณความดีเหล่านั้นให้ปรากฏในท่ามกลางมหาชนตามเหตุผลที่มหาบพิตรได้ประจักษ์แล้ว อาตมาภาพใคร่ขอประทานพระราชวโรกาส ให้บรรดาข้าราชบริพารทั้งฝ่ายหน้าและฝ่ายใน ได้มาประชุมพร้อมกัน...
 
    เมื่อนั้นอาตมาภาพก็จะทูลถามมหาบพิตรเช่นเดียวกับที่ได้ทูลถามแล้วเมื่อสักครู่ ขอให้มหาบพิตรตรัสตอบพร้อมด้วยทรงอธิบายเหตุผลให้กระจ่าง มหาชนทั้งหลายเมื่อได้ฟังจากพระโอษฐ์ของมหาบพิตรเอง ก็ย่อมเห็นประจักษ์ในคุณงามความดีของมโหสถบัณฑิตอย่างแน่นอน ขอถวายพระพร”
 
    พระเจ้าจุลนีทรงดีพระทัย ตรัสว่า “พระแม่เจ้าดำริชอบแล้ว เรื่องนี้ ฉันยินดีทีเดียวและพร้อมที่จะตอบตามที่ฉันเห็นจริง พระแม่เจ้าเองก็ทราบอยู่มิใช่หรือว่า อัธยาศัยของฉันน่ะ ไม่เคยมีความตระหนี่ที่จะกล่าวถึงความดีของบัณฑิตเลย และเช่นกัน ฉันจะไม่ยอมปิดบังความชั่วของใครเป็นอันขาด ใครชั่วฉันก็ว่าชั่ว ใครดีฉันก็ว่าดี นี่แหละอัธยาศัยของฉัน”
 
พระแม่เภรีรับว่า “ข้อนั้นอาตมาทราบดี มหาบพิตร”
“ถ้าเช่นนั้น พระแม่เจ้าก็อย่าได้รอช้าอยู่เลย จงเร่งดำเนินการตามที่เห็นสมควรเถิด”

     เมื่อเห็นว่าพระเจ้าจุลนีทรงอนุวัตตามด้วยดี พระแม่เภรีก็ยิ่งมีความปลื้มใจ ถือเอาพระราชดำรัสของท้าวเธอ ประกาศเชิญให้เหล่าข้าราชบริพารทั้งฝ่ายหน้าและฝ่ายในมาประชุมพร้อมกัน ณ ท้องพระโรง

    เมื่อเหล่าข้าราชบริพารทั้งหมดมาประชุมพร้อมกันแล้ว พระแม่เภรีจึงถือโอกาสทูลถามปัญหานั้นทันที พระเจ้าจุลนีทรงสดับคำถามแล้ว ก็มีพระดำรัสตอบดังที่ได้ตรัสแล้ว

    ฝ่ายพระแม่เภรี ต้องการจะทราบเหตุผลที่ท้าวเธอทรงตัดสินพระทัย ส่งพระมารดาให้ผีเสื้อน้ำกินเป็นลำดับแรก จึงได้ทูลถามว่า “ขอถวายพระพร มหาบพิตร ธรรมดาว่ามารดานั้นย่อมมีคุณแก่บุตรเป็นอันมาก คนอื่นถึงจะมีอุปการะมากเพียงไร ก็ไม่อาจเทียบเท่าคุณของมารดาได้เลย โดยเฉพาะพระราชชนนีของมหาบพิตรนั้น ทรงมีพระคุณแก่มหาบพิตรสุดที่จะประมาณได้ ทรงเลี้ยงดูอุ้มชูมหาบพิตรมา ตลอดกาลอันยาวนาน...

    แม้ในคราวที่ฉัพภิพราหมณ์คิดจะปลงพระชนม์มหาบพิตร พระมารดาพระองค์นี้มิใช่หรือ ที่ทรงเปลื้องมหาบพิตรให้รอดพ้นจากการถูกปลงพระชนม์ในครั้งนั้น...

    ขอมหาบพิตรโปรดทรงพระอนุสรณ์ด้วยเถิด พระราชชนนีของมหาบพิตรทรงพระคุณมากล้นถึงเพียงนี้ แต่ไฉนมหาบพิตรจึงตรัสว่า จะทรงมอบพระมารดาให้ผีเสื้อน้ำกินก่อนใครๆ หรือเป็นเพราะทรงเห็นโทษอันใดของพระนางเล่า ขอมหาบพิตรจงตรัสตอบให้กระจ่างเถิด”
 
    ส่วนว่าพระเจ้าจุลนีจะตรัสอธิบายอย่างไรนั้น โปรดติดตามตอนต่อไป
 
พระธรรมเทศนาโดย: พระราชภาวนาวิสุทธิ์ (ไชยบูลย์ ธมฺมชโย)

http://goo.gl/yrjoe

     
Tag : เทศนา  พระราชภาวนาวิสุทธิ์  ปัญหา  ปัญญา  บารมี  ชาดก  dhamma  

พิมพ์บทความนี้


<< ก่อนหน้า
ทศชาติชาดก เรื่อง มโหสถบัณฑิต ผู้ยิ่งด้วยปัญญาบารมี ตอนที่ 194 ทศชาติชาดก เรื่อง มโหสถบัณฑิต ผู้ยิ่งด้วยปัญญาบารมี ตอนที่ 196
ถัดไป >>

   

Bookmark and Share   

บทความอื่นๆ ในหมวด

      ทศชาติชาดก เรื่อง มโหสถบัณฑิต ผู้ยิ่งด้วยปัญญาบารมี ตอนที่ 202
      ทศชาติชาดก เรื่อง มโหสถบัณฑิต ผู้ยิ่งด้วยปัญญาบารมี ตอนที่ 201
      ทศชาติชาดก เรื่อง มโหสถบัณฑิต ผู้ยิ่งด้วยปัญญาบารมี ตอนที่ 200
      ทศชาติชาดก เรื่อง มโหสถบัณฑิต ผู้ยิ่งด้วยปัญญาบารมี ตอนที่ 199
      ทศชาติชาดก เรื่อง มโหสถบัณฑิต ผู้ยิ่งด้วยปัญญาบารมี ตอนที่ 198
      ทศชาติชาดก เรื่อง มโหสถบัณฑิต ผู้ยิ่งด้วยปัญญาบารมี ตอนที่ 197
      ทศชาติชาดก เรื่อง มโหสถบัณฑิต ผู้ยิ่งด้วยปัญญาบารมี ตอนที่ 196
      ทศชาติชาดก เรื่อง มโหสถบัณฑิต ผู้ยิ่งด้วยปัญญาบารมี ตอนที่ 194
      ทศชาติชาดก เรื่อง มโหสถบัณฑิต ผู้ยิ่งด้วยปัญญาบารมี ตอนที่ 193
      ทศชาติชาดก เรื่อง มโหสถบัณฑิต ผู้ยิ่งด้วยปัญญาบารมี ตอนที่ 192
      ทศชาติชาดก เรื่อง มโหสถบัณฑิต ผู้ยิ่งด้วยปัญญาบารมี ตอนที่ 191
      ทศชาติชาดก เรื่อง มโหสถบัณฑิต ผู้ยิ่งด้วยปัญญาบารมี ตอนที่ 190



สร้างโลกสดใสด้วยสันติสุขภายใน 24 น.
สำหรับสมาชิกเขตนอก และสาธุชน


พิธีทอดกฐินวัดพระธรรมกาย
ประจำปี 2557




รับสมัครเจ้าหน้าที่ธุรการ จำนวนหลายอัตรา


   ค้นหา บทความธรรม    

  ฝันในฝันวิทยา
  สารพันธรรมะ
  ปกิณกธรรม
  ผลการปฏิบัติธรรม
  โครงการฟื้นฟูศีลธรรมโลก
  ธรรมะบันเทิง
  ข่าว
  ข่าวประชาสัมพันธ์
  ข่าวบุญฝากประกาศ
  DMC NEWS
  ข่าวรอบโลก
  กิจกรรมเว็บ dmc.tv
  Scoop - Review DMC
  เรื่องเด่นทันเหตุการณ์
  Review รายการ DMC
  หนังสือธรรมะ
  ธรรมะเพื่อประชาชน
  ที่นี่มีคำตอบ
  หลวงพ่อตอบปัญหา
  อยู่ในบุญ
  สุขภาพนักสร้างบารมี
  นิทานชาดก
  CaseStudy กฎแห่งกรรม
  กฎแห่งกรรม
  เรื่องราวชีวิต
  เหลือเชื่อแต่จริง
  อุทาหรณ์สอนใจ
  ฮอตฮิต...ติดดาว
  วิบากกรรม...ทำให้ทุกข์
  บุญเกื้อหนุน
  ปรโลกนิวส์
  ธรรมะและสมาธิ
  พุทธประวัติ
  สมาธิ
  ผลการปฏิบัติธรรมนานาชาติ
  ทศชาติชาดก
  พุทธประวัติและวันสำคัญ
  บทสวดมนต์
  ศัพท์ธรรมะ ภาษาอังกฤษ
  มหาปูชนียาจารย์
  อานุภาพมหาปูชนียาจารย์
  ประวัติ
  กิจกรรม
  ธุดงค์สถาปนาเส้นทางมหาปูชนียาจารย์
  About DMC
  เกี่ยวกับ DMC
  DMC GUIDE
  มือถือ Mobile
  คู่มือเว็บ www.dmc.tv
  มาวัดพระธรรมกาย
   ค้นหา บทความธรรม    

ธรรมะที่เกี่ยวข้อง - Related
ปฏิทินวันพระ
ปฏิทินวันพระ

บันทึกผลปฏิบัติธรรม
บันทึกผลการปฏิบัติธรรม

สถานที่ปฏิบัติธรรม
สถานที่ปฏิบัติธรรมทั่วไทย

สถานที่ปฏิบัติธรรมดอกไม้บาน
สถานที่ปฏิบัติธรรมดอกไม้บาน

ธุดงค์แก้ว ศุกร์ เสาร์ อาทิตย์
ธุดงค์แก้ว ศุกร์ เสาร์ อาทิตย์

ปฏิบัติธรรมสมาธิแก้ว
ปฏิบัติธรรมสมาธิแก้ว

ตารางตักบาตรทั่วไทย
ตารางตักบาตรพระทั่วไทย

ตารางตักบาตรทั่วไทย
ศึกษาธรรมะทางไกล DOU

บวชพระ
สมัครบวชพระ

ค่ายปิดเทอม
ค่ายปิดเทอม

ธรรมะเพื่อประชาชน
ธรรมะเพื่อประชาชน

พุทธประวัติ
พุทธประวัติ

พุทธสุภาษิต
พุทธสุภาษิต

พระไตรปิฎก
พระไตรปิฎก

พระศรีอริยเมตไตรย์
พระศรีอริยเมตไตรย์

ธรรมกาย
ธรรมกาย

ประวัติพระเทพญาณมหามุนี (หลวงพ่อธัมมชโย)
ประวัติพระเทพญาณมหามุนี
(หลวงพ่อธัมมชโย)

บทสวดธัมมจักกัปปวัตตนสูตร พร้อมคำแปล
บทสวดธัมมจักกัปปวัตตนสูตร พร้อมคำแปล

วัดในพระพุทธศาสนา
วัดในพระพุทธศาสนา

ความดีพื้นฐานสากล 5 ประการ
ความดีสากล 5 ประการ

สื่อการเรียนรู้พระพุทธศาสนา
สื่อการเรียนรู้พระพุทธศาสนา

ร้านหนังสือออนไลน์
ร้านหนังสือออนไลน์

Social Network กับงานพระพุทธศาสนา
Facebook Fanpage



รับแจ้งข่าวภัยพระพุทธศาสนาบนสังคมออนไลน์
รับแจ้งข่าวภัยพระพุทธศาสนา
บนสังคมออนไลน์ (Social Network)

สื่อประกาศขอขมาต่อวัดพระธรรมกาย
สื่อประกาศขอขมาต่อวัดพระธรรมกาย

ข้อเสนอแนะ และแจ้งปัญหาการใช้งานเว็บไซต์
สมัครเป็นอาสาสมัคร

ข้อเสนอแนะ และแจ้งปัญหาการใช้งานเว็บไซต์
ข้อเสนอแนะ และแจ้งปัญหาการใช้งานเว็บไซต์