อานิสงส์บุญถวายสังฆทาน

สังฆทาน มิได้หมายถึง การถวายถังเหลืองที่บรรจุสิ่งของจตุปัจจัยแด่พระสงฆ์ตามมโนภาพในใจคนทั่วไป แต่ สังฆทาน คือทานที่มุ่งเจาะจงไปในหมู่สงฆ์โดยไม่เลือกถวายจำเพาะรูปใดรูปหนึ่ง ถวายให้เป็นสิทธิ์กลางแด่คณะสงฆ์ เพื่อคณะสงฆ์จะจัดสรรแบ่งปันต่อไป การถวายสังฆทานแม้ถวายพระภิกษุเพียงรูปเดียว https://dmc.tv/a19868

บทความธรรมะ Dhamma Articles > Review รายการ
[ 7 เม.ย. 2558 ] - [ ผู้อ่าน : 19563 ]
อานิสงส์บุญถวายสังฆทาน
 
เรื่อง : พระมหาเสถียร สุวณฺณฐิโต ป.ธ. ๙ / พระมหาวิริยะ ธมฺมสารี ป.ธ. ๙ /
ภาพประกอบ : กองพุทธศิลป์


“พี่เพิ่งรู้เดี๋ยวนี้เองว่า การถวายสังฆทานมีผลมากหากพี่กลับไปเกิดเป็นมนุษย์อีกครั้ง

จะหมั่นถวายทานมุ่งตรงต่อหมู่สงฆ์และจะไม่ประมาทในการดำเนินชีวิตเลย”
 

      สังฆทาน มิได้หมายถึง การถวายถังเหลืองที่บรรจุสิ่งของจตุปัจจัยแด่พระสงฆ์ตามมโนภาพในใจคนทั่วไป แต่ สังฆทาน คือทานที่มุ่งเจาะจงไปในหมู่สงฆ์โดยไม่เลือกถวายจำเพาะรูปใดรูปหนึ่ง ถวายให้เป็นสิทธิ์กลางแด่คณะสงฆ์ เพื่อคณะสงฆ์จะจัดสรรแบ่งปันต่อไป การถวายสังฆทานแม้ถวายพระภิกษุเพียงรูปเดียว แต่ถ้าท่านมารับถวายในนามตัวแทนสงฆ์ก็จัดว่าเป็นสังฆทานเช่นกัน

    สังฆทาน...เป็นทานที่ขยายใจให้กว้างไปในความเป็นหมู่คณะ คือ เพื่อให้เป็นประโยชน์แด่สงฆ์โดยส่วนรวม ไม่เหมือนปาฏิบุคลิกทาน ซึ่งเป็นทานที่เลือกถวายเจาะจงแด่พระที่ค้นุ เคยหรือที่ตนศรัทธาเท่านั้นพระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสสรรเสริญสังฆทานว่ามีผลมากกว่าปาฏิบุคลิกทานดังนี้

    “เราไม่กล่าวว่า ปาฏิบุคลิกทานมีผลมากกว่าสังฆทานด้วยปริยายอะไร ๆ เลย สังฆทานเป็นประมุขของผู้หวังบุญ พระสงฆ์นั่นแลเป็นประมุขของผู้บูชา และเป็นเนื้อนาบุญของชาวโลกไม่มีเนื้อนาบุญอื่นยิ่งกว่า”

    ต่อไปนี้เป็นการเปรียบเทียบผลานิสงส์ของสังฆทานกับปาฏิบุคลิกทาน

     สมัยหนึ่ง มีธิดาสองพี่น้องชื่อภัททาและสุภัททาแห่งบ้านนาลกคาม บิดาของพวกเธอเป็นอุปัฏฐากพระเรวตเถระ ต่อมานางภัททาผู้เป็นพี่สาวได้แต่งงานไป แต่พอรู้ว่าตัวเองเป็นหมัน จึงขอให้สามีพาน้องสาวของตนคือนางสุภัททามาเป็นภรรยาร่วมด้วยอีกคน
 

    เมื่อมาอยู่ด้วยกันแล้ว พี่สาวยังได้สอนน้องด้วยความปรารถนาดีว่า “เธอต้องยินดีในการให้ทานไม่ประมาทในการประพฤติธรรม แล้วประโยชน์ในปัจจุบันและในภพหน้าจะได้บังเกิดขึ้นแก่เธอ” นางสุภัททาผู้เป็นน้องสาวก็ทำตามโอวาทของพี่สาว โดยตั้งใจสั่งสมบุญกุศลอย่างไม่ขาดตกบกพร่องเลย

    วันหนึ่ง นางสุภัททาได้ไปนิมนต์พระเรวตเถระมาฉันภัตตาหารที่บ้าน พระเถระต้องการให้นางได้บุญมากขึ้นกว่านี้ จึงแนะนำให้นางมีโอกาสถวายสังฆทานแด่คณะสงฆ์ โดยท่านเมตตาพาพระภิกษุอีก ๗ รูป เพื่อให้เป็นองค์สงฆ์มาฉันที่บ้านด้วย นางได้ถวายภัตตาหารแด่พระทุกรูปด้วยจิตเลื่อมใสยิ่งนักอุปนิสัยในการถวายทานของทั้งสองพี่น้องนั้นแตกต่างกัน คือ พี่สาวมักเลือกถวายเฉพาะพระที่ตนศรัทธาหรือคุ้นเคย แต่น้องสาวไม่เลือกถวายเฉพาะเจาะจงรูปใด ครั้นละโลกไปน้องสาวไปเกิดเป็นเทพธิดาในชั้นนิมมานรดีส่วนพี่สาวได้ไปบังเกิดในชั้นดาวดึงส์ เป็นบริจาริกาของท้าวสักกเทวราชเทพธิดาสุภัททาตรวจตราสมบัติของตนในชั้นนิมมานรดีก็พบว่า “สมบัติเหล่านี้ เราได้มาด้วยการอยู่ในโอวาทของพี่สาวแล้วทำทานด้วยจิตที่มุ่งไปในหมู่สงฆ์”
 
    จากนั้นก็ตรวจดูสมบัติของพี่สาวตน ก็เห็นว่าพี่สาวได้ไปเกิดเป็นเทพธิดาในชั้นดาวดึงส์ซึ่งต่ำกว่าตน นางจึงคิดที่จะอนุเคราะห์พี่สาวโดยลงไปหาที่วิมานของภัททาเทพธิดา พร้อมกับกล่าวเรียกชื่อของอดีตพี่สาวแสนดี ฝ่ายภัททาเทพธิดาเห็นเทพธิดาผู้แปลกหน้า จึงถามขึ้นว่า “ท่านมีรัศมีรุ่งเรืองเกินทวยเทพชั้นดาวดึงส์ ข้าพเจ้าไม่เคยเห็นท่านมาก่อน ท่านมาจากเทวโลกชั้นไหนจึงได้เรียกชื่อเดิมของข้าพเจ้าว่าภัททา”
 

    สุภัททาเทพธิดาตอบว่า “ฉันชื่อสุภัททาในภพครั้งยังเป็นมนุษย์ ฉันเป็นน้องสาวของพี่ทั้งได้เป็นภรรยาร่วมสามีของพี่ด้วย ครั้นละจากภพมนุษย์แล้ว ก็ได้ไปเกิดในชั้นนิมมานรดี”ภัททาเทพธิดาถามถึงบุพกรรมของน้องสาวว่าทำบุญอะไรถึงได้ไปบังเกิดในชั้นนิมมานรดีทั้งยังเป็นผู้สว่างไสวรุ่งเรืองมากเช่นนี้ สุภัททาเทพธิดาก็เฉลยว่า “เมื่อชาติก่อน ฉันมีใจเลื่อมใสได้ถวายบิณฑบาต ๘ ที่ แด่สงฆ์ผู้เป็นทักขิไณยบุคคล ๘ รูป เพราะบุญนั้นฉันจึงมีวรรณะงามเช่นนี้ และมีรัศมีสว่างไสวไปทั่วทุกทิศ”

    ภัททาเทพธิดาถามต่อไปว่า “พี่ได้ถวายภัตตาหารแด่ภิกษุทั้งหลายผู้ประพฤติพรหมจรรย์มากครั้งกว่าเธอ แต่ทำไมยังเกิดในเหล่าเทวดาชั้นต่ำกว่าเธอ ส่วนเธอได้ถวายน้อยครั้งกว่าพี่ ทำไมจึงได้รับผลวิเศษเช่นนี้ล่ะ”

    สุภัททาเทพธิดาจึงอธิบายบุพกรรมของตนเพิ่มไปอีกว่า “พระเรวตเถระมุ่งจะให้เกิดประโยชน์
เพื่ออนุเคราะห์แก่ฉัน จึงบอกให้ฉันถวายแด่สงฆ์เถิด เพราะการถวายทานที่เป็นไปในหมู่สงฆ์นั้น มีผลมากกว่าการถวายทานเฉพาะเจาะจงบุคคล ทานของฉันจึงเป็นสังฆทานซึ่งมีผลหาประมาณมิได้ ส่วนพี่ถวายเฉพาะพระภิกษุเป็นรายบุคคล ดังนั้นทานของพี่จึงมีผลไม่มากเท่าฉัน”

    ภัททาเทพธิดาได้ฟังก็รู้สึกอัศจรรย์ใจจึงกล่าวว่า “พี่เพิ่งรู้เดี๋ยวนี้เองว่า การถวายสังฆทานมีผลมาก หากพี่กลับไปเกิดเป็นมนุษย์อีกครั้ง จะหมั่นถวายทานมุ่งตรงต่อหมู่สงฆ์ และจะไม่ประมาทในการดำเนินชีวิตเลย” จากนั้นสุภัททาเทพธิดาก็ลาไปสวรรค์ชั้นนิมมานรดีของตน

     ลำดับนั้น ท้าวสักกะทอดพระเนตรเห็นสุภัททาเทพธิดาซึ่งมีรัศมีรุ่งเรืองกว่าชาวสวรรค์ชั้นดาวดึงส์ทั้งหมด และได้สดับการสนทนาของเทพธิดาทั้งสอง จึงตรัสสรรเสริญผลบุญอันมากมายของสังฆทานว่า “ดูก่อนภัททาน้องสาวของเธอรุ่งเรืองกว่าเธอ ก็เพราะในชาติก่อนนางได้ถวายสังฆทานซึ่งมีผลไม่มีที่เปรียบได้ ความจริงในเรื่องนี้ ฉันเคยทูลถามพระพุทธเจ้าครั้งประทับอยู่ ณ ภูเขาคิชฌกูฏว่าถวายทานในบุคคลประเภทใดถึงจะมีผลมากซึ่งพระพุทธเจ้าตรัสตอบฉันอย่างแจ่มแจ้งว่า

     ชื่อว่าสงฆ์เป็นผู้ปฏิบัติตรง ตั้งมั่นอยู่ในปัญญาและศีล เมื่อมนุษย์ทั้งหลายผู้มุ่งบุญถวายทานในท่านเหล่านี้ ทานที่ถวายแด่หมู่สงฆ์ย่อมมีผลมากกว่าถวายเป็นรายบุคคล แม้ว่าจะเป็นท่านผู้ปฏิบัติอริยมรรค ๔ หรือท่านผู้ตั้งอยู่ในอริยผล ๔ ก็ตามที
 

    พระสงฆ์เป็นผู้มีคุณยิ่งใหญ่ไพบูลย์ไม่มีที่เปรียบได้ เหมือนทะเลที่ยากจะคาดคะเนได้ว่ามีปริมาณน้ำเท่านั้นเท่านี้ ฉะนั้น พระสงฆ์แลเป็นผู้ประเสริฐสุด เป็นสาวกของพระพุทธเจ้าผู้มีความเพียร พระสงฆ์เป็นเยี่ยมในหมู่นรชนเป็นผู้นำแสงสว่างแห่งพระสัทธรรมที่พระพุทธเจ้าทรงประกาศแล้วมาชี้แจงแถลงไขใครก็ตามที่ได้ถวายทานมุ่งตรงต่อหมู่สงฆ์ชื่อว่าเป็นทานที่ถวายดีแล้วและบูชาโดยชอบแล้ว เพราะทานนั้นจัดเป็นสังฆทานที่มีผลมากมาย

    พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงให้ความสำคัญกับความเป็นหมู่คณะส่วนรวมมากกว่าส่วนบุคคล หากมองในระยะยาว ถ้าปรารถนาให้พระศาสนามั่นคงเป็นที่พึ่งของมวลมนุษยชาติในยุคต่อ ๆ ไปแล้ว ก็ต้องอาศัยการขับเคลื่อนจากหมู่คณะสงฆ์ มิใช่จากบุคคลใดบุคคลหนึ่งเพราะการสืบทอดพระศาสนาเป็นภารกิจของศาสนทายาททุกรุ่นทุกคน

     ดังนั้นจึงเป็นเหตุเป็นผลว่า ทำไมการถวายด้วยใจที่มุ่งไปในหมู่สงฆ์จึงได้ผลบุญมากกว่าการเลือกถวายรายบุคคล การเลือกถวายเจาะจงรายบุคคลแม้ว่าเป็นผู้มีคุณวิเศษมากเพียงใดก็ตาม ก็ยังไม่เทียบอานิสงส์แห่งการถวายทานที่มุ่งตรงต่อหมู่คณะสงฆ์ได้เลย ดังนั้นเมื่อปรารภเหตุจะถวายทาน ไม่พึงเลือกที่รักผลักที่ชังในตัวพระพึงถวายเป็นสังฆทานอุทิศสงฆ์เถิดประเสริฐนักได้ทั้งบุญเน็ต ๆ ได้ทั้งประโยชน์ต่อพระศาสนาและอนุชนรุ่นหลังที่จะตามมาอีกมากมาย
 

http://goo.gl/8ifhnm


พิมพ์บทความนี้



บทความอื่นๆ ในหมวด

      วันตรุษจีน 2566 ประวัติวันตรุษจีน การ์ดและคำอวยพรตรุษจีน
      วันครูแห่งชาติ 2566 ประวัติความเป็นมาของวันครู กิจกรรมวันครู
      วันพ่อแห่งชาติ 2565 ประวัติความเป็นมาความสำคัญ กลอนวันพ่อ การ์ดวันพ่อ
      วันลอยกระทง 2565 ประเพณีและประวัติวันลอยกระทง วิธีทำกระทงง่ายๆ
      วันปิยมหาราช ประวัติและความสำคัญของวันปิยมหาราช
      วันแม่แห่งชาติ 2565 กลอนวันแม่ ประวัติความเป็นมาและความสำคัญของวันแม่แห่งชาติ
      กลอนวันแม่ กลอนวันแม่สั้นๆ ซึ้งๆ จากใจลูกน้อย
      วันสื่อสารแห่งชาติ 2565 ประวัติความเป็นมาและความสำคัญของการสื่อสาร
      วันภาษาไทยแห่งชาติ 2565 ประวัติ ความสำคัญของวันภาษาไทยแห่งชาติ
      วันสิ่งแวดล้อมโลก World Environment Day
      วันงดสูบบุหรี่โลก 31 พฤษภาคม 2565 World No Tobacco Day
      วันครอบครัว 14 เมษายน ประวัติความเป็นมาและความสำคัญ
      วันสตรีสากล ประวัติความเป็นมาความสำคัญของวันสตรีสากล





   ค้นหา บทความธรรม    

  ฝันในฝันวิทยา
  สารพันธรรมะ
  ปกิณกธรรม
  ผลการปฏิบัติธรรม
  โครงการฟื้นฟูศีลธรรมโลก
  ธรรมะบันเทิง
  ข่าว
  ข่าวประชาสัมพันธ์
  ข่าวบุญฝากประกาศ
  DMC NEWS
  ข่าวรอบโลก
  กิจกรรมเว็บ dmc.tv
  Scoop - Review DMC
  เรื่องเด่นทันเหตุการณ์
  Review รายการ DMC
  หนังสือธรรมะ
  ธรรมะเพื่อประชาชน
  ที่นี่มีคำตอบ
  หลวงพ่อตอบปัญหา
  อยู่ในบุญ
  สุขภาพนักสร้างบารมี
  นิทานชาดก
  CaseStudy กฎแห่งกรรม
  กฎแห่งกรรม
  เรื่องราวชีวิต
  เหลือเชื่อแต่จริง
  อุทาหรณ์สอนใจ
  ฮอตฮิต...ติดดาว
  วิบากกรรม...ทำให้ทุกข์
  บุญเกื้อหนุน
  ปรโลกนิวส์
  ธรรมะและสมาธิ
  พุทธประวัติ
  สมาธิ
  ผลการปฏิบัติธรรมนานาชาติ
  ทศชาติชาดก
  พุทธประวัติและวันสำคัญ
  บทสวดมนต์
  ศัพท์ธรรมะ ภาษาอังกฤษ
  มหาปูชนียาจารย์
  อานุภาพมหาปูชนียาจารย์
  ประวัติ
  กิจกรรม
  ธุดงค์สถาปนาเส้นทางมหาปูชนียาจารย์
  About DMC
  เกี่ยวกับ DMC
  DMC GUIDE
  มือถือ Mobile
  คู่มือเว็บ www.dmc.tv
  มาวัดพระธรรมกาย
   ค้นหา บทความธรรม    

ธรรมะที่เกี่ยวข้อง - Related