ความหมาย
ผู้มีศีลเป็นที่รัก
ต้นฉบับ
ว. ผู้มีศีลเป็นที่รัก ปุ. แจกเหมือน ปุริส เช่น ฉ.พหุ. เปสลานํ (ภิกฺขูนํ) ของภิกษุ ท. ผู้มี ศีลเป็นที่รัก [ธ. ๔: อสฺสชิปุนพฺพสุกวตฺถุ หน้า ๕] เป็นฉัฏฐีตุลยาธิกรณพหุพพิหิสมาส วิ.ว่า ปิยํ สีลํ เยสํ เต เปสลา (ภิกฺขู) ศีล เป็นที่รัก ของภิกษุ ท. เหล่าใด ภิกษุ ท. เหล่านั้น ชื่อว่า เปสลาๆ ผู้มีศีลเป็นที่รัก คำว่า เปสล มาจาก ปิย + สีล = ปิยสีล บทสมาส อาเทส ปิยสีล เป็น เปสล หรือมาจาก ปิยสีล ศัพท์ + ณ ปัจจัยใน ตทัสสัตถิตัทธิต แปลง ปิย เป็น เป แปลง อี ที่ สีล เป็น อ ได้รูปเป็น เปสล มีวิเสสนบุพพบท กัมม ธารยสมาส เป็นภายใน มีวิเคราะห์ตามลำดับ ดังนี้ วิ.บุพ.กัม.วิ. ปิยํ สีลํ = ปิยสีลํ ณ.ตทัส.วิ. ปิยสีลํ อสฺส อตฺถีติ เปสโล (ภิกฺขู)
บทวิเคราะห์
ปิยํ สีลํ เยสํ เต เปสลา (ภิกฺขู)
ตัวอย่างการแจก
แจกเหมือน ปุริส
หมายเหตุ
ธ. ๔: อสฺสชิปุนพฺพสุกวตฺถุ หน้า ๕ | คำว่า เปสล มาจาก ปิย + สีล = ปิยสีล บทสมาส อาเทส ปิยสีล เป็น เปสล หรือมาจาก ปิยสีล ศัพท์ + ณ ปัจจัยใน ตทัสสัตถิตัทธิต แปลง ปิย เป็น เป แปลง อี ที่ สีล เป็น อ ได้รูปเป็น เปสล มีวิเสสนบุพพบท กัมม ธารยสมาส เป็นภายใน วิ.บุพ.กัม.วิ. ปิยํ สีลํ = ปิยสีลํ ณ.ตทัส.วิ. ปิยสีลํ อสฺส อตฺถีติ เปสโล (ภิกฺขู)