หน้าศัพท์เฉพาะ

โมกฺขธมฺมเทสก

ผู้แสดงซึ่งธรรมเป็นเครื่องหลุดพ้น

โมกฺขธมฺมเทสก

ว.ปุ.
ประเภท: คุณนามเพศ: ปุงลิงค์เล่ม: 1-4

ผู้แสดงซึ่งธรรมเป็นเครื่องหลุดพ้น

ว.,ปุ. ผู้แสดงซึ่งธรรมเป็นเครื่อง หลุดพ้น แจกเหมือน ปุริส เช่น ทุ.เอก. โมกฺข-ธมฺมเทสกํ (ปุคฺคลํ) ซึ่งบุคคล ผู้แสดงซึ่งธรรมเป็นเครื่องหลุดพ้น เป็นฉัฏฐีตัปปุริสสมาส มี วิเสสนบุพพบท กัมมธารยสมาส เป็นภายใน มี วิเคราะห์ตามลำดับ ดังนี้ วิ.บุพ.กัม.วิ. โมกฺโข ธมฺโม = โมกฺขธมฺโม ฉ.ตัป.วิ. โมกฺขธมฺมสฺส เทสโก = โมกฺขธมฺมเทสโก (ปุคฺคโล) คำว่า เทสก ในคำว่า โมกฺขธมฺมเทสโก มาจาก ทิส ธาตุ ในความแสดง + ณฺวุ ปัจจัย ด้วยอำนาจ ณฺวุ ปัจจัย วิการ อิ ที่ ทิส เป็น เอ แปลง ณฺวุ เป็น อก ได้รูป เป็น เทสก แปลว่า ผู้แสดง เป็นกัตตุรูป กัตตุ สาธนะ วิ.ว่า เทเสตีติ เทสโก (ปุคฺคโล)

วิ.บุพ.กัม.วิ. โมกฺโข ธมฺโม = โมกฺขธมฺโม ฉ.ตัป.วิ. โมกฺขธมฺมสฺส เทสโก = โมกฺขธมฺมเทสโก (ปุคฺคโล)

แจกเหมือน ปุริส
คำว่า เทสก ในคำว่า โมกฺขธมฺมเทสโก มาจาก ทิส ธาตุ ในความแสดง + ณฺวุ ปัจจัย ด้วยอำนาจ ณฺวุ ปัจจัย วิการ อิ ที่ ทิส เป็น เอ แปลง ณฺวุ เป็น อก ได้รูป เป็น เทสก แปลว่า ผู้แสดง เป็นกัตตุรูป กัตตุ สาธนะ วิ.ว่า เทเสตีติ เทสโก (ปุคฺคโล)