นิปฺผาทนกกมฺม

น.,นปุ. กรรมเป็นเหตุยัง…ให้ สำเร็จ แจกเหมือน กุล เช่น ทุ.เอก. นิปฺผาทนก- กมฺมํ ซึ่งกรรมเป็นเหตุยัง…ให้สำเร็จ เป็น วิเสสนบุพพบท กัมมธารยสมาส มี ยุ ปัจจัย กัตตุรูป กรณสาธนะ เป็นภายใน มีวิเคราะห์ ตามลำดับ ดังนี้ ยุ.กัต.กรณ.วิ. นิปฺผาเทติ เตนาติ นิปฺผาทนกํ (กมฺมํ) บุคคล ยังสมบัติ ย่อมให้สำเร็จ ด้วยกรรมนั้น เหตุนั้น กรรมนั้น ชื่อว่า นิปฺผาทนกํๆ เป็นเหตุยังสมบัติให้สำเร็จ วิ.บุพ.กัม.วิ. นิปฺผาทนกํ กมฺมํ = นิปฺผาทนก-กมฺมํ คำว่า นิปฺผาทนก ในคำว่า นิปฺผาทนก-กมฺมํ มาจาก นิ + ปท ธาตุในความถึง ด้วยอำนาจอุปสัค แปลว่า สำเร็จ + เณ ปัจจัยใน เหตุกัตตุวาจก + ยุ ปัจจัย ซ้อน ปฺ หน้าธาตุ แปลง ป ต้นธาตุเป็น ผ ด้วยอำนาจ เณ ปัจจัย ทีฆะ อ ต้นธาตุเป็น อา ลบ ณ เหลือไว้แต่ เอ แปลง ยุ เป็น อน เป็น นิปฺผาเท + อน ลบ เอ ที่ เท เป็น นิปฺผาทน ลง ก สกัด ได้รูปเป็น นิปฺผาทนก แปลว่า เป็นเหตุยัง…ให้สำเร็จ