ภุตฺตปาตราส

ว. ผู้มีอาหารอันตนพึงบริโภคในเวลาเช้าอันฉันแล้ว [ภุตฺต+ปาต+ร อาคม+อาส] ปุ. แจกเหมือน ปุริส เช่น ทุ.พหุ. ภุตฺตปาตราเส (ภิกฺขู) ซึ่งภิกษุ ท. ผู้มีอาหารอันตนพึงบริโภคใน เวลาเช้าอันฉันแล้ว เป็นตติยาตุลยาธิกรณพหุพ พิหิสมาส มีสัตตมีตัปปุริสสมาส เป็นภายใน มีวิเคราะห์ตามลำดับ ดังนี้ ส.ตัป.วิ. ปาโต อาโส = ปาตราโส [บทสมาส ลบ โอ ที่ ปาโต ระหว่าง ปาต - อาโส สระอยู่หลัง ลง ร อาคม ต่อเป็น ปาตราโส] ต.ตุล.วิ. ภุตฺโต ปาตราโส เยหิ เตหิ ภุตฺตปาตราสา (ภิกฺขู) คำว่า อาส มาจาก อส ธาตุ ในความกิน, ความบริโภค + ณ ปัจจัย ด้วยอำนาจ ณ ปัจจัย ทีฆะ อ ที่ อส ธาตุเป็น อา ลบ ณ ได้รูปเป็น อาส แปลว่า อัน...พึงกิน, ...พึงบริโภค เป็นกัมมรูป กัมมสาธนะ วิ.ว่า อสิตพฺโพติ อาโส (อาหาโร) อาหารใด อัน... พึงกิน, อัน...พึงบริโภค เหตุนั้น อาหารนั้น ชื่อว่า อาโสๆ อัน...พึงกิน, อัน...พึงบริโภค