อรญฺญคมนเวลา

น.,อิต. เวลาเป็นที่ไปสู่ป่า แจกเหมือน กญฺญา เช่น ส.เอก. อรญฺญคมนเวลาย ในเวลาเป็นที่ไปสู่ป่า เป็นวิเสสนบุพพบท กัมม ธารยสมาส มีทุติยาตัปปุริสสมาส เป็นภายใน มี วิเคราะห์ตามลำดับ ดังนี้ ทุ.ตัป.วิ. อรญฺญํ คมนา = อรญฺญคมนา (เวลา) วิ.บุพ.กัม.วิ. อรญฺญคมนา เวลา = อรญฺญคมนเวลา คำว่า คมน ในคำว่า อรญฺญคมนเวลา มาจาก คม ธาตุ ในความไป + ยุ ปัจจัย แปลง ยุ เป็น อน ได้รูปเป็น คมน แปลว่า เป็นที่ไป เป็นกัตตุรูป อธิกรณสาธนะ วิ.ว่า คจฺฉติ เอตฺถาติ คมนา (เวลา) เขา ย่อมไป ในเวลานั่น เหตุนั้น เวลานั่น ชื่อว่า คมนาๆ เป็นที่ไป