อุจฺจารปสฺสาวฏฺฐาน

น.,นปุ. ที่เป็นที่กระทำซึ่ง อุจจาระและปัสสาวะ แจกเหมือน กุล เช่น ส.เอก. อุจฺจารปสฺสาวฏฺฐาเน (ปิฏฺฐิปาสาเณ) บนแผ่นหินมีหลัง อันเป็นที่เป็นที่กระทำซึ่ง อุจจาระและปัสสาวะ [ธ. ৩: ชมฺพุกาชีวก- หน้า ๑๔๙] เป็นวิเสสนบุพพบท กัมมธารยสมาส มีสมาหาร ทวันทวสมาส และฉัฏฐีตัปปุริสสมาส เป็นภายใน มีวิเคราะห์ตามลำดับ ดังนี้ ส.ทวัน.วิ. อุจฺจาโร จ ปสฺสาโว จ = อุจฺจารปสฺสาวํ ฉ.ตัป.วิ. อุจฺจาร- ปสฺสาวสส กรณํ = อุจฺจารปสฺสาวกรณํ (ฐานํ) วิ.บุพ.กัม.วิ. อุจฺจารปสฺสาวกรณํ ฐานํ = อุจฺจารปสฺสาวฏฺฐานํ (ปิฏฺฐิปาสาโณ) [ตัวนาม ใช้แปลเป็นวิเสสนะของนามต่างลิงค์กันได้ เช่น พุทฺโธ สรณํ พระพุทธเจ้า เป็นสรณะ ในประโยคนี้ แปล อุจฺจารปสฺสาวฏฺฐาเน เป็นวิเสสนะ ของ ปิฏฺฐิปาสาเณ]