DOU : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 347 / 348

…ลักษณะของปฏิจจสมุปบาท และการตัด วงจร สังสารวัฏได้ บทที่ 11 วิ ปั ส ส น า ภู มิ ใ น ภ า ค ป ฏิ บั ติ DOU 225

แนวคิด 1. ขันธ์ 5 ในภาคปฏิบัติประกอบด้วย ขันธ์ 5 ส่วนละเอียด ส่วนกลาง และส่วนหยาบ 2. อายตนะ 12 แบ่งเป็นอายตนะภายใน และอายตนะภายนอก มีลักษณะเป็น ดวงกลมใส ซ้อนอยู่ในกลางกำเนิดธาตุธรรมเดิม 3. ธาตุ 18 มี

…หน้า 4-13. 1 เอกสารรวบรวมพระธรรมเทศนา (พระมงคลเทพมุนี), กรุงเทพฯ : อาคารทวีสินคอมเพล็กซ์, 2539, 226 DOU สมาธิ 8 วิ ปั ส ส น า ก ม มัฏฐาน

บทที่ 11 วิปัสสนาภูมิในภาคปฏิบัติ การศึกษาวิปัสสนาภูมิที่ผ่านมา เป็นการศึกษาในภาคปริยัติที่มีการศึกษาเล่าเรียนกัน ทั่วไป ปรากฏเป็นหลักฐานทางคัมภีร์ และตำรับตำราต่าง ๆ พอให้เข้าใจในลักษณะพื้นฐานของ วิ

…ชาธรรมกาย), กรุงเทพฯ: ชวนพิมพ์, 2523, หน้า 399. บ ท ที่ 11 วิ ปั ส ส น า ภู มิ ใ น ภ า ค ป ฏิ บั ติ DOU 227 นา

แต่อย่างไรก็ตาม การจะมีจักษุ ญาณ ปัญญา วิชชา แสงสว่างได้ ก็ต้องเริ่มจากใจหยุด ที่ศูนย์กลางกายฐานที่ 7 ก่อน จะเกิดวิปัสสนาภูมิก็ต้องมีสมถะคือใจหยุดนิ่งก่อนเสมอ ดังนั้น การศึกษาวิปัสสนาภูมิสิ่งสำคัญที่ส

…ะศิษย์, ทางมรรค ผล นิพพาน (ธรรมปฏิบัติ ตามแนววิชชาธรรมกาย), กรุงเทพฯ: ชวนพิมพ์, 2523, หน้า 400. 228 DOU สมาธิ 8 วิ ปั ส ส น า ก ม มัฏฐาน

11.1.2 ขันธ์ 5 ส่วนกลาง นา ลม อากาศ ดิน วิญญาณ ไฟ ขันธ์ 5 ในส่วนกลางนี้ จะมีดวงธาตุอยู่ที่ศูนย์กลางกายฐานที่ 7 เป็นดวงธาตุที่ทำ หน้าที่ควบคุมโปรแกรมต่าง ๆ ในร่างกาย คือ ควบคุมธาตุหยาบต่างๆ ในร่างกาย โ

…ฯ: ชวนพิมพ์, 2523, หน้า 400. บ ท ที่ 11 วิ ปั ส ส น น า ภู า ภู น ภ บั า ภู มิ ใ น ภ า ค ป ฏิ บั ติ DOU 229

จะเห็นได้ว่าวิญญาณธาตุต่างจากวิญญาณขันธ์ วิญญาณธาตุคือใจทั้งหมด คือ เห็น จำ คิด รู้ ส่วนวิญญาณขันธ์คือส่วนรู้ เป็นเพียงแค่ผลงานของดวงรู้เท่านั้นเอง เห็น จ๋า คิด รู้ นี้เอง ที่ขยายส่วนออกมาอีกเป็น กาย

…ธรรมกาย), กรุงเทพฯ: ชวนพิมพ์, 2523, หน้า 385. 2 เล่มเดียวกัน หน้า 401. 3 เล่มเดียวกัน หน้า 384. 230 DOU สมาธิ 8 วิ ปั ส ส น า ก ม มัฏฐาน

ธรรมชาติทั้ง 4 อย่างนี้มีอุปมาดั่งข่ายของใยแมงมุม ซึ่งไม่ว่าจะมีอะไรมากระทบส่วนหนึ่ง ส่วนใดของข่ายนั้นให้กระเทือนแล้ว ส่วนอื่น ๆ ย่อมได้รับความกระทบกระเทือนถึงกันหมด ทั้งข่ายนั้น ธรรมชาติที่น้อมไปหาอ

…ยังมีธาตุธรรม ละเอียดของธาตุทั้ง 18 ซ้อนอยู่อีก บ ท ที่ 11 วิ ปั ส ส น า ภู มิ ใ น ภ า ค ป ฏิ บั ติ DOU 231

อายตนะ 12 หมายถึง แดนติดต่อให้จิตหรือวิญญาณกับอารมณ์คือสิ่งเร้าได้ติดต่อกัน แล้วสำเร็จ เป็นการเห็น การได้ยิน การได้กลิ่น การลิ้มรส การสัมผัส การรับรู้ อายตนะนั้น มี 12 คือ แบ่งเป็น 2 ประเภท คือ อายตนะ

…ละสัณฐาน โสตวิญญาณธาตุ คือ ธาตุรับรู้ หรือได้ยินเสียง ฆานวิญญาณธาตุ คือ ธาตุรับรู้ หรือได้กลิ่น 232 DOU สมาธิ 8 วิ ปั ส ส น า กัมมัฏฐาน

11.3 ธาตุ 18 11.3.1 ลักษณะของธาตุ 18 ธาตุทั้ง 18 แบ่งเป็น 3 หมวด คือ 1. ธาตุรับ ได้แก่ จักขุธาตุ คือ ธาตุเห็น หรือธาตุรับรูป โสตธาตุ คือ ธาตุได้ยิน หรือธาตุรับเสียง ฆานธาตุ คือ ธาตุได้กลิ่น หรือธาตุรั

…ธรรมกาย), กรุงเทพฯ: ชวนพิมพ์, 2523, หน้า 405. บ บ ท ที่ 11 วิ ปั ส ส น า ภู มิ ใ น ภ า ค ป ฏิ บั ติ DOU 233 unŋÂlun¬AUÂÜDOU

ชิวหาวิญญาณธาตุ คือ ธาตุรับรู้ หรือได้รับรส กายวิญญาณธาตุ คือ ธาตุรับรู้การสัมผัส มโนวิญญาณธาตุ คือ ธาตุรับรู้ธัมมารมณ์ รวบรวมและจดจําอารมณ์และ คิดไปถึงอารมณ์และสิ่งที่จะก่อให้เกิดอารมณ์ต่าง ๆ ธาตุธร

…มปฏิบัติ ตามแนววิชชาธรรมกาย), กรุงเทพฯ: ชวนพิมพ์, 2523, หน้า 412 2 เล่มเดียวกัน หน้า 416 - 420. 234 DOU สมาธิ 8 วิ ปั ส ส น า กัมมัฏฐาน

การเห็นรูปก็เกิดขึ้นตั้งแต่ดวงกลมขาวใสบริสุทธิ์มาจรดที่กลางจักขุประสาทที่ตรงกลาง แววตาทั้งซ้ายขวานั้นเพราะกลางจักขุประสาทก็มีจักขุธาตุสําหรับเห็นรูปและมีจักขุวิญญาณธาตุ สําหรับรับรู้ว่าเป็นรูปอะไรซ่อ

…ิสุทธิ์ยิ่งไปกว่า เล็กกว่ามนายตนะ ซ้อนอยู่ข้างในสำหรับรู้ บทที่ 11 วิ ปั ส ส น า ภู มิ ในภาคปฏิบัติ DOU 235 น า ภู

ใสสะอาดบริสุทธิ์ ตั้งอยู่ที่ตรงกลางชื่อจมูกข้างในทั้งซ้ายและขวานั้นแหละ แล้วก็ตรงกลางลาน ประสาท ก็มีมานธาตุ ซึ่งใสสะอาดบริสุทธิ์ และเล็กกว่ามานประสาท สําหรับทําหน้าที่ดมกลิ่น และที่ตรงกลางมานธาตุก็มีฆ

…2 จะมีลักษณะเป็นดวงธรรม 22 ดวง อยู่กลางจุดกำาเนิดเดิม อยู่ต่อจาก ธาตุ 18 แบ่งหมวดการทำงานดังนี้ 236 DOU สมาธิ 8 วิ ปั ส ส น า ก ม มัฏฐาน

ธรรมารมณ์ที่มากระทบใจ และตรงกลางมโนธาตุ ก็มีมโนวิญญาณธาตุ ซึ่งใส สะอาดบริสุทธิ์กว่า และเล็กกว่ามโนธาตุ ซ้อนอยู่ข้างในเข้าไปอีก สำหรับให้รู้แจ้งอารมณ์ที่มากระทบนั้นว่าเกี่ยวกับ เรื่องอะไร และมีสายใยสี

…าธรรมกาย), กรุงเทพฯ: ชวนพิมพ์, 2523, หน้า 524-525. บทที่ 11 5 ปี ส ส น า ภู มิ ใ น ภ า ค ป ฏิ บั ติ DOU 237 บ

หมวดที่ 1 มีดวงอินทรีย์ 6 ดวง คือ จักขุนทรีย์ เห็นเป็นใหญ่ โสตินทรีย์ ฟังเป็นใหญ่ ฆานินทรีย์ ดมกลิ่นเป็นใหญ่ ชิวหินทรีย์ ลิ้มรสเป็นใหญ่ กายินทรีย์ สัมผัสเป็นใหญ่ มนินทรีย์ ใจเป็นใหญ่ ทั้ง 6 มีลักษณะเ

…ะศิษย์, ทางมรรค ผล นิพพาน (ธรรมปฏิบัติ ตามแนววิชชาธรรมกาย), กรุงเทพฯ: ชวนพิมพ์, 2523, หน้า 526. 238 DOU สมาธิ 8 วิ ปั ส ส น า ก ม มัฏฐาน

หมวดที่ 3 มีดวงอินทรีย์ 5 ดวง คือ สุขินทรีย์ ความสุขเป็นใหญ่ มีลักษณะสัณฐานกลม สีขาวใสสะอาดบริสุทธิ์ ซ้อนอยู่ข้างใน ชีวิตินทรีย์ ไปตามลำดับชั้นของอินทรีย์ ทุกข์นทรีย์ ความทุกข์เป็นใหญ่ มีลักษณะสัณฐาน

…ฯ: ชวนพิมพ์, 2523, หน้า 526. บ บ ท ที่ 11 วิ ปั ส ส น น ภู า ภู น ภ บั า ภู มิ ใ น ภ า ค ป ฏิ บั ติ DOU 239

บ ซึ่งเป็น ตัวกำหนดความแก่อ่อนของธาตุธรรม คือ ตั้งแต่ธาตุดิน น้ำ ลม ไฟ วิญญาณธาตุ อากาสธาตุ เห็น จ๋า คิด รู้ของบุคคลนั้น ดวงธรรมทั้ง 5 ดวงนี้ ถ้ายังมีขนาดไม่เท่ากัน เล็กบ้าง ใหญ่บ้าง แสดงว่า อินทรีย์ข

…ะศิษย์, ทางมรรค ผล นิพพาน (ธรรมปฏิบัติ ตามแนววิชชาธรรมกาย), กรุงเทพฯ: ชวนพิมพ์, 2523, หน้า 529. 240 DOU สมาธิ 8 วิ ปั ส ส น า ก ม มัฏฐาน

11.5 อริยสัจ 4 อริยสัจ คือ ความจริงอันประเสริฐ เป็นหลักธรรมที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสรู้ และ เป็นหลักธรรมที่สําคัญของพระพุทธศาสนา ซึ่งนำไปสู่การพ้นทุกข์ 11.5.1 ลักษณะของอริยสัจ 4 อริยสัจมี 4 อย่าง ได้

…กายทิฏฐิ 4 ขันธ์ 5 ขันธ์ จึงเป็นสักกายทิฏฐิ 20) บ ท ที่ 11 วิ ปั ส ส น า ภู มิ ใ น ภ า ค ป ฏิ บั ติ DOU 241

เริ่มเกิดของมนุษย์ทุกคน ถ้าดวงนี้ไม่มาจรดที่กลางดวงธรรมที่ทำให้เป็นกายมนุษย์ กายมนุษย์ จะมาเกิดไม่ได้ใช้ตาหรือญาณของธรรมกายดูความเกิด และเหตุที่จะทำให้เกิดให้เห็นตลอด แล้ว ก็ดูความแก่ต่อไป ความแก่ (ช

…ม่เป็นที่ พึงพอใจพินาศไป หรือไม่อยากจะได้พบได้เห็น หรือความทะยานอยากที่จะไม่มี ไม่เป็นในสิ่งที่ 242 DOU สมาธิ 8 วิ ปั ส ส น า กัมมัฏฐาน

กล่าวโดยย่อ อุปาทานในขันธ์ 5 เป็นทุกข์ ดังบาลีพระพุทธภาษิตที่ว่า สงฺขิตเตน ปญฺจุ ปาทานกฺขนฺธา ทุกขา ซึ่งแปลความว่า ความเข้าไปยึดถือขันธ์ 5 เป็นทุกข์ ซึ่งก็คือ เห็น จำ คิด รู้ นั่นเองที่เข้าไปยึดถือใน

…รู้ นั้นก็กลับเป็นอาสวักขยญาณ ส่วนอวิชชาเครื่อง บ ท ที่ 11 วิ ปั ส ส น า ภู มิ ใ น ภ า ค ป ฏิ บั ติ DOU 243

ตนไม่พึงปรารถนาทั้งหลายเหล่านี้มีอยู่ในก้อนกายทิพย์ด้วยเหตุนี้สิ่งที่เป็นทิพย์เป็นต้นว่ารูป เสียง กลิ่น รส โผฏฐัพพะ คือสิ่งสัมผัสทางกาย และธัมมารมณ์ เหล่านี้จึงเต็มไปด้วยตัณหา และ ชุ่ม โชกสดชื่นไปด้ว

…ปข้างใน คือ 1.สัมมาวายาโม 2. สัมมาสติ ความเพียรชอบ ความระลึกชอบ 3. สัมมาสมาธิ ความตั้งใจมั่นชอบ 244 DOU สมาธิ 8 วิ ปั ส ส น า ก ม มัฏฐาน

หุ้มรู้นั้นก็กลับเป็นตัววิชชา ให้รู้แจ้งในสัจธรรมขึ้นมาทันที เห็น จำ คิด และรู้ จึงเบิกบานเต็มที่ ขยายโตขึ้นเต็มส่วนขนาดเส้นผ่าศูนย์กลางเท่าหน้าตักของพระธรรมกาย เห็น จํา คิด และรู้ใน ก้อนทุกข์และสมุท