หน้าหนังสือทั้งหมด

แนวคิดและวัตถุประสงค์ของจตุธาตุววัตถาน
126
แนวคิดและวัตถุประสงค์ของจตุธาตุววัตถาน
บทที่ 5 แนวคิดและวัตถุประสงค์ แนวคิด 1. จตุธาตุววัตถาน คือ การพิจารณาธาตุดิน น้ำ ไฟ ลม ในร่างกาย เพื่อให้จิตเป็นอิสระ จากความยึดถือว่าเป็นตัวตน…
บทที่ 5 แนวคิดและวัตถุประสงค์ แนวคิด 1. จตุธาตุววัตถาน คือ การพิจารณาธาตุดิน น้ำ ไฟ ลม ในร่างกาย เพื่อให้จิตเป็นอิสระ จากความยึดถือว่าเป็นตัวตน…
จตุธาตุววัตถาน
127
จตุธาตุววัตถาน
บทที่ 5 จตุธาตุววัตถาน การเจริญจตุธาตุววัตถาน เป็นการปฏิบัติข้อสุดท้ายที่มีวิธีการปฏิบัติที่มีความละเอียด ลึกซึ…
การเจริญจตุธาตุววัตถาน เป็นการปฏิบัติข้อสุดท้ายที่มีวิธีการปฏิบัติที่มีความละเอียด ลึกซึ้ง ต้องใช้ปัญญาพิจารณาม…
จตุธาตุววัตถาน
128
จตุธาตุววัตถาน
จตุธาตุววัตถาน เป็นการพิจารณาธาตุทั้ง 4 ที่ปรากฏในร่างกายจนกระทั่งเห็นเป็น แต่เพียงกองแห่งธาตุ โดยปราศจ…
จตุธาตุววัตถาน เป็นการพิจารณาธาตุทั้ง 4 ที่ปรากฏในร่างกายจนกระทั่งเห็นเป็น แต่เพียงกองแห่งธาตุ โดยปราศจ…
วิธีการพิจารณาธาตุ
130
วิธีการพิจารณาธาตุ
…ะดูก เส้นเอ็น เนื้อ หนัง แล้วเรียกว่าร่างกาย ก็ฉันนั้น อฏฐิ นหารุญจ มีสญฺจ ปริวาริโต อากาโส จมุมญฺจ จตุก ปติ สงฺขย์ รูปนฺติ คจฺฉติ ฯ ช่องอากาศที่ล้อมรอบโดยอาศัยบริวาร 4 อย่าง มีกระดูก 300 เศษ เส้นเอ็น 90…
เปรียบเหมือนความสำคัญว่าโค อิริยาบถทั้ง 4 เปรียบเหมือนทางใหญ่ 4 แพร่ง ความพิจารณา เห็นโดยความเป็นธาตุ เปรียบเหมือนการที่คนฆ่าโคนั่งแบ่งออกเป็นส่วนๆ” หรือผู้ปฏิบัติจะทําการพิจารณาด้วยใจตามหลักที่พระสา
โกฏฐาสในร่างกาย
132
โกฏฐาสในร่างกาย
…แผนกหนึ่งในร่างกายนี้ ไม่มีความคิด เป็นของกลาง ๆ ว่างเปล่า ไม่มีวิญญาณ เป็นของแขันแข็ง เป็นปฐวีธาตุ จตุธาตุววั ต ถ า น DOU 123
ทั้งหลายนั้น หนังหุ้มกะโหลกศีรษะหารู้ไม่ว่าผมทั้งหลายเกิดที่เรา ผมทั้งหลายเล่าก็หารู้ไม่ว่า เราเกิดที่หนังหุ้มกะโหลกศีรษะเปรียบเหมือนในหญ้ากุณจะทั้งหลายอันเกิดอยู่ที่ยอดจอมปลวก ยอดจอมปลวกหารู้ไม่ว่าห
การทำงานของกระดูก
134
การทำงานของกระดูก
…ดูก อกกับหัวใจนั้น ภายในซี่โครงกระดูกอกหารู้ไม่ว่า หัวใจอาศัยเราอยู่ หัวใจเล่าก็หารู้ไม่ว่าเราอาศัย จตุธาตุววั ต ถ า น DOU 125
แข้งหารู้ไม่ว่าเราค้ำกระดูกขาตั้งอยู่ กระดูกขาหารู้ไม่ว่าเราค้ำกระดูกสะเอวตั้งอยู่ กระดูกสะเอว หารู้ไม่ว่า เราค้ำกระดูกสันหลังตั้งอยู่ กระดูกสันหลังหารู้ไม่ว่าเราค้ำกระดูกคอตั้งอยู่ กระดูกคอ หารู้ไม่
โกฏฐาสแผนกในร่างกาย
136
โกฏฐาสแผนกในร่างกาย
…งหารู้ ไม่ว่า อาหารใหม่อยู่ในเรา อาหารใหม่เล่าก็หารู้ไม่ว่า เราอยู่ในท้อง เปรียบเหมือนในรากสุนัขที่ จตุธาตุววั ต ถ า น DOU 127
ไม่มีความคิด เป็นของกลาง ๆ ว่างเปล่า ไม่มีวิญญาณ เป็นของแขันแข็งเป็นปฐวีธาตุ 1.15 ปปฺผาส์ : ปอด ปอด ห้อยคลุมทั้งหัวใจและตับอยู่ในระหว่างนมทั้งสองในส่วนในของสรีระ ในส่วน ในของสรีระกับปอดนั้น ส่วนในของ
โกฏฐาสแผนกในร่างกาย
138
โกฏฐาสแผนกในร่างกาย
…ห้เปียก ฉันใด ที่ส่วนล่างของตับก็ดี ไตเป็นต้นก็ดี หารู้ไม่ว่าโลหิตขังอยู่ในเรา หรือว่าโลหิตทำเราให้ จตุธาตุววั ต ถ า น DOU 129
ว่าน้ำฝนอยู่ในเรา น้ำฝนเล่าก็หารู้ไม่ว่าเราอยู่ในรังบวบขม สิ่งทั้งหลายนั้นปราศจากความคิด คำนึง และความไตร่ตรองถึงกันและกัน น้ำที่เป็นโกฏฐาสแผนกหนึ่งในร่างกายนี้ ไม่มีความคิด เป็นของกลาง ๆ ว่างเปล่า ไ
การพิจารณาโกฏฐาสในร่างกาย
140
การพิจารณาโกฏฐาสในร่างกาย
…กระดูก ประมาณ 180 แห่ง ในที่ต่อ 180 แห่งกับไขข้อนั้น ที่ต่อ 180 แห่งหารู้ไม่ว่า ไขข้อทาเราติดอยู่ ม จตุธาตุววั ต ถ า น DOU 131
ของเหลว มีอาการซึมซาบได้ เป็นอาโปธาตุ 2.8 วสา : มนเหลว มันเหลว คือมันที่ละลายอยู่ตามฝ่ามือ หลังมือ ฝ่าเท้า หลังเท้า ตั้งจมูก หน้าผาก และจะงอยป่า ในเวลาที่ร้อนเพราะไฟเป็นต้น ในตำแหน่งแห่งร่างกายมีฝ่าม
การพิจารณาโกฏฐาสในร่างกาย
142
การพิจารณาโกฏฐาสในร่างกาย
…อาลักษณะที่ ร้อนในโกฏฐาส 12 นั้นว่า ธาตุไฟ จึงกำหนดเอาลักษณะที่เขยื้อนได้ในโกฏฐาส 12 นั้นว่า ธาตุลม จตุธาตุววั ต ถ า น DOU 133
ภายในลำไส้ กำหนดองคมังคานุสารีวาต โดยเป็นลมแล่นไปตามองคาพยพใหญ่น้อย กำหนด จับอัสสาสะปัสสาสะ โดยเป็นลมหายใจเข้าและหายใจออก แล้ว ยังมนสิการให้เป็นไปในวาโย โกฏฐาสทั้งหลายอย่าง ว่า 4.1 ลมขึ้นเบื้องบนทั้ง
ลักษณะและการรวมตัวของธาตุ
144
ลักษณะและการรวมตัวของธาตุ
…นหญิง เป็นชาย ดังนั้น จึงควรพิจารณาให้เห็นว่า เพราะร่างกายนี้ประกอบด้วยธาตุ 4 จึงเป็นร่างกายอยู่ได้ จตุธาตุววั ต ถ า น DOU 135
1. วจนตฺถโต โดยความหมายแห่งศัพท์ คือ ดินที่เรียกว่า ปฐวี เพราะแผ่ไป น้ำที่ เรียกว่า อาโป เพราะเอิบอาบให้ชุ่มอยู่ หรือให้เต็มอยู่ ไฟ เรียกว่า เตโช เพราะทำให้ร้อน ลม เรียกว่า วาโย เพราะพัดให้ไหว ทุกศัพ
การแยกและรวมของธาตุ
146
การแยกและรวมของธาตุ
…อุ่นแห่ง ธาตุ 3 อย่างนอกนี้ ธาตุลม ตั้งอยู่บนธาตุดิน มีธาตุน้ำยึดให้ติดกัน มีธาตุไฟเป็นตัวทำให้อุ่น จตุธาตุววั ต ถ า น DOU 137
สมควรแก่ตน ชื่อว่าธรรม เพราะทรงลักษณะธรรมชาติของตนและเข้าไปทรงอยู่ได้ชั่วขณะอัน ชื่อว่า ไม่เที่ยง เพราะจะต้องเสื่อมสลายไป ชื่อว่า เป็นทุกข์ เพราะเป็นสภาพมีอันตราย ชื่อว่า มิใช่ตน เพราะหาสาระมิได้ 7.
อานิสงส์จากการเจริญธาตุทั้ง 4
148
อานิสงส์จากการเจริญธาตุทั้ง 4
…งให้เห็นตัวธาตุจริง ๆ ทั้งหยาบละเอียด ที่มีอยู่ในกาย จนเห็นธาตุทั้ง 4 โดยความเกิดดับ อันเป็นการเจริญจตุธาตุววัตถานในส่วนของ วิปัสสนา 5.5 อานิสงส์ 8 ประการที่ได้รับจากการเจริญธาตุทั้ง 4 1. สุญญติ อวคาห อน…
วิปัสสนา 5.5 อานิสงส์ 8 ประการที่ได้รับจากการเจริญธาตุทั้ง 4 1. สุญญติ อวคาห อนัตตลักขณะปรากฏทางใจ 2. สตฺตสญฺญ์ สมัคฆาเฏติ ละความเห็นว่าเป็นสัตว์ บุคคล ชาย หญิง เสียได้ ไม่มีการหวาดกลัวต่อภัยใหญ่น้อย
บทที่ 1
14
บทที่ 1
…งนี้ สมถะมีภูมิแค่ไหน สมถะ มีภูมิ 40 คือ กสิณ 10 อสุภะ 10 อนุสติ 10 พรหมวิหาร 4 อาหาเรปฏิกูลสัญญา 1 จตุธาตุววัตถาน 1 อรูปฌาน 4 ทั้ง 40 นี้ เป็นภูมิของ สมถะ วิปัสสนา มีภูมิ 6 ขันธ์ 5 อายตนะ 12 ธาตุ 18 อิน…
บทที่ 1 ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับวิปัสสนา ในชุดวิชาสมาธินักศึกษาได้เคยศึกษาไปแล้วเกี่ยวกับหลักสมถวิปัสสนากัมมัฏฐาน ซึ่ง ถือว่าเป็นหลักธรรมที่เกี่ยวข้องกับการรู้แจ้งที่เรียกว่า วิชชาภาคิยธรรม และเป็นหล
การหยุดให้ผลของกรรม
67
การหยุดให้ผลของกรรม
…านผู้นั้นบริสุทธิ์หมดเชื้อ เหมือน เมล็ดพืชที่สิ้นยางเหนียวแล้ว ปลูกไม่ขึ้นอีกต่อไป 1 อังคุตตรกนิกาย จตุกนิบาต, เล่มที่ 35 ข้อ 77 หน้า 235. บ ท ที่ 3 ก ร ร ม - ว บ า ก DOU 57
ยกให้แก่ผู้อื่นหรือปัดกวาดเช็ดถูชะล้างออกไปจากใจย่อมไม่ได้ และวิบากแห่งกรรมย่อม ติดตามบุคคลผู้กระทําไปได้ข้ามภพข้ามชาติ ตราบใดที่วิบากกรรมยังไม่ส่งผล กระทั่งหมดไปหรือ กลายเป็นอโหสิกรรมแล้ว วิบากแห่งกร
การจัดประเภทนรกและสวรรค์
84
การจัดประเภทนรกและสวรรค์
…9 ชั้น แต่มี 16 พวก เพราะว่าพวกรูปภพคือพวกที่ได้รูปฌาน รูปฌานก็มีดังนี้ คือ ปฐมฌาน ทุติยฌาน ตติยฌาน จตุตถฌาน และจตุตถฌานก็แยกออกไปอีกเป็นปัญจมฌาน ฌานที่ 1 มีองค์ฌาน 5 คือ วิตก วิจาร ปีติ สุข เอกัคคตา ฌาน…
ในนรกแต่ละชั้นจะมีมหานรกครบทั้ง 7 ขุม คนที่จะไปอยู่ในมหานรกชั้น 1 นั้น ก็เพราะมี กรรมหนัก ๆ เพียงอย่างเดียวส่งผล (ทำบาปอย่างเดียว) ในชั้นที่ 2 ก็เพราะมีกรรมหนัก 2 อย่าง (ทำบาป 2 อย่าง) ในชั้นที่ 3 ก็
อายตนะและการเกิด
136
อายตนะและการเกิด
…ามภพ ทั้งนั้น ถ้าว่าจะไปในรูปภพ จะไปเกิดในรูปภพ อายตนะของรูปภพดึงดูดเพราะได้ปฐมฌาน ทุติยฌาน ตติยฌาน จตุตถฌาน แล้วฌานนั้นไม่เสื่อม เห็นเป็นดวงใสวัดเส้นผ่าศูนย์กลาง 2 วา หนาคืบหนึ่ง กลมเป็นวงเวียน กลมเป็นก…
บริสุทธิ์ด้วยใจ ไม่มีร่องเสียเลย อายตนะอื่นดึงดูดไม่ได้ อายตนะมนุษย์ดึงดูด ดึงดูดอย่างไรล่ะ เกิดเป็นมนุษย์กันถมไป นี่อย่างไรล่ะ เห็นโง่ ๆ มันดึงดูดเข้าไปติดอยู่ในขั้วมดลูกมนุษย์นั่นแหละ มันดึงดูดอย่า
ความสำคัญของสติในปฏิบัติธรรม
179
ความสำคัญของสติในปฏิบัติธรรม
…ุทั้งหลาย อินทรีย์ 5 เหล่านี้ คือ สัทธินทรีย์ ฯลฯ ปัญญินทรีย์ อินทรีย์ 5 1 วิตถารสูตร, อังคุตตนิกาย จตุกนิบาท, มก. เล่มที่ 35 ข้อ 162 หน้า 386. บ ท ที่ 8 อิ น ท รี ย์ 2 2 DOU 169
สติ มีพลัง ใช้ได้ในทุกที่ทุกสถาน เพราะว่าสติจะรักษาจิตไว้ได้ จากการตกไปสู่อุทธัจจะ ด้วยอำนาจของศรัทธา วิริยะ และปัญญา ซึ่งเป็นฝักฝ่ายแห่งอุทธัจจะ จะรักษาจิตไว้ได้จากการตกไปสู่โกสัชชะ ด้วยสมาธิ ที่ เป
ตัณหา 3 ตามทัศนะของพระมงคลเทพมุนี
193
ตัณหา 3 ตามทัศนะของพระมงคลเทพมุนี
…ฐา รูปพรหม 16 ชั้น นี่เป็นภวตัณหา อ้ายนี่อยากได้รูปฌานที่เราดำเนินมานั่นเอง ปฐมฌาน ทุติยฌาน ตติยฌาน จตุตถฌาน อ้ายนี่เป็นรูปพรหม อ้ายภวตัณหานี่เองเป็นเหตุให้ เกิดในรูปภพทั้ง 16 ชั้น 2 วิภวตัณหา หมายถึง คว…
กามตัณหา อยากได้กาม อยากได้รูป ได้เสียง ได้กลิ่น ได้รส ได้สัมผัส นั่นเอง เจ้าถึงต้องมาเกิด เออ... อยากได้รูป ได้เสียง ได้กลิ่น ได้รส ได้สัมผัส ไปตีรันฟันแทงกันป่นปี้ รบรา ฆ่าฟันกัน ยับเยินเป็นทีเดียว