อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ปญฺจิกา: การพิจารณาความเป็นจริง
…กมฺมนฺตรชนิโต ฯ กมฺมนฺตเรนาติ ชนิโตติ กตฺตา ฯ กมฺมนฺตร
ชนิโต จ โส วิปาโก จาติ กมุม...ปาโก ๆ พยาเธติ ปีเพ
พยาธิ โย โรโค ๆ วิอาปุพฺโพ ธา พาธเน มนาทีห์ จิ ฯ
สเมนตีติ สมา ยา ธาตุโย ฯ สมาน ภาโว สมตา ปฐวยาที่…
ในหน้า 508 ของอภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา มีการกล่าวถึงการวิเคราะห์ความหมายของการกระทำที่ดีและไม่ดี และผลที่เกิดจากการกระทำเหล่านั้น โดยเน้นถึงธรรมชาติของกุสลและอกุสล โดยมีกลไกของปัจจัยที่ส่งผลต่อใจและความรู