ความหมาย
ผู้ข่มขี่, ตัวข่มขี่
ต้นฉบับ
ว.,ปุ. ผู้ข่มขี่, ตัวข่มขี่ ปุ. แจกเหมือน ปุริส เช่น ป.เอก. นิคฺคหโก (หตฺถินาโค) อ. ช้าง ตัวประเสริฐ ตัวข่มขี่ มาจาก นิ + คห ธาตุ ใน ความถือเอา มีอุปสัคอยู่หน้า แปลว่า ข่มขี่ + ณฺวุ ปัจจัย ซ้อน คฺ หน้าธาตุ แปลง ณฺวุ เป็น อก ได้รูป เป็น นิคฺคหก แปลว่า ผู้ข่มขี่ เป็นกัตตุรูป กัตตุสาธนะ วิ.ว่า นิคฺคณฺหาตีติ นิคฺคหโก (หตฺถินาโค) ช้างตัวประเสริฐใด ย่อมข่มขี่ เหตุนั้น ช้างตัวประเสริฐนั้น ชื่อว่า นิคฺคหโกๆ ตัวข่มขี่
บทวิเคราะห์
นิคฺคณฺหาตีติ นิคฺคหโก
ตัวอย่างการแจก
แจกเหมือน ปุริส
หมายเหตุ
ซ้อน คฺ หน้าธาตุ แปลง ณฺวุ เป็น อก ได้รูป เป็น นิคฺคหก แปลว่า ผู้ข่มขี่ เป็นกัตตุรูป กัตตุสาธนะ