ต้นฉบับ
น.,นปุ. ที่เป็นที่ลาด แจกเหมือน กุล เช่น ทุ.เอก. อตฺถรณฏฺฐานํ ซึ่งที่เป็นที่ลาด เป็นวิเสสนบุพพบท กัมมธารยสมาส วิ.ว่า อตฺถรณํ ฐานํ = อตฺถรณฏฺฐานํ (ซ้อน ฏฺ หน้า ฐ) คำว่า อตฺถรณ ในคำว่า อตฺถรณฏฺฐาน มาจาก อา บทหน้า + ถร ธาตุ ในความลาด,ความปูลาด + ยุ ปัจจัย รัสสะ อา ที่บทหน้าเป็น อ ซ้อน ตฺ หน้า ถร ธาตุ แปลง ยุ เป็น อณ ได้รูปเป็น อตฺถรณ แปลว่า เป็นที่ลาด เป็นกัตตุรูป อธิกรณสาธนะ วิ.ว่า อตฺถรติ เอตฺถาติ อตฺถรณํ (ฐานํ) เขา ย่อมลาด ในที่นั่น เหตุนั้น ที่นั้น ชื่อว่า อตฺถรณํๆ เป็นที่ลาด
บทวิเคราะห์
อตฺถรณํ ฐานํ = อตฺถรณฏฺฐานํ
หมายเหตุ
คำว่า อตฺถรณ ในคำว่า อตฺถรณฏฺฐาน มาจาก อา บทหน้า + ถร ธาตุ ในความลาด,ความปูลาด + ยุ ปัจจัย รัสสะ อา ที่บทหน้าเป็น อ ซ้อน ตฺ หน้า ถร ธาตุ แปลง ยุ เป็น อณ ได้รูปเป็น อตฺถรณ แปลว่า เป็นที่ลาด เป็นกัตตุรูป อธิกรณสาธนะ วิ.ว่า อตฺถรติ เอตฺถาติ อตฺถรณํ (ฐานํ) เขา ย่อมลาด ในที่นั่น เหตุนั้น ที่นั้น ชื่อว่า อตฺถรณํๆ เป็นที่ลาด