หลักฐานธรรมกาย ตอนที่ 57 คาถาธรรมกายในจารึกและใบลาน

คาถาธรรมกายใช้ภาพส่วนต่าง ๆ ของพระวรกายเพื่อพรรณนาพระพุทธคุณ ตอนนี้สรุปโครงสร้างคาถาและหลักฐานที่ผู้เขียนนำเสนอจากการบรรยายของ ดร.กิจชัย เอื้อเกษม เมื่อวันที่ 23 มีนาคม พ.ศ. 2563

บทพรรณนาและบทประมวลความ

ต้นฉบับแจกแจงพระพุทธคุณ 30 ประการ เทียบกับพระวรกาย 26 ส่วนและผ้าครอง 4 ประการ เช่น สัพพัญญุตญาณกับพระเศียร และโพชฌงค์กับพระอุระ ส่วนท้ายสรรเสริญพระพุทธเจ้าและกล่าวให้ผู้ปรารถนาพุทธภาวะระลึกถึงพุทธลักษณะอันเป็นธรรมกาย ผู้เขียนเรียกส่วนหลังนี้ว่าบทประมวลความ

จารึกและฉบับพระธัมมกายาทิ

ตัวอย่างหลักฐานคือศิลาจารึกหลักที่ 54 ซึ่งระบุ พ.ศ. 2092 แต่ชำรุดเหลือข้อความบางส่วน อีกชิ้นเป็นจารึกลานเงินประกับทองในเจดีย์พระศรีสรรเพชญดาญาณ วัดพระเชตุพนฯ ส่วนพระธัมมกายาทิ ฉบับเทพชุมนุม มีทั้งคาถาและคำอธิบายบาลีเพิ่มเติม จึงแสดงให้เห็นความต่างระหว่างตัวบทสวดกับอรรถาธิบาย

ข่าวการศึกษาคัมภีร์ใน พ.ศ. 2563

ท้ายบทความรายงานความสนใจของกิตติพงษ์ วงศ์อักษร ในการเปรียบเทียบคัมภีร์และการถ่ายทอดคำสอน โดยยกกาศยปปริวรรตะเป็นหัวข้อศึกษา ข่าวนี้ยังเป็นรายงานความก้าวหน้าในขณะนั้น ผู้เขียนใช้ประกอบข้อเสนอว่าการอ่านภาษาโบราณและทำงานกับต้นฉบับยังเป็นส่วนสำคัญของการค้นคว้าต่อไป

แหล่งที่มา

เรียบเรียงสรุปจากบทความของ นวธรรมและคณะนักวิจัย DIRI
ฉบับที่ ๒๑๐ เดือนมิถุนายน พ.ศ.๒๕๖๓

อ่านบทความต้นฉบับตอนที่ 57 · ซีรีส์หลักฐานธรรมกายในคัมภีร์พุทธโบราณ