ละครเรื่องนี้ สร้างขึ้นมาจากเรื่องจริงของ คุณครูจิราพร สุวรรณะ หรือ ผอ.อี๊ด ซึ่งปัจจุบัน เป็นผู้อำนวยการโรงเรียนสังวาลย์วิทย์ อำเภอปาย จังหวัดแม่ฮ่องสอน และ คุณครูจิราพร เครื่องพนัด หรือ ครูไก่ คุณครูโรงเรียนเดียวกัน ซึ่งทำหน้าที่เป็นคุณครูผู้ประสานงานโครงการสอบตอบปัญหาธรรมะ “ทางก้าวหน้า”
เรื่องราวของหนูน้อยมหัศจรรย์ ที่เคยมีชื่อเสียงโด่งดังเป็นข่าวใหญ่มากในหน้าหนังสือพิมพ์ เป็นผู้โดยสารบินเดี่ยวที่อายุน้อยที่สุด เท่าที่เคยมีมาในโลก ขณะเป็นทารกอายุเพียง 5เดือนเท่านั้น และเรื่องของพลังจักรวาล ที่สามารถช่วยให้มนุษย์หายเจ็บป่วยนั้นมีจริงหรือ เป็นสมาธิอย่างเดียวกับวิชชาธรรมกาย หรือไม่
ชายคนหนึ่ง...เมื่อเขามีโอกาสได้บวช ก็ซาบซึ้งในพระธรรม อยากจะใช้ชีวิตสมณะเรื่อยไป แต่เพราะภาวะทางเศรษฐกิจ ทำให้กิจการของครอบครัวต้องประสบภาวะขาดทุน เป็นหนี้สินมากมาย ทำให้ต้องลาสิกขา...เขาตั้งหน้าตั้งตาทำงาน จนสามารถใช้หนี้ได้หมด และยังมีเงินก้อนใหญ่เหลือเก็บ แต่เขากลับคิดว่า ตนเองโชคร้าย เพราะเขาอยากจะอยู่ในเพศสมณะมากกว่า
นึกถึงมาไซ ที่อยู่ในบ้านโครงไม้แล้วมีมูลวัวมาปะแห้ง ส่งกลิ่นให้ผู้มาเยือนต้องผงะ ภายในบ้านก็ปูด้วยมูลวัวเอามาทำเป็นแผ่นๆ ปูเป็นพื้น และมีแหล่งน้ำไกลบ้านต้องเดินเท้าถึงหนึ่งวัน ไม่มีไฟฟ้า อยู่ท่ามกลางดงสิงโต และโรคภัยไข้เจ็บมากมายที่มีในป่า และกว่ามาไซจะได้เงินมาแต่ละ ชิลลิ่ง ก็ลำบาก 5ปีถึงได้เงินครั้งหนึ่ง 5ปีถึงมีอาหารกินอิ่ม
เรื่องราวชีวิตของผู้หญิงคนหนึ่ง ตัวเธอเองแม้ไม่ลำบากในเรื่องเงินๆทองๆ แต่ต้องทำงานหนัก จนเยื่อหุ้มกระดูกฉีก แม้ผ่าตัดแล้วก็ยังไม่หายดี อาจต้องเปลี่ยนหัวเข่า แม้จะเป็นขนาดนี้ แต่เธอก็ยังคงต้องทำงานหนักอยู่ดี...ทำไม จึงเป็นอย่างนี้...และกับคำถาม...เลี้ยงสัตว์ให้เขาฆ่า แม้ไม่ได้ฆ่าเองจะมีวิบากกรรม หรือไม่ อย่างไร...และ ทำไม คนบางคนไม่ว่าจะประกอบกิจการใดก็ไม่ประสบความสำเร็จ...ลูกฆ่าพ่อ-แม่ กับพ่อ-แม่ฆ่าลูก มีผลแห่งบาปแตกต่างกันอย่างไร...ที่นี่...มีทุกคำตอบ
คุณพ่อของเธอ ทั้งดื่มเหล้า สูบบุหรี่ และเจ้าชู้อยู่เป็นประจำ ทำให้คุณแม่ของเธอต้องทนทุกข์ใจมาตลอด แต่แล้ววันหนึ่ง เมื่อครอบครัวของเธอได้รู้จักกับหมู่คณะจากการชมราการโทรทัศน์ คุณพ่อของเธอได้มาอยู่ธุดงค์ปีใหม่ พ.ศ.2529 นับแต่นั้นมา ท่านก็เปลี่ยนไป ประกาศเลิกเหล้า บุหรี่ ตลอดชีวิต...ตัวเธอเอง เมื่อเรียนจบ ก็ตัดสินใจเข้ามาสร้างบารมีกับหมู่คณะ...คำถาม...คุณแม่ของเธอเคยอธิษฐานให้คุณพ่อของเธอเข้าวัด โดยยอมแลกกับอายุขัยของตัวเอง การอธิษฐานเช่นนี้ จะทำให้อายุของคุณแม่สั้นลงหรือไม่
คุณพ่อ เป็นคนขยันทำงาน ใจดี รักครอบครัว ไม่เจ้าชู้ ไม่กินเหล้า ไม่สูบบุหรี่ มัธยัสถ์ ท่านรักและผูกพันกับคุณแม่มากแม้ว่าจะโดนคลุมถุงชนให้แต่งงานกับคุณแม่ก็ตาม ท่านทั้งสองอยู่ร่วมกันเป็นเวลาถึง 48 ปี
