วันที่ลูกกับคุณแม่ได้อัญเชิญผ้าไตรกฐิน ทุกย่างก้าวของลูก คือ ความปีติใจอย่างท่วมท้น น้ำตาแห่งความปีติไหลออกมาไม่ขาดสาย ตั้งแต่ก้าวแรกจนถึงก้าวสุดท้าย จนมานั่งรับพรก็ยังร้องไห้อยู่ ลูกไม่เสียดายทรัพย์เลย แค่เรานึกถึงบุญที่ได้ทำ ขนาดว่า หลังคามหารัตนวิหารคดยังไม่เสร็จเรายังปลื้มขนาดนี้ แล้วถ้าสร้างเสร็จจะปลื้มขนาดไหน
เศรษฐีเห็นอิทธิฤทธิ์ของพราหมณ์ จึงถามว่าพวกท่านเป็นใคร พระอินทร์และเหล่าเทพบุตรบอกความจริงว่า พวกตนเป็นบรรพบุรุษของเศรษฐี และเหตุที่ได้เป็นเทพบุตรก็เพราะการบำเพ็ญทาน ไม่ประมาทในการกุศล และให้โอวาทเศรษฐีว่า "จงรักษาประเพณีการให้ทานต่อไป อย่าได้ตระหนี่หวงแหนทรัพย์ เพราะคนตระหนี่ย่อมตกนรก"
การมองให้เห็นคุณค่าในทุกสิ่ง การรู้จักเลือกเอาแต่สิ่งที่ดี ที่มีประโยชน์จากสิ่งต่างๆ ออกมาใช้ จึงเป็นศิลปะอย่างหนึ่งที่สำคัญมาก และก็ต้องศึกษาธรรมชาติของทุกสิ่งให้กระจ่างแจ้ง จนสามารถสร้างสรรค์ทุกสิ่งได้อย่างเหมาะสม เพราะแม้ขยะเขายังเปลี่ยนมาเป็นปุ๋ยได้
บั้งไฟพญานาค เรื่องราวอันน่าอัศจรรย์นี้เกิดขึ้นในวันมหาปวารณา ขึ้น ๑๕ ค่ำ เดือน ๑๑ หรือตรงกับวันออกพรรษาของประเทศลาว ซึ่งวันออกพรรษาของไทย ถึงก่อนวันออกพรรษาของลาวหนึ่งวัน
แต่ครั้นจะให้ก็กลัวว่า ข้าวปายาสคงไม่เหลือแน่ เพราะมีพราหมณ์ ผู้ไม่ได้รับเชิญ มารอบริโภคภัตของตนถึง ๓ คน แต่ถ้าจะไม่ให้ก็อึดอัด ส่วนความตระหนี่ที่ฝั่งแน่นอยู่ในใจนั้น ก็ยังไม่หลุดออกไปเลยทีเดียว มันรบกันไปรบกันมาอยู่ภายใน ระหว่างให้กับไม่ให้ เมื่อกุศลจิตส่งผลก่อน จึงได้แต่พูดด้วยความลำบากใจว่า
วัดต้นปัน เป็นวัดเก่าแก่ อายุหลายร้อยปี จากการบอกเล่าของ รักษาการณ์เจ้าอาวาส ที่สระน้ำหลังศาลาการเปรียญของวัด มีพญานาค ดูแลรักษาอยู่ ติดตามเรื่องราวบางส่วนของพญานาค เรื่องจริงที่อยู่เหนือจินตนาการของมนุษย์ธรรมดาๆอย่างพวกเรา...
เรื่องราวสุดเหลือเชื่อ...ความรักต่างภพระหว่างนาคและมนุษย์...ชายคนหนึ่ง มีวิชาทางด้านไสยเวท เขาได้บอกกับลูกสาวว่า นอกจากภรรยาในเมืองมนุษย์แล้ว เขายังมีภรรยาเป็นนาค ในลำน้ำโขงอีก 2 ตน...นาคทั้งสองยังได้มาช่วยเหลือเขาในการหาปลาในลำน้ำโขงด้วย...บ่อยครั้งที่ลูกสาวของเขา จะเห็นงูขนาดมหึมา ขนาบข้างไปกับเรือของเขาด้วย...ลูกสาวของเขายังเคยเห็นพญานาคจำนวนหนึ่งแหวกว่ายอยู่ในแม่น้ำโขง...เรื่องของพญานาคในลำน้ำโขงเป็นเรื่องจริง หรือเป็นเพียงแต่คำร่ำลือเท่านั้น...ที่นี่...มีคำตอบ
ตอนต่อจากตอนที่แล้ว...ผู้หญิงคนหนึ่ง...นอกจากเธอจะเคยเห็นพญานาค ด้วยตาเนื้อของเธอแล้ว เธอยังได้พบกับเหตุการณ์ที่สุดพิสดาร เกี่ยวกับพญานาค เมื่อครั้งที่เธอได้เดินทางไป ปฏิบัติธรรมที่วัดแห่งหนึ่ง ที่คำชะโนด จังหวัดอุดรธานี ที่นั่น เธอได้รับทราบว่า ในอดีตชาติ เธอคือ มเหสีองค์หนึ่งของ ท่านคำโพธิราช พญานาคแห่ง คำชะโนด...ในตอนนี้ ท่านจะได้เรียนรู้เกี่ยวกับ ตำนานของ คำชะโนด และเรื่องราวเกี่ยวกับพญานาค ที่ท่านอาจจะยังไม่เคยได้ยินได้ฟังจากที่ไหนมาก่อน...