การพัฒนารูปทรงเจดีย์ในศิลปะไทย : หน้า 33/49

มนฤทธาคมย์ดีย์ คือ ยึดส่วนองค์ให้สูงขึ้น ยึดส่วนวัดรอาณและวรรณพฤกษ์ด้วยตามอัตราส่วน การกรทำครั้งนี้ทำให้เกิดค่านิยมใหม่ เพราะความสูงทำให้ยอดยึดดูโดดเด่นมากขึ้น แต่ปรกฎวารรับยังคงเดิมคือ ทรงโดม(ทรงกลม) ที่มองไม่เห็น เหตุการณ์นี้ศิลังกา นำไปสู่การปรับพัฒนารูปทรงของเจดีย์ต่อไป ด้วยการเพิ่มเติมความจริงที่เคยซ่อนไว้ ออกมาในขณะนี้ ปรับพัฒนาให้ลดคล้องไปกับวัฒนธรรมดั้งเดิมในท้องถิ่นของตน และขนานคำเรียกใหม่ว่า “Pagoda” สิ่งที่ช่อนไว้ในเจดีย์ยุคต้น คือระยะทางที่ซ่อนอยู่ในส่วนสูงของพุทธเจี้ยที่ต่อเชื่อมด้วยเส้นทางสายกลาง ซึ่งหมายถึงการได้ตำสูงขึ้นไปเรื่อยๆ ของสวรรค์ชั้นต่างๆ จนกระทั่งถึงพรหม อรูปพรหม ไปสิ้นสุดที่อายตนะนิพพาน