หน้าหนังสือทั้งหมด

ความแตกต่างของสมถะและวิปัสสนา
69
ความแตกต่างของสมถะและวิปัสสนา
…มกาย, ชีวประวัติ ผลงานและรวมพระธรรมเทศนา 63 กัณฑ์, กรุงเทพฯ : เทคนิค 19, กัณฑ์ที่ 1 2 กัณฑ์ที่ 2 60 DOU สมาธิ 5 ห ลั ก ส ม ถ วิปัสสนากัมมัฏฐาน
เมื่อตาธรรมกายพระอนาคามี ญาณของพระอนาคามีเห็นรู้ ทุกข์สัจ สมุทัยสัจ นิโรธสัจ มรรคสัจ ในกายอรูปพรหม อรูปพรหมละเอียดหนักเข้า เห็นตามความจริง ก็จะกลับจากพระอนาคามี ทั้งหยาบและละเอียดเป็นพระอรหัต เมื่อถึง
ความแตกต่างของการเห็นในกายต่างๆ
70
ความแตกต่างของการเห็นในกายต่างๆ
…็เป็นเพียงปัจจัย เพื่อจะให้บรรลุมรรคผลเท่านั้น บทที่ 3 สมถะและวิปัสสนาตามหลักคำสอนของพระมงคลเทพมุนี DOU 61
12. กายพระโสดาละเอียด 13. กายพระสกทาคา 14. กายพระสกทาคาละเอียด 15. กายพระอนาคามี 16. กายพระอนาคามีละเอียด 17. กายพระอรหัต 18. กายพระอรหัตละเอียด วิปัสสนา 3.3.2 ความแตกต่างของการเห็นในกายต่างๆ พระมงคล
การเห็นในกายต่างๆ
71
การเห็นในกายต่างๆ
…ที่สมถะทั้งนั้น ไม่ใช่วิปัสสนา ถ้าวิปัสสนาละก็ต้องเห็นด้วยตาธรรมกาย นั่นแหละเป็นตัววิปัสสนาจริงๆ 62 DOU สมาธิ 5 ห ลั ก ส ม ถ วิปัสสนากัมมัฏฐาน
(2) การเห็นในกายทิพย์ การเห็นในกายทิพย์มีความวิเศษในกายมนุษย์ ซึ่งไม่สามารถมองด้วยตามนุษย์ได้ ตามนุษย์มอง ไม่เห็น ต้องหลับตาของมนุษย์ แล้วส่งใจไปจดจ่อ อยู่ที่ศูนย์ดวงปฐมมรรค ในชั้นกายทิพย์ เมื่อถอดกาย
กิจเบื้องต้นก่อนการเจริญกัมมัฏฐาน
77
กิจเบื้องต้นก่อนการเจริญกัมมัฏฐาน
…อรักษาศีลดีแล้ว จิตก็จะ เป็นสมาธิได้ง่าย 1 อังคุตตรนิกาย ทสกนิบาต, มก. เล่มที่ 38 ข้อที่ 1 หน้า1 68 DOU สมาธิ 5 ห ลั ก ส ม ก วิ ปั ส ส น า กั ม ม ฏ ฐ า น
บทที่ 4 กิจเบื้องต้นก่อนการเจริญกัมมัฏฐาน การเตรียมตัวให้พร้อมก่อนการเจริญกัมมัฏฐาน เป็นสิ่งที่ช่วยเกื้อกูลส่งเสริมสนับสนุนให้เกิดผลดี ต่อการปฏิบัติธรรม โบราณจารย์ผู้เจริญกัมมัฏฐาน จึงได้วางแบบแผนการ
กิจเบื้องต้นก่อนการเจริญกัมมัฏฐาน
78
กิจเบื้องต้นก่อนการเจริญกัมมัฏฐาน
…มายถึง ปริยัติ หรือสิ่งที่เล่าเรียน บทที่ 4 กิ จ เบื้ อ ง ต้ น ก่ อ น ก า ร เ จ ริ ญ กั ม ม ฏ ฐ า น DOU 69
เพราะฉะนั้น หลักการเบื้องต้นของผู้ที่เจริญสมาธิต้องเป็นคนมีศีลและสามารถรักษาศีลให้บริสุทธิ์ ตามสภาวะของตน สมาธิในพระพุทธศาสนาเป็นสัมมาสมาธิ เพราะเกิดจากศีลเป็นพื้นฐาน อันจะนำไปสู่ปัญญา หากบุคคลใดปราร
มหาปลิโพธ 10 ประการ
79
มหาปลิโพธ 10 ประการ
…เดินไป ท่านจึงประหลาดใจที่ภิกษุผู้สหายไม่ไปเก็บของที่วัด จึงถามว่า“ในที่ท่านอยู่มานานถึงเพียงนี้ 70 DOU ส ม า ธิ 5 ห ลั ก ส ม ก วิ ปั ส ส น า ก ม ม ฏ ฐ า น
มหาปลิโพธ 10 ประการนี้ ถ้าผู้ปฏิบัติธรรมยังข้องติดอยู่แล้วไม่อาจตัดกังวลจากใจได้ ย่อมเป็น อุปสรรคต่อการปฏิบัติ และยากที่จะเกิดความก้าวหน้าในการเจริญสมาธิ ดังอุทาหรณ์จากเรื่องราวของ พระเถระผู้อยู่ในถูป
คุณสมบัติของกัลยาณมิตร
80
คุณสมบัติของกัลยาณมิตร
…องเครื่องใช้ ที่นอกเหนือจากอัฏฐบริขาร บทที่ 4 กิ จ เบื้ อ ง ต้ น ก่ อ น ก า ร เ จ ริ ญ กัมมัฏ ฐ า น DOU 71
อยู่ที่นั้น” พระเถระผู้มาจากชนบทจึงบอกว่า “แต่ไม้เท้าและกระบอกน้ำมัน รองเท้า ถลกบาตรของผมยังมี พระเถระผู้สหายกล่าวว่า “อาวุโส! ท่านมาพักอยู่วันเดียว ยังมีของมาไว้ ถึงเพียงนี้เชียวหรือ” พระเถระผู้มาจาก
ความสำคัญของกัลยาณมิตร
81
ความสำคัญของกัลยาณมิตร
…ึ่ง พระอานนท์ ได้กราบทูลพระพุทธองค์ว่า 1 สังยุตตนิกาย มหาวารวรรค, มก. เล่มที่ 30 ข้อ 165 หน้า 91 72 DOU ส ม า ธิ 5 ห ลั ก ส ม ก วิ ปั ส ส น า กั ม ม ฏ ฐ า น
มีมารยาทงาม ทำให้ใครๆ เห็นก็รู้สึกรัก ประดุจพระจันทร์วันเพ็ญ ชุ่มเย็นชวนมอง 2. ครุ หมายถึง บุคคลผู้ที่น่าเคารพ น่าเกรงใจ เพราะมีศีล สมาธิและการถือธุดงค์ มีความ อ่อนน้อมถ่อมตน วางตัวได้เหมาะสม เป็นที่
การเข้าหากัลยาณมิตร
82
การเข้าหากัลยาณมิตร
…ิบาต, มก. เล่มที่ 37 ข้อ 207 หน้า 708 บทที่ 4 กิ จ เบื้ อ ง ต้ น ก่ อ น ก า ร เ จ ริ ญ กัมมัฏ ฐ า น DOU 73 ตน
“ความเป็นผู้มีมิตรดีมีสหายดีมีจิตน้อมไปในคนที่ดี เป็นคุณกึ่งหนึ่งแห่งพรหมจรรย์” พระพุทธองค์ตรัสว่า “ความเป็นผู้มีมิตรดี มีสหายดี มีจิตน้อมไปในคนที่ดี เป็นทั้งหมดของพรหมจรรย์” มีตัวอย่างการได้กัลยาณมิ
แนวทางการเลือกอาจารย์สอนกัมมัฏฐาน
83
แนวทางการเลือกอาจารย์สอนกัมมัฏฐาน
…รือฆราวาสก็ตาม ถ้าเป็นไปตามหลัก เกณฑ์ 6 ประการนี้แล้ว ก็มอบกายถวายชีวิต เข้าไปเป็นลูกศิษย์ได้เลย 74 DOU สมาธิ 5 ห ลั ก ส ม ก วิ ปั ส ส น า กั ม ม ฏ ฐ า น
คือฌาน ถ้าไม่มีบุคคลเช่นนั้น เราควรไปหาบุคคลต่อไปนี้ตามลำดับ คือ พระอนาคามี พระสกทาคามี พระ โสดาบัน เมื่อไม่มีบุคคลเหล่านี้เราควรไปหาผู้ที่ได้บรรลุฌานแล้ว หรือไปหาอาจารย์ผู้รู้พระไตรปิฎก สองปิฎก หรือแ
คุณสมบัติ 6 ประการของสำนักที่ได้มาตรฐาน
84
คุณสมบัติ 6 ประการของสำนักที่ได้มาตรฐาน
…กนั้นได้เลย รับรองไม่ผิดหวังแน่นอน” บทที่ 4 กิ จ เบื้ อ ง ต้ น ก่ อ น ก า ร เ จ ริ ญ กั ม ม ฏ ฐ า น DOU 75
คุณสมบัติ 6 ประการ ซึ่งสำนักที่ได้มาตรฐานจริงๆ จะต้องมี คือ 1. เจ้าสำนักเองรวมทั้งลูกศิษย์ในสำนักนั้น ไม่มีนิสัยชอบว่าร้ายหรือโจมตี การปฏิบัติธรรมของ สำนักอื่น ถ้าท่านยังมีนิสัยชอบว่าร้ายอยู่ แสดงว่า
เว้นสถานที่ที่ไม่เหมาะสมต่อการเจริญสมาธิ
85
เว้นสถานที่ที่ไม่เหมาะสมต่อการเจริญสมาธิ
…ฏิบัติธรรมได้ 9. ปฏฐนียตา สถานที่ที่คนชอบไปมากราบไหว้ อาจจะเป็นสถานที่ที่น่าสนใจทางประวัติศาสตร์ 76 DOU สมาธิ 5 ห ลั ก ส ม ก วิ ปั ส ส น า ก ม ม ฏ ฐ า น
4.4 เว้นสถานที่ที่ไม่เหมาะสมต่อการเจริญสมาธิ เมื่อแสวงหากัลยาณมิตรได้แล้ว จึงหาสถานที่ที่เหมาะสมต่อการเจริญสมาธิ เว้นสถานที่ ที่ไม่เหมาะต่อการเจริญสมาธิ ในคัมภีร์วิสุทธิมรรคได้แสดงลักษณะของสถานที่ที่
ลักษณะอาวาสที่เหมาะสม
86
ลักษณะอาวาสที่เหมาะสม
…2538 บทอบรมกรรมฐาน, กรุงเทพฯ, หน้า 97 บทที่ 4 กิ จ เบื้ อ ง ต้ น ก่ อ น ก า ร เ จ ริ ญ กัมมัฏ ฐ า น DOU 77
สถานที่เหล่านี้อาจจะก่อให้เกิดความกังวลใจได้ เนื่องจากผู้คนที่ไปมากราบไหว้บูชาอย่างไม่ขาดสาย หรือมาเยี่ยมเยียน การจะทำสมาธิได้นานๆ จึงไม่ค่อยได้รับผลดีนัก 10. นครสนนิสสิตตา สถานที่ที่ติดกับตัวเมือง ม
การปฏิบัติธรรมและอาวาสสัปปายะ
87
การปฏิบัติธรรมและอาวาสสัปปายะ
…ที่ใช้สึกหรอคร่ำคร่าไปแล้วนั้น ให้มั่นคงเรียบร้อยดีขึ้น ถ้าเนื้อผ้าฉีกขาดไป ก็จัดการเย็บเสียใหม่ 78 DOU สมาธิ 5 ห ลั ก ส ม ก วิ ปั ส ส น า ก ม ม ฏ ฐ า น
2) เมื่อยามป่วยไข้ฉุกเฉิน อาจทำให้การรักษาได้ทันท่วงที เพราะถ้าอาการป่วยอย่างถึงชีวิต การมาถึงมือหมอทันการณ์ก็อาจทำให้รักษาชีวิตไว้ได้ หรือไม่ก็อาจทำให้อาการป่วยไม่เรื้อรังเสียเวลา การปฏิบัติธรรมซึ่ง
การทำความสะอาดก่อนปฏิบัติธรรม
88
การทำความสะอาดก่อนปฏิบัติธรรม
…เป็นถูก เห็นทุกสิ่ง ตามความเป็นจริง บทที่ 4 กิ จ เบื้ อ ง ต้ น ก่ อ น ก า ร เ จ ริ ญ กั ม ม ฏ ฐ า น DOU 79
4. ถ้าจีวร เครื่องนุ่งห่มสกปรก จึงซักให้สะอาดเรียบร้อย 5. ถ้าในบาตรมีสนิม ก็ต้องทำการระบบบาตรเสียใหม่ให้ดีขึ้น หรือถ้าเครื่องใช้ประจำตัวสกปรก ไม่เรียบร้อย ก็พึงชำระเสียให้เรียบร้อย ในส่วนของฆราวาส กา
อัชฌาสัย 6 ประการของพระโพธิสัตว์
89
อัชฌาสัย 6 ประการของพระโพธิสัตว์
…อสละอัตภาพนี้แก่ท่าน พระเทพวิสุทธิกวี, การพัฒนาจิต, (กรุงเทพฯ: มหามกุฏราชวิทยาลัย), 2543 หน้า 61 80 DOU สมาธิ 5 ห ลั ก ส ม ก วิ ปั ส ส น า กั ม ม ฏ ฐ า น
4. เนกขัมมัชฌาสัย พระโพธิสัตว์ทั้งหลายเป็นผู้มีอัชฌาสัยในเนกขัมมะ การออกบวช) เห็นโทษในการครองเรือนอยู่โดยปกติ 5. ปวิเวกัชฌาสัย พระโพธิสัตว์ทั้งหลายเป็นผู้มีอัชฌาสัยในการปลีกวิเวก เห็นโทษใน สังคณิกา (
การมอบตัวแด่อาจารย์ในการปฏิบัติธรรม
90
การมอบตัวแด่อาจารย์ในการปฏิบัติธรรม
…มีผลเสีย ดังได้กล่าวมาแล้ว บ ที่ บ า ที่ 4 กิ จ เ บื้ อ ง ต้ น ก่ อ น ก า ร เ จ ริ ญ กั ม ม ฏ ฐ า น DOU 81
เมื่อได้มอบอัตภาพแด่อาจารย์แล้ว จึงเป็นผู้ที่อาจารย์ห้ามปรามได้ ไม่เป็นผู้ทําตามอำเภอใจ เป็นผู้ว่าง่ายและเป็นผู้ใกล้ชิดอาจารย์อยู่เสมอ เมื่อเป็นเช่นนี้ย่อมได้รับความสงเคราะห์ด้วยอามิสและ ธรรมะจากอาจา
แนวคิดเกี่ยวกับจริต
94
แนวคิดเกี่ยวกับจริต
…นักศึกษาสามารถบอกกัมมัฏฐานที่เหมาะสมกับแต่ละจริต บทที่ 5 จ ริ ต กั บ ก า ร ป ฏิ บั ติ ก ม ม ฏ ฐ า น DOU 85
แนวคิด 1. จริต คือ พื้นฐานนิสัยที่อยู่ในจิตใจมนุษย์ มีทั้งหมด 6 ประเภท คือ ราคจริต โทสจริต โมหจริต วิตกจริต สัทธาจริต พุทธิจริต 2. การที่คนมีจริตต่างกัน เพราะเหตุแห่งสภาพของจิตในขณะที่ทำกุศลในชาติปาง
บทที่ 5 จริตกับการปฏิบัติกัมมัฏฐาน
95
บทที่ 5 จริตกับการปฏิบัติกัมมัฏฐาน
…จากวิตกเป็นพื้นฐานใจ 5. สัทธาจริต คือ ความประพฤติจนเคยชินเป็นนิสัย อันเกิดจากศรัทธาเป็นพื้นฐานใจ 86 DOU ส ม า ธิ 5 ห ลั ก ส ม ก วิ ปั ส ส น า ก ม ม ฏ ฐ า น
บทที่ 5 จริตกับการปฏิบัติกัมมัฏฐาน คัมภีร์ทางศาสนาได้สอนเอาไว้ว่า ผู้ที่ใฝ่ใจในการเจริญภาวนา ไม่ว่าจะเป็นอาจารย์ผู้ให้กัมมัฏฐาน หรือศิษย์ผู้มีความปรารถนาจะปฏิบัติกัมมัฏฐาน ควรที่จะศึกษาให้มีความรู้ใน
จริตของมนุษย์
96
จริตของมนุษย์
…ยสดชื่น ร่างกายแก่เกินวัย หาความสุขสบายใจ ได้ยาก บทที่ 5 จ ริ ต กั บ ก า ร ป ฏิ บั ติ ก ม ม ฏ ฐ า น DOU 87 บ
5.1.3 ลักษณะของจริต 1. ราคจริต เป็นคนที่รักสวยรักงาม คือ พอใจในรูปสวย เสียงไพเราะ กลิ่นหอม รสอร่อย สัมผัส นิ่มนวล ชอบความเป็นระเบียบเรียบร้อย สะอาด ประณีต มีกิริยาท่าทางเรียบร้อย ละมุนละไม น่าดู น่าชม