หน้าหนังสือทั้งหมด

สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
42
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
…ติตัวให้เป็นตำรับตำรา ต่อภิกษุบวชหลัง เป็นลำดับไป นี้เป็นประโยชน์แก่เพื่อนกัน” ๔. สมานัตตตา ความเป็นผู้มีตนเสมอในธรรมนั้นๆ ในบุคคลนั้น ๆ เช่น เราจะเข้าไปในหมู่ คณะใด จะชาติภาษาใด ต้องไม่ให้กระทบกระเทือนว…
…ติตัวให้เป็นตำรับตำรา ต่อภิกษุบวชหลัง เป็นลำดับไป นี้เป็นประโยชน์แก่เพื่อนกัน” ๔. สมานัตตตา ความเป็นผู้มีตนเสมอในธรรมนั้นๆ ในบุคคลนั้น ๆ เช่น เราจะเข้าไปในหมู่ คณะใด จะชาติภาษาใด ต้องไม่ให้กระทบกระเทือนว…
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
48
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
…เหงเราตาม ชอบใจ ในตัวของเรานี้ไม่ใช่ที่อื่น” “วัดปากน้ำเริ่มลงมือเล่าเรียนกันแล้ว พระทิพย์ปริญญาเป็นผู้สอน ปรมัตถปิฎกนี้ ผู้สอนปรมัตถ์ ไม่ใช่เล่นๆ หนา ต้องมีภูมิพอ ต้องมีการศึกษาพอ ถ้าไม่มีการศึกษาพอละก็…
36 สาระสำคัญพระธรรมเทศนา เอง ด้วยอาการต่างๆ ใครพูดกระทบนิดๆ หน่อยๆ ก็แปลบๆ ขึ้นมา ไม่มีใครรู้เรื่องด้วยเลย อย่างนี้ เขาเรียกว่า โทสะจริต จิตโทสะดวงที่ ๒ เกิดขึ้นโดยมีคนชักจูงหรือกระตุ้น ตัวอย่าง : สาม
การสุตตคาถา
51
การสุตตคาถา
…ันธ์ทั้ง ๕ นี้เป็นของหนัก การถือมั่นในขันธ์ ๕ เป็นทุกข์ในโลก การทิ้งภาระที่หนักนั้น ได้ ชื่อว่า เป็นผู้ถอนตัณหาทั้งรากได้ หมดกระหายไปนิพพานได้ หมดทั้งสากลโลก เอาขันธ์ ๕ ของตัวเองไปไม่ได้ แม้ไม่ทิ้ง ถึงเว…
…ันธ์ทั้ง ๕ นี้เป็นของหนัก การถือมั่นในขันธ์ ๕ เป็นทุกข์ในโลก การทิ้งภาระที่หนักนั้น ได้ ชื่อว่า เป็นผู้ถอนตัณหาทั้งรากได้ หมดกระหายไปนิพพานได้ หมดทั้งสากลโลก เอาขันธ์ ๕ ของตัวเองไปไม่ได้ แม้ไม่ทิ้ง ถึงเว…
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
52
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
40 สาระสำคัญพระธรรมเทศนา ผู้สำรวมตา หู จมูก ฯลฯ ย่อมยังประโยชน์ให้สำเร็จ ผู้สำรวมแล้วในอินทรีย์ทั้งสิ้น ย่อมหลุดพ้นจาก ทุกข์ ทั้…
40 สาระสำคัญพระธรรมเทศนา ผู้สำรวมตา หู จมูก ฯลฯ ย่อมยังประโยชน์ให้สำเร็จ ผู้สำรวมแล้วในอินทรีย์ทั้งสิ้น ย่อมหลุดพ้นจาก ทุกข์ ทั้…
การปฏิบัติธรรม
55
การปฏิบัติธรรม
…ก็มีแต่สวรรค์เพราะ กาย วาจา ใจ ไม่มีเสีย พระพุทธเจ้า จึงตรัสว่า อุกาส โย ปน ภิกขุ ฯ เราขอโอกาส ภิกษุผู้ศึกษาในธรรมวินัยรูปใด ปฏิบัติธรรมตามธรรม ปฏิบัติชอบยิ่งขึ้น ปฏิบัติธรรมไม่ให้หลีกเลี่ยง ผู้ศึกษาในธร…
พระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร) 43 พระพุทธเจ้าทุกพระองค์เหมือนกันหมด ทั้งอดีต ปัจจุบัน อนาคต บัดนี้ไม่มีแล้วที่เราจะเคารพ ในมนุษยโลก ทั้งหมดต่ำกว่าเรา ในเทวโลก พรหมโลก อรูปพรหม ตลอดภพ ๓ สูงกว่าเราไม่มี ใจ
พระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร)
61
พระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร)
…ถึง วิราคธาตุวิราคธรรม เป็นชั้นๆ เข้าไป ใหญ่โตหนักเข้าไป ไม่มีที่สุด เต็มธาตุเต็มธรรม ไม่มีที่ว่าง “ผู้เทศน์เองก็ได้ค้นคว้าหาเหตุผลเหล่านี้นักหนา แต่ว่ายังไปไม่ถึงสุด ไป ยังไม่สุดในวิราคธาตุวิราคธรรม ถ้า…
พระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร) 49 “ดวงธรรมนั่นจึงไม่ใช่ตัว แต่ว่าเป็นที่อาศัยตัว ตัวต้องอาศัยดวงธรรมนั้น ถ้าดวงธรรมนั้นไม่มี ตัวก็ไม่มี สมมุติก็สมมุติด้วยกัน วิมุตติก็วิมุตติด้วยกัน ปัจจัย ปรุงแต่งได้ ก็
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
72
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
…น้ำที่ดื่มเป็นน้ำเมา รู้ว่าน้ำนั้นเป็นน้ำเมา มีเจตนาดื่ม ๔. พยายามดื่ม ๕. น้ำเมานั้นล่วงพ้นลำคอลงไป ผู้ถือศีลทั้งห้าข้อนี้ จะต้องเว้นเจตนาละเมิดศีลให้ขาดจากใจ เหมือนพระอริยบุคคลที่เดียว ไม่ หลบศีล ไม่คิด…
60 สาระสำคัญพระธรรมเทศนา G). ทรัพย์หรือสิ่งของนั้น มีเจ้าของหวงแหน ๒. รู้ว่าทรัพย์นั้น มีเจ้าของหวงแหน ๓. มีเจตนาที่จะลักทรัพย์นั้น ๔. พยายามลักทรัพย์นั้น ๕. ได้ทรัพย์นั้นมาด้วยความพยายาม เงินทองเล็กน
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
74
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
… นี้จึงได้ชื่อว่า ภิกษุนั้นแหละอยู่ในศีลเบื้องบน ส่วนสามเณรก็อยู่ในศีล ๑๐ ศีลเป็นของสูง ของ ละเอียด ผู้ปฏิบัติก็ต้องละเอียด จึงจะรักษาไว้ได้ “ศีลในเหฏฐิมศีล และอุปริมศีลทั้ง ๒ ประการ เป็นเบื้องต้นของพุทธ…
62 สาระสำคัญพระธรรมเทศนา ภิกษุไม่ไปหาหญิงแพศยา หญิงม่าย หญิงสาวใหญ่ ในเรื่องกิจอื่นนอกจากเขานิมนต์ ไม่สนทนา อย่างสามัญชน ภิกษุไม่ไปโรงสุรา ยาฝิ่น โรงมหรสพ ที่ประชุมสนุกสนาน รวมถึงดูเขาชุมนุมกันรวมพลหร
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
76
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
…าน ๑ รวมเป็น ๓๒ เป็นสมาธิโดยปริยายเบื้องต่ำ “แต่ว่าสมาธิโดยทางปริยัติไม่เห็น...ถ้าสมาธิในทางปฏิบัติ ผู้ได้ ผู้ถึงเห็นที่ เดียว” สมาธิในทางปฏิบัติโดยปริยายเบื้องสูง : ๑๐ เมื่อเข้าถึงฌานที่ ๑ ก็เป็นตัวปฏิเ…
64 สาระสำคัญพระธรรมเทศนา เวลาน “เมื่อสละอารมณ์ได้ ในทางปฏิบัติไม่เกี่ยวด้วยอารมณ์เลย ใจหลุดจาก อารมณ์เหมือนอะไร เหมือนไข่แดงกับไข่ขาวอยู่ด้วยกันจริงๆ แต่ว่าไม่เกี่ยวกัน ไข่แดงมีเยื่อหุ้มอยู่นิดหนึ่งบา
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
79
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
…(สด จนฺทสโร) 67 “ปัญญาที่จะแสดงต่อไปนี้เป็นตัวสำคัญนัก แต่ว่าไม่ค่อยจะได้แสดง ที่วัด ปากน้ำนี่ สมภารผู้เทศน์นี้ได้มาจำพรรษาอยู่วัดปากน้ำนี้ ๓๗ พรรษาแล้ว แต่ว่า ในทางปัญญาไม่ค่อยแสดงมากนัก แสดงในศีล สมาธิ…
…(สด จนฺทสโร) 67 “ปัญญาที่จะแสดงต่อไปนี้เป็นตัวสำคัญนัก แต่ว่าไม่ค่อยจะได้แสดง ที่วัด ปากน้ำนี่ สมภารผู้เทศน์นี้ได้มาจำพรรษาอยู่วัดปากน้ำนี้ ๓๗ พรรษาแล้ว แต่ว่า ในทางปัญญาไม่ค่อยแสดงมากนัก แสดงในศีล สมาธิ…
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
80
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
…ยู่ที่ไหน และก็ไม่รู้จักว่า รูปพรรณสัณฐานมันเป็นอย่างไร เพราะไม่เห็น เพราะทำไม่เป็น พระอริยสาวก เป็นผู้มีปัญญา ประสงค์ดวงปัญญาดวงนี้นั่นเอง “มาตามพร้อมแล้วด้วยปัญญา อันเป็นข้อปฏิบัติให้ถึงซึ่งความเกิดดับ…
…ยู่ที่ไหน และก็ไม่รู้จักว่า รูปพรรณสัณฐานมันเป็นอย่างไร เพราะไม่เห็น เพราะทำไม่เป็น พระอริยสาวก เป็นผู้มีปัญญา ประสงค์ดวงปัญญาดวงนี้นั่นเอง “มาตามพร้อมแล้วด้วยปัญญา อันเป็นข้อปฏิบัติให้ถึงซึ่งความเกิดดับ…
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
82
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
…ระมาณน้อย สมาทานศึกษาในสิกขาบทน้อยใหญ่ สมาธิเบื้องต่ำ คือ พระอริยสาวกในธรรมวินัยของพระตถาคตเจ้า เป็นผู้สละอารมณ์ทั้งสิ้น หลุด ขาดจากใจ ถึงซึ่งความเป็นหนึ่งของใจ หนึ่ง สมาธิเบื้องสูง คือ ดำเนินถึงปฐมฌาน ท…
…ระมาณน้อย สมาทานศึกษาในสิกขาบทน้อยใหญ่ สมาธิเบื้องต่ำ คือ พระอริยสาวกในธรรมวินัยของพระตถาคตเจ้า เป็นผู้สละอารมณ์ทั้งสิ้น หลุด ขาดจากใจ ถึงซึ่งความเป็นหนึ่งของใจ หนึ่ง สมาธิเบื้องสูง คือ ดำเนินถึงปฐมฌาน ท…
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
83
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
…ทพมุนี (สด จนฺทสโร) 71 “อธิศีล อธิจิต อธิปัญญา ทั้ง ๒ ดวงนี้นี่แหละ เป็นธรรมถ่องแท้ในพุทธศาสนา เมื่อผู้ปฏิบัติ ในศีล สมาธิ ปัญญา ต้องเข้าถึงดวงศีล ดวงสมาธิ ดวงปัญญา จึงจะ ได้ชื่อว่าเข้าถึงอธิศีล เข้าถึงอ…
…ทพมุนี (สด จนฺทสโร) 71 “อธิศีล อธิจิต อธิปัญญา ทั้ง ๒ ดวงนี้นี่แหละ เป็นธรรมถ่องแท้ในพุทธศาสนา เมื่อผู้ปฏิบัติ ในศีล สมาธิ ปัญญา ต้องเข้าถึงดวงศีล ดวงสมาธิ ดวงปัญญา จึงจะ ได้ชื่อว่าเข้าถึงอธิศีล เข้าถึงอ…
พระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร)
87
พระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร)
…วคว้าเรื่อยเปื่อยทีเดียว วุ่นวายไปตามกัน ถ้าไม่มีทั้ง ๔ ประการนี้ประจำใจ แม้เป็นอยู่ก็เปล่าประโยชน์ ผู้มีปัญญาจึงควร - ประกอบความเชื่อในพระตถาคตเนืองๆ - ประกอบศีลไว้เนืองๆ - ประกอบความเลื่อมใสไว้เนืองๆ -…
พระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร) 75 ๔. ความเห็นซึ่งเป็นธรรมชาติตรง เราจะลงความเห็นอย่างไรจึงจะเห็นตรง เช่น ลงความเห็นได้ว่าคนที่วิวาทกัน คนไหนผิด คน ไหนถูก ถ้าถูกจึงจะเป็นธรรม “ความเห็นซึ่งเป็นธรรมชาติตรงน
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
89
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
… จาคะ ให้อภัย ยิ้มแย้มแจ่มใสแก่กันและกัน ปัญญา รู้จักบาปบุญคุณโทษ ประโยชน์ สูงต่ำ ดีชั่ว ผิดชอบ เป็นผู้ใหญ่มีใจโอบอ้อม เป็น ผู้น้อย ก็เคารพยำเกรงผู้ใหญ่ เคารพกันตามหน้าที่ พรรษา อายุ และคุณธรรม บังเกิดขึ…
พระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร) 77 มนุษย์ยังสงสัยกันอยู่ว่า ธรรมอยู่ที่ไหนแน่ จึงควรเอาใจจรดตรงศูนย์กลางกาย นาน ๆ เข้า ก็จะเห็นเอง ไม่ใช่ที่ไปหาธรรมกันตามป่า แต่อยู่ในตัวเอง “เพราะพราหมณ์นั้น ได้รู้จักธรร
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
90
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
…า วิมุตติ วิมุตติญาณทัสสนะ บรรลุพระอรหัต หลุดจากรูปราคะ อรูปราคะ มานะ อุทธัจจะ อวิชชา เรียกขีณาสโว “ผู้มีอาสวะสิ้นแล้ว” คือกามาสวะ ภวาสวะ อวิชชาสวะ ทิฏฐาสวะ ไม่มีในพระอรหัต พราหมณ์จึงรู้ความสิ้นไปของปัจจ…
…า วิมุตติ วิมุตติญาณทัสสนะ บรรลุพระอรหัต หลุดจากรูปราคะ อรูปราคะ มานะ อุทธัจจะ อวิชชา เรียกขีณาสโว “ผู้มีอาสวะสิ้นแล้ว” คือกามาสวะ ภวาสวะ อวิชชาสวะ ทิฏฐาสวะ ไม่มีในพระอรหัต พราหมณ์จึงรู้ความสิ้นไปของปัจจ…
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
92
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา
…าย พ่อก็จะ ขอตายตามแม่ เลยไปกระโดดน้ำตาย เป็นต้น ที่ทำเช่นนี้สำหรับประหัตประหารฝ่ายพระ “ถ้าว่ามนุษย์ผู้ใดเป็นฝ่ายพระละก็ มารข่มเหงอยู่อย่างนี้แหละ ไม่ขาดสาย “นี่ใครทำ พญามารทั้งนั้นไม่ใช่ใคร ไม่มีใครรู้ …
…าย พ่อก็จะ ขอตายตามแม่ เลยไปกระโดดน้ำตาย เป็นต้น ที่ทำเช่นนี้สำหรับประหัตประหารฝ่ายพระ “ถ้าว่ามนุษย์ผู้ใดเป็นฝ่ายพระละก็ มารข่มเหงอยู่อย่างนี้แหละ ไม่ขาดสาย “นี่ใครทำ พญามารทั้งนั้นไม่ใช่ใคร ไม่มีใครรู้ …
พระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร)
93
พระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร)
…รีบพยายามแก้ตัว ถ้ารีบ พยายามแก้ตัวให้พ้นไปเสียได้ ก็จะไม่ต้องแก่ ต้องเจ็บ ต้องตาย” พญามารไม่ได้เว้นผู้หนึ่งผู้ใดให้เหลือ เพราะเหตุนั้นผู้มีปัญญาจะทำอย่างไร ? ตสมา หิ ปณฺฑิโต ฯ เพราะเหตุนั้นบุรุษผู้เป็นบ…
พระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร) 81 “เราต้องสนับสนุนด้วยทางใดทางหนึ่งให้สมควรทีเดียว พวกที่เป็นแล้ว ตั้งใจแน่วแน่ว่าตั้งแต่วันนี้ไป เราไม่ถอยละ เกิดมาเราพบวิชชานี้ เราจะต้องสู้ อย่าง อื่นสู้ไม่ได้ทั้งนั้น
พระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร)
95
พระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร)
…กวิชชานี้แล้ว ไม่มีใครไปนิพพานได้เลย ไปนิพพานได้ก็ แต่ธรรมกายเท่านั้น” “พวกมีธรรมกายนั้นไปถึงนิพพาน ผู้ที่ไปถึงนิพพานแล้วมามองดูผู้ที่ไม่ไป นั่น ผู้ที่ไปนิพพานได้หาว่าผู้ที่ไม่ไปนั่นตาบอด มองไม่เห็นนิพพา…
พระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร) 83 เมื่อว่าไม่ใช่ตัว แล้วอะไรเป็นตัว ? เรื่องนี้แสดงไว้เมื่อครั้งพระพุทธเจ้าทรงโปรดภัททิยะราชกุมาร ๓๐ ทรงแสดงถึงตัวนี้ว่า กาย มนุษย์เป็นตัวโดยสมมุติ ถึงกายอรูปพรหมละเอียด ท
พระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร)
105
พระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร)
พระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร) 93 ๒๗ จิตของผู้ที่โลกธรรมกระทบแล้ว ไม่หวั่นไหว เป็นจิตไม่ยินร้าย เป็นจิตไม่ยินดี เป็นจิตเกษม ๒๕ เมษายน ๒๔๙๗ นโม....…
พระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร) 93 จิตของผู้ที่โลกธรรมกระทบแล้ว ไม่หวั่นไหว เป็นจิตไม่ยินร้าย เป็นจิตไม่ยินดี เป็นจิตเกษม ๒๕ เมษายน ๒๔๙๗ นโม....…