ความหมาย
ที่เป็นที่กระทำซึ่งไฟ
ต้นฉบับ
น.,นปุ. ที่เป็นที่กระทำซึ่งไฟ แจกเหมือน กุล เช่น ทุ.เอก. อคฺคิกรณฏฺฐานํ ซึ่ง ที่เป็นที่กระทำซึ่งไฟ เป็นวิเสสนบุพพบท กัมม ธารยสมาส มีฉัฏฐีตัปปุริสสมาส เป็นภายใน มี วิเคราะห์ตามลำดับ ดังนี้ ฉ.ตัป.วิ อคฺคิสฺส กรณํ = อคฺคิกรณํ (ฐานํ) วิ.บุพ.กัม.วิ อคฺคิกรณํ ฐานํ = อคฺคิกรณฏฺฐานํ คำว่า กรณ ในคำว่า อคฺคิ- กรณฏฺฐานํ มาจาก กร ธาตุ ในความทำ + ยุ ปัจจัย แปลง ยุ เป็น อณ ได้รูปเป็น กรณ แปลว่า เป็น ที่กระทำ เป็นกัตตุรูป อธิกรณสาธนะ วิ. ว่า กโรติ เอตฺถาติ กรณํ (ฐานํ) เขา ย่อมกระทำ ในที่นั่น เหตุนั้น ที่นั่น ชื่อว่า กรณํๆ เป็นที่กระทำ
บทวิเคราะห์
ฉ.ตัป.วิ อคฺคิสฺส กรณํ = อคฺคิกรณํ (ฐานํ) วิ.บุพ.กัม.วิ อคฺคิกรณํ ฐานํ = อคฺคิกรณฏฺฐานํ
ตัวอย่างการแจก
แจกเหมือน กุล
หมายเหตุ
แปลง ยุ เป็น อณ ได้รูปเป็น กรณ แปลว่า เป็น ที่กระทำ เป็นกัตตุรูป อธิกรณสาธนะ วิ. ว่า กโรติ เอตฺถาติ กรณํ (ฐานํ) เขา ย่อมกระทำ ในที่นั่น เหตุนั้น ที่นั่น ชื่อว่า กรณํๆ เป็นที่กระทำ