หน้าหนังสือทั้งหมด

คํานํา
4
คํานํา
คํานํา วิชา GB 410 การรักษาสุขภาพตามพุทธวิธี แบ่งออกเป็น 2 ภาค ภาคที่ 1 ว่าด้วยเรื่อง การดูแลเรื่องอาหารและการขับถ่าย ภาคที่ 2 ว่าด้วยเรื่อง ดุลยภาพบำาบัดพุทธ…
วิชา GB 410 การรักษาสุขภาพตามพุทธวิธี แบ่งออกเป็น 2 ภาค ภาคที่ 1 ว่าด้วยเรื่อง การดูแลเรื่องอาหารและการขับถ่าย ภาคที่ 2 ว่าด้วยเรื่อง ดุลยภาพบำาบัดพุทธ…
การดูแลกระเพาะปัสสาวะ
42
การดูแลกระเพาะปัสสาวะ
…เล็กลง ความสามารถในการเก็บปัสสาวะ ของมันก็ลดลง สมมุติว่า เคยเก็บได้ 500 ซี.ซี. อาจจะเก็บได้เหลือแค่ 250 ซี.ซี. เมื่อเก็บได้ น้อยลงครึ่งต่อครึ่ง ก็จะทำให้เราเป็นโรคปวดปัสสาวะบ่อย วิธีป้องกันก็คือ อย่าไป…
น้อยลงครึ่งต่อครึ่ง ก็จะทำให้เราเป็นโรคปวดปัสสาวะบ่อย วิธีป้องกันก็คือ อย่าไปอั้นปัสสาวะไว้นานๆ และวิธีแก้ไข โดยการออกกายบริหารให้มาก สักหน่อย จะกระโดดเชือก หรือเตะลม หรือโยคะ หรืออะไรก็ตามที แต่ต้องท
ความหมายของดุลยภาพบำบัด
53
ความหมายของดุลยภาพบำบัด
…งให้มีสติระวังรักษาแนวกระดูกสันหลังให้อยู่ใน แนวแกนปกติของร่างกายอยู่เสมอคืออยู่ในแนวตรงตามธรรมชาติ 2. การบริหารจัดโครงสร้างของร่างกายให้สมดุล หมายถึง การบริหารร่างกายเพื่อ จัดการให้โครงสร้างของร่างกาย…
…งให้มีสติระวังรักษาแนวกระดูกสันหลังให้อยู่ใน แนวแกนปกติของร่างกายอยู่เสมอคืออยู่ในแนวตรงตามธรรมชาติ 2. การบริหารจัดโครงสร้างของร่างกายให้สมดุล หมายถึง การบริหารร่างกายเพื่อ จัดการให้โครงสร้างของร่างกาย…
การตั้งกายให้ตรงและสาเหตุแห่งความเจ็บป่วย
54
การตั้งกายให้ตรงและสาเหตุแห่งความเจ็บป่วย
…ดขึ้นแก่ประชาชนที่ พบเห็นแล้ว การไม่เดินและไม่นั่งอย่างนี้ยังช่วยรักษาสรีระให้ตรงสง่างามอีกด้วย 3 3.2 สาเหตุแห่งความเจ็บป่วย นอกจากการรักษาสุขภาพด้วยการพยายามตั้งกายให้ตรงในอิริยาบถต่าง ๆ ดังกล่าวแล้ว …
พระภิกษุทุกครั้งในเวลานั่งสมาธิเจริญภาวนาว่า “ให้ตั้งกายให้ตรง” ดังพระดำรัสว่า “ภิกษุใน ธรรมวินัยนี้ไปสู่ป่าก็ดี ไปสู่โคนไม้ก็ดี ไปสู่เรือนว่างดี นั่งคู่บัลลังก์ ตั้งกายตรง ดำรงสติไว้ เฉพาะหน้า มีสติ
การรักษาสุขภาพตามพุทธวิธี
152
การรักษาสุขภาพตามพุทธวิธี
อุตตราเถรีวัตถุ ขุททกนิกาย ธรรมบท มจร. เล่ม 25 หน้า 78 [148] ร่างกายนี้แก่หง่อมแล้ว เป็นรังของโรค มีแต่จะทรุดโทรมลงไปร่างกายที่เน่าเปื่อย นี้ก็จะ…
อุตตราเถรีวัตถุ ขุททกนิกาย ธรรมบท มจร. เล่ม 25 หน้า 78 [148] ร่างกายนี้แก่หง่อมแล้ว เป็นรังของโรค มีแต่จะทรุดโทรมลงไปร่างกายที่เน่าเปื่อย นี้ก็จะ…
บรรณานุกรม
153
บรรณานุกรม
…สุรเกียรติ อาชานานุภาพ, ตำราการตรวจรักษาโรคทั่วไป, พิมพ์ครั้งที่ 3. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์หมอชาวบ้าน, 2544. 2529. 2. นพ.อุดมศิลป์ ศรีแสงนาม, วิ่ง....สู่วิถีชีวิตใหม่, กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์หมอชาวบ้าน, 3. …
…สุรเกียรติ อาชานานุภาพ, ตำราการตรวจรักษาโรคทั่วไป, พิมพ์ครั้งที่ 3. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์หมอชาวบ้าน, 2544. 2. นพ.อุดมศิลป์ ศรีแสงนาม, วิ่ง....สู่วิถีชีวิตใหม่, กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์หมอชาวบ้าน, 3. พระไตร…
คำนำ
4
คำนำ
…นข้อมูลในการ ปรับปรุงและพัฒนาเนื้อหาสาระให้ดียิ่งๆ ขึ้นไปในอนาคต คณะกรรมการประจำชุดวิชาสมาธิ มกราคม 2550 คำนำ DOU (3)
เอกสารวิชา MD 101 สมาธิ 1 : ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับสมาธิ มุ่งให้ผู้ศึกษามีความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับสมาธิ ทั้งในเชิงวิชาการและเชิงนำไปสู่ การปฏิบัติ รวมทั้งมุ่งจะอธิบายให้นักศึกษาได้ทราบถึงประโยชน์ขอ
ลักษณะของใจ
18
ลักษณะของใจ
…ทำหน้าที่ประสานงานกับประสาททั้ง 5 นั้น ด้วยการ 1) บังคับใช้ประสาททั้ง 5 (ประสาทตา หู จมูก ลิ้น กาย) 2) รับรู้สิ่งที่เกิดขึ้นกับประสาททั้ง 5 ด้วยอาการ 4 อย่าง คือ เห็น ได้แก่ รับภาพ รับเสียง รับกลิ่น รั…
…ทำหน้าที่ประสานงานกับประสาททั้ง 5 นั้น ด้วยการ 1) บังคับใช้ประสาททั้ง 5 (ประสาทตา หู จมูก ลิ้น กาย) 2) รับรู้สิ่งที่เกิดขึ้นกับประสาททั้ง 5 ด้วยอาการ 4 อย่าง คือ เห็น ได้แก่ รับภาพ รับเสียง รับกลิ่น รั…
ลักษณะของจิตและการฝึกสมาธิ
21
ลักษณะของจิตและการฝึกสมาธิ
…พวิสุทธิกวี (พิจิตร ฐิตวณฺโณ), บทอบรมกรรมฐาน, พิมพ์ครั้งที่ 4, (กรุงเทพมหานคร : มหามกุฏราชวิทยาลัย, 2538), หน้า 175. 8 DOU บ ท ที่ 1 ส ม า ธิ คื อ อะไร
ในกรณีนี้มีนักคิดสมัยใหม่ บางคนบางกลุ่มเห็นว่า จิตเป็นเพียงปรากฏการณ์บางอย่างที่เกิดจาก ประสาทส่วนสมองเท่านั้น ไม่ใช่มีธรรมชาติอย่างหนึ่งต่างหาก โดยให้เหตุผลว่า เมื่อคนนอนหลับ ประสาทไม่ทำงาน คนก็ไม่ม
ความหมายของสมาธิ
22
ความหมายของสมาธิ
…ยใจตนเอง อันจะก่อให้เกิดทั้งกำลังใจ กำลังขวัญ กำลังปัญญา และ ความสุขแก่ผู้ปฏิบัติในเวลาเดียวกัน 1.3.2 ความหมายในเชิงลักษณะการปฏิบัติ กล่าวอีกนัยหนึ่งในเชิงลักษณะการปฏิบัติ สมาธิ แปลว่า ความตั้งมั่นของจ…
1.3 สมาธิคืออะไร การอธิบายความหมายของสมาธิ สามารถอธิบายได้ทั้งในเชิงลักษณะผลของสมาธิที่เกิดขึ้นและ อธิบายในลักษณะในเชิงการปฏิบัติ เช่น สมาธิ คือความสงบ สบาย และความรู้สึกเป็นสุขอย่างยิ่งที่มนุษย์ สามา
ลักษณะของใจที่เป็นสมาธิ
23
ลักษณะของใจที่เป็นสมาธิ
…ำสมาธิได้ประสบผลสำเร็จจนใจเป็น สมาธิ ใจจะต้องมีลักษณะ หรือคุณสมบัติ 3 ประการ คือ 1. ลักษณะบริสุทธิ์ 2. ลักษณะตั้งมั่น 3. ลักษณะควรแก่การงาน ใจที่ได้รับการอบรมฝึกฝนดีแล้ว โดยเฉพาะในเรื่องของการเจริญสมาธ…
…ำสมาธิได้ประสบผลสำเร็จจนใจเป็น สมาธิ ใจจะต้องมีลักษณะ หรือคุณสมบัติ 3 ประการ คือ 1. ลักษณะบริสุทธิ์ 2. ลักษณะตั้งมั่น 3. ลักษณะควรแก่การงาน ใจที่ได้รับการอบรมฝึกฝนดีแล้ว โดยเฉพาะในเรื่องของการเจริญสมาธ…
ประเภทและระดับของสมาธิ
32
ประเภทและระดับของสมาธิ
…้ ในพระไตรปิฎกยังกล่าวถึงลักษณะของสัมมาสมาธิไว้ดังนี้ 1. ลักษณะของสัมมาสมาธิคือการที่จิตไม่ฟุ้งซ่าน 2. สัมมาสมาธิ มีความตั้งมั่นแห่งจิตโดยชอบเป็นลักษณะ ส่วนในพระอภิธรรมปิฎก ได้กล่าวถึงลักษณะของจิตที่เป…
…้ ในพระไตรปิฎกยังกล่าวถึงลักษณะของสัมมาสมาธิไว้ดังนี้ 1. ลักษณะของสัมมาสมาธิคือการที่จิตไม่ฟุ้งซ่าน 2. สัมมาสมาธิ มีความตั้งมั่นแห่งจิตโดยชอบเป็นลักษณะ ส่วนในพระอภิธรรมปิฎก ได้กล่าวถึงลักษณะของจิตที่เป…
ประเภทและระดับของสมาธิ
33
ประเภทและระดับของสมาธิ
…มีความพอใจในกามคุณ 5 อย่าง คือ รูป รส กลิ่น เสียง สัมผัส ซึ่งทำให้ใจระคนปนเจือไปด้วยความตรึกไปในกาม 2. มิจฉาสมาธิ มิจฉาสมาธิ โดยความหมายที่ตรงข้ามกับสัมมาสมาธินั้น ก็หมายถึงการตั้งมั่นใจที่ไม่ชอบ หรือก…
…มีความพอใจในกามคุณ 5 อย่าง คือ รูป รส กลิ่น เสียง สัมผัส ซึ่งทำให้ใจระคนปนเจือไปด้วยความตรึกไปในกาม 2. มิจฉาสมาธิ มิจฉาสมาธิ โดยความหมายที่ตรงข้ามกับสัมมาสมาธินั้น ก็หมายถึงการตั้ง
สัมมาสมาธิและมิจฉาสมาธิ
37
สัมมาสมาธิและมิจฉาสมาธิ
…ระภาวนาวิริยคุณ (เผด็จ ทตตชีโว), คนไทยต้องรู้, พิมพ์ครั้งที่ 6, (กรุงเทพมหานคร : โรงพิมพ์อักษรสมัย, 2537), หน้า 41. 1 24 DOU บ ท ที่ 2 ประเภท และ ระดั บ ข อ ง ส ม า ธิ
กามคุณทั้งหลาย ส่วนมิจฉาสมาธิ จะเป็นการกำหนดฐานที่ตั้งของใจไว้ภายนอก ปล่อยใจให้ซัดส่าย ฟุ้งซ่าน หรือมุ่งจดจ่ออยู่กับกามคุณหรือสิ่งที่เป็นอกุศล เป็นต้น สัมมาสมาธิ เป็นสมาธิที่มีฐานที่ตั้งของใจอยู่ภายใ
รูปแบบการฝึกสมาธิแบบต่างๆ
43
รูปแบบการฝึกสมาธิแบบต่างๆ
…ายใจ อันเป็นผลให้เกิดสมาธิในขั้นพื้นฐาน และเป็นรากฐานในการรองรับการฝึกสมาธิขั้นสูง ต่อไปได้ 1 1 3.1.2 ตัวอย่างการฝึกสมาธิแบบต่างๆ (1) สมาธินอกพระพุทธศาสนา โยคะ โยคะ คือ กลุ่มการฝึกสมาธิที่มีมานานก่อนพุ…
บทที่ 3 รูปแบบของการฝึกสมาธิแบบต่างๆ 3.1 รูปแบบการฝึกสมาธิ 3.1.1 การฝึกสมาธิมีอยู่หลายรูปแบบ การฝึกสมาธิเป็นการฝึกฝนจิตใจให้สงบสุขนั้น มีอยู่หลายวิธีการด้วยกัน เสมือนแหล่งน้ำในโลก ที่ มีหลายแหล่ง ให้
การฝึกสมาธิแบบทิเบตและเซน
45
การฝึกสมาธิแบบทิเบตและเซน
1. การพักผ่อน 2. การกำหนดลมหายใจ 3. การฝึกความสงบ 4. การภาวนา 5. การเพ่งกสิณ กล่าวโดยทั่วไปได้ว่า การฝึกสมาธิแบบทิเ…
…ซนในปัจจุบัน เป็นวิธีปฏิบัติที่นิยมในพระพุทธศาสนานิกายเซนในประเทศญี่ปุ่น มีวิธีปฏิบัติที่สำคัญ อยู่ 2 สาย สายแรกคือ รินไซเซน (Rinzai Zen) มีปริศนาธรรมเป็นหัวใจของการปฏิบัติ ส่วนสายที่สองคือ โซโตะเซน (S…
บุคคลที่ไม่สามารถฝึกสมาธิได้
62
บุคคลที่ไม่สามารถฝึกสมาธิได้
4.2 บุคคลที่ไม่สามารถฝึกสมาธิได้ จากตัวอย่างที่นำมาเสนอข้างต้น แสดงให้เห็นว่า บุคคลแต่ละคน แม้จะมีบุคลิ…
…ะ มีสภาวะทางจิตใจและสติปัญญาที่ไม่สมบูรณ์ แต่ก็ปรากฏว่ามีบ้างที่สามารถฝึกสมาธิได้ แต่มีจำนวนน้อยมาก 2. คนตาย สำหรับคนที่ตายไปแล้วจิตใจซึ่งเป็นส่วนสำคัญของความเป็นมนุษย์ได้เคลื่อนย้ายออกไปจาก ร่างกายแล
ความสำคัญของจิตใจต่อสุขภาพ
72
ความสำคัญของจิตใจต่อสุขภาพ
…่น การได้ยิน ได้เห็น และได้ อารมณ์ทางใจ เป็นต้น กล่าวโดยสรุปจากข้างต้นก็คือ ร่างกายมนุษย์ประกอบด้วย 2 ส่วนใหญ่ๆ คือ ส่วนที่เป็นรูปหรือ ร่างกาย(นั่นคือรูป) และส่วนที่เป็นนาม หรือจิตใจ(ซึ่งได้แก่ เวทนา ส…
…งพระราชวรมุนี (ประยูร ธมฺมจิตโต) ได้กล่าวไว้ว่า “พระพุทธเจ้าตรัสว่า คนเรามีโรคด้วยกันทั้งนั้น โรคมี 2 แบบคือ โรคทางกาย กับโรคทางจิตวิญญาณ พระองค์ตรัสว่า เป็นไปได้ที่คนเราจะไม่ป่วยเป็นโรคทางกาย 7 วันบ้า…
ผลกระทบของจิตใจต่อร่างกาย
73
ผลกระทบของจิตใจต่อร่างกาย
…กซิเจนจํานวนมากขึ้น ดังนั้นการหายใจถี่ขึ้น ทำให้รู้สึกเหนื่อยใจสั่น เหงื่อออกซุ่มตัว โดยเฉพาะฝ่ามือ 2 · 2, จากประสบการณ์ของผู้คนทั่วไป เมื่อจิตใจมีความเครียด ย่อมจะมีลักษณะดังกล่าว คือใจสั่น เหนื่อยง่า…
สำคัญของอาการเจ็บป่วยทางร่างกาย ย่อมมีผลเนื่องมาจากจิตใจ และย่อมแก้ไขด้วยกระบวนการทางจิตใจ ดังเช่นที่นายแพทย์เฉก ธนะสิริ ได้กล่าวไว้ว่า “ปรากฏการณ์ที่แสดงว่าจิตคุมกายนั้น จะเห็นได้ชัดแจ้งว่า หากเมื่อใ
ความสัมพันธ์ระหว่างจิตใจและร่างกาย
74
ความสัมพันธ์ระหว่างจิตใจและร่างกาย
…้ว (นามแฝง), “สมาธิ โรคร้าย หายได้” วารสารกัลยาณมิตร ฉบับพระสังฆาธิการ, (ปทุมธานี : มูลนิธิธรรมกาย, 2541), หน้า 51. 2 ประภาส อุครานันท์, “ช่วยเหลือใจ เมื่อกายป่วย” วารสารกัลยาณมิตร ฉบับเดือนตุลาคม, (ปท…
อาการทางใจที่ส่งผลให้เกิดการเปลี่ยนแปลงทางกายภาพหรือทางร่างกาย โรคภัยไข้เจ็บก็จะตามมา ทางการแพทย์สมัยใหม่ระบุต่อไปอีกว่า “กล้ามเนื้อต่างๆ ทำงานมากขึ้น ทำให้เกิดอาการหมดแรง ปวดกล้ามเนื้อ ต่อมหมวกไตหลั