ธรรม : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 141 / 737

คือ ดิน น้ำ ลม ไฟ เชื่อว่าธรรมชาติทั้ง 4 เป็นเทพเจ้า มีตัวตน มีชีวิตจิตใจ ประทับอยู่บนสวรรค์ จึงมีพิธีบวงสรวงเทพเจ้าด้วยไฟ เพราะเช…

ในวัฒนธรรมอารยัน มีการเชื่อว่า ดิน น้ำ ลม ไฟ เป็นเทพเจ้าและมีพิธีบวงสรวงตามความเชื่อ โดยการบูชาด้วยไฟเพื่อให้เ…

…พ้นจากความทุกข์ เข้าสู่โมกษะ การที่มนุษย์บางคนไม่สามารถหลุดพ้นได้ เพราะอวิชชาหรือการไม่รู้แจ้งใน สัจธรรมเป็นตัวการสำคัญ นั่นคือบุรุษะหรือวิญญาณบริสุทธิ์นั้นโดยปกติแล้วเป็นอิสระโดย ธรรมชาติ อยู่เหนือกาละเท…

…ิงประกอบด้วยประกฤติและปุรุษ ซึ่งเป็นวิญญาณบริสุทธิ์ที่ต้องการหลุดพ้นจากความทุกข์ผ่านความรู้แจ้งในสัจธรรม ขณะที่โยคะซึ่งก่อตั้งโดยปตาญชลี นำเสนอวิธีปฏิบัติที่มุ่งมั่นเพื่อบรรลุความสมบูรณ์และการเข้าถึงโมกษะ…

…าของระบบปรัชญานี้คือ ไชมินิ ผู้รจนา มีมามสาสูตร ระบบปรัชญามีมามสาเป็น ระบบปรัชญาที่มุ่งพิจารณาสอบสวนธรรม โดยเฉพาะอย่างยิ่งสิ่งต่าง ๆ ที่กล่าวไว้ในพระเวท ถึง แม้จะมีหลักคำสอนสืบเนื่องจากพระเวท แต่ก็อธิบายค…

ปรัชญาโยคะเน้นการปฏิบัติเพื่อหลุดพ้นจากวัฏสงสาร โดยมีจุดมุ่งหมายหลักในทางเทวนิยม ส่วนสางขยะมุ่งเน้นอภิปรัชญาและจิตวิทยา นอกจากนี้ยังมีการพูดถึงมีมามสาและเวทานตะ ซึ่งมาเชื่อมโยงกันด้วยคำสอนในพระเวท โดย

2) คฤหยสูตร ได้แก่ สูตรว่าด้วยพิธีเกี่ยวกับครอบครัว เช่น การขึ้นบ้านใหม่ การแต่งงาน เป็นต้น 3) ธรรมสูตร ได้แก่ สูตรว่าด้วยกฎหมาย และข้อบังคับเกี่ยวกับความ ประพฤติข้อวัตรปฏิบัติของชนชั้นต่าง ๆ และระยะ…

…ร์ในศาสนาฮินดู รวมถึงคฤหยสูตรซึ่งเกี่ยวข้องกับพิธีกรรมทางครอบครัว เช่น การขึ้นบ้านใหม่และการแต่งงาน ธรรมสูตรที่ว่าด้วยกฎหมายและข้อบังคับที่เกี่ยวกับความประพฤติของชนชั้นต่าง ๆ ตลอดจนการเขียนคัมภีร์ธรรมศาสต…

…บูชาเทพเจ้าทั้ง 3 องค์ เหล่านี้เป็นลักษณะของบุคลาธิษฐาน คือถือบุคคลเป็นใหญ่ เป็นการบูชาให้รู้สึกสภาวธรรม 3 ประการ นั่นคือโลกเกิดขึ้น ตั้งอยู่ และสลายไป 3.6 พระเจ้าสูงสุดของศาสนาฮินดู ศาสนาฮินดูมีระยะเวลาแ…

ชาวฮินดูเชื่อว่าโลกมีการเกิดขึ้น ตั้งอยู่ และสลาย โดยการบูชาเทพเจ้าทั้ง 3 องค์ คือ พระพรหม พระวิษณุ และพระศิวะ ซึ่งแต่ละองค์มีความสำคัญในกระบวนการสร้างสรรค์โลก ในฐานะที่เป็นเทพเจ้าสูงสุด พระพรหมเป็นผู

…บ เช่น อายุคน จากน้อยนิดค่อยเปลี่ยนไปเป็นอายุยืนมากขึ้นตามลำดับจนนับไม่ถ้วน ขนาดของรูปร่างตลอด จนคุณธรรมความดีเป็นต้นก็พัฒนาไปตามลำดับเช่นกัน ส่วนรอบเสื่อมเรียกว่าอวสรชินี ก็มี นัยตรงกันข้ามกับรอบเจริญ สำ…

…ร์ถูกสร้างขึ้นในปี พ.ศ. 143 การศึกษาเกี่ยวกับศาสนาเชนจึงมีความสำคัญในการเข้าใจประมวลความเชื่อและวัฒนธรรมของชาวเชนในอดีต

…ภา อชิต สัมภวะ อภินันทะ สุมาตี ปัทมประภา สุภาสวา ประภา บุษปทันตะ สีตลา เศรยานส วสปุชวะ วิมลา อนันตะ ธรรม สันติ คุนธุ จรา มัลติ มุนี สุวรตะ นมิ เนมิ และปารศวนาถ ศาสนาเชน DOU 103

พระมหาวีระทรงเป็นผู้ก่อตั้งศาสนาเชนที่เน้นการเอาชนะตนเองและการค้นหาความหลุดพ้นในตัวเอง โดยทรงรับหลักการของกรรมและสังสารวัฏจากศาสนาพราหมณ์ แต่ทรงปฏิเสธระบบวรรณะและการอ้อนวอนในศาสนานั้น ศาสนาเชนมีสาวกที

…วร 4.4 หลักคำสอนที่สำคัญ หลักคำสอนที่สำคัญของศาสนาเชน แบ่งออกเป็นหลักใหญ่ๆ ได้ 3 หลัก คือ 4.4.1 หลักธรรมขั้นพื้นฐาน ได้แก่ หลักอนุพรต 5 (ศีล 5) 1. อหิงสา การไม่เบียดเบียน ไม่ทำลายชีวิต อนุพรตข้อนี้ถือว่าเ…

…สอนสำคัญ 3 หลัก ในที่นี้เน้นที่อนุพรต 5 ข้อ โดยเฉพาะหลักอหิงสา การไม่เบียดเบียน ซึ่งถือเป็นยอดของศีลธรรมในศาสนาเชน อธิบายรายละเอียดเกี่ยวกับความหมายและการปฏิบัติของแต่ละข้ออย่างชัดเจน เพื่อให้เห็นภาพรวมขอ…

…รลุโมกษะในศาสนาเชน เรียกว่า “ไตรรัตน์ หรือติรัตนะ” หมายถึง แก้ว 3 ประการ ได้แก่ ไตรรัตน์หรือติรัตนะ ธรรมเป็นเครื่องให้หลุดพ้นจากความทุกข์ดังกล่าว เพื่อเข้าถึงไกวัลเรียกว่า “ไตรรัตน์หรือติรัตนะ” หมายถึง แก…

อชีวะหรือสสารมีองค์ประกอบ 5 ประการ ได้แก่ การเคลื่อนไหว, การหยุดนิ่ง, อวกาศ, อากาศ, และกาล ซึ่งทั้งหมดเป็นนิรันดร โดยชีวะหรือวิญญาณเป็นสิ่งมีชีวิตที่หลุดพ้นจากสสาร เมื่อวิญญาณหลุดพ้นจะไปอยู่ในเอกภาพที

…นะ ท่านได้ใช้ชีวิตอันบริสุทธิ์เพื่ออบรม สั่งสอนอำนวยความเจริญแก่มนุษยชาติซึ่งอยู่ในความทุกข์ด้วยหลักธรรม ต่อไปนี้ 2. สัมยัคชญาณ : ความรู้ชอบ ความรู้ชอบ ได้แก่ ความรู้หลักธรรมที่ศาสดาสั่งสอนไว้แต่เดิม โดยม…

…องกับการเข้าใจโลกและองค์ประกอบต่าง ๆ ในการดำรงอยู่; และ สัมยัคจริต (ความประพฤติชอบ) ซึ่งสอนเกี่ยวกับธรรมะสำหรับผู้ครองเรือน รวมถึงหลักการ 5 ประการในการดำรงชีวิตอย่างมีคุณธรรม เช่น การไม่เบียดเบียน การพูดค…

2) ธรรมสำหรับนักพรต เรียกว่า “มหาพรต” มี 5 ประการเหมือนกับ อนุพรตของผู้ครองเรือน แต่ให้เพิ่มการปฏิบัติให้เค…

…กกาม การมีอหิงสาและการระมัดระวังในการดำเนินชีวิตเพื่อลดการทำร้ายสัตว์ นักพรตต้องเคร่งครัดปฏิบัติหลักธรรม 4 ข้อ รวมถึงเมตตากรุณาต่อผู้อื่น ตามปรัชญาศาสนาเชนที่เชื่อในทุกข์ของการเกิดและกรรมที่ส่งผลต่อการเกิ…

…มีตุลสีเป็นหัวหน้า มีสำนักงานใหญ่อยู่ที่เมืองกัลกัตตา ขบวนการนี้พยายามชักจูงคนให้สนใจปฏิบัติตามหลัก ธรรมอนุพรต โดยได้นำคำสอนจากศาสนาพราหมณ์และศาสนาพุทธที่ตรงกันมาสนับสนุนด้วย เพื่อที่คนจะได้เห็นความสำคัญข…

…ละการไม่เผยแพร่ศาสนา ทำให้สูญเสียผู้ติดตามให้กับศาสนาฮินดู ขณะนี้มีขบวนการอนุพรตที่พยายามเผยแพร่หลักธรรม และชาวเชนมีการศึกษาสูงและซื่อสัตย์ ชาวเชนยังนิยมไปวัดมากมายในอินเดีย วัดเชนบนภูเขาอบูถือเป็นสิ่งมหั…

… นิกาย คือ นิกายเถรวาท กับนิกายอาจริยาวาท หรือ มหายาน ส่วนสัญลักษณ์ในศาสนาพุทธโดยทั่วไปมีดังนี้ คือ ธรรมจักร พระพุทธรูป รอย พระพุทธบาท และใบโพธิ์หรือต้นโพธิ์ 4. ปัจจุบันศาสนาพุทธเจริญรุ่งเรืองอยู่ในประเทศ…

ศาสนาพุทธเกิดที่ประเทศอินเดียก่อนพุทธศักราช 45 ปี โดยมีพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเป็นศาสดา มีหลักคำสอนสำคัญ เช่น พระรัตนตรัย อริยสัจ 4 และมรรคมีองค์ 8 จุดหมายสูงสุดคือ นิพพาน ศาสนาพุทธมีนิกายสำคัญสองนิกายคือ

…ภายหลังอย่างไรอีกทั้งสิ้น” 2. มักขลิโคสาล สอนว่า “สุข ทุกข์ หรือ ความดี ความชั่ว เป็นสิ่งเกิดเองโดย ธรรมชาติไม่มีอะไรเป็นเหตุหรือปัจจัยสนับสนุนให้เกิด” 3. ปกุธกัจจายนะ สอนว่า “สิ่งที่เป็นจริงแท้ในโลกนี้มี…

…มีคณาจารย์หลายคนที่เผยแพร่ลัทธิ เช่น ปูรณกัสสปะ ว่าบุญบาปไม่ส่งผล, มักขลิโคสาล ว่าสุขทุกข์เกิดเองโดยธรรมชาติ, ปกุธกัจจายนะ ว่าไม่มีบาปบุญเป็นเรื่องที่คิดกันขึ้น, และอชิตเกสกัมพล ว่าธาตุ 4 เท่านั้นที่เป็นส…

แนะนำสั่งสอนให้ตั้งตนอยู่ในคุณธรรมความดีได้ เปรียบเสมือนดอกบัวที่ยังอยู่ในน้ำ พอมีหวัง จะบานได้ในอนาคต แม้จะนานสักหน่อยก็ตาม แต่บางคนก…

การสั่งสอนให้ตั้งตนในคุณธรรมความดีเปรียบเสมือนดอกบัวที่มีหวังจะบาน ในการแสดงปฐมเทศนา พระพุทธเจ้าทรงพิจารณาและเสด็จไปหาปัญจวัคคีย…

…4. อังคุตตรนิกาย (อู๋) ชุมนุมพระสูตรที่รวมเข้าไว้เป็นหมวดๆ เรียกว่า นิบาตหนึ่ง ๆ ตามลำดับจำนวนหัวข้อธรรม จัดเป็น 11 นิบาต (หมวด 1 ถึงหมวด 11) รวมเข้า เป็นคัมภีร์ 5 เล่ม มี 9,557 สูตร 5. ขุททกนิกาย (ขุ) ชุ…

…้แก่ สังยุตตนิกาย ซึ่งรวมเป็น 56 สังยุตต์ อังคุตตรนิกายมี 11 นิบาต ขุททกนิกายมี 15 คัมภีร์ และพระอภิธรรมปิฎกที่ประกอบด้วย 42,000 พระธรรมขันธ์ใน 12 เล่ม นอกจากนี้ยังมีการอธิบายถึงลักษณะและจุดเด่นของแต่ละนิ…

…) จุฬวรรค เล่ม 6 จุฬวรรค ภาค 1 (วิ.จ.) เล่ม 7 จูฬวรรค ภาค 2 (วิ) เล่ม 8 ปริวาร (วิ.ป.) 5) ปริวาร พระธรรมปิฎก 7 คัมภีร์ / 12 เล่ม เล่ม 34 – เล่ม 45 3) ธาตุกถา 4) ปตทบัญญัติ บุคคลบัญญัติ เลส 1) สังคณี เล่ม …

พระไตรปิฎกแบ่งออกเป็น 3 ส่วนหลัก ได้แก่ พระวินัยปิฎก, พระสุตตันตปิฎก, และพระธรรมปิฎก ซึ่งประกอบด้วยคัมภีร์รวมทั้งหมด 17 คัมภีร์ใน 45 เล่ม โดยแต่ละเล่มมีการจัดกลุ่มตามเนื้อหาของคำสอ…

…ญญาคุณ ทรงมีพระปัญญา คือความรู้สัพพัญญุตญาณ 2. พระกรุณาธิคุณ ทรงคุณความดี คือความกรุณา ในฐานะเป็นคุณธรรมที่นำให้ ความดีอื่น ๆ ทั้งหลาย และประโยชน์สุขเกิดขึ้นแก่คนอื่น ๆ 3. พระวิสุทธิคุณ ทรงบริสุทธิ์ทั้งพร…

…่สำคัญซึ่งย่นย่อลงในหลัก 3 อย่าง ได้แก่ พระปัญญาคุณ, พระกรุณาธิคุณ, และพระวิสุทธิคุณ รวมถึงคุณของพระธรรมที่สามารถเข้าถึงได้และมีคุณค่าต่อผู้ปฏิบัติ นอกจากนี้ยังกล่าวถึงการเผยแพร่พระธรรมและบทบาทของผู้ที่รู…

… ความหมายของไตรลักษณ์ ไตรลักษณ์ เรียกอีกอย่างหนึ่งว่าสามัญลักษณะ แปลว่า ลักษณะ 3 อย่าง อัน หมายถึงกฎธรรมชาติที่มีอยู่ทั่วไปในสรรพสิ่ง กฎธรรมชาตินี้เป็นภาวะที่ทรงตัวอยู่เองโดย ธรรมชาติ (ธรรมธาตุ) เป็นหลักห…

…าทิฏฐิทั้ง 10 ประการนี้จะมีวิถีชีวิตที่สมบูรณ์แบบที่สุด นอกจากนั้นยังมีการอธิบายเกี่ยวกับไตรลักษณ์กฎธรรมชาติที่มีอยู่ทั่วไปในทุกสรรพสิ่ง ซึ่งพระพุทธเจ้าได้ตรัสถึงกฎธรรมชาตินี้ว่ามีอยู่นับตั้งแต่อดีตจนถึงป…

…วิริยะ ขันติ สัจจะ อธิษฐาน เมตตา อุเบกขา อันให้ถึงความเป็นพระพุทธเจ้า 6. ถือพระไตรปิฎกเถรวาท คือ พระธรรมวินัยยุติ ตามปฐมสังคายนา ไม่มีพระธรรมวินัยใหม่เพิ่ม เติม 7. รักษาธรรมวินัยเดิมเอาไว้ 8. ถือว่าพระอรห…

…รที่สำคัญ เช่น พระพุทธเจ้าที่มีองค์เดียวในเถรวาท เทียบกับมีหลายองค์ในมหายาน พูดถึงบารมีและวิธีบำเพ็ญธรรม ในเถรวาทซึ่งมีบารมี 10 ประการ ในขณะที่มหายานมี 6 ประการ นอกจากนี้ ยังมีการพูดถึงพระพุทธเจ้าในเชิงกา…