นึก : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 173 / 174

5. นึกคิดในเรื่องที่ทำให้ใจสบาย ตามที่พระพุทธเจ้าท่านแนะนำสั่งสอนไว้ ซึ่งมีอยู่ถึง 10 วิธี เรียกว่าอนุสติ …

… ระลึกถึงการบริจาคทานของตน ที่เป็นไปโดยบริสุทธิ์อยู่เนืองๆ ในที่นี้ หมายถึง การทําบุญกุศลต่างๆ “ต้องนึกถึงเรื่องที่ทำให้สบาย อย่างเช่นในตอนนี้ เราได้ผ่านวันมาฆบูชามหาสมาคมกันมา นับถึงวันนี้ก็ 9 ว

คําอธิบายนิมิตในแง่ของการปฏิบัติ 1. บริกรรมนิมิต' คือสิ่งที่เราสร้างขึ้น วาดมโนภาพขึ้นมา อย่างเช่นนึกถึงดวงแก้ว เราก็วาดมโนภาพ เป็นดวงกลมๆ ใสบริสุทธิ์ นี่ถ้านึกถึงพระแก้วในขั้นของบริกรรมนิมิต ก็เห็นตัว…

คําอธิบายนิมิตในแง่ของการปฏิบัติ 1. บริกรรมนิมิต' คือสิ่งที่เราสร้างขึ้น วาดมโนภาพขึ้นมา อย่างเช่นนึกถึงดวงแก้ว เราก็วาดมโนภาพ เป็นดวงกลมๆ ใสบริสุทธิ์ นี่ถ้านึกถึงพระแก้วในขั้นของบริกรรมนิมิต ก็เห็นตัว…

…านลงไปที่หน้าตา แขน ตัก และขา จากการศึกษาคำสอนของครูบาอาจารย์ เราสามารถจะสรุปออกมาได้อย่างนี้ว่า การนึกนิมิต สามารถแบ่งการนึกได้ตามลักษณะดังต่อไปนี้ คือ 1. สัณฐานหรือรูปร่างของนิมิต จะเป็นรูปร่างอย่างไรก…

จากการศึกษาคำสอนของครูบาอาจารย์ เราสามารถจะสรุปออกมาได้อย่างนี้ว่า การนึกนิมิต สามารถแบ่งการนึกได้ตามลักษณะดังต่อไปนี้ คือ 1. สัณฐานหรือรูปร่างของนิมิต จะเป็นรูปร่างอย่างไรก…

…วงกลม ที่ทั้งใสทั้งสว่างผุดซ้อนขึ้นมาจากกึ่งกลางดวงนิมิต ตรงที่เราเอาใจใส่อย่างสม่ำเสมอ 2. เทคนิคการนึกนิมิต พระเดชพระคุณพระราชภาวนาวิสุทธิ์ ได้กล่าวเอาไว้ว่า การเห็นเริ่มจาก การนึกก่อน ถ้านึกได้ก็เห็นได…

…วงกลม ที่ทั้งใสทั้งสว่างผุดซ้อนขึ้นมาจากกึ่งกลางดวงนิมิต ตรงที่เราเอาใจใส่อย่างสม่ำเสมอ 2. เทคนิคการนึกนิมิต พระเดชพระคุณพระราชภาวนาวิสุทธิ์ ได้กล่าวเอาไว้ว่า การเห็นเริ่มจาก การนึกก่อน ถ้านึกได้ก็เห็นได…

…นว่าจิตหดหู่ ท้อถอย ตกไปในความเกียจคร้าน ต้องประคองจิตใจด้วยการเจริญธรรมะ 3 ประการ คือ 1) ธัมมวิจยะ นึกถึงธรรมะที่พระเดชพระคุณท่านสอน ตริตรองธรรม แล้วนำมาสอนตน ให้เกิด กำลังใจ 2) สร้างสมาธิ หักดิบนั่งสมา…

อนึ่ง ในการปฏิบัติ จริงๆ แล้วต้องปฏิบัติเจริญภาวนาทุกๆ อิริยาบถอย่างต่อเนื่อง แต่ถ้าหาก เราอยู่ในอิริยาบถใดแล้วสัปปายะแก่การทำสมาธิ ก็ให้อยู่ในอิริยาบถนั้นมาก อิริยาบถอื่นๆ ก็ลดลงตามส่วน อิริยาบถที่ส

…ลาตาซ้าย ถ้าเป็นชายก็ตรง เพลา ฐานที่ 3 ในกลางกั๊กศีรษะตรงจอมประสาท ได้ระดับพอดีกับตา แต่อยู่ข้างใน (นึกเอาเส้นด้าย 2 เส้น ขึงให้ตึงจากกึ่งกลางระหว่างหัวตาทั้งสองข้างทะลุท้ายทอย กกหูซ้ายทะลุหูขวา ตรงจุดตั…

…ลาตาซ้าย ถ้าเป็นชายก็ตรง เพลา ฐานที่ 3 ในกลางกั๊กศีรษะตรงจอมประสาท ได้ระดับพอดีกับตา แต่อยู่ข้างใน (นึกเอาเส้นด้าย 2 เส้น ขึงให้ตึงจากกึ่งกลางระหว่างหัวตาทั้งสองข้างทะลุท้ายทอย กกหูซ้ายทะลุหูขวา ตรงจุดตั…

8. ทุก 1 ชั่วโมง ขอ 1 นาที เพื่อหยุดใจ นึกถึงดวง องค์พระ หรือทำใจนิ่งๆ ว่างๆ ที่ศูนย์กลาง กายฐานที่ 7 9. ทุกกิจกรรมตั้งแต่ตื่นนอน ไม่ว่าจะเป็น…

10. สร้างบรรยากาศให้ดี สดชื่น ด้วยรอยยิ้มและปิยวาจา 7.7 ผลเสียจากการวางใจไม่เป็น การวางใจนี่สำคัญมาก ถ้าใครวางใจไม่เป็น สิบปีก็ไม่ได้ผล บางคนตลอดชีวิตไม่พบเลย แสง สว่างเป็นอย่างไร เพราะการเข้าถึงธรรมจ

… จัดเป็นอสุภนิมิตก็จะทำให้กามฉันทะสงบ ลงได้ 2. การประกอบเนืองๆ ในอสุภภาวนา คือ หมั่นเจริญอสุภะบ่อยๆ นึกถึงความน่าเกลียด และ ความสกปรกในร่างกายบ่อยๆ เพื่อให้เกิดความเบื่อหน่าย และไม่เกิดความยินดีในเรื่องเ…

3. ความเป็นผู้คุ้มครองทวารในอินทรีย์ 4. ความเป็นผู้รู้ประมาณในโภชนะ 5. ความเป็นผู้มีกัลยาณมิตร 6. การกล่าวถ้อยคำแต่ที่เป็นสัปปายะ 1. การเรียนอสุภนิมิต คือ ศึกษาความไม่งามในร่างกาย โดยพิจารณาให้เห็นคว

ผู้อื่นที่ต้องนึกแผ่เมตตาให้คือ ผู้ที่ในขณะปัจจุบันรู้จักกัน ชอบพอกัน ทำงานร่วมกัน อยู่ด้วยกัน แล้วนึกแผ่เมตตาให้คนปร…

ผู้อื่นที่ต้องนึกแผ่เมตตาให้คือ ผู้ที่ในขณะปัจจุบันรู้จักกัน ชอบพอกัน ทำงานร่วมกัน อยู่ด้วยกัน แล้วนึกแผ่เมตตาให้คนปร…

…นย่อมครอบงำได้ เธอจึงทำไว้ในใจซึ่งสัญญานั้นให้มาก แต่ถ้ายังละไม่ได้ก็ทรงให้ใช้วิธีการต่อไปคือ 2. ให้นึกถึงธรรมะที่ได้ฟังมา นำมาพิจารณาใคร่ครวญแก้ง่วงไปเรื่อยๆ ถ้ายังไม่หาย มีข้อ แนะนำต่อไปว่า 3. ควรสวดมน…

…นย่อมครอบงำได้ เธอจึงทำไว้ในใจซึ่งสัญญานั้นให้มาก แต่ถ้ายังละไม่ได้ก็ทรงให้ใช้วิธีการต่อไปคือ 2. ให้นึกถึงธรรมะที่ได้ฟังมา นำมาพิจารณาใคร่ครวญแก้ง่วงไปเรื่อยๆ ถ้ายังไม่หาย มีข้อ แนะนำต่อไปว่า 3. ควรสวดมน…

…ณมิตร และพูดเรื่องที่สบาย นอกจากนี้ใน ขณะนั่งสมาธิ มีวิธีการแก้ไขหลายประการ เช่น ดูความคิดไปเรื่อยๆ นึกดวงแก้ว องค์พระ และภาวนา ไล่ฐานทั้ง 7 ถ้าฟังมากให้ลืมตา แล้วค่อยหลับตา หรือใช้การพิจารณาความไม่ เที่…

แนวคิด 1. อุทธัจจกุกกุจจะ คือ ความฟุ้งซ่าน และรำคาญใจ พระพุทธเจ้าอุปมาเหมือนคนที่เป็นทาส ความ ฟุ้งที่เกิดขึ้นมีทั้งที่เป็นภาพ เป็นเสียง หรือเป็นทั้งภาพและเสียง ที่มีปริมาณความฟุ้งมากน้อย แตกต่างกัน แ

…พราะเราไม่คุ้นเคยเลยที่จะเอาใจมาอยู่ตรงนี้ มันมีแต่ ออกไปทางลูกนัยน์ตา ทางหู ทางจมูก ทางลิ้น ทางกาย นึกคิดเรื่อยเปื่อยไป แต่พอให้เอามาอยู่ตรงนี้ ที่ฐานที่ 7 มันจึงยากตอนแรก ยากสำหรับผู้ใหญ่ ง่ายสำหรับเด็…

ใจรับสิ่งที่ควรรับ ถ้าสื่อที่เข้ามาทางทวารใดแล้วเป็นเหตุให้เราเกิดความฟุ้งซ่าน ต้องพยายามหลีกเลี่ยงสิ่ง เหล่านั้นเสีย พระเดชพระคุณพระราชภาวนาวิสุทธิ์ ได้ขยายความเรื่องใจรับในสิ่งที่ควรรับทำให้ใจไม่สบา

… น่าจะมีอะไรมาให้ดูบ้างนะ พอคิดอย่างนี้เท่านั้นแหละ จิตก็ถอยออกมาหยาบ เพราะว่าใจเราเริ่มคิดแล้ว” 2. นึกนิมิต ดวงแก้ว องค์พระ และบริกรรมภาวนา สำหรับคนที่มีอัธยาศัยชอบคิด ชอบฟุ้งซ่านไปในเรื่องราวต่างๆ ถ้าห…

พระเดชพระคุณหลวงพ่อท่านแนะนำว่า “ที่จริงความฟุ้งก็ไม่ได้เป็นอุปสรรคอะไรหรอก ถ้าเรา เข้าใจ ถ้าเราไม่ไปสนใจมัน ทำเฉยๆ และทำอย่างที่หลวงพ่อแนะอย่างนี้ ไม่ช้าใจของเราก็จะหยุดนิ่งเอง จะ หยุดนิ่งอยู่ที่กลาง

6.3.1 นั่งแล้วตึง 1. ถ้าหากว่าเวลานึกนิมิตอดไม่ได้ที่จะตึง ก็อย่าไปนึก ทำนิ่งๆ ถ้านิ่ง แม้ไม่ได้นึกอะไร แค่หลับตา ก็ยังตึงอยู่ เพราะอดไม่…

6.3.1 นั่งแล้วตึง 1. ถ้าหากว่าเวลานึกนิมิตอดไม่ได้ที่จะตึง ก็อย่าไปนึก ทำนิ่งๆ ถ้านิ่ง แม้ไม่ได้นึกอะไร แค่หลับตา ก็ยังตึงอยู่ เพราะอดไม่…

3. วางใจนิ่งๆ ในกลางท้องที่เรามั่นใจว่า คือ ศูนย์กลางกายฐานที่ 7 ถ้าหากว่า นึกถึงภาพดวงแก้วแล้ว มันอดลุ้น อดเร่ง อดเพ่ง อดจ้องไม่ได้ ทั้งๆ ที่มันอดได้ แต่ว่า ไม่ยอมอด ทำให้ปวดหัว…

ไม่ยอมอด ทำให้ปวดหัว ปวดศีรษะ ปวดไปทั้งเนื้อทั้งตัวเลย ถ้าอย่างนี้ก็ไม่ต้องไปนึกถึงภาพกำหนดใจหยุดนิ่งๆ ในกลางท้อง ณ จุดที่เรามั่นใจว่า เป็นฐานที่ 7 4. ให้มุ่งที่ใจหยุดแทนการมุ่งเห็…

…ท่านพอเห็นดวงหรือองค์พระนิดๆ หน่อยๆ แล้วภาพมันแฉลบเป็นภาพเยอะแยะขึ้นมา ไป ติดใจผูกพันกับภาพเหล่านี้ นึกว่าเป็นจริงเป็นจัง แล้วก็ไปคิดเองสารพัด ผลการปฏิบัติธรรมก็ไม่ก้าวหน้า สุขจากสมาธิก็ไม่ได้ด้วย แล้วยิ…

7.2.3 วิธีแก้ไข 1. ถ้าหากเราไม่สนใจ ลมหายใจที่รู้สึกว่าหยาบก็จะหายไป บางครั้งลมหายใจมาพ้องกันบ้างก็ ไม่เป็นไร ทำใจเฉยๆ สบายๆ ลมก็จะค่อยๆ ละเอียดไปเอง แล้วในที่สุดเราก็จะลืมเรื่องการหายใจ 2. กำหนดจิตไ

…มแพ้ นี่คือ วิริยะ วิริยะมีความสำคัญต่อการทำงานทางใจ คือ จะให้สำเร็จได้ต้องมีวิริยะความพากเพียร นั่งนึก อย่างเดียว ไม่สำเร็จ ต้องลงมือทำถึงจะสำเร็จ ถ้าคิดแล้วไม่ทำก็เป็นการสร้างวิมานในอากาศ คิดแล้วต้อง ท…

…มแพ้ นี่คือ วิริยะ วิริยะมีความสำคัญต่อการทำงานทางใจ คือ จะให้สำเร็จได้ต้องมีวิริยะความพากเพียร นั่งนึก อย่างเดียว ไม่สำเร็จ ต้องลงมือทำถึงจะสำเร็จ ถ้าคิดแล้วไม่ทำก็เ

…ตัวของเรา ความลังเลสงสัย ความฟุ้งซ่านรำคาญใจ ความท้อ ความง่วง ความเคลิบเคลิ้ม ต้องปลดปล่อยวางให้หมด นึกถึงสิ่งที่สบายๆ จะช่วยให้ใจสบายเช่น เรื่องความดี กุศล บุญ ธรรมชาติ ฯลฯ บทที่ 2 หลักสำคัญของการนั่งสม…

นอกจากความสบายทั้ง 2 ระดับนี้ ถ้ายังรักษาความหยุดความนิ่งเฉย ที่เจือไปด้วยความโล่ง โปร่ง เบา สบายต่อไปอีกโดยวิธีการเดิม ก็จะสบายเพิ่มขึ้นไปอีก คือ อาการที่ โล่ง โปร่ง เบา สบาย ก็ละเอียด ลงไปเรื่อยๆ ข

…ับเรานอนหลับ โดยอย่าไปบีบหัวตาแบบคนทำตาหยี อย่ากดลูกนัยน์ตา หลับพอสบายคล้ายๆ กับเรา นอนหลับ”1 3) การนึกนิมิต “เราก็สังเกตดูตัวของเรา เราถนัดแบบไหน ดูว่าจริตอัธยาศัยของเราถนัดแบบไหน อันที่จริง มันจะเจือกั…

…ับเรานอนหลับ โดยอย่าไปบีบหัวตาแบบคนทำตาหยี อย่ากดลูกนัยน์ตา หลับพอสบายคล้ายๆ กับเรา นอนหลับ”1 3) การนึกนิมิต “เราก็สังเกตดูตัวของเรา เราถนัดแบบไหน ดูว่าจริตอัธยาศัยของเราถนัดแบบไหน อันที่จริง มันจะเจือกั…

…้าใจผิดเกี่ยวกับเรื่องการเห็น โดยเฉพาะในการปฏิบัติ ตามที่พระเดชพระคุณพระมงคลเทพมุนีได้แนะนำให้ใช้การนึกนิมิต ส่งผลให้ประสบปัญหาในเรื่อง การเห็นภาพภายใน อีกทั้งในเรื่องของการปฏิบัติ นักปฏิบัติมักจะคาดคิดเ…

…้าใจผิดเกี่ยวกับเรื่องการเห็น โดยเฉพาะในการปฏิบัติ ตามที่พระเดชพระคุณพระมงคลเทพมุนีได้แนะนำให้ใช้การนึกนิมิต ส่งผลให้ประสบปัญหาในเรื่อง การเห็นภาพภายใน อีกทั้งในเรื่องของการปฏิบัติ นักปฏิบัติมักจะคาดคิดเ…