DOU : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 301 / 303

…สุทธิ์ พระธรรมเทศนา 2 มีนาคม 2540 บ ท ที่ 1 ห ลั ก ก า ร ป ฏิ บัติเพื่อให้เข้าถึง พระ ธ ร ร ม ก า ย DOU 11

ความบริสุทธิ์นี้ไปนานๆ ต่อไปเรื่อยๆ อย่าไปอยู่ที่อื่น อย่าไปอยู่กับคน กับสัตว์ กับสิ่งของ หรือเหตุการณ์ อะไรต่างๆ ที่ผ่านมาแล้วก็ดี หรือยังไม่มาถึงในอนาคตก็ดี อยู่กับความบริสุทธิ์ที่มีเพียงน้อยนิด เล

…ึกษาสามารถนำท่านั่งไปปรับใช้ให้เหมาะสม ในการนั่งสมาธิในชีวิตประจำวัน ท บ ท ที่ 2 ก า ร ป รั บ ก า ย DOU 15

แนวคิด 1. การปรับร่างกายมีความสำคัญต่อการนั่งสมาธิ เพราะร่างกายที่มีความพร้อมจะทำให้เข้าถึง สมาธิได้ง่าย 2. ท่านั่งในการทำสมาธิจะใช้ท่าใดก็ได้ แต่มีท่านั่งมาตรฐาน คือท่านั่งขัดสมาธิ เอามือขวาทับมือ ซ

…ใจและจดจำเอาไว้ จึงจะทำให้ได้ผลของการปฏิบัติ คือใจจะหยุดนิ่ง เข้าถึงความสงบ ความสว่างภายในตัวได้ 16 DOU สมาธิ 2 ห ลั ก ก า ร เ จ ริ ญ ส ม า ธิ ภ า ว น า

บทที่ 2 การปรับกาย ความนำ มนุษย์มีส่วนประกอบสําคัญ 2 ส่วน คือ กายและใจ ใจเป็นธาตุกายสิทธิ์พิเศษที่อาศัยอยู่ในร่างกาย และมีความสำคัญในการควบคุมความคิด คำพูด และการกระทำของมนุษย์ ในขณะเดียวกัน ร่างกายก

…ศาสนา ก็ไม่ยอมให้บวชเป็นพระภิกษุ เพราะไม่อาจบรรลุมรรคผลนิพพานได้ ท ที่ บ ท ที่ 2 ก า ร ป รั บ ก า ย DOU 17

2.3 ท่านั่งในการทำสมาธิ การนั่งทำสมาธิจะนั่งอยู่ในท่าใดก็ได้ แต่เมื่อนั่งในท่านั้นแล้วร่างกายจะต้องมีความสบายพอสมควร ใจจึงจะเป็นสมาธิเร็ว เช่น ไม่นั่งยองๆ เพราะทำให้เมื่อยง่าย ไม่ควรนั่งพิงฝาเพราะทำใ

…ฏิบัติธรรม ถ้าหากเราทำอย่างนี้จนกระทั่ง ติดเป็นนิสัยแล้ว เวลานั่งครั้งต่อไปจะเข้าถึงสมาธิได้ง่าย 18 DOU สมาธิ 2 ห ลั ก ก า ร เ จ ริ ญ ส ม า ธิ ภ า ว น า

ประโยชน์จากการตั้งกายตรง คือ ก. ช่วยให้การโคจรของโลหิตและลมหายใจไม่ติดขัด ข. ทำให้นั่งได้ทน ไม่ปวดเมื่อยง่าย ค. หาศูนย์กลางกายฐานที่ 7 ได้ง่าย 4) ดำรงสติมั่น ตั้งแต่ทหารเลว พลเดินเท้า ไปจนถึงแม่ทัพผู้

…แล้ว เป็นก้อนแก้ว ก้อนเพชรใสๆ ที่ผ่อนคลาย ในลำตัวของเรา ในร่างกายเรา บ ท ที่ 2 ก า ร ป รั บ ก า ย ท DOU 19

2.4.2 ข้อควรปฏิบัติในการปรับร่างกาย 1. วิธีการผ่อนคลายร่างกาย การผ่อนคลายให้เริ่มจากศีรษะไปจนกระทั่งถึงปลายเท้า แล้วค่อยๆ ทำย้อนกลับขึ้นมา ให้ร่างกายผ่อนคลายและเป็นการปรับสภาพใจให้กลับมาอยู่กับเนื้อกั

…ชาย เด็ก ผู้ใหญ่ ผู้เฒ่า มองอย่างนั้น มองผ่านๆ พระราชภาวนาวิสุทธิ์, พระธรรมเทศนา 2 พฤษภาคม 2542. 20 DOU สมาธิ 2 ห ลั ก ก า ร เ จ ริ ญ ส ม า ธิ ภ า ว น า

สมมุติว่าเราเอาอวัยวะภายในตั้งแต่มันสมองในกะโหลกศีรษะเรื่อยไปเลย ตับไตไส้พุง เอาออกไปให้หมด ให้เหลือเป็นที่โล่งๆ กลวงๆ เป็นโพรง เหมือนกับท่อน้ำกลวงๆ ที่ไม่มีตะกอนตะกรัน แล้วก็ให้นึกผ่อนคลายภายใน ให้ใ

…ห้อยเท้าหรือ พระราชภาวนาวิสุทธิ์, พระธรรมเทศนา วันที่ 9 ตุลาคม 2545. บ ท ที่ 2 ก า ร ป รั บ ก า ย ร DOU 21

เพราะฉะนั้น เวลาเราหลับตา อย่ากดลูกนัยน์ตา ถ้าเราไม่ฟังผ่าน หรือฟังจนลืมฟัง คำๆ นี้ จะมีความหมายมาก คือลูกนัยน์ตาจะอยู่ที่เดิม อยู่ในระดับที่เหมือนเรามองไปข้างหน้า แต่เราปิด แล้วก็ทำความรู้สึกของใจด้

…ประเมินตนเองหลังเรียนบทที่ 2 และกิจกรรม 1 และ 2 ในแบบฝึกปฏิบัติบทที่ 2 แล้วจึงศึกษาบทที่ 3 ต่อไป 22 DOU สมาธิ 2 ห ลั ก ก า ร เ จ ริ ญ ส ม า ธิ ภ า ว น า

นั่งอย่างไรก็ได้ โดยมีจุดสำคัญอยู่ที่ว่าให้ท่านั่งอยู่ในอิริยาบถที่สบาย เลือดลมในตัวเดินได้สะดวก แต่อย่าให้สบายเกินไปจนเป็นเหตุให้หลับ เช่น นั่งเหยียดขา หรือกึ่งนั่ง กึ่งนอน เพราะจะทำให้ ล้มตัวลงนอนได

…อให้ผู้ศึกษาสามารถนำาการปรับใจมาใช้ในการปฏิบัติสมาธิ และในชีวิตประจําวัน บ ท ที่ 3 ก า ร ป รั บ ใ จ DOU 25

แนวคิด 1. การปรับใจ จะทำให้ผู้ปฏิบัติสมาธิมีสภาพใจที่พร้อมต่อการเข้าถึงสมาธิ คือ ทำให้ใจชุ่มชื่น เบิกบาน สะอาด บริสุทธิ์ ผ่องใส 2. วิธีการปรับใจมี 2 วิธี คือ ในการดำรงชีวิตประจำวันและในขณะทำสมาธิ 3. ว

…้องมีการปรับใจ ด้วยการทำอารมณ์ให้เกิดความสบาย เมื่อใจสบายก็จะทำให้ใจพัฒนาจนละเอียดอ่อนไปตามลำดับ 26 DOU สมาธิ 2 ห ลั ก ก า ร เ จ ริ ญ ส ม า ธิ ภ า ว น า

บทที่ 3 การปรับใจ ใจถือเป็นส่วนสำคัญที่สุดของชีวิต ดังที่มีคำพังเพยกล่าวไว้ว่า ใจเป็นนาย กายเป็นบ่าว เพราะใจเป็น ตัวควบคุม ความคิด คำพูด และการกระทำของมนุษย์ทุกๆ คน การฝึกสมาธินั้น เป็นเรื่องที่เกี่ย

…เฒ่าและกล่าวแสดงความเสียใจว่า “ขอแสดงความเสียใจด้วยที่ม้าของท่านหายไป” บ ท ที่ 3 ก า ร ป รั บ ใ จ ท DOU 27

3.3 ประเภทของการปรับใจ การปรับใจ เพื่อการทำสมาธินั้น สามารถแบ่งได้เป็น 2 แบบ คือ 1. การปรับใจในการดำรงชีวิตประจำวัน เป็นการปรับความคิด คำพูด และการกระทำของตนเองในชีวิตประจำวันให้เป็นสัปปายะ คือ เกื้อ

…กระด้างไปด้วย เรื่องที่ทำให้ใจหยาบมีมากมาย เป็นเรื่องที่เราเจอกันทุกคนเช่น เรื่องบ้าน เรื่องครอบ 28 DOU สมาธิ 2 ห ลั ก ก า ร เ จ ริ ญ ส ม า ธิ ภ า ว น า

ดังนั้น จากตัวอย่างที่กล่าวมาข้างต้น ทำให้เราเห็นว่า โลกของเรามีดี มีร้าย มีได้มีเสีย เราจึงควร หัดมองโลกตามความเป็นจริง เพื่อจะได้ทำให้ใจเรามั่นคง ไม่ซัดส่ายไปตามกระแสโลก 2.) มองมนุษย์ทุกคนเป็นเพื่อน

…ีๆ คนที่ดีๆ อารมณ์ที่ดีๆ เก็บไว้ อันจะเป็นปัจจัย สนับสนุนต่อการนั่งสมาธิ บ ท ที่ 3 ก า ร ป รั บ ใ จ DOU 29

ธรรม เป็นต้น สิ่งเหล่านี้จะทำให้ใจละเอียดอ่อน เมื่อถึงเวลามานั่งสมาธิก็จะทำให้นั่งได้ดี 5.) การเลือกคิดและมองแต่สิ่งที่ดี เนื่องจากเราจะต้องเจอกับคน เหตุการณ์ อารมณ์ต่างๆ ที่เกิดขึ้นในชีวิตประจำวันซึ่

…แล้วก็เอาใจหยุดนิ่งไปที่ศูนย์กลางกายฐานที่ 7 1 พระราชภาวนาวิสุทธิ์ พระธรรมเทศนา 22 พฤษภาคม 2529. 30 DOU สมาธิ 2 ห ลั ก ก า ร เ จ ริ ญ ส ม า ธิ ภ า ว น า

3.4.2 วิธีการปรับใจในขณะทำสมาธิ ในช่วงเวลาที่ทำสมาธิ นอกเหนือจากการปรับใจในขณะที่ดำเนินชีวิตประจำวันในแต่ละวัน ซึ่งมีผลทำให้ใจพร้อมที่จะเข้าถึงสมาธิแล้ว แม้ในขณะเวลานั่ง หากใจยังไม่พร้อม ก็มีวิธีการท

…ทศนา 7 มิถุนายน 2530. - พระราชภาวนาวิสุทธิ์ พระธรรมเทศนา 9 พฤษภาคม 2540. บ ท ที่ 3 ก า ร ป รั บ ใ จ DOU 31

ถึงแม้ว่าการทำเฉยๆ จะเป็นวิธีที่ดีที่สุด แต่คนทั่วไปไม่คุ้นกับการไม่คิดอะไร ดังนั้นจึงต้องใช้วิธีการ คิดเรื่องต่างๆ เช่นธรรมชาติ บทของธรรมะ หรือเรื่องอื่นๆ เพื่อที่จะทำให้ใจสบาย 2. นึกถึงธรรมชาติ เช่

…ภาวนาวิสุทธิ์, พระธรรมเทศนา, 2 พฤษภาคม 2536 * พระราชภาวนาวิสุทธิ์, พระธรรมเทศนา, 22 พฤษภาคม 2536 32 DOU สมาธิ 2 ห ลั ก ก า ร เ จ ริ ญ ส ม า ธิ ภ า ว น า

ความชุ่มชื่นเบิกบานให้เกิดขึ้นแก่สรรพสัตว์ สรรพสิ่งทั้งหลาย ให้นึกแผ่ไป แล้วก็ทำใจให้นิ่งๆ โล่งๆ ว่างๆ ใจจะได้เหมาะสมที่จะเป็นภาชนะรองรับพระรัตนตรัย แผ่ไปอย่างนี้ สักหนึ่ง หรือสองนาที”1 4. นึกถึงความจ

…ป็นตัวจริงของเรา” 1 1 พระราชภาวนาวิสุทธิ์, พระธรรมเทศนา, 23 มกราคม 2543. บ ท ที่ 3 ก า ร ป รั บ ใ จ DOU 33

มีวิญญาณครอง หรือว่าไม่มีวิญญาณครอง ล้วนแต่เป็นสิ่งที่ดำรงอยู่ชั่วคราว เปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวลา บังคับบัญชาก็ไม่ได้ จะให้ได้ดังใจเราก็ไม่ได้ อย่าดูอื่นไกล ดูของที่อยู่ในตัวเรา ตั้งแต่เส้นผมบนศีรษะ จะให

…์ พระธรรมเทศนา วันอาทิตย์ต้นเดือน ตุลาคม 2531 2 พระราชภาวนาวิสุทธิ์ พระธรรมเทศนา 5 ธันวาคม 2536. 34 DOU สมาธิ 2 ห ลั ก ก า ร เ จ ริ ญ ส ม า ธิ ภ า ว น า

1. พุทธานุสติ คือการระลึกถึงคุณของพระพุทธเจ้าอยู่เนืองๆ โดยยึดเอาคุณของพระพุทธเจ้า เป็นอารมณ์ในการภาวนา “ฝึกหัดปรับใจทุกๆ วัน ทุกๆ ครั้งที่เราปฏิบัติ เพราะฉะนั้นตอนนี้ใช้เวลา นี้ใช้เวลา 1 หรือ 2 นาที

…ามารถนึกขยายหรือย่อส่วนได้ตามปรารถนา นิมิตจะมีลักษณะที่เปลี่ยนจากของมีสีกลายเป็นของที่มีลักษณะใส 40 DOU สมาธิ 2 ห ลั ก ก า ร เ จ ริ ญ ส ม า ธิ ภ า ว น า

บทที่ 4 นิมิตและการนึกนิมิต ในขณะฝึกปฏิบัติสมาธิ หลายท่านมักจะพบกับสภาวะที่ใจซัดส่ายไปมา บางครั้งก็มีความคิด ที่ปรากฏเป็นภาพของคน สัตว์ สิ่งของ ที่เราเข้าไปเกี่ยวข้อง พบเห็นหรือเคยเจอมา บางครั้งก็อาจ