หน้าหนังสือทั้งหมด

นิพพานเป็นสุขแท้ ไม่แปรเปลี่ยน
191
นิพพานเป็นสุขแท้ ไม่แปรเปลี่ยน
3.1.8. นิพพานเป็นสุขแท้ ไม่แปรเปลี่ยน ในกลุ่มคัมภีร์อรรถตรีที่พบที่นับนิยม อัฟภากิสนาน อายุกัมิรารต้น พุทธศตวรรษที่ 8 ถึงปลายพุทธศตวรรษที่ 9 ก็มีหลักคำสอนหรือหลักปฏิบัติทั่วไปตรงกันกับหลักก…
บทความนี้กล่าวถึงการเข้าถึงนิพพานและความสุขที่แท้จริงในโลกของพระพุทธศาสนา โดยเน้นถึงความสำคัญของการปฏิบัติและคำสอนที่ช่วยให้เข้าถึงสภาวะที่ไม่มีความทุกข์ ความสุขในนิพพานไม่มีการเปลี่ยนแปลงและเป็นวิถีท
หลักฐานธรรมกายในคัมภีร์พุทธโบราณ
192
หลักฐานธรรมกายในคัมภีร์พุทธโบราณ
…่ข้ามพันนวสัญญาณสัญญานตนะ เข้าถึงสัมปยเวทิตินิโรธ (ซึ่งสัมปยเวทและเวทยิตินิโรธไปหมด) มองเห็นว่าก็เสสอาสะทั้งหลายหมดสิ้นไปแล้ว พิษฐานโดยปรายนี้ว่าถืนพานเป็นสุขอย่างไรจากคำอธิบายของพระสารีบุตร อาจกล่าวโดย…
บทความนี้กล่าวถึงความสุขนิพพานที่แท้จริง ตามคำอธิบายของพระสารีบุตร โดยเน้นความสำคัญว่าความสุขในนิพพานเป็นสุขที่เที่ยงแท้ ไม่เปลี่ยนแปลงต่างจากความสุขในฌานหรืออรูปพรหมที่ยังมีการเกิด ลักษณะความสุขนี้จึ
นิพพานและพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
193
นิพพานและพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
…กว่าพระอรหันต์แม้จะตรัสรู้ นิพพานเดียวกัน ดังมีนี้บัณฑิตย์ในภาษาสันสกฤต พบจาก 2 ท้องในเอเชียกลาง มีอายุรวกาลพุทธศตวรรษที่ 9-11 และพบเป็นชิ้นเล็กๆ จากบามิยัน อายรวปลายพุทธศตวรรษที่ 10-13 ด้วยเนื้อความเป…
…เป็นความสุขที่บริบูรณ์และไม่แตกต่างจากความเชื่อในคัมภีร์โบราณ นักปรัชญาได้เห็นว่าคุณของพระพุทธเจ้ามีอานุภาพเหนือกว่าพระอรหันต์ แม้ว่าทั้งสองจะเข้าใจถึงนิพพานเดียวกัน ประวัติศาสตร์และงานเขียนจากต่างประเท…
ความเข้าใจของชาวพุทธเกี่ยวกับพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
195
ความเข้าใจของชาวพุทธเกี่ยวกับพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
9. แล้วข้าพระองค์จะเปรียบเทียบพระองค์กับผู้ใดได้? ข้าแต่พระผู้เป็นของชาวโลก พระองค์เป็นผู้ไม่มีผู้เสมอ ผู้จัดสิ้นแล้วซึ่งโอกาสในการเปรียบเทียบ ขอความนบน้อมของพระองค์มีแต่พระองค์ผู้เดียวอุปมา 10. ฉะนั้
…าวพุทธในอดีตว่า คุณธรรมของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าที่ยิ่งใหญ่และไม่มีผู้ใดเทียบเคียงได้ แม้ว่าบุคคลอื่นๆ อาจเข้าถึงพระนิพพานได้ แต่ยังคงมีความห่างไกลจากคุณธรรมของพระพุทธเจ้าที่ยิ่งใหญ่นั้น ซึ่งได้ถูกอธิบายถึ…
หลักฐานธรรมาภายในคัมภีร์พุทธโบราณ 1
196
หลักฐานธรรมาภายในคัมภีร์พุทธโบราณ 1
…้าที่รั่รั่วงไป แล้วในอดีมีมากนับประนาดมิได้ และทุกพระองค์ต่างมีลักษณะมาหบรุษ เช่นเดียวกัน เรื่องนี้อาจนับว่าเป็นความเข้าใจที่ตรงกันของชาวพุทธในหลายท้องที่ ตั้งที่ปรากฏในคัมภีร์สันสกฤตจากเอเชียกลางเป็นต…
บทความนี้กล่าวถึงธรรมาภายในที่ปรากฏในคัมภีร์พุทธโบราณ โดยอธิบายถึงความแตกต่างระหว่างธรรมาภายในของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า พระปัจเจกพุทธเจ้า และพระอรหันต์ การศึกษาในวิชาชธรรมาภายในนั้นระบุว่าคุณธรรมนั้นไม่ส
โครงสร้างคัมภีร์สัมกถฺจากเทอร์ฟาน
201
โครงสร้างคัมภีร์สัมกถฺจากเทอร์ฟาน
… ปฏิจจสมุปบาท 12 หมวดธรรมที่มีในรายการ มีทั้งที่เป็นข้อปฏิบัติ เช่น สติปฐฐาน 4, บุญญาธิวิธูฤ ฯลฯ และอานาปนาสติ เป็นตัน ที่เป็นคุณธรรม หรือคุณวิเศษ เช่น ตกคตพละ มหากุโล เมตตา มุทิตา อุเบกขา เป็นตัน หรือจ…
…น 4 และสิ้นสุดที่ปฏิจจสมุปบาท การนำเสนอหมวดธรรมที่หลากหลาย ทั้งในรูปแบบของข้อปฏิบัติและคุณธรรม เช่น อานาปนาสติ ตกคตพละ และมหากุโล ไปจนถึงการจำแนกธรรมที่เกี่ยวกับการปฏิบัติและความเข้าใจธรรม มีลักษณะคละกั…
หลักฐานธรรมกายในคัมภีร์พุทธโบราณ
202
หลักฐานธรรมกายในคัมภีร์พุทธโบราณ
…งพระสูตรพบว่าทั้งสองฉบับกล่าวถึงพระพุทธเจ้าจำนวนมากเหมือนเม็ดทรายในแม่น้ำคงกาแต่กล่าวไว้วัดความหมายเอาพระพุทธเจ้าในอนาคต ส่วนพระพุทธเจ้าในอดีตก็ใช้เพียงศัพท์พุพงนี้แปลว่า “พระพุทธเจ้าทั้งหลาย” เท่านั้น …
…เจ้าในอดีตและอนาคต โดยพบว่ามีการกล่าวถึงพระพุทธเจ้าหลายพระองค์มากมาย เหมือนเม็ดทรายในแม่น้ำคงกา ซึ่งอาจสะท้อนถึงความลึกซึ้งของธรรมศีลที่เล่าขาน ในอนาคตธรรมศีลนั้นยังคงอยู่ และมีผลต่อการเรียบเรียงของคณะภ…
หลักฐานธรรมในภาคีมภีร์ทุทธโบราณ 1
204
หลักฐานธรรมในภาคีมภีร์ทุทธโบราณ 1
…ับวิชาการ ชัดเจน กล่าวคือ ตั้งแต่เริ่มต้นก็กล่าวไว้ว่าเป็นพระสูตรที่ประมวลหัวใจคำสอนในมหายานซึ่งไม่อาจหาได้จากที่ใด ทั้งยังระบุชื่อคัมภีร์มหายาน 7 พระสูตร โดยเฉพาะมหาสันนิบาติ ซึ่งเป็นพระสูตรมหายานที่เ…
บทความนี้สำรวจหลักฐานธรรมของพระสูตรมหายาน โดยเน้นที่ธรรมนิพนธ์ในมหาสันนิบาตและธรรมศรีสูตร การเปรียบเทียบองค์ประกอบและคำสอนในแต่ละสูตร ร่วมกับการวิเคราะห์ความเหมือนและแตกต่างกับหลักการของวิชชาธรรมกาย ส
คำสอนทางสายหลักและการเข้าถึงธรรมกาย
205
คำสอนทางสายหลักและการเข้าถึงธรรมกาย
…่า ซึ่งหากดำเนินไปตามลำดับนั้นจะถือว่าตรงกันกับหลักการของวิชาชาธรรมกายไดอย่างน้อยใน 4 ขั้นตอนแรกซึ่งอาจเปรียบได้กับระดับของการเข้าถึงประสบการณ์ภายในดังนี้ ก) ตากฏตรภะ อาจเปรียบได้กับการเข้าถึงปฐมมรรค ข…
บทความนี้พูดถึงคำสอนในฉบับภาษาโบราณที่มีการเชื่อมโยงการเข้าถึงทางสายหลัก 7 ขั้นตอนกับวิชาชาธรรมกาย โดยเน้นว่าการเข้าถึงธรรมกายมีความสัมพันธ์กับการเข้าถึงพระนิพพาน ผ่านการปฏิบัติที่ตรงตามลำดับในขั้นตอน
หลักฐานธรรมาภายในคัมภีร์พุทธโอวาท
208
หลักฐานธรรมาภายในคัมภีร์พุทธโอวาท
…คืบับที่แปลโดยพระโลกเกษมรวา พ.ศ.722-723 และต่อมาพบต้นฉบับคัมภีร์ในภาษาสันสกฤตจากเนปาล (Vaidya 1960) อายุคัมภีร์ราวกลางพุทธศตวรรษที่ 16-18 และชิ้นส่วนเล็กๆ จากามียัน (Sander 2000a; Sander 2002) ซึ่งคาดว่…
บทความนี้พูดถึงคัมภีร์ปรัชญาปาริมิตาที่มีความสำคัญต่อการศึกษาในพระพุทธศาสนาหายาน โดยเฉพาะ สุภสรักษาปรัชญาปาริมิตาที่ได้รับการยอมรับว่าเป็นคัมภีร์ที่เก่าแก่ที่สุดในกลุ่มนี้ มีการสืบค้นประวัติความเป็นมา
หลักฐานธรรมชาติในคัมภีร์พุทธโบราณ
214
หลักฐานธรรมชาติในคัมภีร์พุทธโบราณ
… นั่นเรียกว่าพระนิพพาน ธรรมาภายนันเรียกว่าพระนิพพาน แต่ ว่านิพพานที่ยังเป็นเครื่องรองรับนันเรียกวา อายตนินิพพาน (รส. 593) หลักธรรมที่ว่าพระตาทคตเป็นธรรมภาย และพึงเห็นพระพุทธองค์โดย ธรรม คือเห็นโดยธร…
…รรถกถาผล รวมถึงการยืนยันถึงบทบาทของพระพุทธองค์ที่เป็นธรรม โดยเฉพาะอย่างยิ่งแนวคิดเรื่องพระนิพพาน และอายตนินิพพาน ซึ่งเป็นเครื่องรองรับในวิชชาธรรมภาย นอกจากนี้ยังพูดถึงคัมภีร์อัฏฐสุสาทิสภารัฐญาปรมัตต์ ที…
หลักฐานธรรมชาติในคัมภีร์พุทธโบราณ
224
หลักฐานธรรมชาติในคัมภีร์พุทธโบราณ
…กาย มีใช้ปรากฏโดยพระรูปภาย ส่วนตัวคัมภีร์ในลานของพระสูตรนี้ พบ 2 แห่งในคันธาระ คือ ที่ลึกและบางมัน อารีกเป็นภาษาส้นสกุตด้วยอักษรพราหมีแบบ Gilgit-Bamiyan Type ซึ่งบ่งบอกว่าอายุคัมภีร์ราวกลางพุทธศตวรรษที…
เนื้อหานี้กล่าวถึงหลักฐานธรรมชาติในคัมภีร์พุทธโบราณ ซึ่งเจอการระบุเกี่ยวกับพระโพธิสัตว์และธรรมกายในคัมภีร์ที่ค้นพบในคันธาระ แนวโน้มการแบ่งปันพระสูตรที่มีประวัติศาสตร์อย่างยาวนานในยุโรปและเอเชียกลางถูก
หลักฐานธรรมชาติในคัมภีร์พุทธโบราณ
226
หลักฐานธรรมชาติในคัมภีร์พุทธโบราณ
…ราณ 1 ฉบับวิชาการ พบที่บามียัน ประเทศอัฟกานิสถาน ส่วนที่จารึกในภาษาคณะรัฐเป็นฉบับเล็กๆ ซึ่งหนึ่ง มีอายุราวกลางพุทธศตวรรษที่ 8-10 ซึ่งมัตสยะ (Kazunobu Matsuda) ระบุว่ามีเนื้อหาตรงกับบทที่ 9 ของโพธิสัตว์…
…ิสถาน ซึ่งมีการจารึกในภาษาคณะรัฐและสันสกฤต โดยพบว่าเนื้อหาเกี่ยวข้องกับบทที่ 9 ของโพธิสัตว์ปิฎกและมีอายุในช่วงกลางพุทธศตวรรษที่ 8-10 ถึง 10-12 ข้อมูลดังกล่าวช่วยส่งเสริมความเข้าใจเกี่ยวกับการเผยแพร่และก…
หลักฐานธรรมาภายในคัมภีร์พุทธโบราณ 1 ฉบับวิชาการ
228
หลักฐานธรรมาภายในคัมภีร์พุทธโบราณ 1 ฉบับวิชาการ
…ัตว์ผู้มีธรรมเป็นกาย ไมํจำ ต้องได้รับการหล่อเลี้ยงจากข้าวและน้ำ เขาไม่ได้ถูกหล่อเลี้ยง ด้วยการบริโภคอาหาร แต่เขาปรับตัวกับเครื่องหล่อเลี้ยงและ รับประทานอาหารด้วยหากามณิวัตรสัตว์ อันมิเขาจะ บริโภอาหารเขา…
ข้อความในคัมภีร์พุทธโบราณนำเสนอเกี่ยวกับกายของพระโพธิสัตว์ที่ไม่ต้องการการหล่อเลี้ยงด้วยอาหารหยาบ ซึ่งสามารถตีความได้ว่าเป็นกายเนื้อหรือกายธรรม นอกจากนี้ยังมีการศึกษาที่แสดงให้เห็นว่ากายของพ…
การเปรียบเทียบคำสอนของวิชชาชาติธรรมกาย
229
การเปรียบเทียบคำสอนของวิชชาชาติธรรมกาย
เมื่อเปรียบเทียบกับคำสอนของวิชชาชาติธรรมกาย อาจแยกได้เป็นสองประเด็นคือ ประเด็นแรกความหมายของธรรมกายในข้อความว่า "พระโพธสัตว์ผู้มีธรรมเป็นกาย" ประเ…
…วกับความหมายของธรรมกายและกรณีของพระโพธสัตว์ ผู้ที่มีธรรมเป็นกาย และการที่กายของพระโพธสัตว์ไม่ต้องการอาหารหล่อเลี้ยง ในประเด็นแรก ธรรมกายถูกอธิบายว่าเป็นกายที่ประกอบด้วยธรรม และเป็นไปตามหลักการของวิชชาธร…
หลักฐานธรรมภายในคัมภีร์พุทธโบราณ
230
หลักฐานธรรมภายในคัมภีร์พุทธโบราณ
หลักฐานธรรมภายในคัมภีร์พุทธโบราณ ๑ ฉบับวิชาการ อาหาร แปลว่าประมวลมา หรือเครื่องปรุงรส และแบ่งออกเป็น ๔ ประเภท คือ ๑) กวิงการาหาร ๒) ผักสาหร ๓) โมโน้ต…
บทความนี้สำรวจประเภทอาหารตามหลักธรรมในพุทธศาสนา โดยแบ่งออกเป็น ๔ ประเภท ได้แก่ กวิงการาหาร, ผักสาหร, โมโน้ตทาน, และวิญญาณา…
การหล่อเลี้ยงกายของพระโพธิสัตว์
231
การหล่อเลี้ยงกายของพระโพธิสัตว์
แนบเครื่องหล่อเลี้ยงที่ละเอียดอย่างอื่นเป็นอาหาร ดังนั้นประเด็นของการหล่อเลี้ยงกายของพระโพธิสัตว์ในโพธิมสัตว์ปฏิกูล สูตรนี้จะถือว่าตรงกันกับหลักก…
…้อหาเกี่ยวกับหลักการหล่อเลี้ยงกายของพระโพธิสัตว์ในโพธิมสัตว์ปฏิกูล สูตร โดยเจาะลึกถึงแนวคิดเกี่ยวกับอาหารหยาบ และความหมายของธรรมที่พระโพธิสัตว์ต้องรับในสภาวะพิเศษและเฉพาะเจาะจง รวมถึงการยกเว้นต่างๆ ที่อ…
หลักฐานธรรมภายในคัมภีร์พุทธโบราณ 1 ฉบับวิชาการ
232
หลักฐานธรรมภายในคัมภีร์พุทธโบราณ 1 ฉบับวิชาการ
…้องและความต่อเนื่องของ " การขยายความคำสอนออกไปเรื่อยๆ" ดังเช่นประเด็นที่ขยขของพระโพธิสัตว์ไม่ต้องการอาหารนี้ อาจเป็นประเด็นที่ขยายความมาจากหลักการในมหาปรินิพพานสูตร ฉบับมหายาน ที่กล่าวถึง " ธรรมกาย คือก…
บทความนี้นำเสนอการวิเคราะห์เกี่ยวกับหลักธรรมของพระโพธิสัตว์ในอุดมคติ และความหมายของธรรมกาย โดยเฉพาะในบริบทของคัมภีร์มหายานหลายฉบับ ซึ่งแสดงให้เห็นถึงการพัฒนาและขยายความคำสอนเกี่ยวกับพระโพธิสัตว์และธรร
หน้า19
242
…ลักฐานธรรมชาติในคัมภีร์พุทธโบราณ 1 ฉบับวิชาการ จากงานวิจัย “ทฤษฎีตถาคตควาในพระไตรปิฎกาส” (พระเกษตร อานนท์โชติ 2557)
หลักฐานธรรมาภายในคัมภีร์พุทธโบราณ
244
หลักฐานธรรมาภายในคัมภีร์พุทธโบราณ
…วดีและอีก 2 ชิ้นเล็ก ๆ ที่มีเนื้อหาตรงกับส่วนอื่นของพระสูตรแต่ไม่ชัดเจนว่าเป็นส่วนใด (Matsuda 2000) อายุของคัมภีร์ที่คัดลอกจากกลางพุทธศตวรรษที่ 10-11 (คริสต์ศตวรรษที่ 5; Sander 2000b: 291-3) ซึ่งเป็นเวล…
…่เกี่ยวกับวิทยาการในการนำคำสอนเผยแพร่ในท้องถิ่นรวมถึงเนื้อหาที่ลึกซึ้งเกี่ยวกับสุญญตา คัมภีร์ที่พบมีอายุในช่วงกลางพุทธศตวรรษที่ 10-11 จึงเป็นข้อมูลสำคัญที่ช่วยให้เข้าใจการเผยแพร่คำสอนในช่วงนั้น ซึ่งมีกา…