หน้าหนังสือทั้งหมด

อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ปญฺจิกา และบทวิเคราะห์
565
อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ปญฺจิกา และบทวิเคราะห์
… จาติ เอก....ญาณานิ ฯ อิตติ ทฏฺฐพฺพฤติ นิทสฺสน์ ฯ โสตาปนฺนสฺส มคฺคปจจเวกขณวิถี เอว์ เวทิตพฺพา ฯ อตีตภวงศ์ ภวงคุปจฺเฉโท มโนทวาราวชฺชนํ มคฺคปจจเวกขณานิ กามาวจรญาณสมฺปยุตฺตชวนาน สเตว ปฏิปาฏิยา ชายนฺติ ฯ ตท…
เนื้อหาในส่วนนี้อธิบายถึงอภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ปญฺจิกา ซึ่งนำเสนอแนวคิดและหลักการต่างๆ ที่สำคัญในการศึกษาพระพุทธศาสนา โดยเน้นการวิเคราะห์และการแยกประเภทของความรู้เชิงอภิธมฺม โดยการใช้คำศัพท์และนิยามที่
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา และ มโนธาตุกมฺปน
17
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา และ มโนธาตุกมฺปน
…ฺมตฺถสงฺคหปาลียา สห อภิธรรมมภาวิภาวินีนาม อภิธมฺมตฺถสงฺคหฎีกา - หน้าที่ 16 ตติยปริจฺเฉโท หน้าที่ 17 ภวนฺตีติ ฯ สพฺพถาปิ ปญฺจทวาเรส จตุปญฺญาส จิตฺตานิ กามา วจราเนวาติ เวทิตพฺพานิฯ มโนทวาเร ปน มโนทวาราวชฺ…
เนื้อหานี้สำรวจการศึกษาอภิธรรมจากอภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียาที่เน้นการเข้าใจจิตตาและรูปธรรมในมิติความรู้ต่างๆ โดยมีการแบ่งประเภทของจิตภายใน ห้าหมวด และการวิเคราะห์ถึงธรรมชาติของจิตตาในกรอบของพระอภิธรรม พร้อ
อภิธมฺมตฺถสงฺคห - หน้าที่ 22-23
23
อภิธมฺมตฺถสงฺคห - หน้าที่ 22-23
…งฺคหฎีกา - หน้าที่ 22 จตุตถปริจเฉโท หน้าที่ 23 โสมนสฺสสหคตกริยาชวนาวสาเน โสมนสฺสสหคตาเนว ตทาลมพนานิ ภวนฺติ ฯ อุเปกขาสหคตกริยาชวนาวสาเน อุเปกขาสหคตานิ ฯ โทมนสฺสสหคตชวนาวสาเน ปน ตทาลมพนานิ เจว ภวงคานิ จ อ…
เนื้อหาเกี่ยวกับอภิธมฺมตฺถสงฺคหที่สอดคล้องกับการศึกษาความรู้จากอภิธรรม โดยการวิเคราะห์พฤติกรรมจิตใจผ่านการประพฤติปฏิบัติและสำรวจอารมณ์ต่าง ๆ ซึ่งรวมถึงความสุข โศมนัส และโทมนัส รวมทั้งการประยุกต์ใช้วิธ
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลี - ศึกษาพุทธธรรม
46
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลี - ศึกษาพุทธธรรม
… - หน้าที่ 45 อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาล หน้าที่ 46 นิสสนฺทนิทสฺสน์" ฯ อวิชชาสงฺขารคฺคหเณน ปเนตฺถ ตณฺหูปาทานภวาปี คริตา ภวนฺติ ตถา ตณฺหูปาทานรวคฺคหเณน จ อวิชชาสงฺขารา ชาติชรามรณคฺคหเณน จ วิญญาณาที่ผลปญฺจกเมว คห…
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลีศึกษาเกี่ยวกับวิญญาณและอาการต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องกับการเกิดและการดับ รวมถึงเหตุปัจจัยต่าง ๆ ที่มีผลต่อการดำรงอยู่ของชีวิตและเวทนา เนื้อหาครอบคลุมทั้งอวิชชาและตัณหาที่มีส่วนสำคัญในการ
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลี และ วิปสฺสนา
56
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลี และ วิปสฺสนา
…ญาณทสฺสนวิสุทธิ์ นาม ๆ ตสฺเสวี ปฏิปชฺชนฺตสฺส ปน วิปสฺสนา ปริปากมาคมุม อิทานิ อุปปนา อุปฺปชฺชิสสตีติ ภวงศ์ โวจฺฉินฺทิตวา อุปปนฺนมโนทวาราวชุชนานนุตร์ เทว ตี วิปสฺสนาจิตตานี ยังกิญจิ อนิจจาทิลกขณมารพุก ปริ…
เนื้อหานี้กล่าวถึงอภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลี ที่มีการอธิบายวิปสฺสนาและแนวทางการปฏิบัติ พร้อมกับชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของความรู้ในด้านนี้ โดยยกตัวอย่างการมุ่งสู่ความบริสุทธิ์และปฏิปทาที่ถูกต้องในทางเดินของพุท
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลี
143
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลี
…ญจม อปปนา อุปปชฺชติ ฯ ยสฺมา ปน อลทธาเสวน อนุโลม โคตรภู่ อุปปาเท น สกฺโกติ จ ลัทธาเสวนมปี จ ฉฎฐสตฺตม์ภวงฺคสฺส อาสนุนภาเวน ปปาตาสนุนปุริโส วิย อปปนาวเสน ปติฏฺฐาตุ น สกโกติ ฯ ตสฺมา จตุตถโต โอร์ ปญฺจมโต ปร์…
ในเนื้อหานี้กล่าวถึงอภิธัมม์ในบริบทของการเข้าใจความหมายและการประยุกต์ในชีวิต โดยอธิบายถึงแนวทางในการปฏิบัติและการศึกษาที่จะช่วยให้ผู้สนใจได้พัฒนาตนเองผ่านการทำความเข้าใจทางปรัชญาพุทธศาสนา เช่น การมีสต
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
215
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
…ฺคโห อกุสลสงฺคโห ฯ กุสลาทิ วเสน มิสสกาน สงฺคโห มิสสกสงฺคโห ฯ สจจาภิสมโพธิสงฺขาตสฺส อริยมคฺคสฺส ปกเข ภวาน โพธิปักขิยานํ ธมฺมานํ สติปัฏฐานาที เภทานํ สภาคตฺถวเสน" สงฺคโห โพธิปักขิยสงฺคโห ๆ ขนฺธาทิวเสน สพฺเ…
เนื้อหานี้นำเสนอการวิเคราะห์เชิงลึกเกี่ยวกับอภิธัมม์และหลักการต่างๆ ที่เกี่ยวข้องอย่างละเอียด โดยมีการพิจารณาถึงสภาวะธัมม์และองค์ประกอบต่างๆ ที่เกี่ยวข้องในบริบทของพระพุทธศาสนา รวมทั้งการอธิบายถึงประเ
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 130
130
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 130
…ที่ 130 ที่พ้นจากกาล และเป็นอดีตตามสมควร ฯ เชื่อมความว่า อารมณ์ ของจิตที่พ้นจากทวาร กล่าวคือปฏิสนธิ ภวังค์ และจุติ มี 5 อย่าง ฯ ท่านอาจารย์ทำในใจว่า ก็อารมณ์นั้นของจิตที่พ้นจากทวารเหล่านั้น อันจิตไร ๆ ไ…
บทนี้พูดถึงอารมณ์ของจิตที่พ้นจากทวาร ที่กล่าวถึงลักษณะและอวิหารณ์ของจิต ไม่ให้ยึดถืออารมณ์ที่เป็นอดีตหรือปัจจุบัน โดยอธิบายถึงความสำคัญของการเป็นอารมณ์และกรรมที่เกี่ยวข้องกับจิต จึงพิจารณาว่าอารมณ์ที่
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
131
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
…รูปาวจรจิต และอรูปที่ ๑ ที่ ๓ เฉพาะที่เป็นอดีต เป็นอารมณ์แก่อรูปที่ ๒ และที่ 4 อารมณ์แห่งปฏิสนธิจิต ภวังคจิต และจุติจิต ที่เป็นมหัคคตะ อันมโนทวารยึดถือแล้ว เป็นบัญญัติบ้าง เป็นอดีตบ้าง ที่สมมติว่าเป็นกร…
บทความนี้สำรวจเนื้อหาเกี่ยวกับมโนทวารและอารมณ์จิตในอภิธัมมัตถสังคหบาลี โดยอธิบายความหมายของกรรมนิมิตและปฏิสนธิจิต, รวมถึงความเข้าใจเกี่ยวกับกรรมของสัตว์ในอดีตและการสร้างอารมณ์จากกรรมในอนาคต โดยนำเสนอม
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 308
308
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 308
…ราบอย่างไร ? พึงทราบอกุศลสงเคราะห์ก่อน ฯ อาสวะ (กิเลสเครื่องหมักดอง) ๔ คือ กามาสวะ อาสวะคือ 0 กาม ๑ ภวาสวะ อาสวะคือภพ ๑ ทิฏฐาสวะ อาสวะคือทิฏฐิ ๑ อวิชชาสวะ อาสวะคืออวิชชา ๑ ฯ * พระอริยาเมธี ปัจจุบันเป็น …
…พธิปักขิยสังคหะ, และสัพพสังคหะ. ข้าพเจ้ายังได้อธิบายเกี่ยวกับอาสวะ 4 ประการที่ประกอบไปด้วย กามาสวะ, ภวาสวะ, ทิฏฐาสวะ, และอวิชชาสวะ โดยอ้างอิงถึงบทบาทของพระอริยาเมธีที่เป็นแปลผู้ทรงคุณวุฒิ.
อาสวาและการรวมของกิเลส
318
อาสวาและการรวมของกิเลส
…ุจของเน่าไหลออกจากแผลฉะนั้น ๆ อีกอย่างหนึ่ง ชื่อว่าอาสวะ เพราะอรรถว่า ไหลไป คือเป็นไปจากภพจนกระทั่ง ภวัคคพรหม จากธรรมจนกระทั่งโคตรๆ ก็ อา อักษร ในคำว่า นี้ มีอวธิ (เขตแดน) เป็นอรรถ ฯ ก็เขตแดนมี ๒ อย่าง …
เนื้อหาเกี่ยวกับความหมายของอาสวะซึ่งมีความหมายในการเป็นสิ่งที่หมักอยู่และไหลไปจากภพถึงภวัคคพรหม อธิบายถึงเขตแดนที่เกิดขึ้นจากมริยาทและอภิวิธี และการมีอาสวะเกี่ยวข้องกับโลภะและธรรมอื่นๆ ที่…
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - การวิเคราะห์นิมิต
417
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - การวิเคราะห์นิมิต
… ฯ [อธิบายความต่างกันแห่งวสีทั้ง ๕] ความสามารถคำนึงถึงองค์ฌานต่อเนื่องกันไม่เลยไปจากชวนะ ๔-๕ ชวนะและภวังค์เล็กน้อย (ภวังค์ทั้ง ๒) ในลำดับแห่งอาวัช- นะที่เกิดขึ้นในอารมณ์อย่างหนึ่ง ๆ (มีวิตกเป็นต้น) ในบร…
…รวมถึงวิธีการเข้าไปยังระดับฌานอย่างมีประสิทธิภาพ ซึ่งในกระบวนการนี้จะเห็นถึงความสามารถในการจัดการกับภวังค์และการรักษาสมาธิในสภาวะต่างๆ รวมทั้งการบริหารความคิดเพื่อบรรลุถึงเป้าหมายในการปฏิบัติธรรมอย่างเป…
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ภาคที่ ๒ อาขยาต และ กิตก์ - หน้าที่ 176
27
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ภาคที่ ๒ อาขยาต และ กิตก์ - หน้าที่ 176
…าตุที่ประกอบ นิยตฺตนี อนุชาตนี กาลาติปตฺติ ได้. ๑๑. ลง อิ อาคม หลังธาตุและปัจจัยที่ประกอบ อชฺชตุตนี ภวิสฺสนฺติ และ กาลาติปตฺติ ในหมวดธาตุทั้งปวง ๑๒. อุตตมปุรุษ ภวิสฺสนฺติ เอกวจนะ ใช้ สส์ อัตตโนบท แทน สฺ…
บทที่ 176 ของบาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค เน้นการลบและการใช้งานของคำในหมวดธาตุ เช่น การลบ หิ-ปญฺจมี และการใช้งาน อีในคำอื่นๆ นอกจากนี้ยังมีการอธิบายความสำคัญของการเลือกใช้คำอย่างถูกต้องในเอกวจนะ และการปรับให
วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณวิเสสสุล (ปฐโม ภาโค)
73
วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณวิเสสสุล (ปฐโม ภาโค)
…ิสส อปปิจฉตา สนฺตุฏฺฐิตาสลุเลขตาปวิเวกาปอยวิริยารมภ์สุภรตาทิคุณสลิลวิกขาลิตมล์ สีส์ เจว สุปริสุทธิ์ ภวิสฺสติ วตฺตานิ จ สมฺปชฺชิสสนฺติ อิติ อนวชฺชสีลพฺพตคุณปริสุทฺธสพฺพสมาจาโร โปราณ อริยวัสดุตเย ปติฏฐาย …
เอกสารนี้เน้นการแสดงถึงความสำคัญของสีลในพระพุทธศาสนา โดยนำเสนอปณิธานของปัญญาและสีลที่สามารถสร้างให้เกิดประโยชน์ในชีวิต มุ่งเน้นไปที่การพัฒนาอุปนิสัยของผู้ปฏิบัติธรรม เช่น การรักษาศีลและการทำสมาธิ ซึ่ง
วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณ์วิเสสสุล - กมฺมฏฺฐานคฺคหณนิทเทโส
109
วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณ์วิเสสสุล - กมฺมฏฺฐานคฺคหณนิทเทโส
…ถิ อปปมาโณ ปริตตารมุมโณ อตฺถิ อัปปมาโณ อัปปมาณารมุมโณติ ฯ ตตฺถ โย สมาธิ อปปคุโณ อุปริชฌานสุส ปจฺจโย ภวิต น สกฺโกติ อยู่ ปริตฺโต โย ปน อวฑฒิเต อารมฺมณ ปวตฺโต อยู่ ปริตตารมุมโณ ฯ โย ปคุโณ สุภาวิโต อุปริชฌ…
บทนี้พูดถึง กมฺมฏฺฐานคฺคหณนิทเทโส ซึ่งชี้ให้เห็นถึงการปฏิบัติในชีวิตที่กำหนดโดยทุกขาปฏิปทาและสุขาภิญญา การบรรลุถึงอภิญญาอันสูงสุด นอกจากนี้ยังมีการเปรียบเทียบความแตกต่างระหว่างทุกขาและสุขาในแต่ละประเภ
วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณวิเสสสุล
86
วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณวิเสสสุล
…กตาย เยปี เต จริมกา อสฺสาสปสฺสาสา เตปิ วิทิตาว นิรุชฺฌนฺติ โน อวิทิตาติ ฯ ตตฺถ นิโรธวเสน ตโย จริมกา ภวจริมกา ฌานจริมกา จุติจริมกาติ ฯ ภเวส หิ กามภเว อสฺสาสปสฺสาสา ปวตฺตนฺติ รูปารูปภเวส นปปวตฺตนฺติ ตสฺมา…
เนื้อหาในบทนี้เสนอความเข้าใจเกี่ยวกับวิสุทธิมคฺค ซึ่งเป็นการปฏิบัติที่เกี่ยวข้องกับการบริกรรมและการตั้งสติ โดยมีการอ้างอิงถึงวิถีการปฏิบัติที่นำไปสู่การเกิดความรู้และการปลดปล่อยความทุกข์ ผ่านแนวทางที่
อารุปปนิทฺเทโส - วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณวิเสสสุล (ทุติโย ภาโค)
151
อารุปปนิทฺเทโส - วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณวิเสสสุล (ทุติโย ภาโค)
…พิธ อาห ติ อิติ ญตฺวาน ตสฺมึ ปกิณณกกถาปิ วิญเญยฺยา ฯ อารุปปสมาปตฺติโย หิ อารมฺมณาติกุกมโต จิตสุโสปิ ภวนฺติมา องฺคาติกุกมเมตาส์ น อิจฉนฺติ วิภาวิโน ฯ เอตา หิ รูปนิมิตตาติกฺกมโต ปฐมา อากาสาติกุกมโต ทุติยา…
เนื้อหาเกี่ยวกับอารุปปนิทฺเทโส และแนวคิดที่เกี่ยวข้องกับการวิเคราะห์จิตและการมีสติ โดยว่าด้วยความสัมพันธ์ระหว่างความรู้ทางจิตใจและการปรากฏของความรู้สึกในสภาวะต่างๆ การนำเสนอภาพรวมของอารมณ์และการเจริญส
วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณวิเสสสุล
260
วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณวิเสสสุล
…นาธิคมาย เต กถ ตตฺถ นิพฺพตฺตนฺติ ฯ เทวโลเก ปฏิลทธชฺฌานวเสน ฯ ตทา หิ วสฺสสตสหสฺสสฺส อาจเยน กปปวุฏฐาน ภวิสฺสตีติ โลกพยูหา นาม กามาวจรเทวา มุตตสิรา วิกกิณฺณเกสา รุฑมขา อสฺสนํ หตฺเถหิ ปุญฺฉมานา รตฺตวตฺถนิวต…
เนื้อหาที่นำเสนอเกี่ยวกับการบรรลุฌานในโลกแห่งพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะการตระหนักถึงความสัมพันธ์ระหว่างฌานกับการบรรลุโสดาบันและการเข้าถึงสวรรค์และนรก ผู้ที่มีเมตตาหรือกรุณาจะได้รับผลตามที่กล่าวในเนื้อหา มี
วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณ์วิเสสสฺว
118
วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณ์วิเสสสฺว
…ว (ตติโย ภาโค) - หน้าที่ 118 วิสุทธิมคฺเค โกฏิ น ปญฺญาย อวิชชาย อิโต ปุพเพ อวิชชา นาโหสิ อก ปัจฉา สมภวีติ เอวญเจต์ ภิกฺขเว วุจจติ อถ จปน ปญฺญายติ อิทปปจฺจยา อวิชชาติ ฯ ภวตัณห์ วา ฯ ยถาห์ ฯ ปุริมา ภิกขเว…
เนื้อหานี้กล่าวถึงการวิจารณ์และวิเคราะห์เกี่ยวกับอวิชชาและปัญญาตามธรรมะในพระพุทธศาสนา ความสำคัญของการระวังภัยที่เกิดจากอวิชชาและการสร้างบารมีในความเข้าใจต่อความจริงของชีวิต การสนทนาเกี่ยวกับกรรมที่มีผ
วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณวิเสสสฺว
176
วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณวิเสสสฺว
…ี่ 176 วิสุทธิมคเค สฬายตนปจฺจยา ผสฺสปเท สเฬว ผสฺสา สังเขปา จกฺขุสมผล อาทโย วิญญาณมิว พฤติส วิตถาเรน ภวนฺติ เต ฯ สงเขเป็น หิ สฬายตนปจจยา ผสฺโสติ จกฺขุสมผสฺโส โสตสมผสฺโส ฆานสมผสฺโส ชิวหาสมผสฺโส กายสมผสฺโส…
บทนี้อธิบายถึงความสัมพันธ์ระหว่างวิสุทธิมคฺคและพฤติกรรมที่เกิดจากการเกี่ยวข้องกับอายตนต่างๆ โดยเฉพาะการรับรู้ผ่านช่องทางต่างๆ เช่น การเห็น การได้ยิน และการสัมผัส ทั้งยังชี้ให้เห็นถึงการสร้างปัจจัยที่ม