หน้าหนังสือทั้งหมด

การประกอบความเพียรในพระภิกษุ
170
การประกอบความเพียรในพระภิกษุ
…พระพุทธองค์ทรงตอบพระมหาโมคคัลลานะใน ฆฏสูตร ว่า เรียบเรียงจาก สมยสูตร, อังคุตตรนิกาย ปัญจกนิบาต, มก. เล่ม 36 ข้อ 54 หน้า 129 เรียบเรียงจาก โพธิราชกุมารสูตร, มัชฌิมนิกาย มัชฌิมปัณณาสก์, มก. เล่ม 21 ข้อ 518 …
การประกอบความเพียรหรือการเจริญสมาธิภาวนาเกี่ยวข้องกับความขยันของพระภิกษุ แม้ในสภาพแวดล้อมที่ไม่เหมาะสม พระภิกษุต้องรักษาคุณสมบัติในการมีความศรัทธา มีสุขภาพดี และไม่โอ้อวดตนเอง การปรารภความเพียรอย่างจร
อักษรย่อชื่อคัมภีร์
207
อักษรย่อชื่อคัมภีร์
…ร. ขุททกนิกาย เถรคาถา ขุ. ชา. ขุททกนิกาย ชาตก ที. อ. อ้างอิง - พระไตรปิฎกบาลีฉบับสยามรัฐ พ.ศ. 2525 (เล่ม/ข้อ/หน้า) ทีฆนิกาย อฏฺฐกถา (สุมงฺคลวิลาสินี) - อรรถกถาบาลีฉบับจุฬาลงกรณ์ราชวิทยาลัย พ.ศ. 2532 (เล่ม
ภาคผนวกนี้นำเสนออักษรย่อชื่อคัมภีร์ในพระไตรปิฎก โดยเรียงลำดับตามคัมภีร์ เช่น ที. สี. ม. อุ. และอื่นๆ ข้อมูลนี้สำคัญสำหรับผู้ศึกษาและใช้งานพระไตรปิฎก โดยเฉพาะในการอ้างอิงถึงคัมภีร์ต่างๆ ทั้งในฉบับบาลีแ
ลักษณะพิเศษของพระพุทธศาสนา
29
ลักษณะพิเศษของพระพุทธศาสนา
…ประวัติศาสตร์พระพุทธศาสนา ฉบับมุขปาฐะ ภาค1, หน้า 34. สารัตถปกาสินี อรรถกถาสังยุตตนิกาย สคาถวรรค มก. เล่ม 24 หน้า 82 * พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย มหากัปปินเถรคาถา มก. เล่ม 52 หน้า 348. 5 ชาตกัฏฐกถา อรรถกถาช…
พระพุทธศาสนาเป็นศาสนาแห่งปัญญา นำเสนอความรู้ที่ครอบคลุมและยึดหลักกรรมเป็นสำคัญ โดยไม่ทำร้ายผู้อื่นหรือก่อสงคราม ศาสนานี้ยกย่องปัญญาว่าเป็นธรรมสูงสุด รวมถึงหลักธรรมหลายหมวดที่เน้นไปที่ปัญญาเป็นหลักในกา
ขันธ์ 5 และทัศนะของพระมงคลเทพมุนี
50
ขันธ์ 5 และทัศนะของพระมงคลเทพมุนี
…เมื่อตั้งใจจะทำอะไรแล้วก็จะพยายามทำจนสำเร็จ ท่านคุม 2 พระสุตตันตปิฎก มัชฌิมนิกาย อุปริปัณณาสก์, มก. เล่ม 22 ข้อ 123 หน้า 170-172. พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย เถรีคาถา นันทาเถรีคาถา, มก. เล่ม 54 ข้อ 442 หน้า…
บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับขันธ์ 5 ตามที่พระพุทธองค์ทรงสอนรวมถึงข้อสังเกตของพระมงคลเทพมุนี ขันธ์แบ่งเป็นหยาบและละเอียด ทั้งภายในและภายนอกผู้พิจารณาเห็นกาย เวทนา จิตธรรมมีความสำคัญในการเข้าใจตัวเอง ทั้งนี
เจตนาและกรรมในพระพุทธศาสนา
64
เจตนาและกรรมในพระพุทธศาสนา
…ะภาวนา” หรือมีชื่อเต็มดังนี้ * ปปัญจสูทนี อรรถกถามัชฌิมนิกาย มูลปัณณาสก์, อรรถกถามหาสีหนาทสูตร, มก. เล่ม 18 หน้า 67, มโนรถบูรณี อรรถกถาอังคุตตรนิกาย เอกนิบาต มก. เล่ม 32 หน้า 100-101. - พระสุตตันตปิฎก ทีฆ…
เนื้อหานี้เกี่ยวข้องกับการกระทำและเจตนาในพระพุทธศาสนา โดยกรรมมีการแบ่งประเภทออกเป็น 2 ฝ่ายคือ ฝ่ายกุศลกรรมและฝ่ายอกุศลกรรม กุศลกรรมคือการกระทำดีที่ไม่มีโทษและส่งผลดีต่อชีวิต บุญกิริยาวัตถุประกอบด้วยทา
การอธิบายพุทธคุณและความหมายของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
112
การอธิบายพุทธคุณและความหมายของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
…ขัดขืนไม่ได้ นั่นคือ 1 2 วัตถุปมสุตติ สุตฺตนฺตปิฏเก มชฺฌิมนิกายสฺส มูลปณฺณาสก์ ภาษาบาลี ฉบับสยามรัฐ เล่ม 12 ข้อ 95 หน้า 67-67. * ปฐมสมันตปาสาทิกาแปล พุทธคุณกถา อรรถกถาพระวินัยปิฎก, มก.เล่ม 1 หน้า 185, 3 พ…
บทความนี้อธิบายความหมายของบทพุทธคุณ "อรห์" ซึ่งแปลว่า "ไกลจากกิเลส" และ "ควร" โดยพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงเป็นพระอรหันต์ที่ควรแก่การบูชาและยึดเป็นแบบอย่าง นอกจากนี้ยังอธิบายบทคำว่า "สมฺมาสมฺพุทฺโธ" ซึ่งห
พระพุทธเจ้ากับการตรัสรู้
119
พระพุทธเจ้ากับการตรัสรู้
…คต คำว่า “สัตว์” ในที่นี้เป็นความหมายโดยรวมอาจจะเป็นมนุษย์หรือสัตว์ พระวินัยปิฎก มหาวรรค ภาค 1, มก. เล่ม 68 ข้อ 7 หน้า 29. * สารัตถปกาสินี อรรถกถาสังยุตตนิกาย สคาถวรรค, มก. เล่ม 25 หน้า 115 * ราชบัณฑิตยสถ…
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าเสด็จขันธปรินิพพานในวันเพ็ญเดือน 6 มีอายุ 80 ปี พระองค์มีลักษณะมหาบุรุษและมีความสุขสูงสุดในชีวิต ก่อนผนวช พระองค์ตรัสรู้ด้วยภาวนามยปัญญา ซึ่งมีความลึกซึ้ง มากกว่าความคิดทั่วไป การสร
เส้นทางการสร้างบารมีของพระโพธิสัตว์
133
เส้นทางการสร้างบารมีของพระโพธิสัตว์
…ปหนึ่งยังไม่ถึงการหมดไป สิ้นไป กัปนานอย่างนี้แล...” * มโนรถบูรณี อรรถกถาอังคุตตรนิกาย เอกนิบาต, มก. เล่ม 32 หน้า 209. * มโนรถบูรณี อรรถกถาอังคุตตรนิกาย เอกนิบาต, มก. เล่ม 32 หน้า 259. 3โยชน์หนึ่ง คือ ความ…
บทความนี้กล่าวถึงเส้นทางการสร้างบารมีของพระโพธิสัตว์ โดยมีการนั่งสมาธิค้นหาพุทธการกธรรมและใช้เวลานานถึง 16 อสงไขยกัปในการสร้างบารมี ทั้งนี้แต่ละประเภทของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าจะใช้เวลาในการสร้างบารมีแตกต
พระไตรปิฎกและพระธรรมคุณ
153
พระไตรปิฎกและพระธรรมคุณ
…าเจ้าอยู่หัว ทรงให้คัดลอกพระไตรปิฎกอักษรขอมในใบลานออกมาเป็นอักษรไทย แล้วชำระแก้ไขและจัดพิมพ์ขึ้นเป็นเล่มหนังสือได้ 39 เล่ม นับเป็นครั้งแรกที่ได้มีการจัดพิมพ์พระไตรปิฎก เป็นรูปเล่มหนังสือด้วยอักษรไทย ในระห…
…ี่ 5 ระหว่าง พ.ศ. 2431 – 2436 โดยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ซึ่งจัดพิมพ์พระไตรปิฎกเป็นรูปเล่มหนังสือ ต่อมาในรัชกาลที่ 7 ได้มีการพัฒนาและจัดพิมพ์พระไตรปิฎกเป็นฉบับสยามรัฐ รวมทั้งการแปลอรรถกถาผนว…
พระสังฆคุณกับการทำบุญ
193
พระสังฆคุณกับการทำบุญ
…ิกษุแต่ละรูปปฏิบัติชอบได้ วัตถุปมสุตติ สุตตันตปิฏเก มชฺฌิมนิกายสฺส มูลปณฺณาสก์ ภาษาบาลี ฉบับสยามรัฐ เล่ม 12 ข้อ 95 หน้า 67-67. * ปรมัตถทีปนี อรรถกถาขุททกนิกาย วิมานวัตถุ อรรถกถาทัททัลลวิมาน, มก.เล่ม 48 หน…
บทความนี้วิเคราะห์พระสังฆคุณ 9 ประการ โดยอธิบายว่าพระสงฆ์ควรได้รับการเคารพและทำบุญ เพราะเป็นแหล่งบุญที่ยิ่งใหญ่กว่าการทำบุญกับพระพุทธเจ้า นอกจากนี้ ยังมีการพูดถึงพระอริยสงฆ์ในปัจจุบันและความสำคัญของสั
การบวชในพระพุทธศาสนา
198
การบวชในพระพุทธศาสนา
…จงว่าอย่างนี้ แล้วสอนให้ว่าสรณคมน์” สารัตถปกาสินี อรรถกถาสังยุตตนิกาย, มหาวารวรรคอรรถกถาปติสูตร, มก.เล่ม 31 หน้า 289. - พระธรรมกิตติวงศ์ (ทองดี สุรเตโช) (2548), พจนานุกรมเพื่อการศึกษาพุทธศาสน์ ชุด คำวัด, …
การบวชในพระพุทธศาสนาแบ่งออกเป็นสองประเภท ได้แก่ บรรพชา (การบวชเป็นสามเณร) และ อุปสมบท (การบวชเป็นพระภิกษุ) ในสมัยเริ่มต้นของพระพุทธศาสนาไม่มีสามเณร การผนวชครั้งแรกของเจ้าชายสิทธัตถะเป็นการบรรพชาที่เรี
ขั้นตอนการบรรพชาและอุปสมบทในพุทธศาสนา
200
ขั้นตอนการบรรพชาและอุปสมบทในพุทธศาสนา
…น ๆ ทำหน้าที่เป็นพระอุปัชฌาย์ให้การบรรพชา และอุปสมบทแก่กุลบุตรได้ 3 พระวินัยปิฎก มหาวรรค ภาค 1, มก. เล่ม 6 ข้อ 18 หน้า 50. 2 พระวินัยปิฎก มหาวรรค ภาค 1, มก. เล่ม 6 ข้อ 28 หน้า 67. พระวินัยปิฎก มหาวรรค ภาค…
บทความนี้นำเสนอวิธีการบรรพชาของกุลบุตรเป็นสามเณรในสมัยพุทธกาลและการอุปสมบทเป็นพระภิกษุ โดยในปัจจุบันมีการเพิ่มพิธีกรรมเพื่อสร้างความศักดิ์สิทธิ์ และมีกระบวนการในการบวชที่แตกต่างกันไปตามประเพณี รวมถึงข
การบวชแบบญัตติจตุตถกรรมวาจา
201
การบวชแบบญัตติจตุตถกรรมวาจา
…รถกถาคือ พระปทุมเถระ ท่านบรรพชาขณะที่อายุได้ 5 ขวบ 2 3 สมันตปาสาทิกา อรรถกถาพระวินัยปิฎก มหาวรรค มก.เล่ม 6 หน้า 373. ปปัญจสูทนี อรรถกถามัชฌิมนิกาย มัชฌิมปัณณาสก์ มก. เล่ม 20 หน้า 272. วิสุทธชนวิลาสินี อรร…
ญัตติจตุตถกรรมวาจาเป็นวิธีการบวชโดยคณะสงฆ์ที่มีระเบียบการให้ผู้ที่มีคุณสมบัติได้รับการบวชเพื่อรักษาคุณภาพของพระภิกษุ โดยมีขั้นตอนการอุปสมบท 3 ขั้นตอน คือ บรรพชาเป็นสามเณร, ขออุปสมบท, และรับอนุศาสน์ ซึ
อุบาสก อุบาสิกา : ผู้นั่งใกล้พระรัตนตรัย
230
อุบาสก อุบาสิกา : ผู้นั่งใกล้พระรัตนตรัย
…ะเป็นอุบาสก อุบาสิกาที่ดีหรือไม่ก็ขึ้น 2 - พระสุตตันตปิฎก อังคุตตรนิกาย อัฏฐกนิบาต, มหานามสูตร, มก. เล่ม 37 ข้อ 115 หน้า 440-442 * ราชบัณฑิตยสถาน (2525), พจนานุกรม, (ฉบับอิเล็กทรอนิกส์), * สุมังคลวิลาสินี…
บทนี้อธิบายความหมายของอุบาสกและอุบาสิกา ซึ่งเป็นคฤหัสถ์ผู้ชายและผู้หญิงที่นับถือพระพุทธศาสนาอย่างมั่นคง โดยมีความหมายว่าเป็นผู้ที่ถึงพระรัตนตรัยเป็นที่พึ่ง คนที่มักนั่งใกล้พระรัตนตรัยนั้นเป็นพุทธศาสนิ
อุบาสก อุบาสิกาในสมัยพุทธกาล
239
อุบาสก อุบาสิกาในสมัยพุทธกาล
…นคร หมู่บ้าน และตำบล วรรณะพราหมณ์จึงมีทั้งที่เป็นนักบวชและคฤหัสถ์ - พระวินัยปิฎก มหาวรรค ภาค 1, มก. เล่ม 6 ข้อ 58 หน้า 112-113. ชาตกัฏฐกถา อรรถกถาขุททกินกาย ชาดก, มก. เล่ม 55 หน้า 134. 2 พระวินัยปิฎก มหาว…
ในสมัยพุทธกาล อุบาสกและอุบาสิกามาจากทุกชั้นวรรณะ โดยเฉพาะวรรณะกษัตริย์ที่มีบทบาทสำคัญต่อการเผยแพร่พระธรรม เช่น พระเจ้าพิมพิสาร กษัตริย์ที่เชื่อมั่นในพระพุทธศาสนา ส่งผลให้มีประชาชนเข้าถึงธรรมมากขึ้น กา
ความอัศจรรย์แห่งต้นไทรและบทเรียนของพ่อค้า
103
ความอัศจรรย์แห่งต้นไทรและบทเรียนของพ่อค้า
…่งไหลออกมาจากกิ่งไทรนั้น พวกพ่อค้าต่างพากันเก็บแก้วมณีรัตนชาติอันทรงคุณค่า บรรทุกเกวียนเต็มทั้ง 500 เล่ม แล้วเดินทางกลับสู่นครสาวัตถี เมื่อเก็บงำทรัพย์เรียบร้อยแล้ว ก็พากันไป เฝ้าพระบรมศาสดา ณ พระวิหารเชต…
เรื่องราวเกี่ยวกับพ่อค้ากลุ่มหนึ่งที่ได้รับทรัพย์สมบัติและความสุขจากต้นไทร แต่ได้เรียนรู้ถึงผลแห่งความโลภเมื่อย้อนกลับไปยังอดีตกับพ่อค้าอีกกลุ่มที่ประสบชะตากรรมคล้ายกัน จนทำให้พระพุทธองค์ตรัสสอนให้รู้
ปูรณกัสสปะและมักขลิโคสาล
58
ปูรณกัสสปะและมักขลิโคสาล
…ทธินี้ไม่ยอมรับอาหารที่เขาเจาะจงถวาย ไม่รับอาหารขณะมีสุนัขอยู่ข้าง ๆ หรือ 1 มัชฌิมนิกาย มูลปัณณาสก์ เล่ม 18 หน้า 568-569 2 ทีฆนิกาย สีลขันธวรรค เล่ม 53 หน้า 165-166 * มัชฌิมนิกาย มูลปัณณาสก์ เล่ม 180 หน้า…
ปูรณกัสสปะเกิดในวรรณะพราหมณ์ และมีแนวคิดที่แตกต่างจากหลักกฎแห่งกรรมในพระพุทธศาสนา ส่วนนักบวชมักขลิโคสาลมีจุดเริ่มต้นจากการทำผิดพลาดในวัยเด็ก เขาและปูรณกัสสปะมีศิษย์มากมายและต่างสร้างลัทธิที่สะท้อนความ
ปกุธกัจจายนะและสัญชัยเวลัฏฐบุตร: ความเชื่อและลัทธิในสมัยพุทธกาล
60
ปกุธกัจจายนะและสัญชัยเวลัฏฐบุตร: ความเชื่อและลัทธิในสมัยพุทธกาล
…ฏฐบุตร สัญชัยเวลัฏฐบุตรเป็นคณาจารย์ที่มีชื่อเสียงท่านหนึ่งในสมัยพุทธกาล พระมหา ทีฆนิกาย สีลขันธวรรค เล่ม 53 หน้า 171-172 * มัชฌิมนิกาย มูลปัณณาสก์ เล่ม 18 หน้า 569 3 ทีฆนิกาย สีลขันธวรรค เล่ม 53 หน้า 174-…
บทความนี้พูดถึงแนวคิดของปกุธกัจจายนะและสัญชัยเวลัฏฐบุตรในสมัยพุทธกาล ความเชื่อของปกุธกัจจายนะเกี่ยวกับลัทธิ ‘นัตถิกวาทะ’ ที่มองว่ามีสภาวะ 7 กองที่ไม่ขึ้นอยู่กับปัจจัยใด ๆ อธิบายว่าความตายและการเกิดใหม
การบังเกิดขึ้นของพระพุทธศาสนาและการเปลี่ยนแปลงในสังคมอินเดีย
65
การบังเกิดขึ้นของพระพุทธศาสนาและการเปลี่ยนแปลงในสังคมอินเดีย
…ญ้าและแกลบถมบ่อน้ำจนเต็มถึงปากบ่อ ด้วยตั้งใจว่า สมณะโล้นทั้งหลายอย่าได้ดื่มน้ำ 1 ทีฆนิกาย ปาฏิกวรรค เล่ม 15 ข้อ 51 หน้า 146 * อังคุตตรนิกาย เอกนิบาต เล่ม 32 หน้า 253 * ขุททกนิกาย อุทาน เล่ม 44 ข้อ 155 หน้…
การบังเกิดขึ้นของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้เปลี่ยนแปลงประวัติศาสตร์ ความเชื่อ และวัฒนธรรมของชาวอินเดียอย่างมีนัยสำคัญ จากการที่สังคมก่อนยุคพุทธกาลอยู่ภายใต้อิทธิพลของศาสนาพราหมณ์การแบ่งคนเป็น 4 วรรณะมีอิท
พระพุทธศาสนาในอินเดียหลังยุคพุทธกาล
78
พระพุทธศาสนาในอินเดียหลังยุคพุทธกาล
… ๆ มาแสดงตามลำดับหมวด ตั้งแต่หมวดหนึ่งถึงหมวดสิบ มีตัวอย่างดังปรากฏในสังคีติสูตร · ทีฆนิกาย มหาวรรค เล่ม 13 ข้อ 141 หน้า 320 * ทีฆนิกาย ปาฏิกวรรค, เล่ม 15 ข้อ 94-106 หน้า 258-271 3 ทีฆนิกาย ปาฏิกวรรค, เล่…
บทที่ 4 สำรวจความสำคัญของพระธรรมและวินัยหลังพระสัมมาสัมพุทธเจ้าล่วงลับไป และแนวทางการสังคายนาเพื่อรักษาพระศาสนาให้ยั่งยืน เสนอวิธีการรวบรวมคำสอนของพระองค์ในลักษณะต่าง ๆ เพื่อประโยชน์แก่พุทธบริษัท และป