เสนา : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 16 / 51

…็เห็นว่าว่างเปล่าทั้งนั้น อีกอย่างหนึ่งเวลาทายกถวายจตุปัจจัย แก่พระคุณเจ้า ใครเป็นคนรับจีวร บิณฑบาต เสนาสนะ ใคร เป็นคนเล่าเรียนพระไตรปิฎก เป็นผู้ได้บรรลุมรรคผล ทำอะไรก็ สูญเปล่าหมดนะชิ พระคุณเจ้า เพราะชื่…

ในบทสนทนานี้ พระยามิลินท์สอบถามพระนาคเสนเกี่ยวกับความหมายของชื่อและความจริงของตัวตน โดยพระนาคเสนอธิบายว่า ชื่อที่ตั้งขึ้นเป็นการบัญญัติ แต่ไม่สามารถบ่งบอกถึงตัวตนที่แท้จริงได้ ทั้งนี้พระยามิลินท์ยังคง

…นที่ ๔ มีองค์ ๒ ละสุขเสียได้ มีแต่อุเบกขากับเอกัคคตา สิ่งจำเป็นสำหรับชีวิต ๔ อย่าง คือ จีวร บิณฑบาต เสนาสนะ คิลานเภสัช เครื่องดำเนิน, ปฏิปทาคือข้อปฏิบัติอันเป็นทางบรรลุวิชามี ๑๕ คือ สีลสัมปทา ความถึงพร้อม…

กุศลกรรมบถเกี่ยวข้องกับกรรมดีที่เป็นทางนำไปสู่สุคติมีทั้งหมด 10 อย่าง ซึ่งประกอบด้วยหลักธรรมที่สำคัญ เช่น ขันติ การอดทน ซึ่งเป็นคุณสมบัติที่นำไปสู่ความเป็นพระอรหันต์ หลักการปฏิบัติและการศึกษาคัมภีร์ทา

…ี้ ซึ่งสิ่งเหล่านี้จะเห็นได้ด้วยมังสจักษุที่ เป็นตาเนื้อธรรมดานั้นไม่ได้ แต่สมณพราหมณ์ที่พอใจอยู่ใน เสนาสนะอันสงัด เป็นผู้ไม่ประมาทประกอบความเพียรอย่าง สม่ำเสมอ จนกระทั่งบรรลุถึงขั้นทิพยจักษุอันบริสุทธิ์ …

ในบทนี้ พระเถระอธิบายถึงความแตกต่างระหว่างคนที่มีมังสจักษุและคนที่มีทิพยจักษุ ว่าพระเจ้าปายาเปรียบเหมือนคนตาบอดที่ไม่เห็นความจริงเกี่ยวกับโลกหน้า และสงสัยว่าทำไมสมณพราหมณ์ซึ่งมีศีลธรรมถึงยังต้องการมีช

…ขึ้น ๓ ครั้ง แล้ววางสังข์ลงบนพื้น ตัวเอง หลบไปพักผ่อน พวกชาวบ้านในหมู่บ้านนั้น ได้ยินเสียงที่ไพเราะ เสนาะโสต ต่างโกลาหลตื่นเต้นกันใหญ่ พากันไปล้อมคนเป่าสังข์ แล้วถามว่า นี่พ่อหนุ่ม เสียงประหลาดเมื่อสักครู…

ในบทนี้ พระเจ้าปายาสิทรงถามท่านกัสสปะเกี่ยวกับการลงโทษโจรที่มีความผิดขั้นร้ายแรง โดยไม่ให้มีบาดแผล โดยหวังว่าจะเห็นวิญญาณของเขาออกมา ท่านกัสสปะจึงอธิบายด้วยอุปมาอุปไมยเกี่ยวกับเสียงสังข์ที่เป่าในหมู่บ

…ด้ที่ไหนเล่า” พระเถระก็ตอบว่า “ได้ที่เรือน กุฎมพี่ใกล้ๆ วิหารนี้แหละ” ครั้นบอกอย่างนั้นแล้วก็ถามถึง เสนาสนะอันควรของตน แล้วจัดแจงปัดกวาดเสนาสนะ เก็บ บาตรจีวรไว้เรียบร้อย นั่งทําภาวนาด้วยความสุขในโลกุตตรฌา…

ในบทนี้เสนอถึงการสนทนาและการปฏิบัติธรรมของพระเถระที่ไปเยี่ยมวิหารใกล้บ้าน โดยมีการถามตอบแลกเปลี่ยนระหว่างพระเถระและเจ้าอาวาส รวมถึงการเตรียมบาตรและการบูชาตามหลักธรรม เป็นตัวอย่างของการดำเนินชีวิตในทาง

…งตนกับ ภรรยารวมเป็น ๒ ห่อ ตรงไปยังวิหาร พวกรักษาการณ์เห็นเช่นนั้น จึงถามด้วยความเคารพว่า “ข้าแต่ท่านเสนาบดี ท่านจะเข้าไป หาใคร” ท่านอ๋ามาตย์ผู้รักบุญยิ่งชีวิตคิดว่า “ถ้าเราจะโกหกว่า พระเจ้าแผ่นดินรับสั่งใ…

เนื้อหาเล่าถึงโพธิเสนาบดีที่มีความปรารถนาอย่างแรงกล้าที่จะถวายทานแด่พระพุทธเจ้า แม้จะรู้ว่าอาจถูกลงโทษหนักก็ตาม ท่านเลือกท…

…นที่ ๔ มีองค์ ๒ ละสุขเสียได้ มีแต่อุเบกขากับเอกัคคตา สิ่งจำเป็นสำหรับชีวิต ๔ อย่าง คือ จีวร บิณฑบาต เสนาสนะ คิลานเภสัช เครื่องดำเนิน, ปฏิปทาคือข้อปฏิบัติอันเป็นทางบรรลุวิชามี ๑๕ คือ สีลสัมปทา ความถึงพร้อม…

เนื้อหาในพจนานุกรมนี้เน้นเรื่องกุศลกรรมบถและธรรมะที่ดี ซึ่งมีจุดประสงค์เพื่อแนะนำทางทำดีและกุศลกรรมที่ช่วยนำไปสู่ความสุขและการพัฒนาตนเอง นอกจากนี้ยังมีการอธิบายถึงขันธ์ 5 และการปฏิบัติธรรมที่เกี่ยวข้อ

…ิเศษ จึงได้จัดตั้งกองทัพเพื่อคุ้มครอง ป้องกันอันตรายให้กับพระผู้มีพระภาคเจ้าทั้ง ๔ ทิศ กองทัพมี ทั้งเสนายักษ์ เสนาคนธรรพ์ เสนากุมภัณฑ์ เสนานาค มีตั้งแต่ ระดับชั้นผู้ใหญ่ไปจนถึงระดับผู้น้อย ประมาณเที่ยงคืน…

เนื้อหาเกี่ยวกับคาถากันยักษ์ที่นำเสนอความเคารพต่อพระสัมมาสัมพุทธเจ้าผ่านถ้อยคำของท้าวเวสสวัณมหาราช การคุ้มครองพระผู้มีพระภาคเจ้าด้วยการจัดตั้งกองทัพจากท้าวมหาราชทั้ง ๔ ที่ประกอบไปด้วยยักษ์และเทวดา นอก

…าชคฤห์ ท้าวมหาราชทั้ง ๔ เข้าไป รับบุญในการคุ้มครองทั้ง ๔ ทิศ ทรงตั้งกองทัพป้องกันไว้ทุกทิศ พร้อมด้วยเสนายักษ์ เสนาคนธรรพ์ เสนากุมภัณฑ์ และเสนานาค จํานวนมากมาย *มก. เล่ม ๑๖ หน้า ๑๒๓

ในบทความนี้นำเสนอพระธรรมที่พระพุทธเจ้าทรงแสดงเพื่อลดความทุกข์และคุ้มครองผู้บำเพ็ญเพียรจากอมนุษย์ในป่าลึก โดยเฉพาะยักษ์และสัตว์ดุร้ายในการปฏิบัติธรรม เหตุการณ์เกิดขึ้นเมื่อพระพุทธเจ้าประทับอยู่ที่ภูเขา

… ไม่เป็นที่ชอบใจของพวกยักษ์เหล่านั้น เมื่อไม่ เลื่อมใสก็หาทางกลั่นแกล้งเหล่าพระสาวกที่ปฏิบัติธรรมใน เสนาสนะอันสงัดตามราวป่า ขอพระผู้มีพระภาคเจ้าจงทรง เรียนอาฏานาฏิยรักษ์ เพื่อให้ยักษ์พวกนั้นเลื่อมใส เพื่อ…

บทความนี้กล่าวถึงคาถากันยักษ์ที่พระพุทธเจ้าได้สอนให้แก่ภิกษุ เพื่อให้ได้รับความคุ้มครองจากยักษ์และอมนุษย์ โดยเน้นความสำคัญของการจำและปฏิบัติตามคำสอนของพระองค์ เพื่อสร้างความสงบสุขในชีวิต หากปฏิบัติตาม

…นที่ ๔ มีองค์ ๒ ละสุขเสียได้ มีแต่อุเบกขากับเอกัคคตา สิ่งจำเป็นสำหรับชีวิต ๔ อย่าง คือ จีวร บิณฑบาต เสนาสนะ คิลานเภสัช เครื่องดำเนิน, ปฏิปทาคือข้อปฏิบัติอันเป็นทางบรรลุวิชามี ๑๕ คือ สีลสัมปทา ความถึงพร้อม…

กุศลกรรมบถคือหลักธรรมเกี่ยวกับกรรมดีที่นำไปสู่สุคติ มีหลักธรรมที่เกี่ยวข้องกับความอดทนและกุศลธรรม โดยมีกรรมดี 10 ประการที่นำไปสู่ความสุขและการพัฒนาจิตใจ รวมถึงการทำความเข้าใจในขันธ์ 5 ที่เป็นอุปสรรคเพ

…ด้วย ศรัทธาและศีล ยินดีในการจำแนกทานทุกเมื่อ มีจิตอันเลื่อมใส ในพระอริยเจ้า ได้ถวายผ้านุ่งห่ม อาหาร เสนาสนะ และเครื่อง ประทีป ข้าพระองค์ได้เข้ารักษาอุโบสถศีล อันประกอบด้วยองค์ ๔ ตลอดดิถีที่ ๑๔-๑๕ และดิถีท…

การรักษาอุโบสถศีลเป็นการดำเนินชีวิตที่ดีตามคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ที่ทรงสอนให้ยกย่องความดีและอนุโมทนา รวมทั้งการถือศีลที่มีคุณค่า พระองค์ตรัสถามเกี่ยวกับบุพกรรมของเทพธิดาและทรงยกย่องคุณความดีที่เ

…กทานทุกเมื่อ หม่อมฉันมี จิตเลื่อมใสในพระสงฆ์ผู้ปฏิบัติดีปฏิบัติชอบ จึงได้ถวายผ้านุ่งผ้าห่ม ภัตตาหาร เสนาสนะ และประทีป ทั้งได้รักษาอุโบสถอันประกอบ *มก. เล่ม ๔๔ หน้า ๓๑๗

ในเนื้อหานี้เป็นการสนทนาระหว่างท้าวสักกเทวราชกับสุนันทาเทพธิดา โดยแสดงให้เห็นถึงความสำคัญของการรักษาอุโบสถศีลและอานิสงส์ที่เกิดจากการทำบุญและการรักษาศีล โดยสุนันทาเทพธิดาได้กล่าวถึงการถวายผ้านุ่งผ้าห่

…ด เอฬาลุก ฟักเหลือง โอโฆ ห้วงน้ำ โอชา โอชา โอก น้ำ กณฺโณ หู กฏิ สะเอว กมุม กรรม จนฺโท พระจันทร์ จมู เสนา จก นัยน์ตา ตรุ ต้นไม้ ตารา คาว เตลิ น้ำมัน ปพฺพโต ภูเขา ปภา รัศมี ปณฺณ์ ใบไม้ ยโม พระยม ยาคุ ข้าวต้…

บทนี้นำเสนอแนวทางการศึกษาบาลีไวยากรณ์เกี่ยวกับวจีวิภาค โดยการจำแนกคำต่างๆ เป็นลิงค์ เช่น ปุ๊ลิงค์ ที่มักเกี่ยวข้องกับเพศชาย และอิตถีลิงค์ ที่เกี่ยวข้องกับเพศหญิง ตัวอย่างคำที่ยกขึ้นมีทั้งคำที่เป็นลิงค

…ูนํ ส. วธยา วธย วธูสุ อา. วธ วธุโย ว ศัพท์ที่เป็น อู การันต์ เช่นนี้ แจกเหมือนวธู วิรู เถาวัลย์ จมู เสนา ชมพู ภู ไม้หว้า แผ่นดิน, คิ้ว สรพู ตุ๊กแก สินธู จบการันต์ ๕ ในอิตถีลิงค์ แต่เท่านี้ มุ แม่น้ำสินธุ

ในบทนี้นำเสนอการศึกษาเกี่ยวกับอุ การันต์ในภาษาบาลี เช่น คำศัพท์ที่เป็นอุ การันต์และการแจกอย่างถูกต้อง โดยมีตัวอย่างเช่น 'วธู' ที่ถูกแจกตามหลักต่างๆ นอกจากนี้ยังมีศัพท์ที่เป็นอู การันต์ เช่น 'วิรู' และ

…าติ ปทสฺส วิเสสน์ ฯ ยถา....กสสาติ กมฺมสฺสาติ ปทสฺส วิเสสน์ ฯ กมฺมสฺสาติ ปทานาติ ปเท สมฺปทาน ฯ อนุ...เสนาติ ปฏิพาหิตวาติ อภิ.๖๒

เนื้อหาในหน้าที่ 69 ของ 'อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ปญฺจิกา' กล่าวถึงหลักการและวิธีการวิเคราะห์ สภาวะต่างๆ ในธรรมะ รวมถึงแนวทางการปฏิบัติ เพื่อนำไปสู่การพัฒนาปัญญา โดยมีการอ้างอิงถึงทฤษฎีทางอภิธมฺมที่สำคัญแ

…ลาน ปฏิพาหเนน กตฺตุภาเวน ยตฺถกากจิ คนฺเถ น วุตฺตเมว ฯ เกจิ ปน อาจริยา กมฺมสฺสาติ สมพนเธ ฉฏฐี อนุ...วเสนาติ พลสฺส คหณวเสนาติ จ กมฺมสุชาติ กมฺเมน ทานาติ ปเท กตฺตา อนุ...เสนาติ พลสฺส ทานวเสนาติ จ อตฺถ วิกปเป…

บทความนี้เสนอการวิเคราะห์และทำความเข้าใจเกี่ยวกับอภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา โดยให้ความสำคัญกับการอธิบายและประยุกต์ใช้คำหลักในบริบทต่างๆ พร้อมทั้งยกตัวอย่างที่เห็นได้ในตำรา เพื่อให้เกิดความกระจ่างต่อผู้อ่านใ

…ปทสฺส วิเสสน์ ฯ คนฺถสฺสาติ ปฏิ...ภาวโตติ ปเท สมพนฺโธ ฯ วิญญูหีติ ปฏิปชฺชิตพฺพาติ ปเท กตฺตา ฯ อุคค...เสนาติ ปฏิปชฺชิตพฺพาติ ปเท ตติยาวิเสสน์ ฯ ปฏิ...วโตติ อภิ...ถนนติ ปเท ฌาปกเหตุ ฯ [๑๕] กิมตถ์ กรณปการปปโย…

เนื้อหาที่นำเสนอนั้นเกี่ยวข้องกับอภิธมฺมตฺถวิภาวินิยาและความหมายของคำที่เกี่ยวข้องในหน้า 74 ประกอบด้วยการวิเคราะห์คำว่า ปฏิปชฺชิตพฺพภาว ซึ่งเกี่ยวกับแนวคิดต่าง ๆ ของอภิธรรม การอธิบายสะท้อนถึงการศึกษาใ

…ตโต ธมฺมโต อญฺญ์ ปทฏฺฐานํ ๆ ตโต อญฺญ์ อาสนุนการณ์ ตสฺมา ติ ทวย์ น วุตฺตนฺติ ฯ อริยวเสน ปน ยาถาว....วเสนาติ ยาถาวโต อตฺตโน สภาวภูตลกขณสฺส ปฏิเวธ วเสนาติ วุตต์ ฯ เอวํ อตฺเถ สติ สภาวลักขณาติ วตฺตพ น สรสาติ ฯ…

เนื้อหาในหน้านี้สำรวจเรื่องของลักษณะเฉพาะ และการแสดงปรากฏการณ์ของลักษณะและรสชาติที่เกี่ยวข้องกับอภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ปญฺจิกา โดย่เน้นถึงลักษณะของอารมณ์ การวิเคราะห์ของจิต และการอธิบายในหลายแง่มุมเพื่อ

…โท ทฬหกรณ์ ฯ สง... กลมปีติ ปททวย์ ธมฺมชาตนฺติ ปทสฺส วิเสสน์ ฯ ธมฺมชาตนติ พุชฌิติ ปเท กมุม ฯ ยาถา....เสนาติ สมมาติ ปเท ตติยาวิเสสน์ ฯ สมมาติ พุชติ ปเท ตติยาวิเสสน์ ฯ สยนติ วิจิโตปจิตาติ ปเท กตฺตา ฯ วิจิ...…

ในเนื้อหานี้อธิบายถึงแนวคิดที่เกี่ยวข้องกับอภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ปญฺจิกา โดยมีการเจาะลึกเกี่ยวกับวิธีการวิเคราะห์และตีความหมายของพระธรรมและคำสอนต่างๆ ซึ่งพบในหน้า 89 ของหนังสือ การรวมตัวของความคิดและแน