พระคุณแม่ : หน้า 6/45

พร้อมหน้าพร้อมตา แต่ไม่ว่าท่านจะอยู่ในกรณีไหน สิ่งที่เราจะต้องนำมา คิดพิจารณาให้มากคือ เราควรจะตอบแทนพระคุณท่านอย่างไรจึงจะถูก ถ้วนเหมาะเจาะ ได้ผลเต็มเม็ดเต็มหน่วย และที่ควรระวังอย่างที่สุด คือ การกระทำด้วยความหวังดีของเราบางอย่างอาจจะกลายเป็นการทรมาน ท่านผู้เฒ่าไปก็ได้ อย่างไรก็ดี การที่ใครจะตอบแทนพระคุณใครอย่างสุดชีวิตแค่ไหน นั้น มีความจําเป็นว่าเขาจะต้องมีความเชื่อมั่นว่าผู้นั้นมีพระคุณจริง และ เขาจะต้องมีสติปัญญาคิดได้ด้วยว่า ควรจะตอบแทนพระคุณท่านอย่างไร เพราะฉะนั้น ในเบื้องต้นนี้ อาตมาจึงขอนำพระคุณของแม่มาแจกแจงโดย ละเอียดเสียก่อน ตอนที่ พระคุณแม่มากพนพรรณนา พระคุณแม่ 8 นักปราชญ์ราชบัณฑิตในอดีต หลังจากประชุมกันเขียนพระคุณ แม่กันเต็มที่ คงจะเขียนติดต่อกันมานานเป็นปี ๆ แล้วก็ยังไม่ยอมหมด ยิ่ง เขียนยิ่งเห็นมีแต่เพิ่มยิ่งๆ ขึ้น อ่อนใจเข้าก็เลยลงมติว่า “อย่าว่าแต่ใช้อุปกรณ์ การเขียนธรรมดาๆ มาช่วยกันเขียนบรรยายพระคุณแม่เลย ต่อให้เอา เขาพระสุเมรุทั้งลูกมาแทนปากกา เอานํ้าทั้งหมดมหาสมุทรมาแทนนาหมีก เอาแผ่นฟ้าทั้งผืนมาแทนกระดาษ แล้วช่วยกันเขียนบรรยายพระคุณท่าน จนภูเขาทั้งลูกสืกเหี้ยนหมด น้ำในมหาสมุทรก็แห้งขอด แม้ท้องฟ้า ที่กว้างใหญ่ก็เต็มไปด้วยตัวอักษรหมดแล้ว แต่พระคุณของแม่นั้นก็ยัง ถูกนํามาบรรยายไม่หมด ถามว่าคำพูดนี้เกินเลยความจริงไปไหม ก็ตอบว่าไม่เกิน เพราะ อะไรจึงว่าไม่เกิน เรามาดูกันต่อไป 9 พระคุณแม