พระธรรมเทศนาพระภาวนาวิริยคุณ : หน้า 8/68

พระธรรมเทศนาพระภาวนาวิริยคุณ (หลวงพ่อทัตตชีโว) นอกจากเล่าเรียน ร่ำเรียนเขียนอ่าน กันเรียบร้อยแล้ว ยังมีคำว่า “ฝึกฝน” “อบรม” ตามมาอีกด้วย เราได้ยินคำนี้จนเคย แล้วก็ มองข้ามไป ฝึกฝน อบรมอย่างไร ให้มีความรับผิดชอบ มีญาติโยมคนหนึ่งมาถามหลวงพ่อว่า คำว่า “ฝึก” กับ “ฝน” “อบ” กับ “รม” คนชนิดไหนเหมาะกับการฝึก การฝน การอบ เป็นคำกริยา แปลไม่เหมือนกัน “ฝึก” แปลว่า ฝึกทำให้เป็น เช่น ไป เรียนวิชาว่ายน้ำก็ต้องทำให้ได้ ทำให้เป็น “ฝน” แปลว่า ทำให้แหลม ทำให้คม เช่น ดาบต้องการความคม กระบี่ต้องการ ความแหลม ต้องเอามาฝนแล้วฝนอีกให้มันคม ให้มันแหลม ให้หอม “อบ” แปลว่า ทำให้หอม เช่น อบเสื้อผ้า “รม” แปลว่า ทำให้ติด ทำให้ฝังเข้าไป เช่น พระพุทธรูปรมา พ่อแม่ ครูบาอาจารย์ นอกจากจะให้ ความรู้แก่ลูกในวิชาการด้านต่างๆ แล้ว ยัง ต้องให้ศีล ให้ธรรมะอีกด้วย ต้องฝึกลูกจน การรม ที่เหมาะจะรับเอาไว้ และประเภทไหนที่ ไม่เหมาะจะรับไว้ ตอบเขาไปว่า คนมีทั้งฝึกขึ้นและไม่ขึ้น คนที่มีความรับผิดชอบ คนอย่างนี้ฝึกขึ้น ส่วน คนไหนไม่มีความรับผิดชอบ คนอย่างนี้ฝึกไม่ขึ้น การที่จะฝึกให้ใครมีความรับผิดชอบ น ต้องฝึกมาจากนิสัยที่เกิดจากการย้ำคิด พูด ทำในเรื่องดีๆ เพราะนิสัยของคนในโลกนี้เกิด จากปัจจัยสี่ กิจวัตรประจำวัน และการทำงาน หาเลี้ยงชีพ เนื่องจากต้องเกี่ยวข้องกับสิ่งเหล่า นี้ทุกวันตลอดชีวิต เมื่อท่าบ่อยๆ ก็กลายเป็น นิสัยประจำตัวขึ้นมา โดยมีข้อแม้ว่า ต้องตรงต่อ เวลา และต้องทำให้ดีด้วย หลวงพ่อถูกฝึกให้มีความรับผิดชอบ ตั้ง กระทั่งเป็นและชานาญ ฝนจนกระทั่งสามารถ แต่หัวเท่าก๋าปั้นจากโยมพ่อโยมแม่ จะเล่าให้ฟัง เอาความรู้ไปใช้ในแง่มุมต่างๆ ได้ ทั้งเฉียบ ทั้ง แล้วลองไปเทียบเคียงกับตัวเองดู คม ทั้งแหลม ส่วนนิสัยใจคอก็อบแล้วรมจน กระทั่งฝังลงไปในสันดาน อย่างนี้จึงจะครบ ของคำว่า การศึกษา การเล่าเรียน หรือการ ร่ำเรียน โยมพ่อของหลวงพ่อเป็นชาวสวน ชาวไร่ และเลี้ยงสัตว์ไปด้วย ส่วนโยมแม่มีอาชีพค้าขาย จากการที่ท่านมีอาชีพอย่างนี้ ตั้งแต่เด็กเลยถูก บังคับให้ต้องตื่นตีสี่ครึ่ง เพื่อมาอ่านหนังสือ จน กระทั่งตีห้าครึ่งต้องรีบไปช่วยพ่อเตรียมอาหาร นี้คือภาพรวมๆ ของการศึกษาที่ปู่ย่า ตาทวดของเรามอง แต่ปัจจุบันนี้เรามองกันไม่ ที่จะให้เป็ด ไก่ และหมู จากนั้นก็ลงไปทำไร่ ครบ ส่งลูกไปเรียนที่โรงเรียนแล้วก็เป็นเรื่อง แล้วไปตัดกล้วย และอ้อยในไร่ เพื่อเอาให้แม่ ของครูสอนแล้วก็จบกัน อย่างนี้มองพลาดไป ไปขายที่ตลาด อยู่ให AIR b kalyanamitra.org