DOU : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 358 / 381

…ีกอย่างว่า “โสรัจจะ” แปลว่า ชำระใจให้สงบเสงี่ยม บ ท ที่ 1 ก า ร ส ร้ า ง ร า ก ฐ า น ค ร อ บ ค รั ว DOU 21

ดังนั้น การครองเรือนครองรัก ไม่สามารถขาด “เฒ่าแก่” คือ ผู้ใหญ่ที่มีคุณธรรมสูง คอยเป็นที่ปรึกษาแนะนำ และขัดเกลานิสัยใจคอของทั้งสองสามีภรรยาได้ ขาดเมื่อไร การประคับประคองครอบครัวจะผิดทิศผิดทางเมื่อนั้น

…สดงให้เห็นว่า ศีลธรรมในจิตใจของท่านมีความสูงส่ง เหลือเกิน โดยท่านให้เหตุผลของแต่ละอุปมาไว้ดังนี้ 22 DOU หลั ก ก า ร ส ร้ า ง ค ว า ม สุ ข ในครอบครัว

อาการในลักษณะเหมือนภูเขาไฟอัดอั้นไว้ข้างใน แม้ทนแทบไม่ไหว แต่ก็ต้องทนให้ได้ ส่วนโสรัจจะเป็นการดับความครุกรุ่นพร้อมระเบิดของภูเขาไฟภายในให้เย็นลง ด้วยการหาอุบายต่าง ๆ ที่จะมาสงบใจ ซึ่งไม่มีอุบายใดเกินก

…วงตา และประคับประคองใจให้สงบเย็นเป็นปกติไปในตัว บ ท ที่ 1 ก า ร ส ร้ า ง ร า ก ฐ า น ค ร อ บ ค รั ว DOU 23

1) ตาเหมือนตาไม้ หมายถึง การเลือกดูแต่ในสิ่งที่ควรดู ไม่ดูในสิ่งที่ทำให้ร้อนใจ เพื่อจ้องจับผิดความฉิบหายเดือดร้อนของผู้อื่น มานินทา ลับหลังกันอย่างสนุกปาก เพราะจะพาให้ใจเก็บแต่เรื่องร้อนอกร้อนใจเต็มไ

…คำด่าเหล่านั้นมาไว้ในใจ คำของเขาก็ต้องคืนไปหาตัวเขาเอง นั่นแหละ เพราะเขาด่าเองก็ได้ยินเองคนเดียว 24 DOU หลั ก ก า ร ส ร้ า ง ค ว า ม สุ ข ในครอบครัว เ

ดังนั้น การควบคุมใจให้สงบผ่านทางตาด้วยการฝึกทำ ตาเหมือนตาไม้ จึงเป็นการ ยกระดับใจให้งดงาม เป็น คาถาป้องกันการหย่าร้างเป็นชั้นที่ 1 2)หูเหมือนหูกระทะ หมายถึง การเลือกฟังในสิ่งที่ควรฟัง ไม่ใช่เอาหูไปคอ

…พที่สุจริต แต่จะให้ไปโกงไปกินเขา ไม่เอาเด็ดขาด” บ ท ที่ 1 ก า ร ส ร้ า ง ร า ก ฐ า น ค ร อ บ ค รั ว DOU 25

ปู่ย่าตาทวดท่านยังเตือนต่อไปอีกว่า คนเราถูกด่าแล้วไม่โกรธ อย่าเพิ่งคิดว่า ตนเองเก่ง คนที่เก่งกว่านั้นคือ ชมแล้วไม่ยิ้ม ใครชมแล้วไม่ยิ้ม มีแต่นิ่งสุขุม พิจารณาว่า ทําไมเขาถึงมาชมเราและที่เขาชมนั้น ชมถ

…พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้เคยตรัสถึงความสำคัญของการรักษาใจหนักแน่นมั่นคง เหมือนแผ่นดินกับพระราหุลว่า 26 DOU หลั ก ก า ร ส ร้ า ง ค ว า ม สุ ข ในครอบครัว

การทํามาหาเลี้ยงคนในครอบครัว เป็นงานหนัก เพราะแต่ละมื้อ ๆ ที่ผ่านไป ต้องใช้เงินใช้ทองที่หามาได้ด้วยความยากลำบาก คนที่ถึงเวลาทำงาน ก็ทุ่มเทชีวิตจิตใจ ไม่บ่น ไม่มีอคติกับใคร ตั้งใจทำงานหาเงินมาอย่างสุจร

…น ๆ ด้วยการพิจารณาความจริงที่เกิดขึ้นบนโลกใบนี้ บ ท ที่ 1 ก า ร ส ร้ า ง ร า ก ฐ า น ค ร อ บ ค รั ว DOU 27

“แผ่นดินนี้ ใครเอาน้ำหอมไปรดไปราดมัน มันดีใจไหม ไม่ดีใจ มันก็เฉย ๆ เอาของเหม็นไปรดไปราด มันก็ไม่ทุกข์ใจ มันเฉย ๆ ราหุล...เธอทําใจให้ได้อย่างนั้นแหละ ใครมาทำอะไร เธอก็อย่าไปเอาเรื่องเอา ราวกับเขา ตั้ง

…อ ถูกนําหนิติเตียน ทั้งที่ต่อหน้าหรือลับหลัง 4) ทุกข์ คือ ได้รับความทุกข์ทรมานทั้งทางกายและทางใจ 28 DOU หลั ก ก า ร ส ร้ า ง ค ว า ม สุ ข ใ น ค ร อ บ ครัว 28

สิ่งที่ต้องเตรียมใจก็คือ ถ้าความผิดหวังมาถึงเราแล้วอย่างไม่ทันตั้งตัว ทำให้เกิด ความตกใจ หวาดกลัว กลุ่มกลัด เราก็ต้องพิจารณาถึงความเป็นจริงในโลกนี้ว่าไม่มีสิ่งใดจีรังยั่ง ยืนได้ตลอดกาล มีเกิดขึ้น ตั้

…่อย ๆ วันหนึ่งก็ต้องแตกดับทําลายไปเป็น ธรรมดา ๆ บ ท ที่ 1 ก า ร ส ร้ า ง ร า ก ฐ า น ค ร อ บ ค รั ว DOU 29

ทั้ง 4 ประการนี้ เป็นเรื่องที่คนเราไม่ชอบ ไม่ปรารถนาจะให้เกิดขึ้นกับตนเอง เมื่อยังมาไม่ถึง จิตก็หวั่นกลัวว่าสิ่งเหล่านี้จะมา เมื่อมาแล้ว ก็ภาวนาว่าเมื่อไรจะไปเสียที เมื่อไปแล้วก็ยิ่งหวั่นกลัวว่า จะกล

…ลือกคนมาเป็นคู่ชีวิต 3) ต้องมีพี่เลี้ยงในการประคับประคองชีวิตคู่ 4) ต้องรู้จักขัดเกลาจิตใจให้งาม 30 DOU ห ลั ก ก า ร ส ร้ า ง ค ว า ม สุ ข ใ น ค ร อ บ ค รั ว

ของเราไม่เจอ มองเห็นเป็นตัวเราอยู่ได้แต่เพียงชั่วคราว พอถึงเวลาก็มลายหายไป ไม่ใช่ตัวตน ที่ยั่งยืนไปตลอดกาล คนทั้งโลกมองไม่เห็นไตรลักษณ์ในสรรพสิ่ง จึงลุ่มหลง ยินดียินร้าย หวั่นไหวไป ในโลกธรรม 8 ประการ

…ากเงินทุนให้มาก ๆ ไว้ ความสุขในชีวิตสมรสจะมีเอง บ ท ที่ 1 ก า ร ส ร้ า ง ร า ก ฐ า น ค ร อ บ ค รั ว DOU 31

ทั้ง 4 ประการนี้ล้วนเป็นหลักการที่ปู่ย่าตาทวดให้ไว้ เพื่อเป็นแนวทางในการยก ระดับคุณธรรมตนเองให้สูงขึ้นตามลำดับ ๆ เพราะการแต่งงานนั้น เมื่อตัดสินใจร่วมชีวิตเป็น คู่ครองกันแล้ว มีหน้าที่และการงานอีกมาก

…ด้เป็น เจริญภาวนา-การฟังธรรมและทำสมาธิ เพื่อให้ใจผ่องใส เกิดปัญญา จะได้ วางตนเหมาะสมกับที่ตนเป็น 32 DOU หลั ก ก า ร ส ร้ า ง ค ว า ม สุ ข ในครอบครัว

แต่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสเรื่องมงคลสมรสไว้สั้น ๆ เพียงคำเดียวว่า สังคหะ แปลว่า การสงเคราะห์กัน และให้ปฏิบัติตามหลัก “สังคหวัตถุ 4” เพื่อเป็นการยึดเหนี่ยว นํ้าใจกัน ดังนี้ 1.ทาน คือ การให้ปันแก่กัน ค

…ุ่มเฟือย แต่ก็ไม่ตระหนี่ รู้จักใช้ทรัพย์ให้เป็น บ ท ที่ 1 ก า ร ส ร้ า ง ร า ก ฐ า น ค ร อ บ ค รั ว DOU 33

1.3.2 หน้าที่ของสามี-ภรรยา มีความเห็นว่า การที่คู่รักจะรักกันยั่งยืนนั้น ทั้งสามีและภรรยาก็ต้องทราบถึงหน้าที่ ที่ต่างฝ่ายจึงต้องปฏิบัติต่อกันให้ครบถ้วน และเมื่อปฏิบัติหน้าที่สามีภรรยาต่อกัน ทั้งสองฝ่

…กยกย่องไว้ในฐานะของ แม่พระในบ้าน โอวาท 10 ประการ ที่กล่าวถึงนี้ก็คือ โอวาทวันแต่งงานของนางวิสาขา 34 DOU หลั ก ก า ร ส ร้ า ง ค ว า ม สุ ข ในครอบครัว

ไว้ไม่ให้แยกจากกัน นั่นเป็นการผูกเพียงภายนอกผิวเผิน ซึ่งช่วยอะไรไม่ได้จริง พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงสอนให้ยึดเหมือนกัน แต่แทนที่จะสอนให้ยึดด้วยด้าย ทรงสอนให้ยืดด้วยคุณธรรมเรียกว่า สังคหะ แทน การสงเคราะห์

…ก็มี เมืองชื่อว่า สาเกตุ เกิดขึ้นมาถึงทุกวันนี้ บ ท ที่ 1 ก า ร ส ร้ า ง ร า ก ฐ า น ค ร อ บ ค รั ว DOU 35

1.4.1 นางวิสาขาเป็นใคร นางวิสาขา เป็นมหาอุบาสิกาคนสำคัญของพระพุทธศาสนา ท่านเป็นผู้สร้าง วัดบุพพารามอันเป็นอารามอีกแห่งหนึ่ง ซึ่งเป็นศูนย์กลางการเผยแผ่พระพุทธศาสนาไปทั่วโลก ของอินเดียยุคพุทธกาล วัดแห่ง

…ึง รู้จักที่สูงที่ต่ำ เวลานั่งก็ไม่นั่งสูงกว่าพ่อแม่ของสามี จะได้นั่งอย่างมีความสุข ไม่ต้องกังวล 36 DOU ห ลั ก ก า ร ส ร้ า ง ค ว า ม สุ ข ในครอบครัว

นอกจากนางวิสาขาจะมีบิดาเป็นมหาเศรษฐีแล้ว ปู่ของนางวิสาขาคือท่าน เมณฑกเศรษฐี ก็เป็นหนึ่งในห้าอันดับแรกของมหาเศรษฐีผู้เป็นเสาหลักทางเศรษฐกิจแห่ง แคว้นมคธเช่นกัน นับได้ว่าตระกูลของนางวิสาขามีบทบาทสำคัญท

…น ทุกที่ในโลกนี้มี ปริศนาให้ค้นหาคำตอบเต็มไปหมด บ ท ที่ 1 ก า ร ส ร้ า ง ร า ก ฐ า น ค ร อ บ ค รั ว DOU 37

8. นอนให้เป็นสุข หมายถึง ดูแลเรื่องที่หลับที่นอนให้ดี และยึดหลักตื่นก่อนนอน ทีหลัง ก่อนนอนก็จัดการธุระการงานให้เรียบร้อยเสียก่อน จะได้นอนอย่างมีความสุข 9. บูชาไฟ หมายถึง เวลาที่พ่อแม่สามีหรือตัวสามีเ

…นพบทฤษฎีแรงว่า Action เท่ากับ Reaction ซึ่งก็แปลความหมายแบบ ธรรมะได้ว่า “ทำอย่างไร ได้อย่างนั้น” 38 DOU หลั ก ก า ร ส ร้ า ง ค ว า ม สุ ข ในครอบครัว 38

บางคนเกิดมาก็รวยเลย แต่บางคนเกิดมา แม้แต่น้ำนมจากมารดาก็ไม่มีจะกิน บางคนเกิดมาในชาติตระกูลสูง แต่บางคนเกิดมาเป็นลูกชาวบ้าน บางคนโตมาจากพ่อแม่เดียวกัน ทำงานเดียวกัน คิดเหมือนกัน วิธีการเดียวกัน ผลปรากฏ

…ุญ พอเข้ามา อยู่ในท้องเท่านั้น มีทั้งแม่ทั้งลูก บ ท ที่ 1 ก า ร ส ร้ า ง ร า ก ฐ า น ค ร อ บ ค รั ว DOU 39

ผิดที่พ่อแม่ไม่ตั้งใจจะให้เกิด ก็เลยไปทำแท้ง เด็กเลยอายุสั้น แต่ว่าพระองค์ไม่ทรงสอนให้มอง ผิวเผินเช่นนั้น ทรงสอนให้มองให้ลึก และตั้งเป็นข้อสังเกตว่า ในเมื่อในโลกนี้มีพ่อแม่ตั้งเยอะแยะ แต่ทำไมเด็กคนนี้

…แข็งไม่มีอะไรเกินการฝึกสมาธิ ยิ่งฝึกสมาธิมากเท่าไร กำลังใจในการทำความดีจะ สูงส่งขึ้นตามไปทีเดียว 40 DOU ห ลั ก ก า ร ส ร้ า ง ค ว า ม สุ ข ในครอบครัว

สดอย่างกับบางคน พวกที่สวดมนต์ภาวนามาข้ามชาติ พอเข้าท้องแม่ใบละก็ แม่แพ้ท้องแล้วรู้สึกอย่างไร ก็ถ้าได้สวดมนต์นั่งสมาธิแล้วจะหาย แม่สวดมนต์ไป นั่งสมาธิไป ลูกที่อยู่ในท้องก็ชุ่มหัวอก หัวใจตามเข้าไปด้วยทั