ตน : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 214 / 216

… รตฺติธมายนา ทิวาปชฺชลนา หฺราหฺนํ ธาวนา เป็นคนเข้าลักษณะที่เรียกว่า “กลางคืนเป็นควัน” คือ ชอบคิดว่า ตนจะทำอย่างนั้นอย่างนี้ คิดหาวิธีการคิดวางโครงการแบบสร้าง วิมานในอากาศอย่างใหญ่โตมโหฬาร คล้ายกับว่าตนจ…

ทุปปฏินิสสคฺคิตา เป็นคนเปลื้องความเห็นอันชั่วร้ายได้โดยยาก หมายความว่าเป็นคน ดื้อรั้นมาก ถ้าเกิดมิจฉาทิฏฐิขึ้นมาในใจให้เห็นผิดคิดไปว่า บุญทานไม่มี นรกสวรรค์ไม่มี นิพพานไม่มี เป็นต้น ต่อให้มีนักปราชญ์

…าที่จะได้สดับตรับฟังพระธรรมเทศนา อันมีเนื้อความเกี่ยวเนื่องกับพระนิพพาน ซึ่งเป็นเรื่องที่โน้มน้าว ใจตนให้หลุดพ้นจากกองทุกข์ในห้วงวัฏฏสงสาร เป็นคนที่มากไปด้วยความปรีดาปราโมทย์เป็นอย่างยิ่ง ในเมื่อได้ มีโ…

…าที่จะได้สดับตรับฟังพระธรรมเทศนา อันมีเนื้อความเกี่ยวเนื่องกับพระนิพพาน ซึ่งเป็นเรื่องที่โน้มน้าว ใจตนให้หลุดพ้นจากกองทุกข์ในห้วงวัฏฏสงสาร เป็นคนที่มากไปด้วยความปรีดาปราโมทย์เป็นอย่างยิ่ง ในเมื่อได้ มีโ…

…ในโลกเสีย เมื่อเธอพิจารณาเห็นกายในกายอยู่ จิตย่อมไม่ตั้งมั่น ยังละอุปกิเลสไม่ได้ เธอไม่สําเหนียกนิมิตนั้น ย่อมพิจารณาเห็นเวทนาในเวทนาอยู่... ย่อมพิจารณาเห็นจิตในจิตอยู่... ย่อมพิจารณาเห็นธรรมในธรรมอยู่ …

…ในโลกเสีย เมื่อเธอพิจารณาเห็นกายในกายอยู่ จิตย่อมไม่ตั้งมั่น ยังละอุปกิเลสไม่ได้ เธอไม่สําเหนียกนิมิตนั้น ย่อมพิจารณาเห็นเวทนาในเวทนาอยู่... ย่อมพิจารณาเห็นจิตในจิตอยู่... ย่อมพิจารณาเห็นธรรมในธรรมอยู่ …

…าส : ตั้งอยู่ภายในกระดูก โดยปริจเฉท : กําหนดด้วยพื้นข้างในกระดูกทั้งหลาย นี้เป็นการกำหนดด้วยส่วนของ ตนแห่งเยื่อในกระดูกนั้น มีอยู่โดยเฉพาะในร่างกาย มิใช่อยู่ในโกฏฐาสะอื่น ๆ บ ท ที่ 4 ก า ย ค ต า ส ติ DO…

โดยทิศ : กระดูกเกิดในทิศเบื้องบนและเบื้องล่างของร่างกาย โดยโอกาส : เมื่อว่าโดยไม่แปลกกัน ตั้งอยู่ทั่วร่างกาย แต่เมื่อว่าโดยแปลกกัน ในกระดูกทั้งหลายนั้น กระดูกศีรษะตั้งอยู่บนกระดูกคอ กระดูกคอตั้งอยู่บ

…านอรรถกถาจารย์ได้สั่งไว้นี้ ก็จักได้รับผล อย่างแน่นอน โกฏฐาสะเหล่านั้นจะปรากฏขึ้นโดยเฉพาะๆ ทั้งภายในตนและคนอื่น เสมือนหนึ่ง พวงมาลัยที่เขาร้อยด้วยดอกไม้ 32 ชนิด ฉะนั้น เมื่อจะมองดูตนก็ดี หรือเห็นคนใดคนห…

ตามธรรมดาคนทั้งหลาย เมื่อได้เห็นกันและกันแล้ว ย่อมสำคัญผิดยึดถือว่าเป็น คนนั้น คนนี้ เป็นชาย เป็นหญิง งาม ไม่งาม อยู่อย่างนี้เสมอไป จิตใจก็เศร้าหมองไปด้วย กิเลสมีราคะ โทสะ โมหะ มานะ ทิฏฐิ เป็นต้น อยู่

…ิ่งปฏิกูล แต่คนเราก็ยัง พากันยึดถือเอาว่า เป็นสิ่งที่น่าปรารถนาน่าใคร่ เป็นของเที่ยง เป็นสุข เป็นตัวตน ทั้งนี้ก็เพราะ ถูกความมืดคืออวิชชาห่อหุ้มไว้ เพราะถูกความเห็นแก่ตัวครอบงำ จึงถือเอาโกฏฐาสเหล่านั้น …

พระราชาหรือเป็นยาจกวณิพกก็ตาม ก็นับว่ามีร่างกายที่เป็นปฏิกูล ไม่สะอาด มีกลิ่นเหม็น เสมอเหมือนกัน ไม่มีความแตกต่างกันเลย ร่างกายนี้ เมื่อเราแปรงฟันหรือบ้วนปาก แล้วปกปิดอวัยวะที่น่าละอายให้หายไป ด้วย ผ้

…ด, จงอย่ามีความทุกข์เลย เพียรเจริญเมตตาซ้ำแล้วซ้ำเล่าจนกว่าจะถึงขั้นอัปปนาสมาธิเช่นเดียวกัน ทำฌาน จิตนั้นให้อ่อนนุ่มนวลควรแก่งาน สามารถเข้าออกฌานได้คล่องแคล่วเชี่ยวชาญ จากนั้นจึงพยุง จิตที่มีภาวะเฉยๆ ใน…

…ด, จงอย่ามีความทุกข์เลย เพียรเจริญเมตตาซ้ำแล้วซ้ำเล่าจนกว่าจะถึงขั้นอัปปนาสมาธิเช่นเดียวกัน ทำฌาน จิตนั้นให้อ่อนนุ่มนวลควรแก่งาน สามารถเข้าออกฌานได้คล่องแคล่วเชี่ยวชาญ จากนั้นจึงพยุง จิตที่มีภาวะเฉยๆ ใน…

…นี้ถ้าบอกให้จับศัตรูหรือ จับผู้ที่รู้สึกเฉย ๆ ไม่รักไม่ฟังไป ก็ไม่ชื่อว่าทำเมตตาให้เป็นสีมส้มเภท แม้ตนเองจะยอมรับกรรมนี้ เสียเองโดยให้พวกโจรจับไป อย่างนี้ก็นับว่าไม่ถึงซึ่งลืมสัมเภทอยู่นั่นเอง เพราะเมตต…

…นี้ถ้าบอกให้จับศัตรูหรือ จับผู้ที่รู้สึกเฉย ๆ ไม่รักไม่ฟังไป ก็ไม่ชื่อว่าทำเมตตาให้เป็นสีมส้มเภท แม้ตนเองจะยอมรับกรรมนี้ เสียเอ

…่นเอง 2.5.2 การเจริญกรุณาถึงขั้นสมสัมเภท ผู้ปฏิบัติต้องทํากรุณาให้เป็นสีมส้มเภทในบุคคล 4 จําพวก คือ ตนเอง คนที่รัก คนที่ เป็นกลาง ๆ คนที่เป็นศัตรู โดยพยายามเจริญกรุณาซ้ำแล้วซ้ำเล่า จนกระทั่งจิตมีความกรุ…

แต่ส่วนที่เป็นความทุกข์ของคนที่เป็นศัตรูที่เห็นอยู่ในปัจจุบันหรือที่จะเกิดขึ้นในชาติต่อ ๆ ไป แล้วจึงเจริญกรุณาไปยังคนที่เป็นศัตรู คน 2 จําพวก ที่ให้เจริญกรุณาเป็นอันดับแรกนั้นเพราะว่าทำให้กรุณาภาวนาส

…ท่านก็สามารถท่องจำมาติกา 2 มาติกาได้อย่างคล่องแคล่ว ปวารณาออกพรรษาแล้วได้เรียนกัมมัฏฐานที่เหมาะสมกับตนแล้วก็ได้ไปๆ มาๆ หมุนเวียน สับเปลี่ยนไปอยู่วัดต่าง วัดละ 4 เดือน วันหนึ่งท่านได้เห็นสถานที่ร่มรื่นใน…

…ท่านก็สามารถท่องจำมาติกา 2 มาติกาได้อย่างคล่องแคล่ว ปวารณาออกพรรษาแล้วได้เรียนกัมมัฏฐานที่เหมาะสมกับตนแล้วก็ได้ไปๆ มาๆ หมุนเวียน สับเปลี่ยนไปอยู่วัดต่าง วัดละ 4 เดือน วันหนึ่งท่านได้เห็นสถานที่ร่มรื่นใน…

…่สังคมวางกำหนด กฎเกณฑ์ไว้ มีทั้งฝ่ายดีและฝ่ายชั่ว ผู้ใดฉลาดย่อมเลือกดำเนินชีวิตในฝ่ายดี ทำหน้าที่ของตน ในสังคมอย่างดีที่สุด เช่น ในวัยเยาว์ ศึกษาเล่าเรียน แสวงหาความรู้ อยู่ในโอวาทคำสั่งสอนของผู้ใหญ่ ใน…

ความจริงโดยสมมติ จึงเป็นสมมติโวหารที่ชาวโลกแต่งตั้ง บัญญัติขึ้น เป็นของไม่คงที่ เปลี่ยนแปลงได้ แล้วแต่การวางกําหนดกฎเกณฑ์ของสังคมมนุษย์ 2) ปรมัตถสัจจะ ความจริงโดยแท้ ความจริงโดยแท้จริง เรียกว่าปรมัตถส

…าพในการที่เกิดแล้วตาย ตายแล้วเกิดหมุนเวียนไปในภพภูมิต่าง ๆ อย่างไม่รู้จักจบสิ้น ตาม อำนาจของกรรม ที่ตนได้กระทำไว้นั้น นับเป็นวัฏฏทุกข์อันยาวนานไม่มีวันสิ้นสุด การกระทำ ให้เลิกเกิดไม่มีใครทำให้กันได้ ตนเ…

…าพในการที่เกิดแล้วตาย ตายแล้วเกิดหมุนเวียนไปในภพภูมิต่าง ๆ อย่างไม่รู้จักจบสิ้น ตาม อำนาจของกรรม ที่ตนได้กระทำไว้นั้น นับเป็นวัฏฏทุกข์อันยาวนานไม่มีวันสิ้นสุด การกระทำ ให้เลิกเ

โดยสรุปอายตนะมีคุณสมบัติสําคัญแบ่งออกเป็น 5 อย่าง คือ 1. อายตนะภายใน เป็นที่เกิดแห่งวิถีจิตอยู่เสมอ จะเกิดในชาติ…

โดยสรุปอายตนะมีคุณสมบัติสําคัญแบ่งออกเป็น 5 อย่าง คือ 1. อายตนะภายใน เป็นที่เกิดแห่งวิถีจิตอยู่เสมอ จะเกิดในชาติ…

วิญญาณ หมายถึง ความรู้แจ้งในอารมณ์ คือความรู้ที่เกิดขึ้นเมื่ออายตนะภายนอก และภายในกระทบ มี 6 อย่างเหมือนกันคือ การรู้อารมณ์ทางตา หู จมูก ลิ้น กาย และใจ ทวาร 6 อารมณ์ …

วิญญาณ หมายถึง ความรู้แจ้งในอารมณ์ คือความรู้ที่เกิดขึ้นเมื่ออายตนะภายนอก และภายในกระทบ มี 6 อย่างเหมือนกันคือ การรู้อารมณ์ทางตา หู จมูก ลิ้น กาย และใจ ทวาร 6 อารมณ์ …

…ะพึงเจริญไว้ในสันดาน 3. กตญาณ คือ พระปรีชาญาณอันรู้แจ้งกิจแห่งอริยสัจ 4 อันกระทำเสร็จแล้ว และรู้ว่า ตนได้กำหนดรู้ทุกขสัจเป็นอารมณ์อยู่แล้ว รู้ว่าสมุทัยสัจคือตัณหานั้น ได้ละขาดจากสันดานแล้ว รู้ว่านิโรธสั…

พระธรรมจักรแบ่งออกเป็น 2 ประการ คือ 1. ปฏิเวธญาณธรรมจักร 2. เทศนาญาณธรรมจักร 1. ปฏิเวธญาณธรรมจักร ได้แก่ พระญาณอันตรัสรู้อริยสัจ 4 มีปริวัฏฏ 3 มีอาการ 12 ประหารข้าศึก คือ กิเลสเสียได้ เป็นสมุจเฉทปหาน

…ุจลาก วัวควาย ชูชกสะดุดหินล้มลง มือสองกุมารก็หลุดจากเถาวัลย์ กุมารทั้งสองเกิดความกลัวต่อมนุษย์ปีศาจ ตนนี้มากเหลือประมาณ จนลืมความตั้งใจเดิมที่ปฏิภาณไว้ในสระบัว ทั้งคู่คิดว่าจะไม่ยอมไปกับ มนุษย์ปีศาจนี้อ…

นํานํ้าเต้าหลั่งน้ำลงในมือชูชก มอบปิยบุตรเป็นทานให้ทันที และในพริบตาเดียวกันเมทนีดลก็กึกก้อง กัมปนาท ารามสั่นสะเทือนเลื่อนลั่นอีกคลื่นมหาสมุทรโหมกระหน่ำาราวกับจะท่วมจักรวาลขุนเขาสิเนรุ ก็เอนเอียงราวถู

คนพาลมีเสียงอื้ออึงเหมือนกันหมด แต่สักคนหนึ่งก็ไม่รู้สึกตนว่าเป็นคนพาล คนมีสติ หลงลืมแต่ยังพูดว่าตนเป็นบัณฑิต มีวาจาเป็นอารมณ์ช่างพูด อยากให้เสียงออกจากปากอยู…

…มนต์มีที่ไหน พอใจแต่เรื่องอามิส ชื่อว่าเป็น ผู้เหลาะแหละลามกมาก บัณฑิตไม่ประพฤติบาปเพราะหาความสุขใส่ตน แม้พลาดพลั้งประสบทุกข์ก็สงบสุขอยู่ได้ไม่ ละทงธรรม บุคคลพึงรีบทำความดีรีบห้ามจิตเสียจากความชั่วโดยเร…

ก็จักไม่สนใจการสร้างบารมีเลย แม้รู้ว่าการสร้างบารมีนั้นดี แต่บังคับใจตนเองไม่ได้ ต้องไปเป็น ทาสกามเหมือนติดคุกไม่มีอิสระทางใจ จนห่างไกลหนทางพระนิพพาน แต่ละภพชาติก็จะขลาดกล…

ก็จักไม่สนใจการสร้างบารมีเลย แม้รู้ว่าการสร้างบารมีนั้นดี แต่บังคับใจตนเองไม่ได้ ต้องไปเป็น ทาสกามเหมือนติดคุกไม่มีอิสระทางใจ จนห่างไกลหนทางพระนิพพาน แต่ละภพชาติก็จะขลาดกล…

…า จะพาไปนรกในเร็ววัน” กุมารบรรทมดูเศวตฉัตรเกิดกลัวอย่างบอกไม่ถูก จึงพยายามใครจะรู้ให้ได้ว่าก่อนเกิด ตนมาจากไหน ก็บัดดลนั้นพลันเกิดสัญญาระลึกชาติเห็นตลอดว่าตนเองเคยครองราชย์ที่เมืองนี้นั่นเอง ปกครองได้ เ…

“นิสัยรังเกียจกาม, ชอบแสวงหาความสุขทางใจ, ไม่ติดอำนาจ ลาภสักการะ, ชอบ ชีวิตเรียบง่าย มักน้อย สันโดษ, ไม่ชอบคลุกคลี ยินดีในที่สงัด รักความสงบ และไม่ยินดีกับชีวิตที่ เต็มไปด้วยเครื่องกังวลและโลกธรรมทั้

…างลงในพระหัตถ์ของ พระเทวีและประทานแก่สนมอื่นๆ คนละหน่อย ทุกคนต่างนำใบหมากเม่านั้นมาวางไว้บนศีรษะของ ตนด้วยความเคารพในพระฤๅษี “ลูกรัก! ช่างน่าอัศจรรย์จริง ลูกบริโภคอาหารเช่นนี้แล้ว ทำไมผิวพรรณลูกยังผ่องใ…

สัจจะและธรรมะ ทรงบำเพ็ญทานอยู่หรือ?" พระฤๅษีทูลถาม “พระลูกรัก ฉันไม่โปรดน้ำจัณฑ์ ใจฉันยังยินดีในสัจจะ ในธรรม และในทานอยู่” “ชนบทของมหาบพิตรยังคงรุ่งเรืองดีอยู่ไหม? บ้านเมืองยังเป็นปึกแผ่นดีอยู่หรือ?