ข้อความต้นฉบับในหน้า
ก็จักไม่สนใจการสร้างบารมีเลย แม้รู้ว่าการสร้างบารมีนั้นดี แต่บังคับใจตนเองไม่ได้ ต้องไปเป็น
ทาสกามเหมือนติดคุกไม่มีอิสระทางใจ จนห่างไกลหนทางพระนิพพาน แต่ละภพชาติก็จะขลาดกลัวต่อ
พรหมจรรย์ หันไปหมกมุ่นอยู่ในกามร่ำไป จนเป็นนิสัยฝ่ายดำตามทำร้ายไปทุกชาติ
3.1 สองสิงห์สืบหาทายาท
สาเหตุที่ตรัสชาดก พระทศพลประทับอยู่ ณ พระเชตวันมหาวิหาร ทรงปรารภการออก
มหาภิเนษกรมณ์ แล้วทรงนำเรื่องในอดีตมาตรัสดังต่อไปนี้
ในอดีต ณ เมืองหนึ่ง พระเจ้าเอสุการีกับปุโรหิตได้เป็นสหายรักกันเพราะอยู่ด้วยกันมาตั้งแต่
วัยเยาว์ ทั้งสองหามีโอรสไว้สืบสกุลไม่ จึงปรึกษากันว่า ระหว่างเราสองหากใครมีบุตรชาย เราจะให้
ครอบครองสมบัติของเราทั้งสองคน วันหนึ่งปุโรหิตเดินไปธุระพบหญิงเข็ญใจเดินอยู่บนถนนพร้อม
กับบุตรถึงเจ็ดคน ปุโรหิตเข้าไปถามว่า...
“นี่! เจ้าทำอย่างไรถึงได้ลูกชายมากขนาดนี้?”
“ดิฉันบวงสรวงเทวดาที่ต้นไทรจึงได้บุตรถึงเจ็ดคน” นางตอบด้วยเข้าใจเช่นนั้น
ปุโรหิตจึงเดินตรงไปที่ต้นไทรต้นหนึ่ง จับกิ่งไทรเขย่าพลางขู่ว่า...
“เทวดา! ท่านไม่ยอมให้โอรสแก่พระราชาบ้างเลย มีอะไรบ้างที่ท่านไม่ได้จากพระราชา ทุกๆ
ปีมาพระราชาก็ทรงเอาเครื่องสักการะมาบูชาแก่พวกท่านมิใช่รึ ท่านยังไม่ให้โอรสแก่พระองค์เลย หญิง
เข็ญใจนี้ทำอุปการะอะไรแก่ท่าน เหตุไรท่านจึงให้บุตรแก่นางถึง 7 คน! หากท่านไม่ให้โอรสแก่
พระราชาบ้าง จากนี้ไปอีก 7 วัน เราจะให้คนมาฟันต้นไทร สับให้เป็นท่อนๆ เสียเลย”
ปุโรหิตมาตามชูรุกขเทวดาเช่นนี้อยู่ 6 วัน จนวันที่ 7 ก็มาจับกิ่งไทรเขย่าแล้วพูดว่า
“รุกขเทวดาเอ๋ย... เหลืออีกราตรีเดียวเท่านั้น ถ้าท่านไม่ยอมให้โอรสแก่พระราชาล่ะก็ พรุ่งนี้
เราจะสำเร็จโทษ”
รุกขเทวดาทีต้นไทรถูกขู่เขย่าขวัญมาทุกวันจึงหาทางรอด โดยได้ไปหาท้าวมหาราชทั้ง 4
แจ้งความให้ทราบ แต่ถูกปฏิเสธว่าไม่สามารถให้บุตรได้ จึงไปพบเหล่าเสนาบดียักษ์ 28 ตนก็ถูกปฏิเสธ
อีก คราวนี้ไปพบท้าวสักกเทวราช เข้ากราบทูลให้ทรงทราบ ท้าวสักกะทรงใคร่ครวญดูว่า พระราชา
จะได้โอรสไหม ก็ทอดพระเนตรเห็นเทพบุตร 4 องค์มีบุญมาก จึงตรัสเรียกมามอบเทวบัญชาว่า...
“ท่านผู้นิรทุกข์ทั้งหลาย! พวกท่านจงไปเกิดยังมนุษยโลกในพระครรภ์อัครมเหสีของพระเจ้า
เอสุการีราชเถิด”
หัตถิปาลชาดก, พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก, มก. เล่ม 61 หน้า 239-272
บ ท ที่ 3 ช า ด ก ใ น ห ม ว ด เ น ก ข ม ม บ า ร มี DOU 61