พวก : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 10 / 291

ประโยค - อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวินีฎีกา - หน้าที่ 90 [มิทธะไม่ใช่รูป] บุคคลบางพวกกล่าวว่า แม้มิทธะก็เป็นรูป คำนั้นไม่ถูก เพราะพระผู้มีพระภาคตรัส มิทธะไว้ในหมวดอกุศลธรรมที่ควรละดุจ ก…

ในหน้าที่ 90 ของอภิธัมมัตถสังคหบาลีและอภิธัมมัตถวิภาวินีฎีกา มีข้อถกเถียงเกี่ยวกับมิทธะว่ามิทธะเป็นรูปหรือไม่ แสดงให้เห็นว่าพระพุทธเจ้าตรัสมิทธะในหมวดอกุศลธรรมที่ควรละ มิทธะนี้ถูกจัดอยู่ในกลุ่มนิวรณ์

…- หน้าที่ 206 รัศมีแห่งสรีระเป็นกลุ่มก้อน ไม่เคลื่อนที่ ท่านเรียกว่า "สุภา" (คือ มีรัศมีมีสวยงาม) ฯ พวกพรหมที่ชื่อว่าปริตตสุภา เพราะอรรถว่า มีสุภา (รัศมี) นั้นน้อยกว่าพวกพรหมชั้นสูงขึ้นไป ฯ ที่ชื่ออัปปมา…

เนื้อหานี้กล่าวถึงรัศมีแห่งสรีระในอภิธัมมัตถสังคหบาลี โดยการอธิบายถึงพรหมที่มีคุณลักษณะต่างๆ เช่น ปริตตสุภา, อัปปมาณสุภา, และสุภากิณณา เป็นต้น นอกจากนี้ยังพูดถึงการสถิตของพรหมที่มีรัศมีงดงามและความสำค

…สุคติ ฯ ส่วนอกุศลที่ให้สัตว์ไปสู่อบาย ควรเป็น ธรรมอันทัสสนะพึงละแท้ฯ เมื่อถือเอาความโดยประการนอกนี้ พวก พระเสขะก็ต้องเกิดในอบาย เพราะท่านละอกุศลที่ให้สัตว์ไปสู่อบาย ยังไม่ได้ฯ ก็ข้อนั่นไม่ถูกเลย เพราะผิด…

งานเขียนนี้ เซียนท่านได้อธิบายถึงแนวคิดอันเกี่ยวข้องกับอภิธัมมหาสังสารในมุมมองของกรรมและธรรม โดยเฉพาะว่าด้วยมรรคเบื้องบน ๓ อย่าง ที่พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสถึง 'ภาวนา' ซึ่งเกี่ยวพันกับการเห็นพระนิพพานแล

…ฯ แต่การไม่ได้จักขุ โสตะ และภาวรูปในทุคติ ด้วยสามารถ แห่งสัตว์ผู้เป็นสังเสทชะและอุปปาติกะ แม้ทั้ง ๒ พวก การไม่ได้ฆานะ ด้วยสามารถแห่งสังเสทชะพวกเดียว มิใช่ด้วยสามารถแห่งอุปปาติกะ ฯ จริงตามนั้น พระผู้มีพระ…

เนื้อหาในหน้าที่ 300 ของอภิธัมมัตถสังคหบาลีและอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา พูดถึงอายตนะของสัตว์ในทุคติว่ามีความแตกต่างกันในเรื่ององค์ประกอบของการรับรู้ และสามารถแบ่งเป็นกลุ่มตามลักษณะทางร่างกาย เช่น สัตว์บอ

สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (เจริญ ญาณวรเถร) พวกหนึ่ง ๆ ย่อมรวมกันเข้าเป็นหมู่คณะ ตลอดถึงเป็นสัญชาติ ก็ฉันนั้น ย่อมต้องการสหกรณ์ แห่งกันและกัน ดุจโก…

บทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของสหกรณ์ในสังคม โดยอิงจากพระบรมสาสน์ของสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ เพื่อแสดงให้เห็นว่าการทำงานร่วมกันเป็นหมู่คณะนั้นจำเป็นต่อการเจริญเติบโตทั้งในระดับครอบครัวและสัญชาติ สหกรณ์เป็

…อาขยาต และ กิตก์ - หน้าที่ 191 ปัจจัยแห่งนามกิตก์ (๑๓๔) ปัจจัยที่สำหรับประกอบนามกิตก์นั้น จัดเป็น ๓ พวก คือ กิตปัจจัย สำหรับประกอบกับศัพท์ที่เป็นกัตตุรูปอย่างเดียว กิจปัจจัย สำหรับประกอบกับศัพท์ที่เป็นกั…

ในบทความนี้มีการวิเคราะห์ปัจจัยที่ใช้ประกอบนามกิตก์ในบาลีไวยากรณ์ พร้อมอธิบายถึงกลุ่มปัจจัยหลัก 3 ประเภท ได้แก่ กิตปัจจัย, กิจปัจจัย และกิตกิจจุปัจจัย โดยจัดเรียงเป็นหลักฐานสำหรับนักศึกษา แต่ละประเภทม

…้งจำเพาะแล้ว ๒ ကေ ๒ ම ปัจจัยแห่งกิริยากิตก์ (๑๔๒) ปัจจัยที่สำหรับประกอบกับกิริยากิตก์นั้น จัดเป็น ๓ พวก เหมือนปัจจัยแห่งนามกิตก์ กิตปัจจัย อย่างนี้ :- อนุต, ตวนตุ, ตาวี, กิจจปัจจัย อย่างนี้ :- อนีย, ตพุพ…

เนื้อหาเกี่ยวกับปัจจัยแห่งกิริยากิตก์ในบาลีไวยากรณ์ ซึ่งแบ่งออกเป็น ๓ ประเภท ได้แก่ กิตปัจจัย, กิจจปัจจัย และ กิตกิจจุปัจจัย พร้อมทั้งอธิบายถึงการใช้ในอดีตและปัจจุบัน รวมถึงตัวอย่างประโยคที่ชัดเจน โดย

…ธิมคเค โลหิตก์ ฯ ปคุณริตโลหิตมกขิตสฺส ฉวสรีรสเสต์ อธิวจน์ ฯ ปุฬวา วุจจนฺติ กิมิโย ฯ ปุฬเวตก กีรตีติ พวก ฯ กิมปริปุณณสุส ฉวสรีรสเสต์ อธิวจน์ ฯ อฏฐิเยว อฏฐิก ฯ ปฏิกูลตฺตา วา กุจนิติ อฏฐิติ อฏฐิก ฯ อฏฐิสงขล…

เนื้อหาเกี่ยวกับการอธิบายวิสุทธิมคฺคและหลักการวิเสสของการปฏิบัติในทางพระพุทธศาสนา รวมถึงการปฏิบัติตามเนื้อหาที่สำคัญอย่างถูกต้องและมีเหตุผล โดยมีการกล่าวถึงการใช้ตัวอย่างการปฏิบัติและการพัฒนาความรู้คว

…สิคาลมนุสฺสโค มหิส หตฺถิ อสฺส อชคราทีน สรีรูปปมาณเมว หุตวา สาลิกฤตราสิ วัย ติฏฐิติ ฯ เตสุ ยตฺถ กตฺถ พวก ปฏิกูล ปุพวก ปฏิกูลนฺติ มนสิกาโร ปวตฺเตตพฺโพ ฯ จุฬปิณฑปาติกติสสเถรสส หิ กาฬทีฆวาปิยา

เนื้อหานี้เกี่ยวกับการศึกษาวิจัยและวิเคราะห์วิสุทธิมคฺคในแง่มุมต่าง ๆ โดยอธิบายถึงการปฏิบัติที่เกี่ยวข้องกับจิตวิทยาและธรรมะ ที่มีการอ้างถึงตัวแปรหลายตัวที่ส่งผลต่อลักษณะของมนุษย์ รวมทั้งการอธิบายเกี่

…ิบาตที่ใช้ในความเล่าหรือลือกันต่อ ๆ มา เรียกชื่อว่า อนุสฺสวนตฺโถ, ตรงต่อนิบาตไทยว่า ได้ยินว่า, นิบาตพวกนี้ ๓ ศัพท์ คือ กร, ขลุ, สุท, อุ. เอก กรสุส อโหสิ สมโณ ขลุ โภ โคตโม----ราชคห์ อนุปปัตโต, ตตฺร สุท ภค…

ในบทนี้ได้กล่าวถึงนิเบาตที่มีการใช้ในบาลี โดยแบ่งออกเป็นสองประเภทหลักคือ อนุสสวนัตถนิบาต ซึ่งใช้ในการเล่าหรือเลืองลือ และปุจฺฉนัตถนิบาต ที่ใช้ในคำถาม มีตัวอย่างแสดงให้เห็นถึงการใช้ภาษาหรือโครงสร้างในบ

…มในหมู่บ้านนั้น ก็พึงเที่ยวไปตามลำดับหมู่บ้านเถิด นี้ เป็นวิธี (ปฏิบัติ) แห่งสปทานจาริกังคะนั้น က ∞ พวก ใน [ ประเภทแห่งสปทานจาริกภิกษุ] ส่วนว่าโดยประเภท แม้สปทานจาริกภิกษุนี้ก็มี พวกนั้น พวกถืออย่างอุกฤษ…

เนื้อหานี้เกี่ยวกับวิธีและข้อปฏิบัติของภิกษุในการบิณฑบาต โดยมีการระบุถึงแนวปฏิบัติที่ต้องถือและการแบ่งประเภทของภิกษุที่ทำการบิณฑบาต ในการเดินทางในหมู่บ้าน โดยเฉพาะอย่างยิ่งการมอบอาหารให้แก่ภิกษุ ในช่ว

…กภิกษุนั้น 147 แต่อย่าฉันโภชนะเลย [ ประเภทแห่งเอกาสนิกภิกษุ] ว่าโดยประเภท แม้เอกาสนิกภิกษุนี้ก็มี ∞ พวก ใน ๓ พวกนั้น ผู้ถืออย่างอุกฤษฎ์ โภชนะจะน้อยหรือมากก็ตามเถิด เธอหย่อนมือลงในโภชนะใด ย่อมไม่ได้เพื่อจ…

บทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของการทำวัตรและข้อกำหนดต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องกับเอกาสนิกภิกษุ ซึ่งต้องมีการเลือกอาสนะที่เหมาะสมเพื่อไม่ให้ต้องลุกขึ้นระหว่างการฉันอาหาร การอภิปรายระหว่างฝ่ายต่าง ๆ เกี่ยวกับหลั

…จฉาภัตติก ภิกษุนั้น. [ ประเภทแห่งขลุปัจฉาภัตติกภิกษุ] ว่าโดยประเภท แม้ขลุปัจฉาภัตติกภิกษุนี้ ก็มี ๓ พวก ใน ๓ พวกนัน ท่านผู้ถืออย่างอุกฤษฎ์ เพราะเหตุที่ชื่อว่าการห้าม ในบิณฑบาตแรกย่อมไม่มี แต่เมื่อเธอกลืน…

ขลุปัจฉาภัตติยังคะ เป็นการสมาทานที่ต้องใช้คำนั้น โดยมีการห้ามโภชนะเพิ่มเติมหลังจากรับประทานไปแล้ว แบ่งการถือครองเป็น 3 ประเภทที่แตกต่างกัน เรื่องนี้มีความสำคัญในบริบทของภิกษุที่มีวิธีปฏิบัติที่เคร่งคร

… ภาค ๑ ตอน ๑ - [ ประเภทแห่งอัพโภกาสิกภิกษุ] - หน้าที่ 163 ว่าโดยประเภท แม้อัพโภกาสิกภิกษุนี้ ก็มี ๓ พวก ใน พวกนั้น สำหรับผู้ถืออย่างอุกฤษฎ์ จะเข้าไปอาศัย (เงา) ต้นไม้ หรือภูเขาหรือเรือนอยู่ ย่อมไม่ควร ต้…

บทความนี้สำรวจประเภทของอัพโภกาสิกภิกษุ โดยแบ่งเป็น ๓ พวกและเน้นถึงวิธีการดำรงชีวิตของพวกเขาในธรรมะ รวมถึงข้อตกลงและอานิสงส์ที่เกิดจากการปฏิบัติในลักษณะต่างๆ…

…ะ ก็ไม่มีสำเนียงออกมาได้ ฉะนั้น พยัญชนะ ทุกตัวจึงต้องอาศัยสระออกสำเนียง ๓๓ พยัญชนะ ตัวนี้ จัดเป็น ๒ พวก คือ ที่เป็นพวก ๆ กัน ตามฐานกรณ์ที่เกิด เรียก วรรค ๑. ที่ไม่เป็นพวกเป็นหมู่กันตาม ฐานกรณ์ที่เกิด เรี…

บทความนี้อธิบายความหมายและความสำคัญของพยัญชนะและสระในภาษาบาลี โดยชี้ให้เห็นว่าพยัญชนะต้องอาศัยสระในการออกเสียง และไม่สามารถมีเสียงได้เพียงลำพัง การทำให้เสียงของพยัญชนะปรากฏชัดเจนจึงต้องพึ่งพาเสียงสระ

…ค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที 84 หม้อน้ำกระทบกันไป ( เดินสวนกัน ) มันก็ไม่หลีกทางให้ ข้างพวก เจ้านายก็มาจึงม่านเป็นวงนั่งอยู่กลางวิหาร [ทารุสนฺนิสสิตตา] ส่วนวิหารติดป่าไม้ คือเป็นที่มีไม้แห้ง …

เนื้อหาในวิสุทธิมรรคเกี่ยวกับการแสดงพฤติกรรมของคนในวิหารที่ติดป่าไม้และนา โดยพูดถึงความสัมพันธ์ระหว่างคนที่มาทำกิจกรรมในวิหารและพระโยคีที่ใช้เวลาทำความเพียร และมีการตัดไม้เพื่อทำภูมิปัญญา การกล่าวถึงค

…ปุฬวกอสุภ ย่อมเป็นในกาลที่กลุ่มหนอนชอนออกทางปากแผล ทั้ง 8 ของซากศพ ( คน ) เมื่อล่วงไป ๒-๓ วัน อนึ่ง พวกอสุภนั้น ย่อมมีขนาดเท่าซากศพต่างๆ เช่น สุนัขบ้าน สุนัขป่า มนุษย์ โค กระบือ ช้าง ม้า และงูเหลือม ตั้ง…

เนื้อหาในหน้าที่พูดถึงกรรมฐานสองประเภทคือ ปุฬวกอสุภ ที่เกี่ยวพันกับซากศพต่างๆ และอัฏฐิกอสุภ ซึ่งพระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสไว้เกี่ยวกับการเห็นซากศพในป่าช้า การทำความเข้าใจและถือเอานิมิต เพื่อช่วยในการภาวนา

…รือจะนับ นามนามอะไรให้เติมนามนามนั้นลงไป ปกติสังขยานี้เมื่อจะถือตามคัมภีร์ศัพทศาสตร์ ท่านแบ่งเป็น ๒ พวก ตั้งแต่ เอก ถึง จตุ เป็นสัพพานามได้ด้วย ตั้งแต่ ปญฺจ ไป เป็น คุณนามอย่างเดียว เมื่อจะถือตามนามศัพท์…

บทความนี้นำเสนอการวิเคราะห์คุณนามและการใช้งานนามนามในบาลีไวยากรณ์ การเข้าใจสังขยาและการจำแนกประเภทของมันมีความสำคัญในการสื่อสารและการเข้าใจภาษาบาลี เอกสารนี้จะอธิบายลักษณะของสังขยาและวิธีการนำไปใช้ในบ

…พยยศัพท์ - หน้าที่ 90 จึงต้องแปล เอก สมย์ ว่า สมัยหนึ่ง ถ้า เอก ศัพท์นี้ประกอบ เข้ากับคำว่า คน หรือ พวก ก็แปลว่า คนหนึ่ง หรือ พวกหนึ่ง ซึ่งผิดกันกับ เอก ที่เป็นสังขยา โดยมาก จะต้องแปลว่า หนึ่งคน หรือ หนึ…

… โดยเฉพาะการแปลและการแจกวิภัตติคำ โดยเน้นการทำความเข้าใจความหมายในแง่มุมต่าง ๆ เช่น 'คนหนึ่ง' หรือ 'พวกหนึ่ง' และวิธีการใช้คำถามที่มีความเฉพาะเจาะจงในบางกรณี จากการศึกษาเหล่านี้ จะสามารถช่วยให้ผู้เรียนเข…

…, ธ, ธิ, หี, หู, หิญจน์, ว, ทา, ทานิ, รหิ, ธนา, ทาจน์, ชุช, ชช, เตว, ๆ, ตูน, ตวา, ควาน เมื่อแบ่งเป็นพวก มี ๔ พวก คือ ๑. โต ปัจจัย สำหรับใช้ต่อท้ายนามทั้ง ๒ คือ นามนาม ๑ สัพพนาม ๑ เมื่อต่อท้ายนามทั้ง ๒ เข…

เนื้อหานี้กล่าวถึงความสำคัญของปัจจัยในอัพยยศัพท์และบทบาทของมันในการกำหนดวิภัตติของนามและธาตุในภาษาบาลี โดยเน้นว่าแต่ละปัจจัยมีการประยุกต์ใช้ที่เฉพาะเจาะจงและการแยกประเภทของปัจจัยในนามแท้ๆ มีทั้งหมด 22