ราก : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 36 / 37

… ให้กับการเจริญภาวนาอยู่เป็นปกตินิสัย พระองค์ก็ยังไม่ตรัส เรียกภิกษุรูปนั้นว่าเป็นผู้อยู่ในธรรม ดังปรากฏหลักฐานใน ปฐม ธรรมวิหาริกสูตร" ดังนี้ ปฐมธรรมวิหาริกสูตร, องเปญจก. ๓๖/๒๓/๑๖๘-๑๖๙ (มมร.) พุทธภารกิจเ…

กําจัดกิเลสออกจากใจไปตามลำดับและเป็นพระอริย บุคคลสูงขึ้นตามลำดับ จนกระทั่งหลุดพ้นจากการ เวียนว่ายตายเกิดอยู่ในวัฏสงสารโดยสิ้นเชิง ดังนั้น ก่อนที่จะบรรลุโลกุตรธรรม จะต้องเริ่มต้นที่การ เจริญภาวนาจนสามา

…ั้น ภิกษุนี้เรียก ว่า เป็นผู้มากด้วยการตรึกตรองธรรม ไม่ชื่อว่าเป็นผู้อยู่ใน ธรรม. ความรู้ประมาณ ๑๔๕ รากฐานความมั่นคงของพระพุทธศาสนา พุทธภารกิจเร่งสร้างความมั่นคง

“ดูก่อนภิกษุ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ ย่อมเรียนธรรม คือ สุตตะ เคยยะ เวยยากรณะ คาถา อุทาน อิติวุตตกะ ชาดก อัพ ภูตธรรม เวทัลละ เธอย่อมปล่อยให้วันคืนล่วงไป ละการหลีก ออกเร้นอยู่ ไม่ประกอบความสงบใจในภายใน เพรา

…ั่นคงในการ บรรลุธรรมและมีอายุยืนยาวไปตราบนานเท่านาน พุทธภารกิจเร่งสร้างความมั่นคง ความรู้ประมาณ ๑๔๖ รากฐานความมั่นคงของพระพุทธศาสนา

ภิกษุในธรรมวินัยนี้ ย่อมเล่าเรียนธรรม คือ สุตตะ เคยยะ เวยยากรณะ คาถา อุทาน อิติวุตตกะ ชาดก อัพภูตธรรม เวทัลละ เธอย่อมไม่ปล่อยให้วันคืนล่วงไป ไม่ละการหลีกออกเร้นอยู่ ประกอบความสงบใจในภายใน เพราะการเล่า

…บรม ตนเองให้หมั่นบำเพ็ญภาวนาจนกระทั่งสามารถเป็นผู้นำการ บรรลุธรรมให้กับประชาชนนั่นเอง ความรู้ประมาณ รากฐานความมั่นคงของพระพุทธศาสนา ๑๔๗ พุทธภารกิจเร่งสร้างความมั่นคง

ดังนั้น จากการศึกษาวิธีการเร่งสร้างความมั่นคงให้กับ พระพุทธศาสนาตามลำดับๆ เราย่อมเห็นภาพรวมแล้วว่า พระ สัมมาสัมพุทธเจ้าได้ทรงทำงานเผยแผ่พระพุทธศาสนาไป พร้อมๆ กับการสร้างความมั่นคงทั้ง ๔ แนวทาง ให้กับพ

…ลางอุปสรรคปัญหามากมายทั้งทุกข์ในชีวิตประจำวัน ของชาวโลก ทุกข์จากมาร ๕ ฝูงที่คอยบีบคั้นชาวโลกโดย ไม่ปรากฏตัวให้เห็น และปัญหาที่พญามารผู้บงการขัดขวาง ทั้งการตรัสรู้ธรรมของพระองค์และการพาชาวโลกแหกคุก แห่งวั…

เสด็จบิณฑบาต เวลาเย็นทรงแสดงธรรม เวลาย่ำค่ำประทาน โอวาทแก่ภิกษุ เวลาเที่ยงคืนทรงตอบปัญหาเทวดา เวลาย่ำรุ่ง ทอดพระเนตรสำรวจหาสัตวโลก ผู้ควรตรัสรู้เพื่อเสด็จไปโปรด พระองค์ทรงงานหนักหามรุ่งหามค่ำแบบนี้ตลอ

…พ้นจากอำนาจของกิเลสตัณหา ก็ต้องฝึกควบคุมความอยากให้ ได้เป็นอันดับแรก แต่โดยเหตุที่ภาระหนักของมนุษย์เราก็คือ ต้องแสวงหาปัจจัย ๔ มาหล่อเลี้ยงชีวิตของตนเอง กิเลสจึง อาศัยช่องทางนี้เข้าควบคุมใจไว้อย่างเหนียว…

…พ้นจากอำนาจของกิเลสตัณหา ก็ต้องฝึกควบคุมความอยากให้ ได้เป็นอันดับแรก แต่โดยเหตุที่ภาระหนักของมนุษย์เราก็คือ ต้องแสวงหาปัจจัย ๔ มาหล่อเลี้ยงชีวิตของตนเอง กิเลสจึง อาศัยช่องทางนี้เข้าควบคุมใจไว้อย่างเหนีย

…แสวงหาสัจธรรมในชีวิต มีเวลา การฝึกความรู้ประมาณเพื่อพานักโทษแหกคุก ออกจากวัฏสงสาร ๑๕๒ ความรู้ประมาณ รากฐานความมั่นคงของพระพุทธศาสนา

๑) บีบบังคับใจมนุษย์ให้เกิดตัณหาโดยตรง เพื่อให้ หมกมุ่นอยู่กับการแสวงหากามคุณ ๕ มาสนอง ตัณหาจนไม่มีเวลาคิดเรื่องคุณธรรม และการสั่งสม ความดีเพื่อตนเอง ๒) บีบบังคับด้วยความตาย ซึ่งเป็นเหตุให้มนุษย์จำเป็

…มีตัณหาเป็นเพื่อน แล่นไปสู่ความเป็นอย่างนี้ และ ตัณหาสูตร, ขุ.อิติ. ๔๕/๒๘๕/๖๖๖ (มมร.) ความรู้ประมาณ รากฐานความมั่นคงของพระพุทธศาสนา ๑๕๗ การฝึกความรู้ประมาณเพื่อพานักโทษแหกคุก ออกจากวัฏสงสาร

ปฏิบัติตนเพื่อค้นหาความสุขที่แท้จริงในชีวิต อย่างไรก็ตาม เวลาที่จะนำประโยชน์มาสู่ชีวิต ก็คือ ๑) เวลาที่ใช้ฝึกฝนอริยมรรคมีองค์ ๘ ในชีวิต ประจำวัน มีการทำทาน การรักษาศีล และการเจริญภาวนา ซึ่ง นอกจากจะก่

…ามรู้ประมาณในการรับปัจจัย ๔ การฝึกความรู้ประมาณเพื่อพานักโทษแหกคุก ๑๕๔ ออกจากวัฏสงสาร ความรู้ประมาณ รากฐานความมั่นคงของพระพุทธศาสนา

ความเป็นอย่างอื่นตลอดกาลนาน ไม่ล่วงพ้นสงสารไปได้ ภิกษุ รู้จักโทษนี้ รู้จักตัณหาเป็นแดนเกิดแห่งทุกข์ จึงเป็นผู้ปราศจาก ตัณหา ไม่มีความยึดถือ มีสติ พึ่งเว้นรอบ จากพระดำรัสนี้ ย่อมเห็นได้ชัดเจนว่า ตัณหาจ

…้นเปลือง เวลาในชีวิตที่หมดไปกับการหาทรัพย์เพื่อจับจ่ายใช้สอยในสิ่งที่ เกินความจําเป็น ความรู้ประมาณ รากฐานความมั่นคงของพระพุทธศาสนา ๑๕๕ การฝึกความรู้ประมาณเพื่อพานักโทษแหกคุก ออกจากวัฏสงสาร

ตามความจำเป็นของชีวิต ๒) บทฝึกพิจารณาการใช้ปัจจัย ๔ ให้ตรงตาม วัตถุประสงค์ของการดำรงชีวิต ๓) บทฝึกพิจารณาความเป็นธาตุเปื่อยเน่าของร่างกาย ทำให้แปดเปื้อนปัจจัย ๔ ๔) บทฝึกการละนิวรณ์ ๕ ด้วยการพิจารณาควา

…ไม่ได้ก็ไม่ถึงกับ เดือดร้อน การฝึกความรู้ประมาณเพื่อพานักโทษแหกคุก ความรู้ประมาณ ๑๕๖ ออกจากวัฏสงสาร รากฐานความมั่นคงของพระพุทธศาสนา

การพิจารณาความจําเป็นในการรับปัจจัย ๔ หรือการ แสวงหาปัจจัย ๔ เพื่อการหล่อเลี้ยงชีวิตนั้น มีหลักพิจารณาอยู่ ๒ ประการ คือ “ความพอดี” และ “ความเหมาะสม” ๑.๑) การพิจารณาความพอดี ความพอดี คือ พอแล้วดี หมายค

…ี่มองไม่เห็นตัวนี้ ด้วยการพิจารณาความรู้ประมาณในการรับปัจจัย ๔ ตามความ จำเป็นของชีวิต ความรู้ประมาณ รากฐานความมั่นคงของพระพุทธศาสนา ๑๕๗ การฝึกความรู้ประมาณเพื่อพานักโทษแหกคุก ออกจากวัฏสงสาร

(๓) ความอยาก คือ ถึงได้มาหรือไม่ได้มา ก็ไม่ได้กระทบ กระเทือน หรือเกิดประโยชน์ต่อชีวิตนัก แต่ที่อยากได้ ก็เพราะ ตกอยู่ในอำนาจของความอยากอันเป็นกิเลสที่คอยบีบคั้นอยู่ นอกจากแยกแยะได้แล้ว ยังมีสติคอยควบค

…) เพียงเพื่อให้ความลำบากสงบ การฝึกความรู้ประมาณเพื่อพานักโทษแหกคุก ความรู้ประมาณ ออกจากวัฏสงสาร 930 รากฐานความมั่นคงของพระพุทธศาสนา

๒) บทฝึกพิจารณาการใช้ปัจจัย ๔ ให้ตรงตาม วัตถุประสงค์ของการดำรงชีวิต บทฝึกที่สองของการสู้กับกิเลส เริ่มต้นในขณะที่ใช้ ปัจจัย ๔ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงสอนให้รู้จักพิจารณาการใช้ปัจจัย ๔ ให้ตรงตามวัตถุประส

…สตัณหา เช่น บริโภคเพื่อความโก้หรู เพื่อ ความหล่อความสวย เพื่อความอวดมั่งอวดมี เป็นต้น ความรู้ประมาณ รากฐานความมั่นคงของพระพุทธศาสนา ๑๕๙ การฝึกความรู้ประมาณเพื่อพานักโทษแหกคุก ออกจากวัฏสงสาร

(๕) เพียงเพื่ออนุเคราะห์การประพฤติพรหมจรรย์ ด้วย คิดว่า เราจักบรรเทาเวทนาเก่า คือความหิวเสียได้ และจักป้องกันไม่ให้เวทนาใหม่เกิดขึ้นด้วยประการ ดังนี้ ความเป็นไปแห่งชีวิต ความไม่มีโทษ และ ความอยู่สบายจ

…งไปด้วย โดยทรงให้พิจารณาว่า การฝึกความรู้ประมาณเพื่อพานักโทษแหกคุก ความรู้ประมาณ ออกจากวัฏสงสาร ด๖๐ รากฐานความมั่นคงของพระพุทธศาสนา

การบริโภคเพื่อสนองตัณหาได้ก่อปัญหาหลายอย่างขึ้นใน สังคม จนกระทั่งเกิดการบัญญัติศัพท์เรียกสังคมที่ไม่รู้จัก ประมาณในการบริโภคนี้ว่า “สังคมบริโภคนิยม” หรือแท้จริงก็ คือ “สังคมที่บริโภคเพื่อสนองตัณหา” ซึ

…ูกขับถ่ายออกมากับ ปัสสาวะและเหงื่อไคล กลายเป็นของสกปรก เพราะความเปื่อย เน่าของร่างกาย ความรู้ประมาณ รากฐานความมั่นคงของพระพุทธศาสนา ๑๖๑ การฝึกความรู้ประมาณเพื่อพานักโทษแหกคุก ออกจากวัฏสงสาร

“ปัจจัยนั้นๆ เป็นเพียงธาตุ เป็นไปตามปัจจัยปรุงแต่ง คือ เป็นของที่ผสมรวมกันของธาตุ ๔ ในปริมาณต่างๆ กัน ปรุงแต่ง ให้เป็นปัจจัยแต่ละประเภท บุคคลผู้ใช้ปัจจัยนั้น ก็เป็นเพียงธาตุ ไม่ใช่สัตว์ ไม่ใช่สิ่งมีชี

…ยของมนุษย์นั้น ดูสวยงามก็ การฝึกความรู้ประมาณเพื่อพานักโทษแหกคุก ๑๖๒ ออกจากวัฏสงสาร 1 ความรู้ประมาณ รากฐานความมั่นคงของพระพุทธศาสนา

การฝึกพิจารณาความเปื่อยเน่าของร่างกายอยู่เป็นประจำ เช่นนี้ จะทำให้ใจมีสติอยู่ในตัวตลอดเวลา ไม่เปิดช่องให้กิเลส กําเริบเสิบสานขึ้นมาบีบคั้นใจได้ ทำให้ไม่ติดเหยื่อล่อทางตา ทางหู ทางจมูก ทางลิ้น ทางกาย แ

…ยิ่ง หากจมปรักครุ่นคิดถึงความ ผิดหวังต่อไป ก็รังแต่จะทำให้ชีวิตอับเฉาไปเรื่อยๆ ตามธรรมดา ชีวิตของคนเราก็มีทุกข์มากเกินพอแล้ว ลำพังแค่ทุกข์จากความ เปื่อยเน่าของร่างกายเพียงอย่างเดียวก็มากเกินพอแล้ว เหตุใด…

เพียงแค่หนังกำพร้า แต่เนื้อในนั้นก็เปื่อยเน่าเหมือนๆ กันหมด แม้แต่หนังกำพร้าที่แลดูว่าสวยงาม แท้จริงก็กำลังเปื่อยเน่าอยู่ ตลอดเวลา อย่าได้เสียเวลาไปตามคิดถึงรูป เสียง กลิ่น รส สัมผัส และอารมณ์ที่เต็มไ

…กเล่า อันที่จริงอายุเฉลี่ยของคนเราในยุคนี้ นั้นไม่เกินร้อยปี สังขารก็เปื่อยเน่าอยู่ตลอดเวลา ความแก่ชราก็ เพิ่มขึ้นทุกวัน เวลาในชีวิตก็ถอยหลังเหลือน้อยลงทุกนาที จึง ควรใช้เวลาในชีวิตที่น้อยลงไปเรื่อยๆ นี้…

…กเล่า อันที่จริงอายุเฉลี่ยของคนเราในยุคนี้ นั้นไม่เกินร้อยปี สังขารก็เปื่อยเน่าอยู่ตลอดเวลา ความแก่ชราก็ เพิ่มขึ้นทุกวัน เวลาในชีวิตก็ถอยหลังเหลือน้อยลงทุกนาที จึง ควรใช้เวลาในชีวิตที่น้อยลงไปเรื่อยๆ นี้…

สามารถห้ามความแก่ ความเจ็บ ความตายได้ แต่เราก็สามารถ ใช้สังขารนี้ทําความดีได้ เราจึงควรรีบใช้เรี่ยวแรงกำลังของ สังขารที่ยังมีความแข็งแรงอยู่ในขณะ…

สามารถห้ามความแก่ ความเจ็บ ความตายได้ แต่เราก็สามารถ ใช้สังขารนี้ทําความดีได้ เราจึงควรรีบใช้เรี่ยวแรงกำลังของ สังขารที่ยังมีความแข็งแรงอยู่ในขณะ…