การใช้ปัจจัย ๔ ให้ตรงตามวัตถุประสงค์ : หน้า 172/188

๒) บทฝึกพิจารณาการใช้ปัจจัย ๔ ให้ตรงตาม วัตถุประสงค์ของการดำรงชีวิต บทฝึกที่สองของการสู้กับกิเลส เริ่มต้นในขณะที่ใช้ ปัจจัย ๔ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงสอนให้รู้จักพิจารณาการใช้ปัจจัย ๔ ให้ตรงตามวัตถุประสงค์ของการดำเนินชีวิต โดยทรงกำหนด วัตถุประสงค์ของการใช้เครื่องนุ่งห่ม การรับประทานอาหาร การ ใช้ที่อยู่อาศัย และการใช้ยารักษาโรคไว้เพื่อการดำรงชีวิตดังนี้ ๒.๑) จีวร (เครื่องนุ่งห่ม) มีวัตถุประสงค์ คือ (๑) เพียงเพื่อบ่าบัดหนาว (๒) เพียงเพื่อบำาบัดร้อน (๓) เพียงเพื่อบำบัดสัมผัสแห่งเหลือบ ยุง ลม แดด และ สัตว์เลื้อยคลาน (๔) เพียงเพื่อปกปิดอวัยวะอันทำให้เกิดความละอาย ๒.๒) บิณฑบาต (อาหาร) มีวัตถุประสงค์ คือ (๑) ไม่ใช่เพื่อเล่น ไม่ใช่เพื่อมัวเมา ไม่ใช่เพื่อประดับ ไม่ใช่เพื่อตกแต่งร่างกายให้สวยงาม (ทั้งหมดนี้ล้วน เป็นเหตุให้กิเลสฟูเฟื่องเบ่งบานอย่างรวดเร็ว) (๒) เพียงเพื่อให้กายดำรงอยู่ได้ (๓) เพียงเพื่อให้กายเป็นไปได้ (๔) เพียงเพื่อให้ความลำบากสงบ การฝึกความรู้ประมาณเพื่อพานักโทษแหกคุก ความรู้ประมาณ ออกจากวัฏสงสาร 930 รากฐานความมั่นคงของพระพุทธศาสนา