DOU : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 216 / 271

12 DOU สมาธิ 2 ห ลั ก ก า ร เ จ ริ ญ ส ม า ธิ ภ า ว น า

บทที่ 2 การปรับกาย บทที่ 2 ก า ร ป รั บ ก า ย DOU 13

…างกายให้เหมาะสม 2.5 ประโยชน์จากการปรับร่างกายได้เหมาะสม 2.6 ผลเสียจากการไม่ปรับร่างกายให้เหมาะสม 14 DOU สมาธิ 2 ห ลั ก ก า ร เ จ ริ ญ ส ม า ธิ ภ า ว น า

…กศึกษาสามารถนำท่านั่งไปปรับใช้ให้เหมาะสม ในการนั่งสมาธิในชีวิตประจำวัน บ ท ที่ 2 ก า ร ป รั บ ก า ย DOU 15

การปรับร่างกายมีความสำคัญต่อการนั่งสมาธิ ร่างกายที่มีความพร้อมทำให้เข้าถึงสมาธิได้ง่าย ท่านั่งที่ใช้ในการทำสมาธิสามารถเป็นท่าขัดสมาธิ ท่าอื่นก็ได้ วัตถุประสงค์เพื่อให้นักศึกษาเข้าใจและเห็นความสำคัญของ

…ใจและจดจำเอาไว้ จึงจะทำให้ได้ผลของการปฏิบัติ คือใจจะหยุดนิ่ง เข้าถึงความสงบ ความสว่างภายในตัวได้ 16 DOU สมาธิ 2 ห ลั ก ก า ร เ จ ริ ญ ส ม า ธิ ภ า ว น า

บทนี้เน้นถึงความสำคัญของการปรับกายเพื่อการทำสมาธิ โดยนำเสนอว่ากายและใจเป็นองค์ประกอบที่สัมพันธ์กัน การปรับท่านั่งให้เหมาะสมจะช่วยให้เข้าถึงสมาธิได้อย่างมีประสิทธิภาพ การปรับกายมีข้อดีมากมาย เช่น อาการ

…้ ทางศาสนา ก็ไม่ยอมให้บวชเป็นพระภิกษุ เพราะไม่อาจบรรลุมรรคผลนิพพานได้ บ เท ที่ 2 ก า ร ป รั บ ก า ย DOU 17

ท่านั่งในการทำสมาธิมีความสำคัญต่อการมีสมาธิที่ดี โดยท่าที่นิยมคือท่านั่งขัดสมาธิ ซึ่งทำให้ร่างกายไม่เมื่อยง่ายและช่วยให้หาศูนย์กลางกายได้ง่าย นอกจากนี้ยังมีการกำหนดมือและการตั้งกายให้ตรงเพื่อช่วยในการ

…ฏิบัติธรรม ถ้าหากเราทำอย่างนี้จนกระทั่ง ติดเป็นนิสัยแล้ว เวลานั่งครั้งต่อไปจะเข้าถึงสมาธิได้ง่าย 18 DOU สมาธิ 2 ห ลั ก ก า ร เ จ ริ ญ ส ม า ธิ ภ า ว น า

การมีร่างกายที่ตั้งตรงช่วยให้การโคจรของโลหิตและการหายใจสะดวกมากขึ้น เป็นการเตรียมตัวที่จะทำให้การหาศูนย์กลางกายง่ายขึ้น สำหรับการนั่งสมาธิ ควรมีการปรับท่านั่งให้เหมาะสม โดยนั่งขัดสมาธิและผ่อนคลายกล้าม

…วแล้ว เป็นก้อนแก้ว ก้อนเพชรใสๆ ที่ผ่อนคลาย ในลำตัวของเรา ในร่างกายเรา บ เท ที่ 2 ก า ร ป รั บ ก า ย DOU 19

การผ่อนคลายร่างกายเริ่มจากศีรษะถึงปลายเท้า โดยให้นึกถึงอวัยวะแต่ละส่วนว่าใสและบริสุทธิ์ เพื่อทำให้ใจสะอาดและผ่องใส วิธีการมีการผ่อนคลายกล้ามเนื้อจากใบหน้า, คอ, ไหล่, แขน, ลำตัว, ขา และเท้า ทำไปอย่างช้

…้ชาย เด็ก ผู้ใหญ่ ผู้เฒ่า มองอย่างนั้น มองผ่านๆ พระราชภาวนาวิสุทธิ์, พระธรรมเทศนา 2 พฤษภาคม 2542 20 DOU สมาธิ 2 ห ลั ก ก า ร เ จ ริ ญ ส ม า ธิ ภ า ว น า

บทความนี้อธิบายวิธีการหลับตาที่ถูกต้องเพื่อช่วยในการทำสมาธิ โดยเน้นการไม่บีบตาและการรักษาความผ่อนคลายภายใน เพื่อหลีกเลี่ยงอาการปวดหัวและความเครียดในการปฏิบัติสมาธิ ในการหลับตาผู้ปฏิบัติควรระมัดระวังกา

…ั่งห้อยเท้าหรือ พระราชภาวนาวิสุทธิ์, พระธรรมเทศนา วันที่ 9 ตุลาคม 2545 บ ท ที่ 2 ก า ร ป รั บ ก า ย DOU 21

ในระหว่างการปฏิบัติธรรม การนั่งท่าสบายเป็นสิ่งสำคัญที่ไม่ควรมองข้าม เพื่อให้ได้ประสิทธิภาพสูงสุดในการปฏิบัติ ทุกคนควรฝึกสังเกตและทำความเข้าใจท่านั่งที่เหมาะสม ซึ่งการนั่งควรมีความมั่นคง ผ่อนคลาย เพื่อ

…ประเมินตนเองหลังเรียนบทที่ 2 และกิจกรรม 1 และ 2 ในแบบฝึกปฏิบัติบทที่ 2 แล้วจึงศึกษาบทที่ 3 ต่อไป 22 DOU สมาธิ 2 ห ลั ก ก า ร เ จ ริ ญ ส ม า ธิ ภ า ว น า

ในบทนี้อธิบายถึงวิธีการนั่งสมาธิอย่างถูกต้อง โดยเน้นการปรับร่างกายให้เหมาะสมเพื่อให้เลือดลมในร่างกายเดินได้สะดวก ไม่ควรนั่งในท่าที่สบายเกินไปจนหลับ โดยท่านั่งขัดสมาธิจะช่วยให้ใจเป็นสมาธิได้ง่ายขึ้น กา

บทที่ 3 การปรับใจ บ ท ที่ 3 ก า ร ป รั บ ใ จ DOU 23

…งการปรับใจ 3.4 วิธีการปรับใจ 3.5 การปรับใจตามแนวทางของคุณยายอาจารย์มหารัตนอุบาสิกาจันทร์ ขนนกยูง 24 DOU สมาธิ 2 ห ลั ก ก า ร เ จ ริ ญ ส ม า ธิ ภ า ว น า

…ึกษาสามารถนำการปรับใจมาใช้ในการปฏิบัติสมาธิ และในชีวิตประจำวัน บ ท ที่ 3 บ ท ที่ 3 ก า ร ป รั บ ใ จ DOU 25

การปรับใจคือการเตรียมสภาพใจให้พร้อมสำหรับการทำสมาธิ โดยสามารถทำได้ผ่านวิธีในชีวิตประจำวันและในขณะทำสมาธิ ซึ่งมีหลายแนวทาง เช่น การมองโลกในแง่ดี การนึกถึงธรรมชาติ และการพิจารณาความไม่เที่ยงของทุกสิ่ง ผ

…้องมีการปรับใจ ด้วยการทำอารมณ์ให้เกิดความสบาย เมื่อใจสบายก็จะทำให้ใจพัฒนาจนละเอียดอ่อนไปตามลำดับ 26 DOU สมาธิ 2 ห ลั ก ก า ร เ จ ริ ญ ส ม า ธิ ภ า ว น า

บทที่ 3 ของหนังสือพูดถึงความสำคัญของการปรับใจเพื่อการฝึกสมาธิ อธิบายว่าการปรับใจคือการเปลี่ยนแปลงสภาวะของใจให้เหมาะสมกับการมีสมาธิ โดยต้องทำให้ใจแช่มชื่นและเบิกบาน และลดการฟุ้งซ่านจากสิ่งต่างๆ ที่รบกว

…ล่าวแสดงความเสียใจว่า “ขอแสดงความเสียใจด้วยที่ม้าของท่านหายไป” บ ท ที่ 3 บ ท ที่ 3 ก า ร ป รั บ ใ จ DOU 27

การปรับใจเพื่อการทำสมาธิสามารถแบ่งเป็น 2 แบบ คือ การปรับใจในการดำรงชีวิตประจำวัน เพื่อให้เราสามารถรักษาสภาวะใจให้คงที่ขณะเผชิญเหตุการณ์ต่างๆ และการปรับใจในขณะทำสมาธิ ซึ่งจะช่วยเตรียมใจเข้าสู่สภาวธรรม

…กระด้างไปด้วย เรื่องที่ทำให้ใจหยาบมีมากมาย เป็นเรื่องที่เราเจอกันทุกคนเช่น เรื่องบ้าน เรื่องครอบ 28 DOU สมาธิ 2 ห ลั ก ก า ร เ จ ริ ญ ส ม า ธิ ภ า ว น า

บทความนี้เล่าถึงผู้เฒ่าเจนโลกที่สอนให้มองโลกและชีวิตอย่างเป็นกลาง แม้ในสิ่งไม่ดีอาจมีสิ่งดีซ่อนอยู่ และในสิ่งดีอาจมีสิ่งไม่ดี การมองมนุษย์เป็นเพื่อนร่วมทุกข์จะช่วยให้ใจเราสบาย การมองให้โลกว่างเปล่ายัง

…ๆ อารมณ์ที่ดีๆ เก็บไว้ อันจะเป็นปัจจัย สนับสนุนต่อการนั่งสมาธิ บ ท ที่ 3 บ ท ที่ 3 ก า ร ป รั บ ใ จ DOU 29

บทความนี้นำเสนอแนวทางการปรับใจเพื่อสร้างสติและสมาธิ โดยการเลือกเก็บสิ่งดีในชีวิต เช่น การพัฒนาปลากัดที่งดงาม ซึ่งเป็นตัวอย่างที่แสดงให้เห็นถึงพลังของจิตใจในการสร้างสรรค์สิ่งดี ดังนั้นเราจึงควรฝึกเลือก

…แล้วก็เอาใจหยุดนิ่งไปที่ศูนย์กลางกายฐานที่ 7” 1 พระราชภาวนาวิสุทธิ์ พระธรรมเทศนา 22 พฤษภาคม 2529 30 DOU สมาธิ 2 ห ลั ก ก า ร เ จ ริ ญ ส ม า ธิ ภ า ว น า

วิธีการปรับใจในขณะทำสมาธิมีความสำคัญในการเข้าถึงสภาวะสมาธิที่ลึกซึ้ง มี 2 ระดับคือความสบายเบื้องต้น และความสบายที่แท้จริง เพื่อสร้างความพร้อมใจและอารมณ์ที่นิ่ง สำหรับการเข้าถึงธรรมนั้น ความสบายเบื้องต

…เทศนา 7 มิถุนายน 2530. * พระราชภาวนาวิสุทธิ์ พระธรรมเทศนา 9 พฤษภาคม 2540. บ ท ที่ 3 ก า ร ป รั บ ใจ DOU 31

การทำเฉยเป็นวิธีที่ดีที่สุดแต่คนส่วนมากไม่คุ้นเคย ดังนั้นจึงควรใช้วิธีนึกถึงธรรมชาติหรือสิ่งดีๆ เพื่อให้จิตใจสงบ นอกจากนี้การแผ่เมตตายังช่วยให้ใจขยาย เบิกบาน เหมาะสำหรับคนที่หงุดหงิดหรือเครียด การแผ่เ