ฉัน : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 65 / 167

…า ฯ อตฺตนา อธีน ปติ อธิปติ ฯ อธิสทฺโท อธีนวาจโก ๆ เต ธมฺมา ปติภูตา กีทิสา อาห ฉนฺทวโตตยาท ฯ หิ สจจ์ ฉัน...อาทิก ปุพพา...ปวตฺตนฺติ ฯ เต สมฺปยุตฺตธมฺมา เตส ฉนฺทาทีน์ วเสน สมพนเธน ปวตฺตนฺติ ฯ เตน ตสฺมา เต ฉ…

บทนี้นำเสนอแนวความคิดเกี่ยวกับอภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา และอธิบายถึงกฎเกณฑ์ทางธรรมชาติ โดยเฉพาะในส่วนที่เกี่ยวข้องกับการจำแนกประเภทต่างๆ ของอุปนิสสัยและอภิสังขาร ผลของความคิดและความเชื่อมโยงในธรรมก็ได้รับก

…จิกา นาม อตฺถโยชนา (ตติโย ภาโค) - หน้าที่ 213 สตฺตมปริจเฉทตฺถ โยชนา หน้า 213 ปุพพ...ยนฺติ วิเสสน์ ฯ ฉัน...โตติ น สิชฌตีติ สมุปทาน ๆ ที่ นามาติ น สิชฺฌตีติ กตฺตา ฯ ปุพ...ยนฺติ สภิตวาติ กมฺม ฯ ลภิตวาติ อุป…

เนื้อหาในหน้าที่ 213 ของอภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ปญฺจิกา ประกอบด้วยการศึกษาเกี่ยวกับหลักธรรมและการอธิบายความหมายต่าง ๆ ของคำว่า ‘อภิธมฺม’ และการแยกแยะการใช้งานในบริบทต่าง ๆ เพื่อนำไปสู่การเข้าใจที่ลึกซึ้ง

…ที่ 225 สตฺตมปริจเฉทตฺถ โยชนา หน้า 225 น ปวตฺตนฺติ ฯ นาติ ปฏิเสธ ฯ หิ ทฬห์ ฯ เตติ ปวดตนที่ติ กฤตา ฯ ฉันทาที่นิติ ปรกฺขิตวาติ กมฺม ฯ ปรกฺขิตวาติ ปวด...นตีติ ปุพพกาลกิริยา ฯ ปรกฺขิตวาติ ปุรโต กตฺวา ฯ ยถาสม…

เนื้อหานี้เป็นการอภิปรายเกี่ยวกับอภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ปญฺจิกา โดยมีการชี้แจงถึงแนวคิดที่สำคัญในด้านการวิเคราะห์ปรัชญาและความเข้าใจในวิธีการเรียนรู้ทางจิตใจ โดยมีการกล่าวถึงแนวทางในการศึกษาความหมายที่จ

…ต อาห เตเนวตยาท ฯ หิ สจจ์ เตเนว ตสฺมา หิ ทฬห์ ฯ เหตุปจฺจยสุส นิทเทโส เหตุ...เทโส ฯ ฉนฺโท เอว อธิปติ ฉัน...ปติ ฯ เอโก จ เอโก จ เอเกโก ๆ เอเกโก อธิปติ เอ...ปติ ฯ วสน์ สมพชฺฌน์ วโส ฯ เอ...ปติโน วโส เอ....วโ…

บทนี้กล่าวถึงหลักการในอภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ซึ่งมีการศึกษาจากเนื้อหาที่หน้า 226 โดยอธิบายประเด็นต่าง ๆ เช่น อธิปติ ความหมายของการตัดสินใจและสิ่งต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นในชีวิตตามกฎธรรมชาติ นอกจากนี้ยังมีการอ

…ตฺตพฺเพ คาถาพนฺธวเสน อาทิโลโป ฯ โพธานุรูปนฺติ สาเธนตีติ กิริยาวิเสสน์ ฯ จตฺตาโรติ สาเธนตีติ กตฺตา ฯ ฉันทนเต จตุโรติ ทวย์ อริยบุคคเลติ วิเสสน์ ฯ มอนติ ฉันทนเตติ กมฺม ฯ ขีณโทเส จตฺตาโรติ ทวย์ อริยบุคคเลติ …

ในเนื้อหานี้ได้กล่าวถึงอภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ที่อธิบายการเข้าใจธรรมและการแยกแยะสัจจาที่สำคัญต่อการบรรลุนิพพาน นำเสนอความสำคัญของการพิจารณาสัจจาและกิเลส โดยเฉพาะการมองเห็นความจริงในการดำเนินชีวิตและการข

…์ มุนินฺทวจน์ ภควโต ปิฎกสงขาตวจน์ ฯ มุนินฺทวจน์ อาทิ เยส์ จนทาทิสกฏสถาน” ตานิ มุนินฺทวจนาทีนี้ ฯ ๑. ฉันทาทิสกกฏสถานนฺติ มญฺเญ ฯ อภ.๒๗๘

เนื้อหานี้สำรวจถึงการใช้สีลภายในพระพุทธศาสนา โดยมุ่งเน้นไปที่ความสำคัญของธรรมชาติของสีลในการฝึกฝนจิตใจและเข้าถึงสภาวะที่ดีขึ้น สีลถือเป็นพื้นฐานที่สำคัญสำหรับการพัฒนาจิตและนำไปสู่การลดกิเลส นอกจากนี้ย

…สน อธิปติวเสน จ ปวตฺตนฺติ น เอวํ วิปากานิ ทานาทิวเสน อปปวตฺตนโต วิญญาติสมุฎฐาปนา ภาวโต อวิปากสภาวโต ฉันทานิ ปรกฺขิตวา อวุตติโต จ ตสฺมา ตัวเสน ปริหาเปตวา ยการห์ คณนเภโท โยเชตพฺโพ ฯ อิมานิปิ อิฏฐอิฏฐมชฺฌตฺ…

บทนำของอภิธัมมตถ์ที่อยู่ในพุทธศาสนา มีการอธิบายถึงการปฏิบัติธรรมตามหลักอภิธรรม รวมถึงการทำความเข้าใจปุญญากิริยาที่เกี่ยวข้องกับกรรมและผลของการปฏิบัติอย่างละเอียด เพื่อการเจริญเติบโตทางจิตใจและการเป็นผ

…ิต น เทนตีติ นีวรณา” ฯ ปญฺญาจักขุโนวา อาวรณตฺเถน นีวรณา ฯ ปญฺจสุ กามคุณสุ อธิมาตราคสังขาโต” กาโมเยว ฉันทนาเถน ฉนฺโท จาติ กามฉินฺโท ฯ โสเยว นีวรณนฺติ กามฉันทนิวรณ์ ฯ พยาปชฺชติ วินสฺสติ เอเตน จิตฺตนฺติ พยา…

บทความนี้สำรวจคำอธิบายเกี่ยวกับอภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา รวมถึงการอธิบายลักษณะของอุปาทานและความสัมพันธ์ระหว่างจิตและอารมณ์ต่าง ๆ การเข้าใจในคำอธิบายเหล่านี้จะช่วยให้ผู้ปฏิบัติเข้าถึงการปฏิบัติได้ดียิ่งขึ้

… เกจิ ปน ทิฏฐิยา สุทธิ์ จตุสฎฐิติ วณเนติฯ ภาวนาย ปฏิสงฺขารกมุมภูตา อาทิกมุมภูตา วา ปุพพภาค จริยา ๑. ฉันทานุรกฺขณตถ์ ก็อิติ ปท์ นฏฐ์ สิยา ฯ ๒, เกจิ โปตุเกสุ จริตาติ ทิสฺสติ ฯ

เอกสารนี้อธิบายเกี่ยวกับอภิธมฺมตฺถสงฺคหซึ่งรวมถึงการจำแนกประเภทของจริตต่าง ๆ และความสัมพันธ์ระหว่างจริตจิตใจในบริบทของอภิธรรม ทั้งนี้ยังมีการอธิบายถึงความสำคัญของจริตที่สัมพันธ์กับราคาทิฏฐิและการทำควา

…งค์ฌาน และกล่าวว่า มี ๔๐ ๆ เหมือนอย่างว่า รูปาวจรจิต บัณฑิตถือเอาในความต่างแห่งฌาน มี ปฐมฌานเป็นต้น ฉันใด อนุตตรจิต (โลกุตตรจิต) ท่านก็ถือเอาในความต่าง แห่งฌาน มีปฐมฌานเป็นต้น ฉันนั้น ๆ แม้อรูปฌาน ท่านก็…

บทความนี้กล่าวถึงการแบ่งประเภทของจิตตามอภิธัมมัตถสังคหบาลี โดยอธิบายถึงจิต 5 ประเภทที่เป็นส่วนประกอบของฌานต่างๆ ทั้งปฐมฌานและอนุตตรจิต รวมถึงการใช้งานจริงในด้านจิตวิญญาณ การศึกษาเหล่านี้สำคัญในทางธรรม

…ลี และอภิธัมมัตถวิภาวินีฎีกา - หน้าที่ 9 (โลกุตตรจิต) บัณฑิตถือเอาในความต่าง แห่งฌานมีปฐมฌานเป็นต้น ฉันใด แม้ อรูปฌาน ท่านก็ถือเอาในฌานที่ ๕ ฉันนั้น) ฯ เพราะฉะนั้น แต่ละฌาน ๆ มีปฐมฌานเป็นต้น บัณฑิตจึงได้…

บทเรียนประจำหน้านี้กล่าวถึงความแตกต่างทางจิตและฌาน โดยแบ่งแยกประเภทของจิต ได้แก่ รูปฌาน อรูปฌาน และกุศลจิต พร้อมสถิติจำนวนจิตต่างๆ โดยจบที่ประเด็นหลักคือการรวมองค์ประกอบต่างๆ ของฌาน การนับประเภทจิตที่

… บุรุษที่มีกำลังอ่อนแอบางคนถูกคนมีกำลังเบียดเบียน ไม่อาจเพื่อจะโต้ตอบเขาได้ จำต้องวางเฉยในบุรุษนั้น ฉันใด ความ เกิดขึ้นแห่งโทมนัส ไม่มีแม้ในอนิฏฐารมณ์ เพราะอกุศลวิบากเป็น สภาพมีกำลังน้อย ฉันนั้นนั่นแล เพ…

ในบทความนี้เราจะสำรวจความแตกต่างของเวทนาในพวกสันตีรณะฝ่ายอกุศลวิบาก และการเกิดโทมนัสในอนิฏฐารมณ์ ที่มีการจำกัดไว้ว่าโทมนัสไม่สามารถเกิดขึ้นได้ในสภาวะอกุศลวิบากโดยปราศจากปฏิฆะ ส่วนคนที่มีกำลังอ่อนแอก็ต

… ชาวบ้านนอกบางคน อาศัยชนผู้เป็นราชพัลลภ หรือมิตรผู้เกี่ยวข้อง กับพระราชา ย่อมเข้าไปพระราชมณเฑียร ได้ฉันใด จิตอาศัยวิตก ย่อมขึ้นสู่อารมณ์ได้ฉันนั้นๆ ถามว่า ถ้าอย่างนั้น จิตที่ไม่ ไม่มีวิตกจะขึ้นสู่อารมณ์ไ…

เนื้อหานี้พูดถึงการเข้าใจจิตและอารมณ์ โดยการเปรียบเทียบการเข้าถึงพระราชวังของชาวบ้านกับจิตที่สามารถขึ้นสู่อารมณ์ได้ถึงแม้ไม่มีวิตก นอกจากนี้ยังอธิบายถึงความสำคัญของวิตกและวิจารในกระบวนการจิตภาวนา ซึ่ง

…าระอย่างว่ามานี้ ในอธิการว่าด้วย การนิยมองค์ฌานนี้ พระอรรถกถาจารย์ยกขึ้นจากอรรถกถาเป็นต้น ฯ แต่วินิจฉันที่พิสดาร ซึ่งเป็นไปด้วยอำนาจการแสดงเถรวาทเป็นต้น บัณฑิตพึงทราบโดยนัยที่ท่านกล่าวไว้ในอรรถกถาเป็นต้น…

เนื้อหาที่อธิบายเกี่ยวกับการนิยมองค์ฌานและวิปัสสนาในพระพุทธศาสนา โดยวิปัสสนาถือเป็นวุฏฐานคามินี ในขณะที่ฌานมีหน้าที่เป็นบาท แต่พระผู้สุกขวิปัสสกไม่จำเป็นต้องใช้ฌานในการบรรลุมรรค นอกจากนี้ การพิจารณาว่

ประโยค - อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวินีฎีกา - หน้าที่ 68 ฉันใด แม้อนุตตรจิต (โลกุตตรจิต) ท่านก็ถือเอาโดยชื่อว่า "ปฐม- ฌานโสดาปัตติมรรคจิต" ฉันนั้น ๆ ถึงแม้อรูปฌ…

ข้อความนี้กล่าวถึงการตีความฌานทั้งรูปและอรูปในเชิงอภิธัมม โดยเน้นถึงความหมายของอนุตตรจิตและการแบ่งแยกในความต่างของฌานต่างๆ โดยเฉพาะฌานที่ ๕ ซึ่งมีการกล่าวถึงว่าบัณฑิตได้แบ่งและถือเอาอย่างไรในทางปฏิบัต

…จิตตสาธารณะ (มีทั่วไปแก่จิตทั้งปวง) เจตสิก 5 เหล่านี้ คือ วิตก ๑ วิจาร ๑ อธิโมกข์ ๑ วิริยะ ๑ ปีติ ๑ ฉันทะ ๑ ชื่อว่าปกิณณกะ ฯ เจตสิก ๑๓ เหล่านี้ บัณฑิตพึงทราบว่า อัญญาสมานา (มีเสมอแก่จิตเหล่าอื่น) ด้วยประ…

เนื้อหาเกี่ยวกับอภิธัมมัตถสังคหบาลี และการศึกษาเจตสิกที่มีการอธิบายถึงธรรม ๕๒ ประการที่ประกอบกับจิตและการเกิดดับในที่เดียวกัน โดยการจำแนกความหมายของเจตสิกประเภทต่างๆ เช่น ผัสสะ, เวทนา, และเจตนา รวมถึง

… และจิตที่สหรคตด้ว ตด้วยวจิกิจฉา ก็วิริยะเกิดในจิตทั้งหลาย เว้นปัญจทวาราวัชชนะ ทวิปัญจวิญญาณ สัมปฏิจฉันนจิต และสันติรณจิตฯ ปีติเกิดในจิตทั้งหลาย เว้นจิตที่ สหรคตด้วยโทมนัส อุเบกขากายวิญญาณ และจตุตถฌานจิต…

…มีการแบ่งประเภทจิตตามที่เห็นในตำรา ศึกษาเรื่องการเกิดของอารมณ์ภายในจิตที่สัมพันธ์กับวิจาร, ปีติ, และฉันทะ รวมถึงการแยกแยะระหว่างอารมณ์กุศลและอารมณ์อกุศล โดยมีการสรุปคุณสมบัติเด่นของจิตภายในกลุ่มต่างๆ ของ…

…หบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 79 ก็ในบรรดาอเหตุกจิต ธรรม ๑๒ ที่เป็นอัญญสมานาเจตสิก เว้น ฉันทะ ถึงการสงเคราะห์เข้าในสนจิตก่อน ฯ อนึ่ง (ธรรม ๑๑ เหล่า นั้น) เว้นฉันทะและปีติ ถึงความสงเคราะห์เข้า…

บทความนี้กล่าวถึงการวิเคราะห์และศึกษาเกี่ยวกับอเหตุกจิต ๑๘ และเจตสิกที่เกี่ยวข้อง โดยใช้ธรรม ๑๒, ๑๑, ๑๐ และ ๒ เป็นฐานในการเข้าใจธรรมอย่างลึกซึ้งและช่วยให้ผู้ศึกษาสามารถทราบถึงความแตกต่างในการทำงานของเ

…ก็เพราะทำอธิบายอย่างนี้ วิริยะนี้ มีความแตกต่างจากวิตกเป็นต้น จึงปรากฏเห็นได้ง่าย ๆ ความพอใจ ชื่อว่าฉันทะ คือความต้องการด้วยอารมณ์ ฉันทะ นั้นมีความต้องการจะทำเป็นลักษณะ ฯ จริงอย่างนั้น ฉันทะนี้ท่านกล่าว …

เนื้อหานี้อธิบายถึงการเรียนรู้และความเข้าใจในธรรมของพระผู้มีพระภาค รวมถึงการพยายามบรรลุธรรมด้วยความเพียรและการศึกษา ธรรมทุกประเภทที่ได้รับการแจกจ่ายสอดคล้องกับความจริง เสนอแนะเกี่ยวกับคุณสมบัติของเจตส

…่าวว่า แม้มิทธะก็เป็นรูป คำนั้นไม่ถูก เพราะพระผู้มีพระภาคตรัส มิทธะไว้ในหมวดอกุศลธรรมที่ควรละดุจ กามฉันทนิวรณ์เป็นต้น ๆ ที่จริง มิทธะนี้ พระผู้มีพระภาคตรัสไว้ในหมวดนิวรณ์ ซึ่ง เป็นปหาตัพพธรรม ส่วนรูปพระอ…

…ถูกจัดอยู่ในกลุ่มนิวรณ์ ไม่ถือว่าเป็นธรรมอันทัสสนะที่ควรละ พระพุทธเจ้าทรงสอนให้ภิกษุทั้งหลายละรูปและฉันทราคะที่มีรูปร่วมอยู่ด้วย โดยรณรงค์ให้ผู้คนเข้าใจอย่างถูกต้องเกี่ยวกับมิทธะในบริบทของธรรมะ การละฉันท…