การแผ่กรุณา 3 อย่าง : หน้า 75/149

5. สพฺเพ ปุรตฺถิมาย อนุทิสาย สตฺตา ทุกฺขา มุจฺจนฺตุ ขอสัตว์ทั้งหลายในทิศตะวันออกเฉียงใต้จงพ้นจากทุกข์เถิด 6. สพฺเพ ปจฺฉิมาย อนุทิสาย สตฺตา ทุกฺขา มุจจนตุ ขอสัตว์ทั้งหลายในทิศตะวันตกเฉียงเหนือจงพ้นจากทุกข์เถิด 7. สพฺเพ อุตฺตราย อนุทิสาย สตฺตา ทุกฺขา มุจจนตุ ขอสัตว์ทั้งหลายในทิศตะวันออกเฉียงเหนือจงพ้นจากทุกข์เถิด 8. สพฺเพ ทุกขิณาย อนุทิสาย สตฺตา ทุกฺขา มุจจนตุ ขอสัตว์ทั้งหลายในทิศตะวันตกเฉียงใต้จงพ้นจากทุกข์เถิด 9. สพฺเพ เหฏฐิมาย ที่สาย สตฺตา ทุกฺขา มุจจนตุ ขอสัตว์ทั้งหลายในทิศเบื้องล่างจงพ้นจากทุกข์เถิด 10. สพฺเพ อุปริมาย ที่สาย สตฺตา ทุกฺขา มุจจนตุ ขอสัตว์ทั้งหลายในทิศเบื้องบนจงพ้นจากทุกข์เถิด ส่วนการแผ่กรุณาไปในทิศทั้ง 10 ในบุคคลอีก 11 จำพวกตั้งแต่จำพวกที่ 2 คือ สพฺเพ ปาณา สัตว์ที่มีชีวิตทั้งหลาย ถึงจำพวกที่ 12 สพฺเพ วินิปาติกา อบายสัตว์ทั้งหลายนั้น ให้ผู้ปฏิบัตินำมาประกอบในทำนองเดียวกับบุคคลที่ 1 ต่างแต่ต้องยกเอาบุคคลนั้นๆ มา ประกอบแทนตรงคำว่า สตฺตา ซึ่งตรงกับคำว่า สัตว์ ในภาษาไทย ซึ่งผู้ปฏิบัติสามารถประกอบ ได้เองโดยไม่ยาก จึงไม่ได้ยกมาอย่างเต็มรูปแบบในที่นี้ 2.5.4 ข้อที่ควรรู้ในกรุณาภาวนา 1. ลักษณะ : 2. กิจ : มีความเป็นไปแห่งกายวาจาใจ ในอันที่จะบำบัดทุกข์ของ ผู้อื่นให้ปราศจากไป เป็นลักษณะ มีการอดกลั้นนิ่งดูดายอยู่ไม่ได้ต่อทุกข์ของผู้อื่น และ อยากช่วยเหลือเป็นกิจ 3. ปัจจุปัฏฐาน : มีการไม่เบียดเบียนผู้อื่นเป็นอาการปรากฏแก่ผู้ที่ทำ การพิจารณากรุณา 4. ปทัฏฐาน : การพิจารณาเห็นบุคคลที่ตกอยู่ในความทุกข์ไร้ที่พึ่งเป็น เหตุใกล้ 66 DOU ส ม า ชิ 7 : ส ม ถ ก ม มั ฏ ฐ า น 4 0 วิ ธี