หน้าหนังสือทั้งหมด

การปฏิบัติทางพระพุทธศาสนาในชีวิตประจำวัน
92
การปฏิบัติทางพระพุทธศาสนาในชีวิตประจำวัน
…าประมาณ 2 เมตร ไม่สอดส่ายสายตา ขณะเดินก็ทำสมาธิ ประกอบด้วยสติสัมปชัญญะ เมื่อกลับจากบิณฑบาต ถึงคราวขบฉัน ให้จัดวางภาชนะให้เรียบร้อยเหมาะแก่การหยิบใช้ ขณะฉัน นั่งหลังตรง มีกิริยาสงบสำรวม สายตาไม่สอดส่ายไปท…
การฝึกปฏิบัติในพระพุทธศาสนาเกี่ยวข้องกับกิจวัตรประจำวัน โดยในแต่ละกิจกรรมต้องมีสติระลึกถึงหลักธรรม เช่น การบิณฑบาตที่ภิกษุต้องสำรวจกิริยามารยาทและกฎระเบียบที่ภิกษุพึงปฏิบัติ รวมถึงการรับประทานอาหารอย่
การประเมินคุณธรรมในทางจิตภาวนา
106
การประเมินคุณธรรมในทางจิตภาวนา
…ยไม้บรรทัด หรือตลับเมตร ถ้าจะวัดน้ำหนัก ต้องอาศัยเครื่องชั่ง ถ้าจะวัดเวลา ก็ต้องอาศัยนาฬิกา เป็นต้น ฉันใดก็ฉันนั้น หากต้องการวัดคุณธรรมหรือประเมินคุณธรรม ที่เกิดขึ้นจากการฝึกฝนอบรมตนเอง ตามพระธรรมวินัย ก…
บทความนี้นำเสนอการประเมินคุณธรรมในทางจิตภาวนา โดยเน้นการใช้ธรรม 6 ประการ ได้แก่ ศรัทธา ศีล สุตะ จาคะ ปัญญา และปฏิภาณ ซึ่งจำเป็นในการวัดคุณธรรม และการบรรลุอรหัตผลของพระลกุณฏกภัททิยะที่มีการสังเกตและประ
ความสำคัญและวัตถุประสงค์ของปัจจัย 4
131
ความสำคัญและวัตถุประสงค์ของปัจจัย 4
… เพื่อให้ความลำบากทางกายที่เกิดจากความหิวหายไป 4. เพื่อให้สามารถประพฤติพรหมจรรย์ได้ดียิ่งขึ้นด้วยการฉันแต่พอดีแก่ความต้องการของร่างกาย คือ ฉันพอแค่อิ่มท้อง ไม่ฉันมากไปจนอึดอัด 5. เพื่อให้มีชีวิตอยู่ได้ แ…
การใช้ปัจจัย 4 ในพระพุทธศาสนาเน้นความพอเพียงและการใช้เท่าที่จำเป็นเพื่อความสุขในชีวิต ซึ่งปัจจัย 4 ได้แก่ อาหาร, ที่อยู่, เสื้อผ้า และยารักษาโรค การใช้ในปริมาณที่ถูกต้องช่วยบรรเทาความทุกข์ให้หายไป การ
การสอนธรรมะผ่านอุปกรณ์ธรรมชาติ
217
การสอนธรรมะผ่านอุปกรณ์ธรรมชาติ
…อกเพียงนั้น ดูก่อนมาลุงกยบุตร บุรุษนั้นจึงรู้ข้อนั้นไม่ได้เลย โดยที่แท้บุรุษนั้นจึงทำ กาละ (ตาย) ไป ฉันใด ดูก่อนมาลุงกยบุตร บุคคลใดพึงกล่าวอย่างนี้ว่า พระผู้มีพระภาคเจ้าจักไม่ ทรงพยากรณ์ทิฏฐิ 10 นั้น ฯลฯ…
บทความนี้มีการอธิบายเกี่ยวกับการใช้สิ่งรอบตัวเป็นสื่อในการสอนธรรมะ โดยพระสัมมาสัมพุทธเจ้านำอุปกรณ์จากธรรมชาติเพื่อสอนเรื่องความเห็นที่ไม่เป็นประโยชน์แก่การหลุดพ้นจากทุกข์ มีการอธิบายความเห็น 10 ประการ
คณกโมคคัลลานสูตร: การศึกษาและการปฏิบัติ
244
คณกโมคคัลลานสูตร: การศึกษาและการปฏิบัติ
…ไนยตัวงาม แล้ว เริ่มต้นทีเดียว ให้ทำสิ่งควรให้ทำในบังเหียน ต่อไปจึงให้ทำสิ่งที่ควรให้ทำยิ่งๆ ขึ้นไป ฉันใด ดูก่อนพราหมณ์ ฉันนั้นเหมือนกันแล ตถาคตได้บุรุษที่ควรฝึกแล้วเริ่มต้นย่อมแนะนำอย่างนี้ว่า คุณกโมคคั…
ในบทสนทนานี้ พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสถึงความสำคัญของการศึกษาและการปฏิบัติตามลำดับซึ่งสามารถนำมาประยุกต์ใช้ในธรรมวินัย โดยใช้ตัวอย่างจากแต่ละวิชาชีพ เช่น การคำนวณ การใช้อาวุธ และการศึกษา โดยในท้ายที่สุดจ
การเดินทางสู่กรุงราชคฤห์และนิพพาน
247
การเดินทางสู่กรุงราชคฤห์และนิพพาน
…. ข้าแต่ท่านพระโคดม ในเรื่องนี้ข้าพระองค์จะทำอย่างไรได้ ข้าพระองค์เป็นแต่ผู้บอกทาง พ. ดูก่อนพราหมณ์ ฉันนั้นเหมือนกันแล ในเมื่อนิพพานก็มีอยู่ ทางไปนิพพานก็มีอยู่ เราผู้ชักชวนก็ มีอยู่ แต่ก็สาวกของเราอันเร…
ในการสนทนา พระโคดมได้อธิบายถึงความยากลำบากในการบรรลุนิพพาน แม้มีทางไปและบุคคลที่ชี้แนะก็ตาม โดยอธิบายว่าผู้ที่ปรารถนาจะไปกรุงราชคฤห์บางคนอาจหลงทาง ในขณะที่บางคนกลับไปถึงได้อย่างปลอดภัย นี่คือการเปรียบ
การปฏิบัติของกุลบุตรผู้มีศรัทธา
248
การปฏิบัติของกุลบุตรผู้มีศรัทธา
…รดาไม้ที่ มีแก่นหอมเขายกย่องแก่นจันทน์แดงว่าเป็นเลิศ บรรดาไม้ที่มีดอกหอมเขายกย่องดอกมะลิว่าเป็นเลิศ ฉันใด โอวาทของท่านพระโคดมก็ฉันนั้นเหมือนกันแล บัณฑิตกล่าวได้ว่าเป็นเลิศในบรรดาธรรมของครูอย่างแพะ ที่นับ…
เนื้อหานี้กล่าวถึงความแตกต่างระหว่างผู้ที่มีศรัทธาและผู้ที่ไม่มีในแง่ของการปฏิบัติในธรรมะ โดยเน้นถึงคุณสมบัติของกุลบุตรที่มีศรัทธา เช่น การไม่โอ้อวด การรู้จักประมาณในโภชนะ และการมีความเพียรในการเจริญภ
ความนำแห่งสามัญญผลสูตร
15
ความนำแห่งสามัญญผลสูตร
…พื่อรอเวลาออกผลในภพ ชาติต่อๆ ไป สมดังพุทธภาษิตที่ว่า “แม้หม้อน้ำ ย่อมเต็มได้ด้วยหยาดน้ำที่ตกทีละหยด ฉันใด ผู้มีปัญญาสั่งสมบุญทีละน้อย ย่อมเต็มได้ด้วยบุญ ฉันนั้น” เมื่อบุญเต็มเปี่ยมแล้ว ย่อมเป็นเหตุให้ได้…
บทที่ 1 กล่าวถึงความหมายของสามัญญผลในบริบทของพระพุทธศาสนา โดยเน้นถึงอานิสงส์ของการเป็นนักบวชที่บริบูรณ์บริสุทธิ์ ซึ่งจะได้รับผลดีและความเคารพจากผู้อื่น การเป็นนักบวชยังนำไปสู่การมีสติสัมปชัญญะ และเป็น
การรักษาศีลและอาชีพบริสุทธิ์ในพระภิกษุ
88
การรักษาศีลและอาชีพบริสุทธิ์ในพระภิกษุ
ให้เป็นผู้มีความเคารพรักในศีล ดังที่ทรงให้โอวาทไว้ว่า นางนกต้อยติวิด รักษาฟองนิดฉันใด แลทราย ย่อมรักษาขนหาง มารดา ย่อมรักษาบุตรยอดรัก คนเอกจักษุ ย่อมรักษานัยน์ตาข้างเดียวไว้ ฉันใด เธอ…
บทความนี้พูดถึงความสำคัญของการรักษาศีลในชีวิตของพระภิกษุ โดยยกตัวอย่างเปรียบเทียบกับการดูแลรักษาของสิ่งมีค่า เช่น มารดาที่ดูแลบุตร การรักษาอาชีพบริสุทธิ์ที่ไม่ใช้กลวิธีที่ไม่ถูกต้อง และวิธีการดำรงชีวิ
หลักการเว้นจากการพรากพืชคามและภูตคาม
95
หลักการเว้นจากการพรากพืชคามและภูตคาม
…จากการเก็บผักผลไม้มาบริโภค หรือตัดต้นไม้ ใหญ่มาสร้างกุฏิวิหาร เป็นต้น 9. มีภัตเดียว หมายถึงภัตที่พึงฉันในเวลาเช้า คือ ฉันเฉพาะในเวลาเช้าจนถึงเที่ยงวัน เว้นจาก การฉันในยามราตรี 10. เว้นขาดจากการฟ้อนรำ ขับ…
เนื้อหาเกี่ยวกับหลักการเว้นจากการพรากพืชคามและภูตคาม รวมถึงข้อห้ามในการบริโภคและการใช้ชีวิตของสมณะ เช่น การเว้นจากการเก็บผักผลไม้ การรับเงินทองและการค้าขาย นอกจากนี้ยังมีการอธิบายประเภทของพืชคามและภูต
การสำรวมมนินทรีย์และความสุขที่แท้จริง
102
การสำรวมมนินทรีย์และความสุขที่แท้จริง
…าะกิเลสภายในกล้ำกราย จิตใจไม่ได้ ดังที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสว่า “ฝนย่อมไม่รั่วรดเรือนที่มุงดีแล้ว ฉันใด ราคะย่อมไม่รั่วเข้าจิตที่อบรมดีแล้ว ฉันนั้น” ขุ. ธ. 25/11/16 บ ท ท 6 คุณ ธ ร ร ม ที่ ทำ ใ ห้ เ ป็…
เนื้อหาเกี่ยวกับการสำรวมมนินทรีย์ที่ทำให้ใจปลอดจากทุกข์และกิเลส โดยการมีสติคุ้มครองใจในการรับรู้ต่างๆ ทั้งนี้ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ชี้แนะแนวทางการรักษามนินทรีย์เพื่อหลีกเลี่ยงจากอภิชฌาและโทมนัสที่เป็
การน้อมจิตและอิทธิวิธี
133
การน้อมจิตและอิทธิวิธี
…งนี้บ้าง เสียงตะโพนดังนี้บ้าง เสียงสังข์ดังนี้บ้าง เสียง บัณเฑาะว์ดังนี้บ้าง เสียงเปิงมางดังนี้บ้าง ฉันใด ภิกษุก็ฉันนั้นแล เมื่อจิตเป็นสมาธิ บริสุทธิ์ ผ่องแผ้ว ไม่มีกิเลส นุ่มนวล ควรแก่การงาน ตั้งมั่น ไม…
บทความนี้กล่าวถึงการน้อมจิตและอิทธิวิธีที่เกิดจากการเจริญภาวนา โดยเมื่อจิตมีสมาธิและบริสุทธิ์ย่อมทำให้สามารถรับรู้เสียงทิพย์และเสียงมนุษย์ได้ชัดเจน การบรรลุอิทธิวิธีช่วยให้เพิ่มพูนคุณภาพทางจิตและการปฏ
ลักษณะและคุณสมบัติของพระภิกษุในพระพุทธศาสนา
149
ลักษณะและคุณสมบัติของพระภิกษุในพระพุทธศาสนา
…อย่าง ฯลฯ ข้อนี้สังเกตได้จากพฤติกรรมของพระภิกษุเอง 2) ย่อหย่อนในพระปาฏิโมกข์ มีการพูดปด เสพยาเสพติด ฉันอาหารมื้อเย็น ฟังดนตรี ฯลฯ เป็นต้น 3) ชอบไปสู่อโคจร โดยไม่ใช่กิจนิมนต์ คือ ไปยังสถานที่ที่พระภิกษุไม…
เนื้อหาเกี่ยวกับการพิจารณาคุณลักษณะของพระภิกษุในพระพุทธศาสนา แบ่งออกเป็น 3 ระดับ ตามหลักไตรสิกขา ได้แก่ ศีลสิกขา (การฝึกกายและวาจา), จิตตสิกขา (การฝึกใจ), และปัญญาสิกขา (ความรู้แจ้งจากการฝึกใจ) นอกจาก
การทำบาปและบุญในศาสนา
183
การทำบาปและบุญในศาสนา
…ญที่มีการทำเช่นนั้นเป็นเหตุ ย่อมไม่มีแก่เขา ไม่มีบุญมาถึงเขา ดังนี้ ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ เมื่อหม่อมฉันถามถึงสามัญญผลที่เห็นประจักษ์ ครูปูรณกัสสปกลับตอบถึง การที่ทำแล้วไม่เป็นอันทำ ฉะนี้ (ข้าแต่พระองค์ผู…
เนื้อหานี้พูดถึงการกระทำต่าง ๆ และผลของการกระทำเหล่านั้นในแง่ของบาปและบุญ โดยมีการอ้างอิงถึงคำสอนของครูปูรณกัสสปและครูมักขลิโคสาล ซึ่งเน้นความสำคัญของการกระทำที่ส่งผลต่อบุคคลและสังคมอย่างลึกซึ้ง นอกจา
การเวียนว่ายและความบริสุทธิ์
184
การเวียนว่ายและความบริสุทธิ์
…ได้เอง เหมือนกลุ่มด้ายที่บุคคลขว้างไป ย่อมคลี่หมดไปเองฉะนั้น ดังนี้ ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ เมื่อหม่อมฉันถามถึงสามัญญผลที่เห็นประจักษ์ ครูมักขลิโคสาลกลับ พยากรณ์ถึงความบริสุทธิ์ด้วยการเวียนว่าย ฉะนี้ ข้าแต…
เนื้อหาเกี่ยวกับการเวียนว่ายและความบริสุทธิ์ที่ได้กล่าวถึงความไม่สามารถหาสาเหตุและปัจจัยในชีวิตมนุษย์ ทั้งยังมีการกล่าวถึงกรรมและความเป็นอยู่ของสัตว์ต่างๆ ว่าพวกเขานั้นไม่มีอำนาจเหนือชะตากรรมของตัวเอง
แนวคิดเกี่ยวกับกรรมและการเซ่นสรวงในพระพุทธศาสนา
185
แนวคิดเกี่ยวกับกรรมและการเซ่นสรวงในพระพุทธศาสนา
…พาลทั้งบัณฑิตย่อมขาดสูญพินาศสิ้น เบื้องหน้าแต่ตายย่อมไม่เกิด ดังนี้ ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ เมื่อหม่อมฉันถามถึงสามัญญผลที่เห็นประจักษ์ ครูอชิตเกสกัมพล กลับตอบ ถึงความขาดสูญ ฉะนี้ ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ หม่อ…
บทความนี้พูดถึงแนวคิดในพระพุทธศาสนาเกี่ยวกับกรรมและการเซ่นสรวง โดยเน้นว่าไม่มีผลทางสังคมหรือในชีวิตหลังความตาย นอกจากนี้ยังกล่าวถึงความเข้าใจต่อการใช้ศิลปศาสตร์เพื่อเลี้ยงชีพและผลกระทบที่ตามมา การสนทน
สามัญญผลและการสังวร 4 ประการ
186
สามัญญผลและการสังวร 4 ประการ
…ลงชีวิตใครๆ เป็นแต่ศาสตราสอดไปตามช่องแห่งสภาวะ 7 กองเท่านั้น ดังนี้ ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ เมื่อหม่อมฉันถามถึงสามัญญผลที่เห็นประจักษ์ ครูปกุทธกัจจายนะ กลับเอาเรื่องอื่นมาพยากรณ์ ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ หม่อ…
เนื้อหาเกี่ยวกับหลักการของสามัญญผลและการสังวร 4 ประการในบริบทของพระพุทธศาสนา โดยนำเสนอการวิจารณ์ของครูปกุทธกัจจายนะและครูนิครนถนาฏบุตรที่สื่อถึงความสำคัญของการควบคุมตนและการมีชีวิตที่สงบสุขการพูดถึงศิ
ธรรมะและการถามตอบในชีวิต
187
ธรรมะและการถามตอบในชีวิต
เขาถามถึงขนุนสำมะลอ ตอบมะม่วง ฉะนั้น หม่อมฉันมีความดำริว่า ไฉน คนอย่างเราจะพึงมุ่งรุกรานสมณะหรือพราหมณ์ผู้อยู่ในราชอาณาเขต ดังนี้ แล้วไม่ยินดี ไม…
ในบทนี้มีการสนทนาเกี่ยวกับศิลปศาสตร์และโลกหน้า โดยสัญชัยเวลัฏฐบุตรกล่าวถึงความจริงเกี่ยวกับความเชื่อและโลกหน้าที่คนสามารถเข้าใจได้ และการตอบคำถามในเรื่องศาสตร์ต่างๆ ที่มีผลต่อการดำเนินชีวิตและกรรม แต่
การสนทนาเกี่ยวกับการเกิดและความตาย
188
การสนทนาเกี่ยวกับการเกิดและความตาย
…ั้นก็มิใช่ อย่างอื่นก็มิใช่ ไม่ใช่ก็มิใช่ มิใช่ไม่ใช่ก็มิใช่ ดังนี้ ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ เมื่อหม่อมฉันถามถึงสามัญญผลที่เห็นประจักษ์ ครูสัญชัยเวลัฏฐบุตร กลับ ตอบส่ายไป ฉะนี้ ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ หม่อมฉั…
…มถึงความเห็นที่ซับซ้อนในการตอบคำถามเหล่านี้ เมื่อความรู้ยังไม่เพียงพอ ย่อมก่อให้เกิดความสับสน. หม่อมฉันจึงตั้งคำถามเกี่ยวกับศิลปศาสตร์ต่างๆ ที่สามารถบรรลุผลได้ในปัจจุบันและถามว่าพระองค์สามารถบัญญัติสามัญ…
ศีลของภิกษุ
194
ศีลของภิกษุ
…ดจากการประกอบการประดับตกแต่งร่างกายอันเป็นฐานแห่งการแต่งตัว เช่นอย่าง ที่สมณพราหมณ์ผู้เจริญบางจำพวก ฉันโภชนะที่เขาให้ด้วยศรัทธาแล้ว ยังขวนขวายประกอบการประดับ ตบแต่งร่างกายอันเป็นฐานแห่งการแต่งตัว เห็นปาน…
บทความนี้กล่าวถึงข้อปฏิบัติศีลของภิกษุในพระพุทธศาสนา รวมถึงการเว้นจากการตกแต่งร่างกาย การติรัจฉานกถา การแย่งคำพูด การประกอบทูตกรรมและการพูดหลอกลวง โดยเฉพาะศีลที่ต้องถือปฏิบัติเหล่านี้มีความสำคัญในการส