หน้าหนังสือทั้งหมด

อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา: ประโยคและความหมาย
505
อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา: ประโยคและความหมาย
…ี่นี่ติ วิกขัมภนฺโตติ กมฺม ฯ วิกขัมภนฺโตติ อุป...ธิ์ จาติ วิเสสน์ ฯ อุป...ธิติ อุปฺปชฺชตีติ กตฺตา ฯ อุปจาโร จ โส สมาธิ จาติ อุปธิ ฯ จสทฺโท สมปัณฑนตฺโถ ฯ จตุตาฬิสกมุมฏฐาเนส นโย ๑. สีหลฎีกาปาโจ อีทิโสว ฯ ๒. …
บทความนี้กล่าวถึงอภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ซึ่งเป็นการอธิบายคำที่สำคัญในพระพุทธศาสนา โดยเน้นที่การใช้ประโยคและความหมายที่แตกต่างกันในบริบทต่างๆ รวมถึงบทบาทและความสำคัญในการศึกษาพระธรรมคำสอน ทั้งนี้เนื้อหาม
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา - บทที่ 50-51
51
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา - บทที่ 50-51
…ฯ ราคจริตา โทสจริตา โมหจริตา สัทธาจริตา พุทธิจริตา วิตกจริตา เจติ นิพพิเธน จริตสงฺคโหฯ ปริกมุมภาวนา อุปจาร ภาวนา อปุปนาภาวนา เจติ ติสฺโส ภาวนา ๆ ปริกมุมนิมิตต์ อุคคห นิมิตต์ ปฏิภาคนิมิตฺตญฺเจติ ติณ นิมิตตา…
บทที่ 50-51 ของอภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา กล่าวถึงวิธีการปฏิบัติสมถวิปัสสนานและการตั้งจิตในแต่ละสภาวะ หลักการของการปฏิบัติในทางที่ถูกต้องเพื่อเข้าใจธรรมชาติของจิต รวมถึงการใช้กรรมฐานหลากหลายรูปแบบเพื่อขัดเ
อภิธัมมตฺถสงฺคหปาลียา
52
อภิธัมมตฺถสงฺคหปาลียา
…พฺพตฺถาปิ ปริกมุมภาวนา ลพฺภเตว ฯ พุทฺธา นุสสติอาที่สุ อฏฺฐสุ สญฺญาววัตถาเนส จาติ ทัสสุ กมฺมฏฺฐาเนสุ อุปจารภาวนา สมฺปชฺชติ นตฺถิ อปปนา ฯ เสเสสุ ปน สมฤติส- กมฺมฏฺฐาเนสุ อปุปนาภาวนาปี สมฺปชฺชติ ฯ ตตฺถาปี ทส ก…
อภิธัมมตฺถสงฺคหปาลียา รวบรวมข้อมูลสำคัญเกี่ยวกับอภิธรรมและการปฏิบัติธรรม การศึกษาในหัวข้อต่างๆ เช่น อรูปญาณ คฺตโต กสิณา และการเจริญสมาธิเพื่อเข้าถึงชั้นต่างๆ ของสมาธิและการเป็นอยู่ที่ดีของจิตใจ ทั้งยั
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
53
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
…กา - หน้าที่ 52 นวมปริจฺเฉโท หน้าที่ 53 กสิณาสุภโกฏฐาสานาปาเนเสวว ลภติ ฯ ตตฺถ หิ ปฏิภาคนิมิตฺตมารพภ อุปจารสมาธิ อปปนาสมาธิ จ ปวตฺตนฺติ ฯ กก ๆ อาทิกมุมิกสุส หิ ปฐวีมณฑลาที่สุ นิมิตต์ อุคฺคณฺหนฺตสฺส ตมาลมพนํ…
เนื้อหานี้เจาะลึกลงไปในอภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา ซึ่งกล่าวถึงการปฏิบัติภาวนาในบริบทของการบริหารจิตใจเป็นหลัก ที่เชื่อมโยงถึงวิธีการเข้าถึงสมาธิและประสบการณ์ต่างๆ ที่ได้รับจากการฝึกฝน. แนวทางในการปฏิบัติจะ
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลิ: การวิเคราะห์และแนวทางในการศึกษา
54
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลิ: การวิเคราะห์และแนวทางในการศึกษา
…ฏฺฐาเนส พุทธคุณาทักมาลมพนมารพุก ปริกมุม กวา ตาม นิมิตฺเต สาธุกมุคฺคหิเต ตตฺเถว ปริกมุมญฺจ สมาธิยัติ อุปจาโร จ อุปฺปชฺชติ ฯ จตุตาฬิสกมฺมฏฺฐานนโย อภิญญาวเสน ปวตฺตมาน ปน รูปาวจรปญฺจมชฺฌานํ อภิญญา- ปาทุกปญฺจมช…
บทความนี้นำเสนอการศึกษาเนื้อหาอภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลิ ที่มีรายละเอียดเกี่ยวกับการปฏิบัติทางจิตและวิญญาณ โดยเน้นในเรื่องปฐมารูปวิญญาณและการเข้าถึงอภิญญา ผ่านกระบวนการต่าง ๆ เช่น สมาธิและวิปัสสนา เพื่อให้ผู
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
55
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
…ฏิโมกขสวรสีล อินทริยวรสีล อาชีวปาริสุทธิสีล ปัจจยสนนิสสิตสีลญเจติ จตุปาริสุทธิศีล สีลวิสุทธิ์ นาม ฯ อุปจาร สมาธิ อปปนาสมาธิ เจติ ทวิโธปิ สมาธิ จิตตวิสุทธิ์ นาม ฯ ลกฺขณรสปจฺจุปปฏฐานปทฏฺฐานวเสน นามรูปปริคุคโ…
เนื้อหาเกี่ยวกับอภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา รวมถึงการศึกษาเกี่ยวกับภาคต่าง ๆ ของอภิธรรม การเข้าใจในวิปัสสนาญาณ การฝึกปฏิบัติสมาธิ และการประยุกต์ใช้อภิธรรมในชีวิตประจำวัน การพัฒนาญาณต่าง ๆ เช่น สมมสนญาณ์ และ
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
142
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
…ชิตวา นิรุทเธติ โยชนา ฯ ปฐมจิตตญฺหิ อปุปนาย ปริกมฺมตฺตา ปฏิสงฺขารกภูตตตา ปริกมุม ฯ ทุติย์ สปจาริตตา อุปจาร์ ฯ นาจจาสนฺโนปิ หิ นาติทูรวัตฺติ สมีปจารี นาม โหติ ฯ อปปน อุเปจฺจ จรตีติ วา อุปจาร์ ฯ ตติย์ ปุพพภา…
ในหน้าที่นี่มีการอภิปรายเกี่ยวกับอภิธรรมอย่างละเอียด โดยเฉพาะอย่างยิ่งเรื่องมโนทวาริกจิตฺตาและการอธิบายเรื่องอารมณ์ที่เกี่ยวข้องกับเวลา ทั้งในอดีตและอนาคต รวมถึงการชี้ให้เห็นถึงวิธีการตีความในบริบทของ
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
189
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
…รุปปจุติยา ปริ เหฏฐิมารุปปวชฺชิตา อารุปปปฏิสนธิโย โหนติ อุปรูปริอรูปีน เหฏฐิมเหฏฐิมกมุมสฺส อนายหนโต อุปจารฌานสุส ปน พลวภาวโต ตสฺส วิปากภูตา กาเม ติเหตุกา ปฏิสนธิโย โหนติ ฯ รูปาวจรจุติยา ปริ อเหตุกรหิตา อุป…
เนื้อหานี้สรุปเกี่ยวกับอภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา และการศึกษาเกี่ยวกับจิตและการเกิดใหม่ในทางจิตวิทยา โดยเจาะลึกในประเด็นการปฏิสนธิ การจุติ และผลของกรุณาที่ยังมีผลต่อการเกิดใหม่ของจิต ในส่วนการวิเคราะห์จะรว
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
259
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
…ินี หน้าที่ 258 ปุพฺพภาคภาวนา ปริกมุมภาวนา นาม ฯ นีวรณวิกขัมภนโต ปฏฐาย โคตรภูปริโยสานา กามาวจรภาวนา อุปจารภาวนา นาม อปุปนาย สมีปจาริตตฺตา” คามูปจาราทโย วัย ฯ มหคฺคตภาวปฺปตฺตา อปฺปนา- ภาวนา นาม อปุปนาสงฺขาต…
เนื้อหานี้ครอบคลุมการศึกษาและวิเคราะห์อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา รวมไปถึงรายละเอียดด้านการภาวนาและการใช้เครื่องมือในการพัฒนาจิตใจ โดยอธิบายถึงขั้นตอนและวิธีการสอนที่สอดคล้องกันกับมโนธรรมและแนวทางการปฏิบัติ
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา และ การฝึกสมาธิ
262
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา และ การฝึกสมาธิ
…นุสสติอาที่สุ ทสสุ กมฺมฏฺฐาเนส อปปนาวเสน สมาธิสส ปติฏฺฐาตุมสกุกุเณยยตฺตา ฯ อปปนาภาว์ อปฺปตฺวา สมาธิ อุปจาร ภาเวเนว ปติฏฺฐาติ ฯ โลกุตตรสมาธิ ปน ทุติยจตุตถารูปสมาธิ จ สภาวธมฺเมปิ ภาวนาวิเสสวเสน อปปน ปาปุณาติ…
เนื้อหาเกี่ยวกับอภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา อธิบายเรื่องการปฏิบัติสมาธิและผลที่เกี่ยวข้องกับอารมณ์ เช่น ความสบายใจและความปวดร้าว รวมถึงการพัฒนาอารมณ์ใหม่ๆ เพื่อนำไปสู่การเกิดผลดีในการปฏิบัติธรรม โดยนำเสนอวิ
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา และ อภิธมฺมตฺถวิภาวินี
265
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา และ อภิธมฺมตฺถวิภาวินี
…ธมฺมตฺถวิภาวินี หน้าที่ 264 โอฬาริกงฺคานํ ฌานกฺขเณ อนุปปาทาย ฯ ปทหนฺโตติ· ปริกมุม กโรนฺโต ๆ ตสฺส ปน อุปจารภาวนา วิตกกาที่สุ นิกนฺติวิกฺขมภนโต ปฏฐายาติ ทฏฐพพ์ ฯ ยการหนุติ ติตฌานกกสิณาที่อารมฺมณานุรูป ฯ อากา…
บทความนี้สำรวจการศึกษาของอภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา และ อภิธมฺมตฺถวิภาวินี ที่อธิบายถึงปฏิบัติกรรมฐานและการเข้าถึงสมาธิอย่างลึกซึ้ง โดยเน้นการปฏิบัติและการเข้าใจในธรรมะต่างๆ เช่น กสิณาและวิญญาณ ซึ่งช่วยให้
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้า 144
144
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้า 144
…ั้ง 4 ที่ประกอบด้วยญาณ ชวนะใดชวนะหนึ่งเกิดขึ้น ๔ ครั้ง หรือเพียง ๓ ครั้ง ตามลำดับ โดยชื่อว่าบริกรรม อุปจาร อนุโลม และโคตรภู แล้วดับไป ในลำดับกามาวจรชวนะดับไปนั้นนั่นแล บรรดา มหัคคตชวนะและโลกุตตรชวนะ ๒๖ นั้…
ในหน้าที่ 144 ของอภิธัมมัตถสังคหบาลี กล่าวถึงมโนทวารและผลของวิธีการจิต รวมทั้งการเจาะลึกไปยังภวังคบาต (จิตตกภวังค์) การเกิดของตทาลัมพนะ และการระบุชวนะที่เกิดขึ้นต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับญาณ ไม่ว่าจะเป็นก
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
166
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
…ใดชวนะหนึ่งลงสู่ อัปปนาวิถีฯ ประกอบความว่า เมื่อชวนะในชวนะหนึ่งเกิดขึ้นตาม ลำดับ โดยชื่อว่า บริกรรม อุปจาร อนุโลม และโคตรภูแล้วดับไป ฯ จริงอยู่ จิตดวงที่ ๑ ชื่อว่าบริกรรม เพราะเป็นบริกรรมของอัปปนา คือเพราะ…
เนื้อหานี้เกี่ยวกับการวิเคราะห์จิตในมโนทวาร โดยเฉพาะการแยกประเภทจิตที่เกี่ยวข้องกับชวนะในสภาวะอัปปนา อธิบายถึงจิตทั้ง 4 ดวงในกระบวนการอัปปนา รวมถึงบริกรรมและความสัมพันธ์ของชวนะในบรรดาจิตต่างๆ นอกจากนี
อภิธัมมัตถสังคหบาลี - ปริเฉทที่ ๕
394
อภิธัมมัตถสังคหบาลี - ปริเฉทที่ ๕
…๑ โทสจริต ๑ โมหาจริต ๑ สัทธาจริต ๑ พุทธิจริต ๑ วิตกจริต ๑ ฯ พึงทราบภาวนา ๓ อย่าง คือ บริกรรมภาวนา ๑ อุปจารภาวนา ๑ อัปปนาภาวนา ๑ ฯ จึง ทราบนิมิต ๓ คือ บริกรรมนิมิต ๑ อุคคหนิมิต ๑ ปฏิภาคนิมิต ๑ ฯ [กรรมฐาน ๔๐…
เนื้อหาในปริเฉทที่ ๕ ของอภิธัมมัตถสังคหบาลี กล่าวถึงการเข้าใจในกัมมัฏฐานแบ่งออกเป็น ๒ ประเภท คือ สมถภาวนา และวิปัสสนาภาวนา พร้อมการบรรยายประเภทของกรรมฐานและภาวนา รวมถึงรายละเอียดเกี่ยวกับนคริยมจิต การ
ความแตกต่างของสัปปายะในกรรมฐาน
396
ความแตกต่างของสัปปายะในกรรมฐาน
…การว่าด้วยจริตนี้ ฯ [ภาวนาเภท] ๓๐ ก็ในภาวนาทั้งหลาย บริกรรมภาวนามีได้ในกรรมฐานแม้ทุก อย่างทีเดียว ฯ อุปจารภาวนา ย่อมสำเร็จได้ในกรรมฐาน ๑๐ คือ อนุสสติ ๒ ข้างต้น มีพุทธานุสสติเป็นต้น และปฏิกูลสัญญา ๑ จตุ ธาต…
…มีการแยกประเภทกรรมฐานตามจริตที่ต่างกัน เช่น กายคตาสติและอานาปานะที่เหมาะกับคนประเภทที่แตกต่างกัน โดยอุปจารภาวนาและอัปปนาภาวนาก็มีบทบาทในกรรมฐานแต่ละประเภท รวมถึงการมีรูปาวจรฌานและอรูปฌานในกรรมฐานที่ต่างกัน…
ความเข้าใจในกรรมฐาน ๔๐ และนิมิตในงานภาวนา
397
ความเข้าใจในกรรมฐาน ๔๐ และนิมิตในงานภาวนา
…ยาย ตามสมควร ฯ ส่วนปฏิภาค - นิมิต ได้เฉพาะในกสิณ ๑๐ อสุภะ ๑๐ กายคตาสติ ๑ อานาปา นัสสติ ๑ ฯ จริงอยู่ อุปจารสมาธิและอัปปนาสมาธิ ปรารภปฏิภาคนิมิต ในกรรมฐาน ๒๒ นั้น เป็นไป ๆ คืออย่างไร ๆ คือว่า ก็เมื่อ พระโยคา…
…รสำเร็จในการฝึกจิตผ่านประสบการณ์ที่ได้จากนิมิตต่างๆ เช่น ปริกรรมนิมิตและอุคคหนิมิต พร้อมทั้งบทบาทของอุปจารสมาธิและปฏิภาคนิมิตในการเข้าถึงสถานะจิตที่สงบ เป็นแนวทางในการฝึกสมาธิอย่างลึกซึ้งและการพัฒนาจิตใจให…
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
400
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
…ทรียสังวรศีล ๑ อาชีวปาริสุทธิศีล ปัจจัยสันนิสสนิตศีล ๑ ชื่อว่าสีลวิสุทธิ ฯ 0 สมาธิแม้มี ๒ อย่าง คือ อุปจารสมาธิ ๑ อัปปนาสมาธิ ๑ ชื่อว่า จิตตวิสุทธิ ฯ การกำหนดนามรูปด้วยอำนาจลักษณะ กิจ ปัจจุปัฏฐาน และ ปทัสถ…
ในหน้า 400 ของอภิธัมมัตถสังคหบาลีและอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา มีการอธิบายถึงประเภทแห่งวิโมกข์ 3 ประการ ได้แก่ สุญญตานุปัสสนา, อนิมิตตานุปัสสนา และอัปปณิหิตานุปัสสนา เพื่อเชื่อมโยงไปยังหลักการเกี่ยวกับสีล
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 418
418
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 418
…บ กว่าฌานมีทุติยฌานเป็นอาทิ ในขณะแห่งฌาน ฯ บทว่า ปทหนฺโต คือ กระทำบริกรรมอยู่ๆ แต่ บัณฑิตพึงเห็นว่า อุปจารภาวนาของพระโยคีนั้น จัดว่าสำเร็จแล้ว จำเดิมแต่ข่มความยินดีในธรรมมีวิตกเป็นต้นได้ ฯ บทว่า ยถาร คือ ส…
เนื้อหานี้เกี่ยวกับการอธิบายเสนอในอภิธัมมัตถสังคหบาลีซึ่งเขียนถึงการออกทางจิตและความคล่องแคล่วในการพิจารณา โดยระบุถึงบทบาทของวิตกและฌาน รวมทั้งความสำคัญของอันตรายขององค์ที่หยาบที่อาจเกิดขึ้นในระยะต่าง
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 419
419
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 419
…เจ้าเป็นต้นฯ สองบทว่า ปริกมุมญฺจ สมาธิยติ คือ บริกรรมภาวนา ย่อมสำเร็จรูปนักหน่วงมั่นเข้า ฯ สองบทว่า อุปจาโร จ อุปฺปชฺชติ ความว่า และอุปจารสมาธิเมื่อข่มนิวรณ์เป็นต้นไป ก็ย่อมเกิดขึ้น ๆ นัยกรรมฐาน ๔๐ จบ ฯ [อ…
บทนี้กล่าวถึงการเจริญกรรมฐานและความสำคัญของสมาธิในพระพุทธศาสนา โดยเน้นการประณีตและการข่มนิวรณ์เพื่อพัฒนาจิตสู่ระดับอภิญญา ซึ่งเป็นการรู้ยิ่ง และการใช้กรรมฐาน ๑๐ เพื่อเจริญจิตอันเป็นเลิศ รวมถึงความหมาย
สีลนิทฺเทโส - วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณวิเสสสุล
67
สีลนิทฺเทโส - วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณวิเสสสุล
ประโยค๘ - วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณวิเสสสุล (ปฐโม ภาโค) - หน้าที่ 67 สีลนิทฺเทโส อปรามฏฐาน อุปจารสมาธิ วา อัปปนาสมาธิ วา สวตฺตยนตีติ สมาธิสวตฺตนิกานิ จ โหนฺติ ฯ ตสฺมา เนส เอส อขณฑาทิภาโว โวทานนฺติ…
เนื้อหากล่าวถึงความสำคัญของสีลนิทฺเทโสในแง่ของการสร้างสมาธิและความมีคุณธรรม โดยเชื่อมโยงกับสิ่งที่นำไปสู่ความก้าวหน้าในทางธรรม มีการกล่าวถึงการปฏิบัติของภิกษุและผลกระทบที่เกิดขึ้นจากการมีสีลที่ดีหรือไ