ความกตัญญูและการตอบแทนคุณ : หน้า 58/94

...ฉะนั้นปู่ย่าตายายของเราพูดถูก ว่าคนมีความกตัญญู กตเวทีแล้วจะต้องรุ่งเรือง เรามีปู่ย่าตาทวดดีๆ ฉลาดๆ อย่างนี้ ก็เป็นหน้าที่ของเรา เชื่อท่าน แล้วก็ทำตามท่าน สุดชีวิตจิตใจเลย แล้วบ้านเมืองไทยจะเจริญ... ทีนี้ ยังมีอีกชั้นหนึ่งอีก บางคนมีความกตัญญู รู้ว่าเขามีคุณกับเรา แต่ว่าแค่นี้ยังไม่พอ ต้องยิ่งกว่านั้น ขออภัย สุนัขบางตัวเราเลี้ยงให้อาหาร ถึงเวลามัน ยังรู้คุณเรา เพราะฉะนั้นคนไหน ใครเขาทำความดี ให้แล้วไม่รู้คุณ คนไทยหรือว่าคนโบราณจึงมีคำว่า หนักๆ กับคนไม่รู้คุณคน เขาเปรียบเทียบไว้เยอะแยะ แต่ทีนี้ สุนัขบางตัวอีกเหมือนกัน นอกจากรู้คุณ เจ้าของแล้ว มันยังช่วยเฝ้าบ้านเสียอีกด้วย นั่นก็ เป็นวิธีตอบแทนคุณอย่างหนึ่งของสุนัข มันทำได้ แคนน แต่คนรู้คุณ แล้วไม่คิดแทนคุณ ตรงนี้ไม่ใช่ เสียแล้ว เขาก็มีจิตใจดีงาม ดีงามขนาดไหน ขนาด รู้คุณก็คือขนาดชั้นอนุบาล รู้คุณแล้ว แต่ว่าถ้า เมื่อไรคิดตอบแทนคุณ แค่คิดตอบแทนคุณเท่านั้น ว่าเขามีพระคุณต่อเรา มีโอกาสเราต้องตอบแทน คุณเขาบ้าง แค่คิดตอบแทนเท่านั้น ระดับธรรมะ ในจิตใจของเขายกขึ้นสู่ชั้นประถมได้แล้ว แล้วเมื่อไรลงมือประกาศคุณของผู้ที่มีพระคุณแก่ เราให้ชาวโลกรู้ ประกาศคุณก่อนว่าท่านผู้นั้น หรือ ท่านผู้นี้ เคยมีพระคุณกับเราอย่างนั้น อย่างนี้ จิตใจ หรือธรรมะประจำใจคนๆ นี้ ยกระดับอีกระดับขึ้น สู่ระดับมัธยมเลย ถ้าลงมือตอบแทนพระคุณท่านให้สมกับที่ ท่านเคยมีพระคุณต่อเรา ถ้าอย่างนี้ละก็ คนที่มี จิตใจระดับนี้ฟ้องว่าอย่างไร ฟ้องว่าในใจของเขา ไม่เคยคิดเรื่องร้ายเลย ยเลย คิดแต่เรื่องดี มองโลกก็มอง โลกดีๆ ตรงตามความเป็นจริง มองโลกนี้อย่าง สวยงาม มองคนก็มองในแง่ดี โลกนี้ยังมีคนดีอยู่ แล้วเราเองก็จะต้องเป็นคนดีอีกคนหนึ่งในโลกนี้ให้ได้ แล้วเมื่อความคิดอย่างนี้เกิดขึ้น นี้เกิดขึ้น การทุ่มเทเค้น ศักยภาพในตัวเองไปทำความดีก็เกิดขึ้น เมื่อคน เราเค้นศักยภาพในตัวเองไปทำดีเสียแล้ว มันไม่มี เวลาที่จะไปฟุ้งซ่าน ไม่มีเวลาไปอิจฉาตาร้อนใคร มันมีแต่เวลาสำหรับคิดดี พูดดี ทำดี แล้วมันก็จะ ต้องได้อย่างเดียว คือได้ดี คือได้ความเจริญรุ่งเรือง ตลอดไป เพราะฉะนั้นปู่ย่าตายายของเราพูดถูก ว่าคนมีความกตัญญูกตเวทีแล้วจะต้องรุ่งเรือง เรา มีปู่ย่าตาทวดดีๆ ฉลาดๆ อย่างนี้ ก็เป็นหน้าที่ของ เรา เชื่อท่าน แล้วก็ทำตามท่าน สุดชีวิตจิตใจเลย แล้วบ้านเมืองไทยจะเจริญ 62