หน้าหนังสือทั้งหมด

คำศัพท์และความหมายในธรรมะ
546
คำศัพท์และความหมายในธรรมะ
…ู. ความเป็นผู้รู้คุณ กตัตตากรรม กรรมสักว่าทำ คือ ไม่ได้จงใจจะให้เป็นอย่างนั้นโดยตรง กสิณ กหาปณะ กัป กัมมัฏฐาน กามคุณ กามฉันท์ กามตัณหา กามภพ ทำไปโดยไม่ตั้งใจชัดเจน วัตถุอันจูงใจ คือ จูงใจให้เข้าไปผูกอยู่…
เนื้อหานี้นำเสนอการศึกษาเกี่ยวกับศัพทาธรรมะที่สำคัญรวมถึงความหมายและการใช้คำว่า กตัญญู, กรรม, กามคุณ และการฝึกฝนจิตผ่านการทำสมาธิ โดยอธิบายเบื้องต้นเกี่ยวกับการใช้วัสดุธรรมะและความสำคัญของมันในชีวิตปร
กฐิน: ความหมายและบริบทในพระพุทธศาสนา
541
กฐิน: ความหมายและบริบทในพระพุทธศาสนา
…ู, ความเป็นผู้รู้คุณ กตัตตากรรม กรรมสักว่าทำ คือ ไม่ได้จงใจจะให้เป็นอย่างนั้นโดยตรง กสิณ กหาปณะ กัป กัมมัฏฐาน กามคุณ กามฉันท์ กามตัณหา กามภพ ทำไปโดยไม่ตั้งใจชัดเจน วัตถุอันจูงใจ คือ จูงใจให้เข้าไปผูกอยู่…
…ทธศาสนา โดยกล่าวถึงการใช้เงินในสมัยโบราณ รวมถึงความสำคัญของการกตัญญูและการทำความดีในบริบทต่างๆ เช่น กัมมัฏฐานและกามคุณ ที่เกี่ยวข้องกับจิตใจและการปฏิบัติธรรม ผู้ที่สนใจสามารถศึกษาเพิ่มเติมเกี่ยวกับธรรมะแ…
ทำความรู้จักกับกฐินและคำศัพท์ที่เกี่ยวข้อง
539
ทำความรู้จักกับกฐินและคำศัพท์ที่เกี่ยวข้อง
…ู, ความเป็นผู้รู้คุณ กตัตตากรรม กรรมสักว่าทำ คือ ไม่ได้จงใจจะให้เป็นอย่างนั้นโดยตรง กสิณ กหาปณะ กัป กัมมัฏฐาน กามคุณ กามฉันท์ กามตัณหา กามภพ ทำไปโดยไม่ตั้งใจชัดเจน วัตถุอันจูงใจ คือ จูงใจให้เข้าไปผูกอยู่…
กฐินหมายถึงไม้สะดึงที่ใช้ทำจีวร ซึ่งมีความสำคัญในสังฆกรรมที่พระพุทธเจ้าอนุญาตแก่สงฆ์ที่จำพรรษา อีกทั้งเรื่องของกตัญญูที่เป็นคุณธรรมสำคัญในชีวิตและคำศัพท์ที่เกี่ยวข้องเช่น กรรมสักว่าทำ การทำไปโดยไม่ตั้
กฐินและแนวทางในพระพุทธศาสนา
561
กฐินและแนวทางในพระพุทธศาสนา
…ู, ความเป็นผู้รู้คุณ กตัตตากรรม กรรมสักว่าทำ คือ ไม่ได้จงใจจะให้เป็นอย่างนั้นโดยตรง กสิณ กหาปณะ กัป กัมมัฏฐาน กามคุณ กามฉันท์ กามตัณหา กามภพ ทำไปโดยไม่ตั้งใจชัดเจน วัตถุอันจูงใจ คือ จูงใจให้เข้าไปผูกอยู่…
บทความนี้พูดถึงกฐินซึ่งหมายถึงวัสดุสำหรับทำจีวร รวมถึงการประชุมสงฆ์ที่พระพุทธเจ้าทรงอนุญาต ความเป็นคนกตัญญูและกระบวนการทำกรรมสักว่า นอกจากนี้ยังว่าด้วยเรื่องการตั้งใจและอารมณ์ที่เกี่ยวข้องกับการทำจิตใ
กฐินและการทำความเข้าใจในพระพุทธศาสนา
541
กฐินและการทำความเข้าใจในพระพุทธศาสนา
…ู, ความเป็นผู้รู้คุณ กตัตตากรรม กรรมสักว่าทำ คือ ไม่ได้จงใจจะให้เป็นอย่างนั้นโดยตรง กสิณ กหาปณะ กัป กัมมัฏฐาน กามคุณ กามฉันท์ กามตัณหา กามภพ ทำไปโดยไม่ตั้งใจชัดเจน วัตถุอันจูงใจ คือ จูงใจให้เข้าไปผูกอยู่…
…ามต้องการ ที่ทำให้เกิดความยุ่งเหยิงในจิตใจและต้องการการทำความรู้สึกในอารมณ์ธาน คือเหตุผลในการฝึกฝนในกัมมัฏฐานซึ่งรวมเข้าด้วยกันเพื่อเข้าใจและปล่อยวางความต้องการในกาม.
กัมมธารยสมาสในบาลีไวยกรณ์
2
กัมมธารยสมาสในบาลีไวยกรณ์
ประโยค - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 108 กัมมธารยสมาส [๔๕] นามศัพท์ ๒ บท มีวิภัตติและวจนะเป็นอย่างเดียวกัน บทหนึ่งเป็นประธาน คือ เป็นนามนาม, บทห…
บทนี้สำรวจแนวคิดเกี่ยวกับกัมมธารยสมาสในภาษาบาลี โดยชี้แจงการสร้างคำที่มีนามศัพท์สองบท ซึ่งสามารถประธานและวิเสสนะ มีกระบวนการย่อค…
บาลีไวยกรณ์: วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
7
บาลีไวยกรณ์: วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
…้ ] มิใช่ม้า. น อริโย = อนริโย [อย ชโน ชนนี้ มิใช่พระอริยเจ้า." เป็นต้น เรียกว่า อุภัยตัปปุริสะบ้าง กัมมธารยะมี น เป็นบทหน้าบ้าง, ในสมาสนี้ ถ้าพยัญชนะ อยู่หลัง น. เอา น เป็น อ เหมือน อพฺราหฺมโณ เป็นต้น. …
…หาในหน้าที่ 113 ของหนังสือกล่าวถึงหลักไวยกรณ์ภาษาบาลี เช่น อุภัยตัปปุริส และการศึกษาเกี่ยวกับสมาสและกัมมธารยะ โดยมีการเปรียบเทียบความแตกต่างระหว่างสมาสสองประเภทนี้ พร้อมอธิบายถึงลักษณะของวิภัตติและวจนะที…
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
20
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
…ต่ชั้นเดียว พหุพพิหิบางอย่าง มี สมาสอื่นเป็นท้อง อุ. อย่างนี้ " ธมฺโม เอว จกฺก ธมฺมจกุก จักรคือธรรม กัม, อว. ปวร์ ธมฺม จาก= ปวรธมฺมจกฺก ธรรมจักรบวร กัม, วิ. ปวตฺตติ ปวรธมมจักก ด ๒ เยน โส ปวตฺตตปปวรธมฺมจก…
เนื้อหาเกี่ยวกับการศึกษาบาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาส และตัทธิต โดยกล่าวถึงการวิเคราะห์และแยกอนุบทของสมาสให้ชัดเจนขึ้น เช่น การอธิบายสมาสต่าง ๆ ที่มีความหมายเหมือนกันและการตีความต่าง ๆ ที่เกิดจากสมาส รวมถ
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
22
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
…์ คือ กากสูโร คนกล้าเพียงดังกา แม้ถึงท่านจะไม่ได้ยกขึ้น แสดงในคัมภีร์ทั้ง ๒ นั้นว่า เป็นอุปมาบุพพบท กัมมธารยะ ก็มีรูป ความ เหมือนศัพท์ คือ สงฺขปณฺฑร์ ข้าพเจ้าจึงจัดไว้เป็นพวกเดียวกัน ส่วนในฎีกาแห่งสัตถสา…
เนื้อหาพูดถึงการวิเคราะห์ศัพท์ในบาลี โดยเฉพาะการเปรียบเทียบกากสูโร และสีหสูโร พร้อมอธิบายความเป็นปฐมพหุพพิหิ รวมถึงความแตกต่างของศัพทในบริบทต่าง ๆ ที่อาจจะเป็นปัญหาหรือมีการตีความที่หลากหลายในศาสตร์ขอ
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ภาคที่ ๒ อาขยาต และ กิตก์
39
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ภาคที่ ๒ อาขยาต และ กิตก์
… สาธนะ (๑๓๒) ศัพท์ที่ท่านให้สำเร็จมาแต่รูปวิเคราะห์ ชื่อ "สาธนะ สาธนะนั้นแบ่งเป็น ๒ คือ กัตตุสาธนะ, กัมมสาธนะ, ภาวสาธนะ, กรณสาธนะ, สัมปทานสาธนะ, อปาทานสาธนะ, อธิกรณสาธนะ รูปวิเคราะห์แห่งสาธนะจัดเป็น ๓ คื…
…กับบาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ในส่วนของสาธนะ ซึ่งเป็นกลุ่มคำที่แบ่งออกได้เป็น ๒ ชนิด ได้แก่ กัตตุสาธนะและกัมมสาธนะ โดยมีการอธิบายถึงรูปแบบของสาธนะและบทบาทของคำในภาษาบาลี ทั้งนี้เพื่อให้มีความเข้าใจที่ชัดเจนเก…
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ภาคที่ ๒
49
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ภาคที่ ๒
…ขาศึกษา อีก อย่างหนึ่ง ความศึกษา ชื่อว่าสิกขา, ภิกขุ ธาตุ ในความ ศึกษา, สำเหนียก, วิเคราะห์หน้า เป็นกัมมรูป กัมมสาธนะ, วิเคราะห์หลัง เป็นภาวรูป ภาวสาธนะ วิเนติ เตนา - ติ วินโย [บัณฑิต] ย่อมแนะนำ ด้วยอุบา…
เนื้อหาภายในหน้านี้กล่าวถึงการศึกษาในด้านบาลีไวยากรณ์และวจีวิภาค โดยพูดถึงคำต่าง ๆ เช่น 'อันเขาศึกษา', 'ความศึกษา', และ 'สมบัติใดอันเขาฝังไว้' พร้อมอธิบายถึงความหมายและการวิเคราะห์ในบริบทต่าง ๆ ของคำ
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ภาคที่ ๒ อาขยาต และ กิตก์
52
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ภาคที่ ๒ อาขยาต และ กิตก์
…ค - บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ภาคที่ ๒ อาขยาต และ กิตก์ - หน้าที่ 201 เป็น มุ ด้วยนิคคหิตสนธิ (๓๒), เป็นกัมมรูป กัมมสาธนะ, คจฉนฺติ เอตฺถา - ติ คติ. (ชน ท.] ย่อมไป ในภูมินั่น, เหตุนั้น [ภูมินั่น] ชื่อว่าเป็นท…
เนื้อหานี้เกี่ยวกับบาลีไวยากรณ์ในภาคที่ ๒ ของวจีวิภาค โดยกล่าวถึงการใช้ธาตุและกัมมรูปในความหมายต่างๆ รวมถึงการอธิบายถึงเจตนาและธรรมชาติของความคิดและความรู้สึกในบริบทของภาษา พร้อมชี้…
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค: อาขยาต และ กิตก์
59
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค: อาขยาต และ กิตก์
…ยนี้ มีคติเหมือน อนุต ก็แต่ว่า ถ้าไม่มี ย ปัจจัย ซึ่งลงในกรรม เป็นกัตตุวาจก, ถ้ามี ย ปัจจัยนั้น เป็นกัมมวาจก ย อย่างนี้ :- กัตตุวาจก. กัมมวาจก. กุรุมาโน ทำอยู่ กริยมาโน อันเขาทำอยู่. ภุญฺชมาโน กินอยู่. ภ…
…ละการกล่าว โดยจะมีการแยกประเภทของวาจาตามบริบท รวมถึงลักษณะการใช้ธาตุต่างๆ ในภาษา เช่น กัตตุวาจก และ กัมมวาจก ซึ่งจะช่วยให้เข้าใจถึงวิธีการสื่อสารและการใช้ภาษาศาสตร์ในบาลี นอกจากนี้ยังมีการกล่าวถึงธาตุในค…
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒
33
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 32 [กัมมฐาน ๒ และกัมมฐานทายกะ] ( กรรมฐานมี ๒ อย่าง คือ สัพพัตถกกัมมฐาน ๑ ปาริหาริย กัมมฐาน ๑ ในกรรมฐาน ๒ อย…
เนื้อหาเกี่ยวกับกรรมฐาน ๒ อย่าง คือ สัพพัตถกกัมมฐาน และปาริหาริยกรรมฐาน โดยเน้นที่การเจริญเมตตาในหมู่ภิกษุและคนทั่วไป การสร้างสันติสุขระหว่างกันด้ว…
อภิปรายบาลไวยากรณ์ สมาธิและตำติฐ
39
อภิปรายบาลไวยากรณ์ สมาธิและตำติฐ
…ปลสมาทที่เป็นเวสะแนทีหลัง ดงอุ. ต่อไปนนี้ :- 1. ธมโม เอว อจกุ=ธรรมกุ จักคือธรรม เป็น อวาราฒ- บุพพพก กัมมาธრობสมาส 2. ปรัช ธมมจก=ปรรรมกุ=ปรรรมกุ จักคือธรรมบงบรว ตอน นี้ตั้งก่อนแปลก่อนตามลำดับเลข แมสมาทืน …
บทนี้เสนอเรื่องการอภิปรายบาลไวยากรณ์เกี่ยวกับสมาธิ โดยเฉพาะการรวมคำและการใช้ชื่อเฉพาะ ในการเข้าใจธรรมชาติของคำและการแปลตามลำดับ นับตั้งแต่การรวมคำสองบทขึ้นไป โดยต้องมีวิธีการห่อรวมและแปลคำตามลำดับ ในก
การวิเคราะห์ประโยคในสมาคมและตำติชิด
40
การวิเคราะห์ประโยคในสมาคมและตำติชิด
…ธีติปรกุจสะ ๓. มหาปภูทิริยรถ จาน=มหาปภูทิริยรถุณฺฐาน ที่เป็นที่ทำซึ่งมาหาปภูทิริยรี่ เป็น. ว. บุพพ. กัมม. มีฎีกติปรกุจสะ และ ว. บุพพ. กัมม. เป็นท้อง।
บทความนี้เสนอการวิเคราะห์ประโยคในสมาคมและตำติชิด โดยนำเสนอวิธีการวิเคราะห์และแปลประโยคในลำดับที่เหมาะสม เช่น ปราว ธรรมโม-ปราชมโม เป็นต้น โดยใช้แนวทางซ้อนของที่ละสิ่งเพิ่อให้เข้าใจลักษณะของสมาธ้องได้อย
อธิบายลำไองค์ อามาด - หน้าที่ 40
41
อธิบายลำไองค์ อามาด - หน้าที่ 40
ประโยค - อธิบายลำไออกง์ อามาด - หน้าที่ 40 เมปุปดี (มีที่ใช้อื่น), ประกอบด้วย ย ปัจฉัย อิ อาคม (กัม-วาด) คงรูปไม่เปลี่ยนแปลงบ้าง อ. คหิต. ๗. หมวด คน ธาตุ ธาตุหมวดนี้ลง โอ้ ปัจฉัย เมื่อลงแล้ว มีวิธีเป…
ในหน้านี้ได้อธิบายเกี่ยวกับการเปลี่ยนแปลงของธาตุในหมวดต่างๆ ทั้งการคงรูปไม่เปลี่ยนและการเพิ่มเติม ปัจฉัย เพื่อสร้างคำใหม่ เช่น การทำให้ธาตุเป็นรูปแบบต่างๆ และการใช้แนวทางแยกประเภทธาตุตามลักษณะการใช้ใน
การใช้งานและลำดับของปัจจัยในภาษาไทย
59
การใช้งานและลำดับของปัจจัยในภาษาไทย
…ยากรณ์ อาณาเขต - หน้าที่ 58 เหล่านี้ ท่านจัดลงในธาตุ ๔ หมวด ดังที่ได้อธิบายไว้แล้วหมวด ธาตุข้างต้น กัมมวาจก มีใจอุ่ย ตัว คือ ย และลง อิ อามหนาย ปัจจัยนั้น เพิ่มเข้ามอีกตัวหนึ่ง ซึ่งใช้ปัจจัยด้วย ภวาวาจ…
…เกี่ยวกับการจัดลำดับและการใช้ปัจจัยในภาษาไทย โดยมีการแบ่งแยกประเภทของปัจจัยต่าง ๆ อย่างละเอียด เช่น กัมมวาจก, ภวาวาจก, และ เหตุกัลดูวาจก การเข้าใจวิธีการและลำดับการใช้ปัจจัยเหล่านี้ถือเป็นพื้นฐานสำคัญสำห…
การวิเคราะห์กัมมรูปและกรณาสนะ
18
การวิเคราะห์กัมมรูปและกรณาสนะ
…รณาสนะ เมื่อสำเร็จเป็นสาระแล้วเปล่า "เป็น เครื่อง-" หรือ "เป็นเหตุ-" แต่ในสาระนี้ยังเป็นรูปงั้น คือ กัมมรูป กิริยาต้อง ประกอบให้เป็นกัมมวาจาก ดังตัวอย่างต่อไปนี้ :- พนมบูร ตั้ง พนม ธาตุ แล้วลง ย ปัจจัย ข…
เนื้อหานี้อธิบายเกี่ยวกับการวิเคราะห์กัมมรูปและกรณาสนะในภาษาบาลี โดยยกตัวอย่างการใช้คำว่า 'พนม' และ 'ปุรณ' นอกจากนี้ยังมีการแสดงถึงวิชฺชนํ แ…
การวิเคราะห์วัตถุและประเภทของกริยา
23
การวิเคราะห์วัตถุและประเภทของกริยา
…ใช้ในอายยาก ในกริยากิดก็มีใช้บ้าง แต่เป็นส่วนหนึ่ง บางคราวก็ใช้นามกิฏน์เอง ก็มี ที่กล่าวนี้เป็นเฉพาะกัมมวิเคราะห์เป็นส่วน ๆ คือว่าเป็นกัมมวิเคราะห์ที่เป็นกฎดูจากและกฎดูจาก จัดเป็น กิตฏรูป 1 รูปวิเคราะห์ท…
เนื้อหานี้กล่าวถึงการวิเคราะห์ลักษณะวัตถุในภาษาไทย โดยเน้นไปที่การใช้รูปวิเคราะห์และประเภทของสาระน ซึ่งรวมถึงการทำความเข้าใจเกี่ยวกับกริยาวิเคราะห์ที่มีอยู่ 3 รูปและวิธีปรุงรูปวิเคราะห์ โดยการแยกประเภ