ชื่อ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 106 / 277

ประโยค - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 124 ของทหาร [คนรบ] ใด ทหาร นั้น ชื่อว่ามีดาบในมือ အ ๖ ๔ ๕ ฉัตต์ ปาณิมหิ ยสฺส โส จตฺตปาณี ปุริโส ร่ม [มี] ในมือ ๒ ๔ & ๖ ของบุรุษใด บุรุษ …

บทนี้นำเสนอการวิเคราะห์เรื่องบาลีไวยกรณ์ โดยเฉพาะในส่วนของวจีวิภาค สมาส และตัทธิต ผ่านตัวอย่างต่าง ๆ เช่น การเปรียบเทียบคำที่มีความหมายแตกต่างกันในรูปเอกวจนะและพหุวจนะ การใช้คำว่า 'มี' ในบริบทต่าง ๆ เ

…วยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 125 เพราะแปลว่า " มี ๆ " เหมือนกันไปหมด ผู้ศึกษา เมื่อได้ยินชื่อ สมาส ที่แปลว่า " มี " ทราบว่าเป็น พหุพพิหิ แล้ว ประสงค์จะ ทราบให้ละเอียดลงไปว่า เป็นพหุพพิหิอะไร จง…

เนื้อหาเกี่ยวกับการศึกษาบาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาส และตัทธิต โดยกล่าวถึงการวิเคราะห์และแยกอนุบทของสมาสให้ชัดเจนขึ้น เช่น การอธิบายสมาสต่าง ๆ ที่มีความหมายเหมือนกันและการตีความต่าง ๆ ที่เกิดจากสมาส รวมถ

…ุน มัน ท. (ตา ๖ ය ៨ คนธมาลา 00 ๖ ของหอมและระเบียบ ท. นั้น] เป็นต้น ของวัตถุ ท. ใด ක ៨ วัตถุ ท. นั้น ชื่อว่ามีของหอมและระเบียบเป็นต้น 00 ៩ 00 สมาสนี้เรียกว่า ฉัฏฐีตุลยาธิกรณพหุพพิหิ มี ทวันทวสมาส เป็นท้อง …

ในหน้านี้พูดถึงการศึกษาของบาลีไวยกรณ์ โดยแสดงถึงการแบ่งสมาสที่เกี่ยวกับวจีวิภาคและตัทธิต ตัวอย่างการใช้งานของสมาสและการอธิบายว่ามีวัตถุอะไรในมือของมนุษย์ ความเห็นที่แตกต่างกันเกี่ยวกับการแบ่งสมาสในคัม

…ปุตเตน โย วตฺตตี ติ สปุตโต ปิตา ชนใด ย่อมเป็นไป 0 ๒ ๔ ๕ ๖ ය ๔ กับ ด้วยบุตร เหตุนั้น [โส ชโน ชนนั้น] ชื่อว่าเป็นไปกับด้วยบุตร 0 ๒ ๕ [ คือ ] บิดา බ

เนื้อหานี้นำเสนออุปมาบุพพบทในบริบทของบาลีไวยกรณ์ ซึ่งมีการกล่าวถึงการแปลและความสำคัญของทิคุสมาส โดยเน้นว่ามีอรรถตามบทหน้าและบทหลังเมื่อเปรียบเทียบกับสมาสอื่น ๆ รวมถึงการอ้างอิงถึงคำภีร์และงานของอาจารย

…สราชิกา ปริสา บริษัท ใด ย่อมเป็นไป ๒ ๓ ๔ ๕ ๖ ය ය က ๔ กับ ด้วยพระราชา เหตุนั้น [สา ปริสา บริษัทนั้น] ชื่อว่าเป็นไปกับ ๒ ด้วยพระราชา. ๕ สห มจฺเฉเรน ย์ วตฺตตีติ สมจฺเฉร์ จิตต์ จิต ใด ย่อมเป็นไป ๑ ๒ ๓ ๔ ๕ ๖ බ…

เนื้อหานี้เกี่ยวกับการวิเคราะห์บาลีไวยกรณ์ โดยเฉพาะในส่วนของวจีวิภาค สมาส และตัทธิต ซึ่งนำเสนอความสัมพันธ์ของคำและการสร้างศัพท์ในภาษา โดยกล่าวถึงการใช้คำต่าง ๆ ในจุดประสงค์ที่แตกต่างกัน เช่น สหบุพพบท

…่ ณ อาศัยและสระพยัญชนะอื่น ๆ ศัพท์ที่ลง ณ ปัจจัย อย่างนี้ วสิฎฐสฺส อปจจ์ วาสิฏโฐ เหล่ากอ แห่งวสิฏฐะ ชื่อวาสิฏฐะ ด ๒ ๒ က โคตมสฺส อปจจ์ โคตโม เหล่ากอ แห่งโคตมะ ชื่อโคตมะ, วสุเทวสุส ๒ ๓ ๒ อปจจ์ วาสุเทโว เหล่…

เนื้อหาเกี่ยวกับบาลีไวยกรณ์ที่มุ่งเน้นการวิเคราะห์คำ โดยแบ่งประโยคต่าง ๆ ตามโครงสร้างและการใช้ปัจจัย เพื่อให้เห็นถึงลักษณะเฉพาะของแต่ละคำ ได้แก่ วสิฎฐะ โคตมะ วสุเทวะ กิจจา โมคคลลา พร้อมทั้งคำแปลและการ

…ตัทธิต - หน้าที่ 137 ศัพท์ที่ลง เณยย ปัจจัยอย่างนี้ ภคินียา อปจจ์ ภาคิเนยโย เหล่ากอ แห่งพี่น้องหญิง ชื่อ ๒ ๓ ๒ ภาคเนยยะ, วินตาย อาจจ์ เวนเตยโย เหล่ากอ แห่งนางวินตา က ๒ ๒ ชื่อเวนเตยยะ. โรหิณียา อุปจฺจ โรหิ…

ในหน้า 137 นี้จะพูดถึงศัพท์บาลีที่ลงปัจจัยต่างๆ เช่น เณยย, ณ และ ณิก โดยมีการยกตัวอย่างในการแสดงถึงความแตกต่างของเหล่ากอในแต่ละคำ เช่น เหล่ากอแห่งพี่น้องหญิง, เหล่ากอแห่งนางวินตา และอื่นๆ ที่จะช่วยในก

…ความอย่างนั้นเป็นแน่ เหตุนั้น ศัพท์นี้เห็นจะติดมาแต่สันสกฤต ] ภคคคุโน อปจจ์ ภาคโว เหล่ากอ แห่งภัคคุ ชื่อภัคควะ ศัพท์ที่ลง เณร ปัจจัย อย่างนี้ วิธวาย อปจจ์ เวธเวโร เหล่ากอ แห่งแม่หม้าย ชื่อเวธเระ สมณสฺส อป…

…ึงการสืบค้นคำศัพท์ที่มีประวัติความสัมพันธ์กับสันสกฤต ที่มีการเปลี่ยนแปลงตามบริบทต่าง ๆ ตัวอย่างเช่น ชื่อเรียก ณิก ชนที่เกี่ยวเนื่องกับการข้ามแม่น้ำด้วยเรือ และ สากฏิโก สำหรับผู้ที่เดินทางด้วยเกวียน และราช…

๒ က ๒ เหตุนั้น [ ชนนั้น] ชื่ออักขิกะ [ ผู้เล่นด้วยสะกา ] ด ๔

…าคาที่ตัทธิต ลง ณ ปัจจัย อย่างนี้ กลาเวน รตฺติ วตถ์ กาสาว ผ้า [อันบุคคล] ย้อมแล้ว 0 ๒ ๔ ๒ ด้วยรสฝาด ชื่อกาสาวะ (ผ้าอันบุคคลย้อมแล้วด้วยรสฝาด ] ๔ มหิสสส อิท มิส มาหัส เนื้อ นี้ ของกระบือ ชื่อมาริสะ ๒ [ ของ…

…ถึงหลักการและตัวอย่างของบาลีไวยกรณ์ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในหัวข้อของวจีวิภาค สมาส และตัทธิต เช่น การตั้งชื่อและคำจำกัดความของสิ่งต่างๆ ในแว่นแคว้นมคธ โดยมีการอธิบายถึงคุณสมบัติและรูปแบบของภาษา เช่น 'กาสาว' แล…

๑ ๒ အေ ๔ ๒ ซึ่งพยากรณ์ เหตุนั้น [ชนใด ] ชื่อเวยยากรณะ [ผู้เรียนซึ่งพยากรณ์ ] က ๔

…ะโยค - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 142 แห่งบัณฑิต ของชนนั้น มีอยู่ เหตุนั้น ชนนั้น ชื่อว่ามีชาติ แห่งบัณฑิต. ศัพท์ที่ลง กิย ปัจจัย อย่างนี้ อนุเธ นิยุตโต อนุธกิโย [ชน) ประกอบในมืด ชื่ออัน…

…งการประชุมแห่งมนุษย์ นกยูง และนกพิราบ รวมทั้งการใช้คำในวลีต่างๆ โดยเนื้อหาอธิบายเกี่ยวกับจัดกลุ่มและชื่อที่เหมาะสมตามคำศัพท์ที่นำเสนอ

… ชน ท. เหล่านี้ ทั้งปวง เป็นบาป, ชนนี้เป็นบาป โดยวิเศษ แห่ง [กว่า] ชน ท. เหล่านี้ เหตุนั้น [ชนนี้ ] ชื่อ ปาปตร. ปาปตม. ใน สัททนีติแสดงวิเคราะห์เป็นแบบเดียวกัน อย่างนั้น แล้วกล่าวว่า มี เนื้อความแปลกกัน เพ…

…แสดงคำวิเคราะห์ในบริบทต่างๆ ผลลัพธ์ของการใช้คำที่มีปัจจัยที่แตกต่างกันทำให้มีความหมายที่หลากหลายและเชื่อมโยงกับการตั้งคำในการสื่อความหมายในบาลี โดยการแสดงถึงความแตกต่างระหว่างวลีซึ่งเกี่ยวข้องกับคุณภาพและ…

…ที่ 151 อาขยาต (๑๐๘) ศัพท์กล่าวกิริยา คือ ความทำ, เป็นต้นว่า ยืน เดิน นั่ง นอน กิน ดื่ม ทำ พูด คิด, ชื่อว่า อาขยาต ในอาขยาตนั้น ท่านประกอบ วิภัตติ กาล บท วจนะ บุรุษ ธาตุ วาจก ปัจจัย, เพื่อ เป็นเครื่องหมาย…

เนื้อหาของเอกสารในส่วนของอาขยาตและวิภัตติในภาษาบาลี โดยอธิบายเกี่ยวกับศัพท์กล่าวกิริยาและการจำแนกแต่ละวิภัตติเพื่อเป็นเครื่องหมายรู้แสดงถึงกาล บท และวจนะ. เนื้อหาแบ่งออกเป็นหมวดต่าง ๆ และอธิบายถึงวิภั

…้าที่ 166 [กัตตุวาจก] กิริยาศัพท์ใดกล่าวผู้ทำ คือ แสดงว่า เป็นกิริยาของผู้ทำนั้นเอง กิริยาศัพท์นั้น ชื่อกัตตุวาจก: มีอุทาหรณ์ว่า สูโท โอทนํ ปจติ พ่อครัว หุงอยู่ ซึ่งข้าวสุก ๒ ๒ ๓ อธิบาย : สูโท [พ่อครัว] เ…

บทความนี้เน้นการศึกษาและอธิบายหลักการของกิริยาศัพท์ในบาลี โดยเฉพาะกัตตุวาจก และกัมมวาจก ซึ่งกล่าวถึงการระบุตัวผู้ทำและกรรมในประโยค ตัวอย่างเช่น 'สูโท โอทนํ ปจติ' ชี้ให้เห็นว่าผู้ทำคือ 'พ่อครัว' ซึ่งหุ

…าววาจก] กิริยาศัพท์ใดกล่าวแต่สักว่า ความมี ความเป็น เท่านั้น ไม่กล่าว กัตตาและกรรม, กิริยาศัพท์นั้น ชื่อว่า ภาววาจก : มีอุทาหรณ์ว่า เตน ภูยเต อันเขา เป็นอยู่ 0 ๒ ๒ อธิบาย : เตน เป็นกัตตา โดยนัยก่อน ใน ภูย…

เนื้อหานี้นำเสนอการศึกษาในด้านบาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค โดยโฟกัสที่อาขยาตและกิตก์ โดยเน้นการอธิบายการใช้คำว่า 'โอทโน ปจิยเต' ซึ่งแสดงให้เห็นถึงการทำงานของพ่อครัวที่มีส่วนในการหุงข้าว โดยใช้กฎของไวยากรณ์บา

…วาจก] กิริยาศัพท์ใด กล่าวสิ่งที่เขาใช้ให้บุคคลทำ คือ แสดงว่าเป็น กิริยาของสิ่งนั้น, กิริยาศัพท์นั้น ชื่อเหตุกัมมาวาจก: มีอุทาหรณ์ว่า สามิเกน สูเทน โอทโน ปาจาปิยเต ข้าวสุก อันนาย ใช้พ่อครัว ให้หุงอยู่ ๔ ها…

ในบทนี้มีการอธิบายเกี่ยวกับกิริยาศัพท์ที่ใช้ในการทำงาน และความสัมพันธ์ระหว่างผู้ทำและสิ่งที่ทำ โดยยกตัวอย่างจากบาลี เพื่อแสดงถึงหลักการในวจีวิภาค เช่น การใช้คำว่า 'ปาจาปิยเต' ที่เกี่ยวข้องกับการหุงข้า

ประโยค๑ - บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ภาคที่ ๒ อาขยาต และ กิตก์ - หน้าที่ 187 กิตก์ (๑๓๐) กิตก์นั้น เป็นชื่อของศัพท์ที่ท่านประกอบปัจจัยหมู่หนึ่ง ซึ่งเป็นเครื่องกำหนดหมายเนื้อความของ มายเนื้อความของนามศัพท์ แล…

ในศึกษาเรื่อง 'กิตก์' จะพบว่ามีความหมายหลายรูปแบบ โดยการแบ่งเป็นนามศัพท์และกิริยาศัพท์ ซึ่งต่างมีความหมายที่ไม่เหมือนกัน เช่น 'ทาน' ที่หมายถึงการให้หรือสิ่งที่จะพึงสละ รวมไปถึง 'ทำ' ที่บอกการกระทำ อย่

…ะให้มีเนื้อความแปลกกัน ดังกล่าวแล้ว ข้างต้นนั้น. สาธนะ (๑๓๒) ศัพท์ที่ท่านให้สำเร็จมาแต่รูปวิเคราะห์ ชื่อ "สาธนะ สาธนะนั้นแบ่งเป็น ๒ คือ กัตตุสาธนะ, กัมมสาธนะ, ภาวสาธนะ, กรณสาธนะ, สัมปทานสาธนะ, อปาทานสาธนะ…

เนื้อหาเกี่ยวกับบาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ในส่วนของสาธนะ ซึ่งเป็นกลุ่มคำที่แบ่งออกได้เป็น ๒ ชนิด ได้แก่ กัตตุสาธนะและกัมมสาธนะ โดยมีการอธิบายถึงรูปแบบของสาธนะและบทบาทของคำในภาษาบาลี ทั้งนี้เพื่อให้มีความเ

…พท์บอกกิริยา คือ ความทำของผู้ทำ เป็นต้นว่า คมน์ ความ ไป, ฐาน ความยืน, นิสชชา ความนั่ง, สยน ความนอน, ชื่อ ว่าภาวสาธนะ เป็นภาวรูปอย่างเดียว แปลว่า "ความ--," ก็ได้, "การ--," ก็ได้. [กรณสาธนะ] ผู้ทำ ๆ ด้วยสิ่…

เนื้อหาในบทนี้เกี่ยวกับการศึกษาความหมายของศัพท์ในภาษาบาลีที่สำคัญ เช่น ภาวสาธนะ, กรณสาธนะ, สัมปทานสาธนะ และ อปาทานสาะนะ โดยอธิบายถึงการแสดงสถานะของผู้ทำและเครื่องมือต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้อง ซึ่งมีความสำคั