หน้าหนังสือทั้งหมด

ความสุขและนิโรธ
197
ความสุขและนิโรธ
…ความหมายที่สูงขึ้นไป หมายถึง การเห็น อริยสัจ 4 ครบถ้วนตามความเป็นจริง คือ เห็นอริยสัจซึ่งประกอบด้วย ญาณ 3 อาการ 12 บทที่ 9 อริยสัจ 4 DOU 187
เรียกกันตามโลกโวหารว่า “ความสุข” ซึ่งมีทั้งอย่างแท้และอย่างเทียม ความสุขที่เจือด้วยทุกข์ จัดเป็นสุขเทียม เช่น สุขจากการสนองความอยากได้ หรือสุขที่ได้จากกามคุณซึ่งท่านเรียกว่า กามสุข ความสุขที่แท้จริงหร
สมาธิและความรู้ชอบ
200
สมาธิและความรู้ชอบ
…ในฌาน 4 ตามพระบาลีมัคควิภังคสูตร องค์มรรคทั้ง 8 นี้ เมื่อรวมตัวกันเข้าเป็นมัคคสมังคี ก่อให้เกิดสัมมาญาณคือความรู้ชอบ หรือยถาภูตญาณทรรศนะ ความรู้เห็นตามความเป็นจริง) นี่แหละคือตัวอริยมรรคตามแนว พระพุทธพจน…
…ในฌาน 4 ตามพระบาลีมัคควิภังคสูตร องค์มรรคทั้ง 8 นี้ เมื่อรวมตัวกันเข้าเป็นมัคคสมังคี ก่อให้เกิดสัมมาญาณคือความรู้ชอบ หรือยถาภูตญาณทรรศนะ ความรู้เห็นตามความเป็นจริง) นี่แหละคือตัวอริยมรรคตามแนว พระพุทธพจน…
ชาดกในหมวดเมตตาบารมี
277
ชาดกในหมวดเมตตาบารมี
…น้ำใจออก จนเป็นคนใจแคบ แล้งน้ำใจความคิดขวนขวายช่วยผู้อื่นจะลดลง การสร้างบารมีก็ไม่กว้างขวางอีกต่อไป ญาณ วิชชาความรู้เห็น กระทั่งบารมีจึงแคบลงมา จะเห็นว่า เส้นทางของนักสร้างบารมีล้วนเป็นวิถีเดียวกัน หากแต…
บทที่ 9 ชาดกในหมวดเมตตาบารมี หากอุปมาวิถีนักสร้างบารมีเป็นดังวิถีแห่งสงครามที่ต้องสู้รบกับอธรรม เช่นนั้นเมตตาบารมี ก็เปรียบได้กับ “ทัพแนวหลัง” นิสัยต่าง ๆ ในหมวดหมู่ของเมตตาบารมี จึงเปรียบเหมือนทหารแน
สัมมาสัมพุทโธ
37
สัมมาสัมพุทโธ
…วามหมาย ลึกตื้นกว่ากันแน่ โดยมิสงสัย เมื่อระลึกถึงพระบาลีในธัมมจักกัปปวัตตนสูตรที่ว่า “จกขุ อุทปาทิ ญาณ อุทปาทิ ปญฺญา อุทปาทิ วิชชา อุทปาทิ อาโลโก อุทปาทิฯ” จึงทำให้แลเห็น ความว่า คุณวิเศษทั้ง 5 อย่างดัง…
2.1.2 สัมมาสัมพุทโธ พระธรรมเทศนา สัมมาสัมพุทโธ แปลตามศัพท์ว่า ตรัสรู้ด้วยพระองค์เองโดยชอบ หรือ นัยหนึ่งว่า ตรัสรู้เองโดยถูกต้อง หรือพูดให้สั้นก็ว่า รู้ถูกเอง เพื่อให้ใกล้กับ ภาษาสามัญที่ใช้กันว่า รู้
การเข้าใจความหมายของต้นไม้
39
การเข้าใจความหมายของต้นไม้
…่ใช่เห็นอย่างผิด ๆ เพราะการเห็นถูกตามความเป็นจริง คือ จักขุง จึงเป็น ผลให้รู้ถูกตามความเป็นจริง คือ ญาณัง เพราะรู้ถูกตามความเป็นจริงจึงเป็นผลให้เกิด ปัญญา คือ ความหยั่งรู้เหตุผล อย่างถูกต้องตามความเป็นจร…
ก็ร้อง “ฮ! ไม่เหมือน” ทำไมปลาจึงคิดว่า ต้นไม้เหมือนสาหร่ายเล่า ก็เพราะปลาไม่เคยเห็น ต้นไม้มาก่อน จะไปรู้ ไปเข้าใจอย่างเต่าได้อย่างไร ก็ได้แต่เดาเท่านั้นเอง เต่าพูดต่อไปอีก “บนบกนะ มีนก บินได้ พับ ๆ ๆ
คุณวิเศษประการที่ 5 อาโลโก
41
คุณวิเศษประการที่ 5 อาโลโก
…เป็นปกติ ตั้งแต่เห็นทุกข์ เห็นเหตุให้เกิดทุกข์ เห็นการ ดับทุกข์ และเพราะเห็นวิธีที่จะดับทุกข์ได้ 2) ญาณัง ทำให้รู้ความจริงเป็นปกติ 3) ปัญญา ทำให้หยั่งรู้เหตุ รู้ผลได้ถูกต้องเป็นปกติ 4) วิชชา ทำให้กำจัดกิ…
พระภิกษุ สามเณร ถ้ามีโอกาสก็ต้องไปเรียน ชาวพุทธทั้งหลายถ้ามีโอกาสก็ต้องไปเรียน เรียนภาษาบาลีและค้นคว้าพระไตรปิฎกจึงจะพบความจริงที่แฝงอยู่อย่างลึกซึ้งนี้ว่า ความหมายของแต่ละคำนั้นลึกซึ้งขนาดไหน เมื่อว
การบำเพ็ญสมถะและวิปัสสนาวิชชา
73
การบำเพ็ญสมถะและวิปัสสนาวิชชา
…พระองค์ทะลุกระเปาะไข่ คือ โลก ออกมาได้แล้ว พระองค์เห็นโลกหมดทั่วทุกโลก ด้วยตาธรรมกาย พระองค์รู้ด้วย ญาณธรรมกาย ผิดกว่าพวกกายทิพย์ รูปพรหม และอรูปพรหมเหล่านั้น เพราะพวกเหล่านั้นรู้ด้วยวิญญาณ แต่พระองค์รู้…
การบำเพ็ญสมถะนั้น ส่งจิตเพ่งดวงปฐมมรรคตรงศูนย์ คือกึ่งกลางกาย ภายใน ตรงกลางพอดี ไม่เหลื่อม ซ้าย ขวา หน้า หลัง แล้วเลื่อนสูงขึ้น ๒ นิ้ว เมื่อถูกส่วนก็จะเห็น กายมนุษย์ กายทิพย์ กายรูปพรหม กายอรูปพรหมเป
สุคโต
84
สุคโต
…ียวกัน ตั้งแต่กายทิพย์ รูปพรหม อรูปพรหม จนถึง ธรรมกาย เมื่อธรรมกายหยุดนิ่ง จิตของธรรมกายเป็นมรรคจิต ญาณธรรมกาย เป็นมรรคปัญญา ธรรมกายเข้าสมาบัติดูอริยสัจต่อไป ดวงใสถึงขนาดตกศูนย์ แล้วกลับเป็นโสดาบันบุคคลแ…
2.1.4 สุคโต พระธรรมเทศนา สุคโต แปลได้หลายนัย เช่นว่า ไปดีแล้ว ไปสู่ที่ดี หรือทรงพระดำเนินงาม ที่ว่าไปดีแล้ว หมายถึงว่า พระองค์ประพฤติดี ทั้งกาย วาจา ใจ คือกายเป็นสุจริต วาจาสุจริต ใจสุจริต ประพฤติสม่
เนื้อหาจารึกลานทองเกี่ยวกับพระธรรมกาย
182
เนื้อหาจารึกลานทองเกี่ยวกับพระธรรมกาย
…วามนอบน้อมจงมีแด่พระรัตนตรัย เพราะอวิชชาเป็นปัจจัย จึงเกิดมีสังขาร เพราะสังขารเป็นปัจจัยจึงเกิดมีวิญญาณ เพราะ วิญญาณเป็นปัจจัย จึงเกิดมีนามรูป เพราะนามรูปเป็นปัจจัย จึงเกิดมีอายตนะ 6 เพราะอายตนะ 6 เป็นปั…
…วามนอบน้อมจงมีแด่พระรัตนตรัย เพราะอวิชชาเป็นปัจจัย จึงเกิดมีสังขาร เพราะสังขารเป็นปัจจัยจึงเกิดมีวิญญาณ เพราะ วิญญาณเป็นปัจจัย จึงเกิดมีนามรูป เพราะนามรูปเป็นปัจจัย จึงเกิดมีอายตนะ 6 เพราะอายตนะ 6 เป็นปั…
พระพุทธคุณ พระธรรมคุณ พระสังฆคุณ
193
พระพุทธคุณ พระธรรมคุณ พระสังฆคุณ
…คที่ 3. (หน้า 99-103) : โรงพิมพ์สำนักทำเนียบนายกรัฐมนตรี พระนคร, 2508. ธรรมกายในหนังสือพุทธรังษีธฤษ ญาณ 1. • หนังสือพุทธรังษีธฤษดีญาณ ว่าด้วยสมถะและวิปัสนากัมมัฏฐาน 4 ยุค. (หน้า 267-285 และ 369) : พิมพ์เ…
ธรรมกายในฏีกา 1. สารัตถทีปนี ฎีกาพระวินัย ภาค 1. (หน้า 188) : หจก. ทิพยวิสุทธิ์ กรุงเทพ ฯ, 2542. 2. เล่มเดียวกัน หน้า 313. 3. เล่มเดียวกัน หน้า 463, 464 และ 530. ธรรมกายในคัมภีร์วิสุทธิมรรค 1. วิสุทธ
การปฏิบัติสัมมาสมาธิ
65
การปฏิบัติสัมมาสมาธิ
…อเนื่อง จนถูกส่วนก็จะเข้าถึงดวงธรรมอื่น ๆ อีก 5 ดวงคือ ดวงศีล ดวงสมาธิ ดวงปัญญา ดวงวิมุตติ ดวงวิมุติญาณทัสสนะ รวมทั้งหมดเป็น 6 ดวง จากนั้นก็เอาใจหยุดนิ่ง ไว้กลางดวงวิมุตติญาณทัสสนะนั้น พอถูกส่วนก็จะเข้าถ…
พระดำรัสนี้ขยายความได้ว่า องค์มรรคทั้ง 7 ตั้งแต่สัมมาทิฏฐิ - สัมมาสติ จะเป็นองค์ ประกอบของสัมมาสมาธิ เมื่อปฏิบัติสัมมาสมาธิก็เท่ากับได้ปฏิบัติมรรคอีก 7 องค์ที่เหลือไปด้วย กล่าวคือเมื่อจิตเป็นสมาธิเพิ
อานุภาพของพระธรรมกาย
69
อานุภาพของพระธรรมกาย
…สัมพุทธเจ้าที่หายสาบสูญไปหลังพุทธปรินิพพาน 500 ปี กลับคืนมาอีกครั้ง สมเด็จป่าหรือสมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ (ปุ่น ปุณณสิริ) สมเด็จพระสังฆราชองค์ที่ 17 วัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม ได้บันทึกไว้ว่า....ครั้งหนึ่ง …
พุทธเจ้าทุกพระองค์ มีอยู่ในกายเนื้อของพระปัจเจกพุทธเจ้าทั้งหลาย มีอยู่ในกายเนื้อของ พระสาวกสาวิกาทุกรูป และมีอยู่ในตัวของมนุษย์ทุกคน ดังข้อความที่ว่า “พระปัจเจกพุทธเจ้า ทั้งหลายมีธรรมยิ่งใหญ่ มีธรรมก
พระธรรมและวินัย
75
พระธรรมและวินัย
1 “ตก” แปลว่า นัก หรือ คิด คำว่า “พึ่งค้นได้ด้วยญาณเท่านั้น” คือ ญาณอันเกิดจากภาวนา มยปัญญานั่นเอง ตอนที่พระเดชพระคุณหลวงปู่วัดปากน้ำได้เข้าถึงพระธรรมก…
ตอนที่พระเดชพระคุณหลวงปู่วัดปากน้ำได้เข้าถึงพระธรรมกายนั้น ท่านก็เคยคำนึง อย่างเดียวกันว่า “คัมภีโรจายัง ธรรมเป็นของลึกถึงเพียงนี้ ใครจะไปคิดคาดคะเนเอาได้ พ้น วิสัยของความตรึกนึกคิด ถ้ายังตรึกนึกคิดอย
พระไตรปิฎก
77
พระไตรปิฎก
…41 หน้า 448. มจร, พระวินัยปิฎก มหาวรรค, (กรุงเทพฯ : มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, 2539), เล่ม 4 หน้า [1] ญาณสังวร สมเด็จพระสังฆราชสกลมหาสังหปริณายก, สมเด็จพระ (เจริญ สุวฑฒโน), ธรรมดุษฎี, (กรุงเทพฯ : ส่องสยาม,…
คำว่า “ปิฎก” แปลว่า “ตะกร้า” หมายถึง ภาชนะสำหรับใส่สิ่งของ คำว่าปิฎกนี้ได้นำา มาใช้เป็นชื่อหมวดหมู่พระธรรมวินัยคือ แยกออกเป็นสามตะกร้า หรือ 3 หมวดใหญ่ ๆ นั่นเอง โดยวินัยคือค่าสั่งนั้นแยกไว้หมวดหนึ่งเ
โลกุตรธรรมและนิพพาน
146
โลกุตรธรรมและนิพพาน
…ามิผล และอรหัตตผล มรรค 4 ผล 4 รวมเป็น 8 ประการนี้ ก็ได้แก่ ดวงจิตที่มี คุณพิเศษ 4 ประการ คือ สว่าง (ญาณ) สะอาด (วิสุทธิ) สงบ (สันติ) สงสาร (กรุณา) โลกุตรธรรม 8 ประการนี้ ก็คือ สอุปาทิเสสนิพพาน นั่นเอง ถ้…
อตฺถิ ภิกฺขเว อชาติ อภูต อกต์ อสงฺขต์ ฯ โน เจ ติ ภิกฺขเว อภวิสฺส อชาติ อภูต อกต อสงฺขต์ ฯ นธ ชาตสฺส ภูตสฺส กตสฺส สงฺขตสฺส นิสสรณ์ ปญฺญาเยถฯ ยสฺมา จ โข ภิกฺขเว อตฺถิ อชาติ อภูต อกต์ อสงฺขติ ฯ ตสฺมา ชาต
คัมภีร์วิภังค์
177
คัมภีร์วิภังค์
…เรื่องมรรคมีองค์ 8 12. ฌานวิภังค์ 13. อัปปมัญญาวิภังค์ 14. สิกขาบทวิภังค์ 15. ปฏิสัมภิทาวิภังค์ 16. ญาณวิภังค์ 17. ขุททกวัตถุวิภังค์ 18. ธัมมหทยวิภังค์ วิเคราะห์เรื่องรูปฌาณและอรูปฌาน วิเคราะห์เรื่องอัปป…
เล่ม 35 วิภังค์ เป็นคัมภีร์ที่ 2 ของพระอภิธรรมปิฎกและเป็นพระไตรปิฎกเล่มที่ 35 คำว่า วิภังค์ แปลว่า การแจกแจง จำแนก แยกแยะ วิเคราะห์ คัมภีร์วิภังค์เป็นคัมภีร์ที่ วิเคราะห์ธรรมอย่างละเอียด 18 เรื่อง คื
คัมภีร์อภิธรรม
194
คัมภีร์อภิธรรม
…of.B.C.Law กล่าวว่า คัมภีร์นี้คู่กับคัมภีร์วิภังคะของฝ่ายเถรวาท โดยเฉพาะเนื้อหาสุดตภาชนียะ ส่วนท่าน ญาณติโลกภิกขุมีความเห็นว่าคัมภีร์วิภังค์ฝ่ายเถรวาท มีความคล้ายกับคัมภีร์ธรรมสกันธะ มากกว่า เนื่องจาก 18…
ท่านยโสมิตรผู้รจนาคัมภีร์อภิธรรมโกศวยาขยากล่าวว่า คัมภีร์ชญานปรัสถานะ เหมือนร่างกาย ส่วนคัมภีร์ที่เหลืออีก 6 เหมือนมือเท้าของคัมภีร์แรก 2. สังคีติปรยายะ ตามหลักฐานจีนบอกว่า เป็นผลงานของพระสารีบุตร แต
สาระสำคัญแห่งธัมมจักกัปปวัตตนสูตร
20
สาระสำคัญแห่งธัมมจักกัปปวัตตนสูตร
…ที่จดจ่ออยู่กับ เบญจกามคุณก็มีอุปไมยฉันนั้น คือปราศจากแสงสว่างที่จะส่องให้เห็นหนทางอันน้อมไปสู่ มรรคญาณ' แล้วเกิดปัญญารู้แจ้งในสัจธรรม จนสามารถพัฒนาจิตแห่งตนให้บรรลุโลกุตรธรรม ได้ในที่สุด กามสุขัลลิกานุโ…
ทั้งปวงที่ทรงแสดงนั้น ไม่ว่าจะเป็นบทสั้นเพียงประโยคเดียว หรือบทยาวเพียงใดก็ตาม จึงเป็น ไปเพื่อการบรรลุมรรคผลนิพพานทั้งสิ้น สำหรับพระธรรมเทศนาธัมมจักกัปปวัตตนสูตร นอกจากพระพุทธองค์จะทรงชี้ทางสว่าง คือ
มัชฌิมาปฏิปทา
22
มัชฌิมาปฏิปทา
…รียกกันง่าย ๆ ว่า ศีล สมาธิ ปัญญา เป็นแนวปฏิบัติอันเป็นปัจจัยให้ เจ้าชายสิทธัตถะบรรลุพระสัมมาสัมโพธิญาณตรัสรู้เป็นพระสัพพัญญูพุทธเจ้า ทรงประจักษ์ แจ้งในอริยสัจ 4 อันประกอบด้วย 4 1. ทุกขอริยสัจ คือทุกข์อย…
…รียกกันง่าย ๆ ว่า ศีล สมาธิ ปัญญา เป็นแนวปฏิบัติอันเป็นปัจจัยให้ เจ้าชายสิทธัตถะบรรลุพระสัมมาสัมโพธิญาณตรัสรู้เป็นพระสัพพัญญูพุทธเจ้า ทรงประจักษ์ แจ้งในอริยสัจ 4 อันประกอบด้วย 1. ทุกขอริยสัจ คือทุกข์อย่า…
โทษแห่งภวตัณหา
86
โทษแห่งภวตัณหา
…ไม้ทั้งปวง ย่อมเปรียบเสมือน กองทุกข์ ซึ่งรากแก้วคือตัณหานุสัย ยังมิได้ถูกตัดขาดด้วยอำนาจพระอรหัตมรรคญาณ ฉันนั้น เพราะจะสามารถเจริญเติบใหญ่เหมือนกาลก่อนได้อีก ะ สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสว่า กระแสแห่งต…
นางได้แลเห็นกองหนอนจำนวนมากมายในสถานที่นั้น จึงเป็นเหตุให้เกิดปลงสังเวชแล้วได้ สําเร็จปฐมฌาน เมื่ออุพพรีราชกัญญาอยู่ในราชตระกูลจนหมดอายุขัยแล้ว ก็จุติจากราชตระกูล ไปบังเกิดในพรหมโลก ครั้นจุติจากพรหมโ