ข้อความต้นฉบับในหน้า
ก็ร้อง “ฮ! ไม่เหมือน” ทำไมปลาจึงคิดว่า ต้นไม้เหมือนสาหร่ายเล่า ก็เพราะปลาไม่เคยเห็น
ต้นไม้มาก่อน จะไปรู้ ไปเข้าใจอย่างเต่าได้อย่างไร ก็ได้แต่เดาเท่านั้นเอง
เต่าพูดต่อไปอีก “บนบกนะ มีนก บินได้ พับ ๆ ๆ ไปได้ไกล” ปลาก็ถามว่า “นกที่ว่า
บินได้น่ะ เหมือนกบโดดพุ่งหลาวมั้ย” เต่าก็ร้อง “! ไม่เหมือน”
แต่เต่าก็ไม่ละความพยายาม พูดต่อไปอีกว่า “บนบกน่ะ มีช้างตัวเบ้อเริ่มทีเดียว มีทั้ง
งวง มีทั้งงา เดินไปไหนดัง ซวบ ๆ ๆ” ปลาก็ถามอีก “งวงช้าง งาช้างเหมือนหนวดกุ้ง เหมือนกรี
กุ้งมั้ย” เต่าก็ได้แต่ร้อง “ฮึ!” นึกในใจว่า เลิกพูดดีกว่า พูดเท่าไรปลาก็ไม่รู้เรื่อง
ทําไมปลาจึงไม่รู้เรื่อง เพราะปลาไม่เคยเห็นของบนบก เคยเห็นแต่ของในน้ำ จึงได้แต่
คิดเทียบกับของในนํ้า ถึงเต่าพูดอธิบายอย่างไร ก็ไม่รู้เรื่องหรอก
เพราะฉะนั้น การที่คนเราจะรู้ จะเข้าใจอะไรได้ ต้องได้เห็นมาก่อนแล้ว
เพราะได้เห็น เพราะได้รู้จึงเกิดคุณวิเศษประการที่ 3 คือ ปัญญา แปลว่า ความ
หยั่งรู้เหตุ รู้ผลได้ถูกต้องตามความเป็นจริง
ฤทธิ์ของสมาธิที่เกิดจากการปฏิบัติมรรคมีองค์ 8 ก็คือทำให้เกิดการเห็นอย่างถูกต้อง
ตามความเป็นจริง ไม่ใช่เห็นอย่างผิด ๆ เพราะการเห็นถูกตามความเป็นจริง คือ จักขุง จึงเป็น
ผลให้รู้ถูกตามความเป็นจริง คือ ญาณัง เพราะรู้ถูกตามความเป็นจริงจึงเป็นผลให้เกิด ปัญญา
คือ ความหยั่งรู้เหตุผล อย่างถูกต้องตามความเป็นจริงขึ้นมาได้ จึงทำให้อวิชชา คือ ความไม่รู้
ถูกกำจัดออกไป
เมื่อปัญญาเกิดขึ้น ทำให้อวิชชาถูกกำจัดไปแล้ว คุณวิเศษประการที่ 4 วิชชา คือ
ความรู้ที่เป็นเหตุให้กำจัดกิเลสได้เด็ดขาดจึงเกิดขึ้นมาอีก
ทําไมวิชชาจึงเกิดตามปัญญาขึ้นมาได้ นั่นก็เพราะว่าได้อาศัยอำนาจของปัญญาที่เกิด
จากการเห็นและการรู้ที่เกิดจากการปฏิบัติมรรคมีองค์ 8 ไปหยั่งรู้เหตุผลแห่งการเกิดทุกข์ และ
การดับทุกข์ได้ถูกต้อง ตามความเป็นจริงว่า
1. เห็นและรู้ชัดตามความเป็นจริงว่ากิเลสทั้ง 3 ตระกูล ได้แก่ โลภะ โทสะ โมหะ
ที่หลบซ่อนอยู่ในใจ มีรูปร่างหน้าตาเป็นอย่างไร
30 DOU พระพุทธคุณ พระธรรมคุณ พระสังฆคุณ