หน้าหนังสือทั้งหมด

พระมงคลเทพมุนี และสัจธรรม 4 ประการ
26
พระมงคลเทพมุนี และสัจธรรม 4 ประการ
…มุนี (สด จนฺทสโร) 221 ดังนั้น พระสัมมาสัมพุทธเจ้า ทรงยก “สัจธรรม ๔ ประการ ประสงค์สัมมาทิฏฐิ ให้เห็น ทุกข์ สมุทัย นิโรธ มรรค ทุกข์ในกายต่างๆ มีเกิด แก่ แปรไป กามตัณหา ภวตัณหา วิภวตัณหา เป็นเหตุให้เกิด ศีล …
ในบทนี้ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ยกสัจธรรม 4 ประการที่สำคัญ ได้แก่ ทุกข์ สมุทัย นิโรธ และมรรค เพื่อแสดงให้เห็นถึงสภาพทุกข์ในกาย และการดับทุกข์ด้วยศีล สมาธิ ปัญญา โดยพระอัญ…
วิชชาธรรมกายและหลักธรรมในพระพุทธศาสนา
44
วิชชาธรรมกายและหลักธรรมในพระพุทธศาสนา
…บางท่านสงสัยว่า ธรรมกายซึ่งหลวงพ่อวัดปากนํ้า กล่าวว่าเป็นนิจจัง สุขัง อัตตา นั้น ขัดกับหลัก อนิจจัง ทุกขัง อนัตตา ในพระพุทธศาสนาหรือไม่ ฯลฯ สิ่งเหล่านี้อาจทำให้ บางท่านเกิดความไม่แน่ใจว่า วิชชาธรรมกายนั้น…
…ึงความสงสัยเกี่ยวกับวิชชาธรรมกายที่พูดถึงโดยหลวงพ่อวัดปากน้ำ และการตรวจสอบความถูกต้องตามหลักอนิจจัง ทุกขัง อนัตตา โดยยกตัวอย่างความเชื่อมั่นของหลวงพ่อในการค้นพบวิชชาดังกล่าว แม้ว่าหลักฐานในการสนับสนุนอาจข…
ชนชั้นและความเชื่อในศาสนา
138
ชนชั้นและความเชื่อในศาสนา
…ื่อว่า สัตว์หลังตายยังมีความทรงจำ (สัญญา) เหลือ ติดอยู่ อีกพวกหนึ่งเชื่อว่าไม่มี เกี่ยวกับเรื่องสุข ทุกข์ พวกหนึ่งเชื่อว่าสุข ทุกข์เป็นสิ่งเกิดเอง อีกพวกหนึ่งเชื่อว่ามีเหตุ ทำให้เกิดคือ กรรมบันดาล (ปัจจัย…
…กต่างกันมากมาย มีคณาจารย์หลายคนที่เผยแพร่ลัทธิ เช่น ปูรณกัสสปะ ว่าบุญบาปไม่ส่งผล, มักขลิโคสาล ว่าสุขทุกข์เกิดเองโดยธรรมชาติ, ปกุธกัจจายนะ ว่าไม่มีบาปบุญเป็นเรื่องที่คิดกันขึ้น, และอชิตเกสกัมพล ว่าธาตุ 4 เ…
ไตรลักษณ์ในพระพุทธศาสนา
166
ไตรลักษณ์ในพระพุทธศาสนา
…ป็นของไม่เที่ยง อันได้แก่ ไม่ถาวร ไม่คงที่ ไม่แน่นอน เมื่อ มีการเกิดขึ้นแล้วก็เสื่อมไป แปรปรวนไป 2) ทุกขตา : ความเป็นทุกข์ อันได้แก่ ความเป็นของทนได้ยาก ทนอยู่ตลอดไปไม่ ได้ ต้องแปรปรวนไป เพราะมีเหตุปัจจัย…
ไตรลักษณ์เป็นหลักสำคัญในพระพุทธศาสนา ซึ่งประกอบด้วย อนิจจตา (ความไม่เที่ยง), ทุกขตา (ความเป็นทุกข์) และอนัตตตา (ความไม่ใช่ตัวตน) โดยอนิจจตากล่าวถึงความไม่ถาวรของทุกสิ่ง ทุกขตาเน้นที…
ความสำคัญของกัลยาณมิตรในพระพุทธศาสนา
29
ความสำคัญของกัลยาณมิตรในพระพุทธศาสนา
…ปจากชาติ ผู้มีชราเป็นธรรมดา ย่อมพ้นไปจากชรา ผู้มีมรณะเป็นธรรมดา ย่อมพ้นไปจากมรณะ ผู้มี โสกะ ปริเทวะ ทุกข์ โทมนัส และอุปายาส เป็นธรรมดา ย่อมพ้นไปจากโสกะ ปริเทวะ ทุกข์ โทมนัส และอุปายาส เพราะอาศัยเราผู้เป็น…
…ร้างบารมีและเป็นไปตามหลักพระธรรมได้อย่างมั่นคง การเป็นกัลยาณมิตรนั้นถือเป็นพรหมจรรย์ที่นำไปสู่การพ้นทุกข์และการทรงตัวในธรรมที่ดี นับเป็นปัจจัยหนึ่งที่เชื่อมโยงผู้คนในสังคมให้สนับสนุนกันไปสู่การทำความดีด้ว…
ความสำคัญของกัลยาณมิตรในอริยมรรค
30
ความสำคัญของกัลยาณมิตรในอริยมรรค
…ไปจากชาติ ผู้มีชราเป็นธรรมดา ย่อมพ้นไปจากชรา ผู้มีมรณะเป็นธรรมดา ย่อมพ้นไปจากมรณะ ผู้มีโสกะ ปริเทวะ ทุกข์ โทมนัส อุปายาสเป็นธรรมดา ย่อมพ้นไปจากโสกะ ปริเทวะ ทุกข์ โทมนัส อุปายาส เพราะอาศัยเราผู้เป็นกัลยาณม…
…งค์ว่าความเป็นมิตรดีมีอานิสงส์ในการทำให้ผู้ปฏิบัติเจริญสัมมาทิฏฐิและสัมมาสมาธิ ซึ่งส่งผลต่อการพ้นจากทุกข์และการเกิดในลำดับต่อไป รวมถึงการเจริญในทางธรรมให้สำเร็จ ในการมีมิตรดีย่อมทำให้บรรลุอริยมรรคได้ง่ายข…
ความเข้าใจในพระธรรมของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
149
ความเข้าใจในพระธรรมของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
…้ามาไว้ในตน, และอันวิญญูชน คือผู้รู้จะรู้ได้เฉพาะตน 3. อริยสัจ 4 คือภาพรวมของหลักธรรมทั้งหมด ได้แก่ ทุกข์ เหตุแห่งทุกข์คือตัณหา ความดับ ทุกข์คือนิโรธ และทางดับทุกข์คือมรรคมีองค์ 8 หลักธรรมอื่น ๆ ขยายความจ…
…าใจในพระธรรมที่พระพุทธเจ้ามอบให้เป็นแผนที่สำหรับการดำเนินชีวิต สอนเกี่ยวกับอริยสัจ 4 ซึ่งประกอบด้วย ทุกข์ เหตุแห่งทุกข์ การดับทุกข์ และทางดับทุกข์ มีหลักธรรมที่เกี่ยวข้องกับการปฏิบัติ มรรคมีองค์ 8 ที่ช่วย…
อริยสัจ 4: ความจริงอันประเสริฐ
156
อริยสัจ 4: ความจริงอันประเสริฐ
ทุกขสมุทัย ทุกขนิโรธ และทุกขนิโรธคามินีปฏิปทา” ทั้ง 4 ข้อนี้คือ อริยสัจ 4 นั่นเอง สำหรับพุทธดำรัสก่อนพุท…
อริยสัจ 4 เป็นแก่นสารของพระพุทธศาสนา ประกอบด้วยความจริงเกี่ยวกับทุกข์และทางดับทุกข์ โดยแต่ละองค์ประกอบถูกระบุอย่างชัดเจน เช่น ทุกข์ที่มี 12 ชนิด เช่น ชาติทุกข์ ชราทุกข์…
ทุกข์และอุปาทาน
157
ทุกข์และอุปาทาน
ทุกข์ทั้ง 12 ประการที่กล่าวมานี้สรุปเหลือประการเดียวคือ “อุปาทานขันธ์ 5 เป็นทุกข์” กล่าวคือ มนุษย์และสัต…
บทความนี้กล่าวถึงทุกข์ทั้ง 12 ประการที่สรุปเป็นอุปาทานขันธ์ 5 ซึ่งหมายถึงการถือมั่นในขันธ์ 5 ว่าเป็นของเรา ทำให้เกิดความท…
การเข้าถึงนิพพานและอริยมรรค
160
การเข้าถึงนิพพานและอริยมรรค
…ุปาทิเสสนิพพาน ณ จุดนี้เองที่เรียกว่า “อายตนนิพพาน” ที่ พระอริยเจ้าทั้งหลายตั้งจิตปรารถนาจะไปถึง 4) ทุกขนิโรธคามินีปฏิปทาอริยสัจ คำว่า ปฏิปทา แปลว่า ทางดำเนิน ความประพฤติ หรือ ข้อปฏิบัติ ทุกขนิโรธคามินีปฏ…
…พาน ซึ่งเกิดจากการหลุดพ้นจากกิเลสและตัณหา รวมถึงการปฏิบัติในแนวทางอริยมรรคมีองค์ 8 ที่นำไปสู่ความดับทุกข์อย่างแท้จริง การปฏิบัตินี้มีลักษณะเป็นทางสายกลางที่หลีกเลี่ยงการหลงเข้าไปในความสุขจากการมีเพศสัมพัน…
ปกุธกัจจายนะและสัญชัยเวลัฏฐบุตร: ความเชื่อและลัทธิในสมัยพุทธกาล
60
ปกุธกัจจายนะและสัญชัยเวลัฏฐบุตร: ความเชื่อและลัทธิในสมัยพุทธกาล
…กุธกัจจายนะกล่าวกับพระเจ้าอชาตศัตรูใน สามัญญผลสูตรว่า สภาวะ 7 กอง คือ กองดิน กองน้ำ กองไฟ กองลม สุข ทุกข์ และชีวะ สภาวะ เหล่านี้ไม่มีใครทำ ไม่มีแบบอย่างอันใครทำไม่มีใครเนรมิต เป็นสภาพยั่งยืน ตั้งมั่นดุจยอ…
บทความนี้พูดถึงแนวคิดของปกุธกัจจายนะและสัญชัยเวลัฏฐบุตรในสมัยพุทธกาล ความเชื่อของปกุธกัจจายนะเกี่ยวกับลัทธิ ‘นัตถิกวาทะ’ ที่มองว่ามีสภาวะ 7 กองที่ไม่ขึ้นอยู่กับปัจจัยใด ๆ อธิบายว่าความตายและการเกิดใหม
ความเข้าใจในธรรมชาติของชีวิตและกรรม
74
ความเข้าใจในธรรมชาติของชีวิตและกรรม
…นนั้น มี ประเด็นสำคัญสรุปได้ว่า “ชีวิตเรานี้ประกอบด้วยสภาวะ ๗ กอง คือ กองดิน กองน้ำ กองไฟ กองลม สุข ทุกข์ และชีวะ (การมีชีวิต) ดังนั้นเมื่อใครปลงชีวิตใคร ก็เป็นเพียงแต่สอด ศาสตราเข้าไปตามช่องแห่งสภาวะ ๗ ก…
…ศาสนาและความเชื่อ ถ้าหากเรายอมรับว่าชีวิตประกอบด้วยสภาวะ ๗ กอง ได้แก่ กองดิน กองน้ำ กองไฟ กองลม สุข ทุกข์ และชีวะ การกระทำต่าง ๆ จึงเป็นเพียงผลจากปรากฏการณ์เหล่านี้ถึงแม้จะมีการถกเถียงกันในเรื่องกรรมดีและ…
การตั้งสติในพระธรรม
142
การตั้งสติในพระธรรม
๒. เวทนานุปัสสนาสติปัฏฐาน หมายถึง การตั้งสติ ตามเห็นเวทนาในเวทนา คือ ความรู้สึกสุข ทุกข์ หรือไม่สุขไม่ ทุกข์ของกายต่าง ๆ ที่ซ้อนกันอยู่ในกายมนุษย์นี้ ๓. จิตตานุปัสสนาสติปัฏฐาน หมายถึง การ…
เวทนานุปัสสนาสติปัฏฐาน คือ การตั้งสติในการเห็นเวทนาในตนเอง เช่น ความรู้สึกสุข ทุกข์ หรือไม่สุขไม่ทุกข์ของร่างกาย การตั้งสติในจิตก็เป็นสิ่งสำคัญเช่นกัน โดยพิจารณาถึงจิตที่ซ้อนกันในร่า…
วิปัสสนาญาณและการเจริญภาวนา
232
วิปัสสนาญาณและการเจริญภาวนา
… ครั้นแล้วก็เกิดความวางเฉยไม่ยินดียินร้ายต่อร่างกายตน ญาณในระดับนี้ย่อมนำไปสู่การหยั่งรู้อริยสัจ ๔ (ทุกข์ เหตุแห่ง ทุกข์ ความดับทุกข์ และวิธีดับทุกข์) “ญาณทัสสนะ” หรือ “วิปัสสนาญาณ” นี้ เป็นญาณที่ สามัญญผ…
…มเกิดและความดับของร่างกาย การมองเห็นคุณค่าของการละทิ้งและความรู้เกี่ยวกับอริยสัจ ๔ ซึ่งช่วยให้เข้าใจทุกข์และวิธีการดับทุกข์ในชีวิต โดยเฉพาะบทความนี้อ้างอิงถึงสามัญญผลสูตรที่มีความสำคัญในพุทธศาสนา ตั้งอยู่…
สัมมาวาจาและมรรคมีองค์ 8
203
สัมมาวาจาและมรรคมีองค์ 8
…ๆ ขึ้นไป สัมมาสติ อันเป็นไปในอารมณ์ทั้ง 4 ก็พิจารณารูปขันธ์ว่า ตกอยู่ใต้กฎแห่งไตรลักษณ์ คือ อนิจจัง ทุกขัง อนัตตา พิจารณาเห็นว่า เวทนาขันธ์นั้นเองที่เป็นทุกข์ พิจารณาเห็นว่า วิญญาณขันธ์ คือ จิตนั้นเป็น อน…
…ที่เป็นประโยชน์ เช่น โสดาปัตติมรรคจิต สัมมาสติที่วิเคราะห์อารมณ์จากรูปขันธ์ผ่านไตรลักษณ์ แสดงให้เห็นทุกข์ อนิจจังและอนัตตา การพัฒนาทั้ง 8 ทางนี้ช่วยให้บรรลุพระนิพพานได้ ด้วยการทำความดีและการปฏิบัติตามทางท…
การขยายบทกิริยาวิเสสนะ
243
การขยายบทกิริยาวิเสสนะ
…ั้ง เหลือนอกนั้นให้คงไว้ซึ่งในบาง กรณี เพียงแค่นี้ก็สําเร็จประโยชน์แล้ว เช่น ความไทย : ผู้ต้องการพ้นทุกข์จงมากับเรา เดิม เป็น = = โย ทุกขา มุจจิตุกาโม, โส มยา สุทธิ อาคจฺฉตุ ฯ ทุกขา มุจจิตกาโม มยา สุทธิ์ …
บทความนี้กล่าวถึงการขยายบทกิริยาวิเสสนะในภาษาไทย รวมถึงการแปลงประโยคและการล้มประโยค โดยมีตัวอย่างเพื่ออธิบายการเขียนอย่างชัดเจน เช่น การใช้ประโยคเพื่อขยายความ และการตัดข้อความในประโยคให้ได้ผลประโยชน์ส
ความจริงเกี่ยวกับการเปลี่ยนแปลงและความทุกข์
42
ความจริงเกี่ยวกับการเปลี่ยนแปลงและความทุกข์
…่า สรรพสัตว์และสรรพสิ่งทั้งหลาย ล้วนมีการเปลี่ยนแปลงเป็น ปกติ ทนอยู่ในสภาพเดิมไม่ได้ มีเชื้อแห่งความทุกข์ เป็นบ่อเกิด เป็นแหล่งกำเนิดแห่งความทุกข์ เพราะ ความไม่เที่ยงนั้นยังไม่ใช่เป็นตัวเป็นตนที่แท้จริง เ…
…่เป็นนิจจัง สุขัง อัตตา ซึ่งหมายถึงแหล่งกำเนิดแห่งความสุข ที่สามารถนำไปสู่การปลดปล่อยจากกิเลสและความทุกข์ในชีวิต
ความเปรียบเทียบของกามและทุกข์ในพระพุทธศาสนา
36
ความเปรียบเทียบของกามและทุกข์ในพระพุทธศาสนา
…เลือด ย่อมไม่สามารถบำบัดความเพลีย เพราะความหิวได้ กามทั้งหลายก็เช่นเดียวกันเปรียบเหมือนร่างกระดูก มีทุกข์มาก มีความคับแค้นมาก 2. เปรียบเหมือนแร้ง นกตะกรุม หรือเหยี่ยว พาชิ้นเนื้อบินไป แร้งทั้งหลาย นกตะกรุ…
เนื้อหานี้นำเสนอการเปรียบเทียบความทุกข์ของกามในพระพุทธศาสนา โดยใช้ตัวอย่างต่างๆ เช่น ร่างกระดูก เปรียบเหมือนกามที่มีทุกข์มาก เช่น การหิวโห…
การปล่อยวางและความสว่างภายใน
104
การปล่อยวางและความสว่างภายใน
…ด้วยการยกใจขึ้นสู่ไตรลักษณ์ พิจารณาว่า ทุกสิ่งทุกอย่างเกิดขึ้น ตั้งอยู่ และก็เสื่อมสลาย เป็นอนิจจัง ทุกขัง อนัตตา สิ่งทั้งหลาย ทั้งปวง ไม่ควรยึดมั่น ถือมั่น แม้กระทั่งธรรมภายในก็ไม่ควรยึดมั่น ถือมั่น ปล่อ…
…ึงการยอมรับธรรมชาติของชีวิตที่ได้รับการสั่งสอนว่า ทุกสิ่งเกิดขึ้น ตั้งอยู่ และเสื่อมสลายเป็นอนิจจัง ทุกขัง อนัตตา ทำให้การตระหนักรู้ในความไม่เที่ยงของสิ่งทั้งปวงเป็นกุญแจสำคัญในการเข้าถึงความสว่างภายในอย่…
กัมมัฏฐานและการหลุดพ้นในพระพุทธศาสนา
22
กัมมัฏฐานและการหลุดพ้นในพระพุทธศาสนา
…ลนั้นเป็นปัจจัย จึงมีภพ เพราะภพเป็นปัจจัย จึงมีชาติ เพราะชาติเป็น ปัจจัย จึงมีชรา มรณะ โสกะ ปริเทวะ ทุกข์ โทมนัสและอุปายาส ความเกิดขึ้น แห่งกองทุกข์ทั้งมวลนั้น ย่อมมีด้วยประการอย่างนี้ บุคคลย่อมเพลิดเพลิน…
…รหลุดพ้น การเข้าใจถึงสังสารวัฏและกิเลสจึงเป็นสิ่งจำเป็นในการเข้าถึงพระนิพพาน ว่าด้วยปัจจัยที่นำไปสู่ทุกข์ เช่น ชีวิตและการเวียนว่าย ขณะที่การทำกุศลขั้นพิเศษในพระพุทธศาสนาสามารถช่วยขจัดกิเลสได้ เมื่อมีความ…