ปัญจ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 25 / 41

…ียวเป็นอารมณ์ ฯ อภิญญาเหล่านั้น มีวิภาคแห่ง อารมณ์ดังพรรณนามาฉะนี้ ฯ บทว่า ยถารหมปุเปติ คือ รูปาวจร ปัญจมฌาน ย่อมแนบแน่น โดยอนุรูปแก่บริกรรมนั้น ๆ ฯ [อธิบายความต่างกันแห่งอภิญญา ๕] บัดนี้ เพื่อจะแสดงความต…

บทนี้กล่าวถึงการบริกรรม ๓ หรือ ๔ หน สามารถเข้าถึงจิตของผู้อื่นได้ด้วยเจโตปริยญาณ คล้ายกับการมองด้วยทิพยจักษุ นอกจากนี้ยังอธิบายถึงการกำหนดอารมณ์ของจิตที่มีราคะและความแตกต่างระหว่างอภิญญา โดยเน้นความหม

…มเจริญสุขสวัสดิ์ วิบุลผล ต้องตามภาษิตที่สมเด็จพระทศพลตรัสแก่มหานามลิจฉวีกษัตริย์ในอปริหานิยธรรมสูตร ปัญจกังคุตตรนิกาย ว่า ยสฺส กสฺสติ มหานาม ฯเปฯ ปูน จปร มหานาม กุลปุตฺโต ฯเปฯ ยา ตา พลิปฏิคคาหกา เทวตา, ตา…

บทความนี้กล่าวถึงพระราชกุศลที่สมเด็จพระมหาสมณเจ้าได้ทรงบำเพ็ญเพื่อความสุขและสวัสดิภาพของประชาชน โดยมีการเชื่อมโยงกับการประกอบพิธีบูชาพลีสักการะที่เชื่อว่าจะนำมาซึ่งความเจริญสุขให้กับกุลบุตรที่มีอภิสิท

…เสด็จอยู่ในที่ไกลก็ พอจะทรงเบาพระวิตกถึงราชการได้ แม้นเสด็จอยู่ในพระนคร สมด้วยพระพุทธภาษิตในคัมภีร์ ปัญจกนิบาต อังคุตตว่า (๑) ปญฺจ ภิกขเว องเคห์ สมนาคโต ราชา ขตฺติโย มุทธาภิสิต โต ยสส์ ยสส์ ทิสาย์ วิหรติ …

บทความนี้กล่าวถึงสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส และคุณสมบัติของพระบรมโอรสาธิราชตามหลักการ 5 ประการ ได้แก่ อัตถัญญู, ธัมมัญญู, มัตตัญญู, กาลัญญู และ ปริสัญญู ซึ่งช่วยให้สามารถบริหารราชการได้อ

…ระภาคเจ้า ก็ได้ตรัสแก่เจ้ามหานามลิจฉวีแสดงกิจของผู้ดำรงฆราวาส จะพึงทำเพื่อผลนี้ ในอปริหานิยธรรมสูตร ปัญจกนิบาต อังคุตตรนิกาย สรุปความว่า กุลบุตร ผู้ใดผู้หนึ่ง ตั้งต้นแต่พระมหากษัตริย์เจ้าตลอดลงไปถึงอธิบดี…

บทความนี้พูดถึงคำสอนของสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ในด้านความสามัคคีและการเคารพในชุมชน โดยเน้นถึงความสำคัญของการรักษาธรรมและการดูแลเอาใจใส่กันในกลุ่มคน การรักษาประโยชน์แก่กันและกันจะก่อให้เกิดพหุปปิยตา โดยท

…อกฐิน, อาคนฺตุกสฺส ภตฺติ -อาคนตุกภัตต์ ภัตเพื่อผู้มา, คิลานสฺส เภสัชช์-คิลานเภสชช์ ยาเพื่อคนไข้." " ปัญจมีตัปปุริสะ อย่างนี้ " โจรมหา ภัย โจรภัย ภัยแต่โจร, มรณสุมา ภัย-มรณภัย ความกลัวแต่ความตาย, พนธนา มุต…

เนื้อหาดังกล่าวกล่าวถึงการใช้ประโยคในภาษาบาลี โดยยกตัวอย่างรูปแบบต่างๆ ของคำ เช่น คำที่แสดงถึงสัตว์ ความกลัว ความเสี่ยงจากการตาย และคำที่เกี่ยวข้องกับพระราชาและการเกษตร รวมถึงการศึกษาเกี่ยวกับสมาสที่ม

…ื่นเป็นประธาน ชื่อพหุพพิหิ ๆ มี 5 อย่างตามวิภัตติ คือ ทุติยาพหุพพิหิ ตติยาพหุพพิหิ, จตุตถี พหุพพิหิ ปัญจมีพหุพพิหิ, ฉัฏฐีพหุพพิหิ สัตตมีพหุพพิหิ ทุติยาพหุพพิหิ เอาบทที่เป็นทุติยาวิภัตติ ในวิเคราะห์เป็น ปร…

เนื้อหาในหน้านี้เกี่ยวกับการศึกษาไวยกรณ์บาลี เช่น วจีวิภาค สมาส และประเภทต่างๆ ของพหุพพิหิ ที่มีการอธิบายถึงการใช้ทุติยาพหุพพิหิ และตติยาพหุพพิหิ ในการวิเคราะห์บทต่างๆ พร้อมตัวอย่างเพื่อความเข้าใจที่ช

…ความ 0 ๒ ကေ ๔ ๕ ๖ สังเวช เกิดพร้อมแล้ว แก่ชนใด ชน นั้น ชื่อว่ามีความสังเวช ها เกิดพร้อมแล้ว." ๖ ๔ ๕ ปัญจมีพหุพพิหิ เอาบทที่เป็นปัญจมีวิภัตติ ในวิเคราะห์ เป็น ประธาน แห่งบทสมาส อย่างนี้ " นิคคตา ชนา ยสฺมา …

เนื้อหาที่นำเสนอเกี่ยวกับบาลีไวยกรณ์ ที่รวมถึงวจีวิภาค สมาส และตัทธิต เช่น กตทัณฑกมุโม, ความสังเวช รวมถึงการวิเคราะห์บทสมาสต่างๆ อย่างละเอียดเพื่อความเข้าใจที่ลึกซึ้งในภาษา และการตีความที่เกี่ยวข้องศึ

…กันได้เหมือนกัน, เหมือนคำว่า เอกิ [เจ้า] จงมา ถึงจะไม่ออกชื่อ "ตัว" ก็รู้ได้ เพราะ "หิ วิภัตติ เป็น ปัญจมี, เอกวจนะ, มัธยมบุรุษ เมื่อเป็นเช่นนี้ ก็ส่องความให้เห็น ว่าเป็นกิริยาของ 'ตว์' ซึ่งเป็นมัธยมบุรุษ…

ในเนื้อหานี้กล่าวถึงกฎเกณฑ์ของการใช้กิริยาในภาษาบาลี โดยเฉพาะในการใช้วิภัตติ ซึ่งมีการจำแนกบุรุษออกเป็น 3 ประเภท ได้แก่ ประถมบุรุษ, มัธยมบุรุษ และอุตตมบุรุษ การเลือกใช้กิริยาและวิภัตติให้ถูกต้องตามบุร

…ลวเสน ปกติอาจารธมฺมตาปุพพเหตุกสีลวเสน ปาฏิโมกข สวรอินฺทฺริยสิวรอาชีวปาริสุทธิปจจัยสนนิสสิตสีลวเสน จ ปัญจวิธ ปริยนฺตปาริสุทฺธิสีลาทิวเสนฯ วุตตมป์ เจต์ ปฏิสัมภิทาย" ปญฺจ สีลาน ปริยนฺตปาริสุทธิสีลํ อปริยนฺตป…

เอกสารนี้นำเสนอเกี่ยวกับสีลนิทเทโส โดยเฉพาะเน้นไปที่หลักการของวิสุทธิมคฺคสฺสและการรักษาสีลที่เกี่ยวข้องกับจริยธรรมในพระพุทธศาสนา ส่องทางสู่การเข้าใจและปฏิบัติสีลที่ถูกต้องในชีวิตประจำวัน รวมถึงการนำเส

…ิญญาทิ วเสน ตถา ปริตฺตปริตตารมณาทิวเสน จตุกฺกชุฌานควเสน หานภาคิยาทิวเสน กามาวจราทิวเสน อธิปติวเสน จ ปัญจวิโธ ปญฺจกนเย ปญฺจกชุฌานควเสนาติ ฯ ตตฺถ เอกวิธโกฏฐาโส อุตฺตานตฺโถเยว ฯ ทวิธ โกฏฐาเส ฯ ฉนฺนํ อนุสสติฏ…

วิสุทธิมคฺคคือศิลปะแห่งจิต โดยมีการสำรวจความหมายของสุข สำนึก และการมีจิตตั้งมั่นในสมาธิ ซึ่งสัมพันธ์กับการปฏิบัติและการพัฒนาจิตวิญญาณ ทั้งนี้จะพูดถึงการเข้าถึงสภาวะการปฏิบัติภายใน ส่งเสริมให้เกิดความเ

…ตติฯ เอว หีนมชฺฌิมปณีตวเสน ติวิโธ ฯ ทุติยตฺติเก ฯ ปฐมชฺฌานสมาธิ สทฺธิ์ อุปจารสมาธินา สวิตทุกสวิจาโร ปัญจกนเย ทุติยฌาน สมาธิ อวิตกกวิจารมตฺโต โย หิ วิตกกมาเตเยว อาทีนว ทิสวา วิจาเร อทิสวา เกวล วิตกกรุปหานม…

เนื้อหาในบทนี้พรรณนาเกี่ยวกับสมาธิและการฝึกปฏิบัติในรูปแบบต่างๆ โดยมีการอธิบายถึงเอกคคตา สุขสหคโต และความสำคัญของสมาธิในกระบวนการทำฌาน รวมถึงประเภทของสมาธิ เช่น ปฐมชฌาน สมาธิ อุปจารสมาธิ และการพัฒนาสม

…ตต์ ยุวาสฺส ทสสุ ปลิโพเธสุ ปลิโพโธ อตฺถิ ต์ อุปจฺฉินฺทิตฺวาติ เอตฺถ ฯ อาวาโส จ กุล ลาโภ คโณ กมุมญฺจ ปัญจม อาธาน ญาติ อาพาโธ คนโก อิทธีติ เต ทสาติ อิเม ทส ปลิโพธา นามฯ ตตฺถ อาวาโสเยว อาวาสปลิโพโธ ฯ เอเสว น…

บทความนี้กล่าวถึงหลักธรรมสำคัญในวิสุทธิมคฺค โดยเฉพาะการพัฒนาปัญญาผ่านการปฏิบัติสมาธิและการดำเนินชีวิตที่มีจริยธรรม มีการวิเคราะห์ถึงวิธีการต่างๆ ที่ช่วยในการฝึกสมาธิ รวมทั้งความสำคัญของการมีชีวิตที่มี

…ปน อุปปันนาย สกลสรีร์ ธมิตวา ปริตวตฺถิ วิย มหา อุทโกเมน ปกขนฺตปพพตกจน วัย จ อนุปริป โหติ ฯ สา ปเนสา ปัญจวิธา ปีติ คัพภ์ คุณหนดี ปริปาก คจฺฉนฺตี ทุพพิธ ปสฺสุทธิ์ ปริปูเรต กายปสฺสุทธิญจ จิตตปสุสุทธิญจฯ ปสุส…

เอกสารนี้เกี่ยวกับวิสุทธิมคฺค ซึ่งมีความสำคัญในทางธรรม โดยนำเสนอความหมายและการปฏิบัติภายในใจ ซึ่งสามารถชี้แนะถึงการเข้าถึงความสุขและสมาธิที่แท้จริง วิสุทธิมคฺคเป็นแนวทางที่ช่วยในการปล่อยวางอารมณ์และเข

…ว จตฺตาริ ปญฺจ วา ชวนาน ชวนติ ตโต เทว ภวงคาน ตโต รุ่น วิจารารมณ์ อาวชุชน์ วุฒิตนเยเนว ชวนานีติ เอว์ ปัญจสุ ฌานเคสุ ยทา นิรนุตร์ จิตต์ เปเสต์ สกโกติ อถสฺส อาวชุชน ๑. องฺ. นวก. ๒๓/๔๓๓

เนื้อหาเกี่ยวกับวิสุทธิมคฺคสฺสที่มีการอธิบายถึงปฐมฌานและการบรรลุฌานต่างๆ ในพุทธศาสนา โดยกล่าวถึงวิธีการเข้าถึงฌานผ่านอุปสมฺปชฺช วิหรา ซึ่งสำคัญสำหรับภิกษุในการปฏิบัติธรรม และศึกษาถึงธรรมชาติของจิตใจใน

… ติฏฐิติ ย์ สุตวาปี ปานโภชนาทีสุ อมนุญญตา สณฺฐาติ ปเคว ปญฺญาจกขนา อวโลเกตวา ยตฺถ จ ปติย์ ปานโภชนาที ปัญจธา วิภาค” คนติ เอก ภาค ปาณิกา ขาทนฺติ เอก ภาค อุทรคุคิ ฌาเปติ เอโก ภาโค มุตต์ โหติ เอโก กรีส เอโก รส…

เนื้อหานี้มีการอธิบายถึงวิสุทธิมคฺคและการเชื่อมโยงกับพลังปานโภชนาที นอกจากนี้ยังพูดถึงลักษณะการดำรงอยู่ การรับรู้ทางใจ และการแยกแยะในบริบทของธรรม อันเป็นส่วนสำคัญในการเรียนรู้และการปฏิบัติในพระพุทธศาส

…ปเปติ ฯ อิธาปิ หิ ปุริมภาเค ติณ จตฺตาริ วา ชวนาน กามาวจรานิ อุเปกขาเวทนาสมปยุตตาเนว โหนฺติ ฯ จตุตถ์ ปัญจม วา อรูปาวจร ฯ เสส์ ปฐวีกสิณ วุตตนยเมว ฯ อย ปน วิเสโส ฯ เอวํ อุปฺปนฺโน อรูปาวจรจิตฺเต โส ภิกขุ ยถา …

วิสุทธิมรรคเป็นข้อความสำคัญในพระพุทธศาสนาที่พูดถึงการฝึกสมาธิและพัฒนาจิตใจให้บริสุทธิ์ โดยอธิบายถึงกระบวนการทำจิตให้สงบและเข้าใจธรรมชาติของอากาศ เพื่อเข้าถึงการตรัสรู้ โดยมองว่าความเข้าใจที่ถูกต้องในเ

… นาม ปกรณวิเสสสุล (ทุติโย ภาโค) - หน้าที่ 171 สมาธินิทฺเทโส อิธ ธาตุวเสน ฯ ตสฺมา วณฺณาทิวเสน ปญฺจธา ปัญจธา เกสาทโย มนสิกริตวา อวสาเน เอว์ มนสิกาโร ปวตฺเตตพฺโพ ฯ อิเม เกสา นาม สีสกฎาหปลิเวจนจมเม ชาตา ฯ ตตฺ…

ในบทนี้มีการอภิปรายเกี่ยวกับแนวทางการเจริญสมาธิและการวิเคราะห์ธาตุต่าง ๆ ในร่างกาย และความสัมพันธ์ระหว่างธาตุกับจิต การศึกษานี้มีความสำคัญต่อการเข้าใจลักษณะของร่างกายและจิตใจเพื่อการเจริญเติบโตทั้งในท

…ส สพฺพปฺปการโต อตฺถวณฺณนา สมตตาติ ฯ ย ปน วุตต์ สมาธิภาวนาย โก อานิส โสติ ตตฺถ ฯ ทิฏฐธมฺมสุขวิหาราทิ ปัญจวิโธ สมาธิภาวนาย อานิสโสติ ฯ ตถา หิ เย อรหโต ขีณาสวา สมาปชฺชิตวา เอกคฺคจิตฺตา สุข ทิวส์ วิหริสสามาติ…

บทความนี้กล่าวถึงการศึกษาสมาธิประเภทต่างๆ รวมถึงสมาธิอุปจารและสมาธิอปปนา โดยอธิบายประโยชน์ที่เกิดจากการภาวนา เช่น ความสงบสุขและความเจริญงอกเงยในจิตใจ นอกจากนี้ยังพูดถึงประโยชน์ต่อการดำเนินชีวิตที่ดีขึ

…อิทธิ ชฏิลสฺส คหปติสส ปุญฺญวโต อิทธิ โฆสกสฺส คหปติสฺส ปุญญวโต อิทธิ เมณฑกสุส คหปติสฺส ปุญญวโต อิทธิ ปัญจนน์ มหาปุญญาน์ ปุญญวโต อิทธีติ ฯ สังเขปโต ปน ปริปาก คเต ปุญญสมภาเร อิชฌนก วิเสโส ปุญญวโต อิทธิ ฯ เอต…

บทความนี้นำเสนอความรู้เกี่ยวกับอิทธิวิธนิทฺเทโส โดยบรรยายถึงการกระทำที่ดีและผลของบุญที่สร้างสรรค์ขึ้น การทำความดีส่งผลให้เกิดอำนาจและอิทธิพลในชีวิตหลายด้าน โดยมีตัวอย่างที่ชัดเจนจากในเรื่อง นอกจากนี้ย

…ปปตฺตญฺจ สมานิต ฯ อุภยมปปตต์ อสมาหิต ฯ ตรงควิกขมานสมุจเฉท- ปฏิปสฺสทฺธินิสสรณวิมุตฺติปปตต์ วิมุตติ ฯ ปัญจวิธมป์ เอต์ วิมุตติมปปตต์ อวิมุตฺตนฺติ เวทิตพฺพ ฯ อิติ เจโตปริยญาณลาภี ภิกฺขุ สพฺพปฺปการมฺปิ อิท สรา…

เนื้อหาวิเคราะห์รายละเอียดเกี่ยวกับวิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณวิเสสสุล ซึ่งรวมถึงการพิจารณาเกี่ยวกับความแตกต่างของ จิตต์แต่ละประเภทและผลกระทบที่เกิดจากการทำงานร่วมกัน โดยมีการเน้นถึงความสำคัญของการเข้าใจเ