หน้าหนังสือทั้งหมด

นัยของโลกในพระพุทธศาสนา
110
นัยของโลกในพระพุทธศาสนา
นัยที่ ๑ “โลก” หมายถึงชีวิตร่างกายของเรา ดังที่พระ สัมมาสัมพุทธเจ้า ตรัสว่า “...อาวุโส ในร่างกายซึ่งมีประมาณวาหนึ่ง มีพร้อมทั้งสัญญา พร้อมทั้งใจนี้แล เราบัญญัติโลกไว้ บัญญัติเหตุเกิดโลกไว้ บัญญัติความ
…มาสัมพุทธเจ้าตรัส โดยเน้นถึงความจริงของชีวิตที่เป็นไปตามธรรมชาติ เช่น การเกิดแก่เจ็บตายและความทุกข์ พระพุทธเจ้าทรงบัญญัติเรื่องทุกขอริยสัจเป็นประเด็นสำคัญในการดำเนินชีวิต และมีการสอนวิธีปฏิบัติเพื่อหยุดการเว…
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าและบทบาทของพระองค์
121
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าและบทบาทของพระองค์
สําหรับในกรณีของพระสัมมาสัมพุทธเจ้านั้น ยิ่งจำเป็น ต้องแนะนำพระองค์เป็นอย่างยิ่ง เพราะ ๑. พระพุทธคุณของพระองค์นั้น ยิ่งใหญ่และประเสริฐ เกินกว่าที่จะมีผู้ใดล่วงรู้ทั้งหมด หากไม่ทรงแนะนำด้วยพระ องค์เ…
…วามแตกต่างของพระองค์จากครูอื่น ๆ และการที่พระเจ้าอชาตศัตรูต้องได้รับการแนะนำเพื่อเข้าใจและเลื่อมใสในพระพุทธองค์ พระพุทธองค์แสดงให้เห็นถึงพระคุณธรรมที่เหนือกว่าผู้อื่น และมีความปรารถนาที่จะเผยแผ่พระธรรมให้กับ…
พระพุทธคุณและความศรัทธา
122
พระพุทธคุณและความศรัทธา
…วกโกมาร ภัจจ์จะได้กราบทูลไปครั้งหนึ่งแล้ว แต่ก็ย่อมไม่มีผลเท่ากับการ ได้ฟังจากพระโอษฐ์ของพระองค์ ๕. พระพุทธองค์ทรงปรารถนาจะให้พระเจ้าอชาตศัตรู ทรงตั้งพระทัยฟังการเฉลยปัญหาเกี่ยวกับสามัญญผลเบื้องสูง ขึ้นไป จึ…
เนื้อหานี้กล่าวถึงการฟังพระโอษฐ์จากพระพุทธเจ้าและการที่พระองค์ทรงกระตุ้นพระเจ้าอชาตศัตรูให้ตั้งใจฟังและมีศรัทธาในการเข้าใจสามัญญผลเบื้องสูง กา…
คุณธรรมที่ทำให้เป็นผู้บริสุทธิ์
125
คุณธรรมที่ทำให้เป็นผู้บริสุทธิ์
…มที่ทําให้เป็นผู้บริสุทธิ์ ก่อนที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าจะตรัสอธิบายถึงสามัญญผล เบื้องสูงยิ่ง ๆ ขึ้นไป พระพุทธองค์ทรงวางรากฐานความเข้าใจ ในเรื่องของการบวชให้กับพระเจ้าอชาตศัตรู ดังต่อไปนี้ แรงจูงใจและเป้าหมายใน…
บทที่ ๖ นี้ กล่าวถึงความสำคัญของคุณธรรมที่ทำให้เป็นผู้บริสุทธิ์ โดยการบวชในพระพุทธศาสนาไม่ใช่เพียงการกระทำตามบังคับ แต่เกิดจากศรัทธาในพระธรรมและความเข้าใจในชีวิตที่แท้จริง เห็นได้จาก…
สำรวจและเข้าใจปาฏิโมกข์
136
สำรวจและเข้าใจปาฏิโมกข์
๑. สำรวมระวังในพระปาฏิโมกข์ “สำรวมระวังในพระปาฏิโมกข์” นี้มีศัพท์บัญญัติใน พระพุทธศาสนาว่า “ปาฏิโมกขสังวรศีล” มีคำศัพท์แยกออกมา พิจารณาได้ ๓ คำ คือ คำที่ ๑ “ปาฏิโมกข์” แปลว่า ยังผู้ร…
“ปาฏิโมกขสังวรศีล” เป็นแนวทางสำคัญในพระพุทธศาสนา เพื่อการสำรวมระวังตนให้ประพฤติดีงามทางกายและวาจา ผ่านการงดเว้นจากบาปและกระทำแต่สิ่งที่ดีงาม โด…
มรรยาทและโคจรในพระพุทธศาสนา
137
มรรยาทและโคจรในพระพุทธศาสนา
…์ ที่ต้องแยกพิจารณาอยู่ ๒ คำ คือ “มรรยาท” กับ “โคจร” คำว่า “มรรยาท” บางทีก็เขียน “มารยาท” แต่ในตำรา พระพุทธศาสนา มักนิยมใช้คำว่า “อาจาระ” อาจาระนั้นแบ่ง ออกเป็น ๒ อย่าง คือ อาจาระที่ดี กับ อาจาระที่ไม่ดี อาจ…
บทความนี้กล่าวถึงมรรยาทและโคจรในพระพุทธศาสนา โดยเน้นถึงคำศัพท์ที่สำคัญ 2 คำ คือ มรรยาท และ โคจร ซึ่งอธิบายถึงอาจาระที่ดีและไม่ดี อาจาระที่ด…
การปฏิบัติตนของพระภิกษุในอาชีพบริสุทธิ์
155
การปฏิบัติตนของพระภิกษุในอาชีพบริสุทธิ์
5) พระภิกษุโดยทั่วไปเอ่ยปากขออาหารจากนายก ทายิกามาฉันเอง ต้องอาบัติทุกกฎ การขอดังกล่าวแล้วนี้ จะเห็นว่า แม้พระภิกษุยังมิได้บริโภค ก็เป็นอาบัติ คือ การละเมิดปาฏิโมกขสังวรศีล หากบริโภคแล้ว ย่อมเป็นการละ
…าหารจากนายกทายิกา ซึ่งถ้าเปิดปากขออาหารแม้จะยังไม่บริโภคก็เป็นการละเมิดแนวนโยบายของปาฏิโมกขสังวรศีล พระพุทธเจ้าได้บัญญัติไว้เพื่อป้องกันการประพฤติมิจฉาอาชีวะ พระภิกษุที่ไปตามหลักปฎิบัติดังกล่าวอย่างเคร่งครัด…
ความสำคัญของสติและสัมปชัญญะในพระพุทธศาสนา
189
ความสำคัญของสติและสัมปชัญญะในพระพุทธศาสนา
… ความรู้สึกตัว หรืออาการ รู้ตัวในขณะทำอยู่ เช่น รู้ว่าเรากำลังพูดอะไร กำลังคิดอะไร หรือ กำลังทำอะไร พระพุทธศาสนาถือว่า “สัมปชัญญะ” เป็นธรรมที่มี อุปการะมากอีกข้อหนึ่ง โดยทั่วไปจะใช้คู่กับ “สติ” เรียกว่า “สติ…
เนื้อหานี้เน้นถึงความสำคัญของธรรมคือสติและสัมปชัญญะซึ่งช่วยให้อยู่ในปัจจุบันและไม่หลงลืมสิ่งที่ต้องทำ ทั้งสองมีความสัมพันธ์กัน โดยสติช่วยให้รู้ก่อนการกระทำ และสัมปชัญญะช่วยให้รู้ตัวขณะทำ ซึ่งมีการแบ่ง
ความเข้าใจที่ถูกต้องเกี่ยวกับสันโดษและอัปปิจฉา
193
ความเข้าใจที่ถูกต้องเกี่ยวกับสันโดษและอัปปิจฉา
…็นเครื่องถ่วงความเจริญก้าวหน้าของตนและ ประเทศชาติ บางคนยังเกิดความเข้าใจวิปลาสออกไปถึงขนาด กล่าวว่า พระพุทธศาสนาสอนให้คนเกียจคร้าน ความจริงธรรม ๒ ข้อนี้ มีความหมายตามหลักพระ พุทธศาสนา ดังนี้ “สันโดษ” คือ ควา…
บทความนี้ชี้แจงความหมายของสันโดษและอัปปิจฉาในพระพุทธศาสนา โดยอธิบายว่าสันโดษคือความยินดีในการมีสิ่งต่าง ๆ ที่ตนมี และอัปปิจฉาคือความมักน้อย ผู้ที่มีความ…
สันโดษในพระพุทธศาสนาและความสำคัญ
194
สันโดษในพระพุทธศาสนาและความสำคัญ
ในพระพุทธศาสนาท่านใช้ว่า “ยินดีในของที่ตนมี เมื่อเราพอใจในบุคคลหรือสถาบันใด ๆ แล้ว เราย่อม ป้องกันรักษา ทำนุบ…
ในพระพุทธศาสนา สันโดษคือการพอใจในสิ่งที่ตนมี ซึ่งช่วยให้เรารักษา ทำนุบำรุง และส่งเสริมบุคคลหรือสถาบันที่เราพอ…
ญาณกำหนดรู้ใจผู้อื่นของพระพุทธองค์
241
ญาณกำหนดรู้ใจผู้อื่นของพระพุทธองค์
จับโยนข้ามมหาสมุทรเสีย ครั้นไปถึงที่ประทับ ของพระพุทธองค์ ยักษ์ได้แสดงอาการข่มขู่ โดยเรียกพระพุทธองค์ให้เสด็จออกไปหา ยังมี ทันทียักษ์จะพูดอะไรต่อไป พระพุ…
เนื้อหาเกี่ยวกับการสนทนาและการเปิดเผยความรู้ของพระพุทธองค์ที่แสดงถึงความสามารถในการรู้ใจผู้อื่น โดยมีการสนทนากับยักษ์และพระเจ้าอชาตศัตรู ผ่านการตรัสถึงควา…
การสารภาพผิดและการเห็นคุณค่าของความผิด
257
การสารภาพผิดและการเห็นคุณค่าของความผิด
…มื่อสิ้นกระแสรับสั่งของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า พระเจ้า อชาตศัตรูก็ทรงปีติยินดีเป็นล้นพ้น เมื่อได้สดับว่าพระพุทธองค์ ทรงรับการสารภาพผิดของพระองค์ โดยมิได้ทรงช้าเติมให้ โทมนัสยิ่งขึ้นไปอีก มิหนำซ้ำยังทรงสรรเสริญว่…
ในบทนี้กล่าวถึงการสารภาพผิดของมหาบพิตรซึ่งได้ปลงพระชนม์ชีพพระบิดา และการที่พระพุทธเจ้าทรงยอมรับการสารภาพเช่นนั้นว่าเป็นสิ่งที่ถูกต้องและมีคุณค่า การเห็นความผิดและการสารภาพทำให้เกิดกา…
หลักการบรรลุรูปฌานในพระพุทธศาสนา
267
หลักการบรรลุรูปฌานในพระพุทธศาสนา
…่งที่รู้ได้ยาก เพราะหากพระภิกษุบอกเล่าถึงคุณวิเศษเหล่านี้ของตน ก็จะ เป็นการผิดพระวินัย อย่างไรก็ตาม พระพุทธศาสนานั้น ถือว่าใจคนเรา สำคัญยิ่งนัก ดังพุทธศาสนสุภาษิตว่า “ธรรมทั้งหลาย มีใจเป็น หัวหน้า” * ดังนั้น…
การบรรลุรูปฌานในพระพุทธศาสนานั้นเป็นกระบวนการที่ยาก ที่พระภิกษุไม่สามารถบอกเล่าคุณวิเศษของตนได้ ถือว่าใจคนมีความสำคัญอย่างย…
การปฏิบัติต่อพระภิกษุสงฆ์
275
การปฏิบัติต่อพระภิกษุสงฆ์
…ูอาจารย์ ๑.๕ ระลึกอยู่เสมอว่า พระภิกษุที่บริบูรณ์บริสุทธิ์ พร้อมด้วยศีล สมาธิ และปัญญา คือ ผู้สืบทอดพระพุทธศาสนา อย่างแท้จริง หากขาดพระภิกษุที่ประพฤติดีปฏิบัติชอบเหล่านี้ เสียแล้ว พระพุทธศาสนาจะล่มสลาย ๒. กา…
…็น ๒ กลุ่ม ได้แก่ การสนับสนุนพระภิกษุที่ดีและพระภิกษุที่ย่อหย่อนในธรรมวินัย การสร้างความมั่นคงให้กับพระพุทธศาสนาต้องอาศัยพระภิกษุที่ประพฤติดีปฏิบัติชอบ พร้อมทั้งการสนับสนุนการศึกษาของพระภิกษุ การเผยแผ่ธรรมะ …
เป้าหมายสูงสุดในพระพุทธศาสนา
284
เป้าหมายสูงสุดในพระพุทธศาสนา
พ้น เพื่อบรรลุนิพพาน ซึ่งเป็นเป้าหมายสูงสุดในพระพุทธศาสนา อาจเรียกง่าย ๆ ว่า “เป้าหมายเหนือฟ้า” เป้าหมายระดับนี้ มีปรากฏเฉพาะในพระพุทธศาสนา เท่านั้น ไม่…
บทความนี้สำรวจเป้าหมายสูงสุดในพระพุทธศาสนา ซึ่งคือการบรรลุนิพพาน เป้าหมายนี้เป็นคุณลักษณะเฉพาะของพระพุทธศาสนา และแสดงให้เห็นว่า พระพุทธศา…
การปฏิบัติตามพระธรรมวินัยในพระพุทธศาสนา
285
การปฏิบัติตามพระธรรมวินัยในพระพุทธศาสนา
…นถึงการเจริญสมถภาวนา และการเจริญวิปัสสนา ภาวนา ซึ่งเป็นการปฏิบัติระดับสูงสุด และถือเป็นหัวใจสำคัญ ในพระพุทธศาสนา เพราะเป็นวิธีการสำคัญที่สุดที่นำไปสู่มรรค ผลนิพพาน อันเป็นเป้าหมายสูงสุดในพระพุทธศาสนา อนึ่ง ฆ…
…ายระดับ ตั้งแต่การถือศีลที่แตกต่างกันไปจนถึงการเจริญสมาธิและวิปัสสนาซึ่งเป็นการปฏิบัติที่สำคัญยิ่งในพระพุทธศาสนา และมุ่งหวังสู่การบรรลุธรรมกายและนิพพาน แม้ฆราวาสจะยังมีการเข้าใจที่ไม่สมบูรณ์ ใช้ศีลและสมาธิใน…
คุณลักษณะของกัลยาณมิตร
293
คุณลักษณะของกัลยาณมิตร
…ที่ยั่งยืนต่อไป และเพื่อประโยชน์สุขของเราเอง แม้พระสัมมาสัมพุทธเจ้าก็ทรงย้ำเตือนให้คบกัลยาณมิตร ดัง พระพุทธภาษิตว่า “บุคคลไม่ควรคบมิตรเลว ไม่ควรคบคนต่ำช้าเลวทราม ควรคบกัลยาณมิตร ควรคบบุรุษผู้สูงสุด” จากสามัญ…
บทความนี้พูดถึงความสำคัญของการมีเพื่อนที่ดี หรือ 'กัลยาณมิตร' ที่คอยยับยั้งและสนับสนุนเราตลอดเวลา เพื่อสร้างสัมพันธภาพที่ยั่งยืนตามคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า การเลือกคบคนจึงควรคำนึงถึงคุณธรรมและความส
คุณธรรมที่พ่อแม่ควรปลูกฝังในลูก
311
คุณธรรมที่พ่อแม่ควรปลูกฝังในลูก
… มากมาย แต่คุณธรรมสำคัญที่จะช่วยพัฒนาโยนิโสมนสิการให้ แก่ลูก ก็คือ ๑) ความรู้เรื่องเป้าหมายสูงสุดของพระพุทธศาสนา ซึ่งก็คือ เป้าหมายสูงสุดของชีวิตมนุษย์นั่นเอง พระพุทธศาสนา สอนให้คนเราสั่งสมบุญบารมี เมื่อบุญบ…
สาระสำคัญเกี่ยวกับคุณธรรมที่พ่อแม่ควรส่งเสริมให้แก่ลูก ได้แก่ ความรู้เรื่องเป้าหมายสูงสุดของพระพุทธศาสนา คือ การสั่งสมบุญบารมีเพื่อเข้าถึงความหลุดพ้น และหลักปฏิบัติเพื่อบรรลุเป้าหมายสูงสุด ซึ่งประกอบ…
การบำรุงพระพุทธศาสนาและมงคล 6 ประการ
312
การบำรุงพระพุทธศาสนาและมงคล 6 ประการ
อุปถัมภ์จากฆราวาสแล้ว ย่อมไม่สามารถจะปฏิบัติหน้าที่ของ ท่านต่อไปได้ ทั้งนี้ย่อมหมายถึงความสิ้นสุดของพระพุทธศาสนา ดังนั้นจึงเป็นหน้าที่โดยตรงของชาวพุทธทุกคนที่จะต้องทำนุ บำารุงพระพุทธศาสนา ๕) หลักปฏิบัติตามมง…
อุปถัมภ์จากฆราวาสมีความสำคัญต่อการดำรงอยู่ของพระพุทธศาสนา จึงเป็นหน้าที่ของชาวพุทธในการบำรุงศาสนา โดยมีหลักปฏิบัติตามมงคล 6 ประการ ได้แก่ การเลือกคบคนดี…
ผลกระทบจากการขาดความรู้ธรรมะในประเทศไทย
329
ผลกระทบจากการขาดความรู้ธรรมะในประเทศไทย
บัดนี้ ผลพวงของการขาดความรู้ความเข้าใจธรรมะใน พระพุทธศาสนา ได้แสดงผลปรากฏชัดเจนแล้วในสังคมไทยทุก ระดับชั้น นับตั้งแต่พฤติกรรมอันไม่ชอบมาพากลของคนระดับ ผู…
บทความนี้กล่าวถึงผลพวงจากการขาดความรู้ความเข้าใจธรรมะในพระพุทธศาสนา ซึ่งแสดงให้เห็นในพฤติกรรมของประชาชน ตั้งแต่ผู้บริหารประเทศยันเยาวชน ทำให้เกิดปัญหา เช่น อาชญาก…