หน้าหนังสือทั้งหมด

หมวดเทวดา
12
หมวดเทวดา
…ายพระพร องค์ ๓ แห่งท้าวสักกะ ได้แก่ ประการที่ ๑ ท้าวสักกะย่อมเพียบพร้อมด้วย ความสุขอย่าง เดียวฉันใด พระโยคาวจร ก็ควรยินดี แต่ความสุข ที่เกิดจากการ ทำความสงบภายในอย่างยิ่งประการเดียว ฉันนั้น ประการที่ ๒ ท้าว…
…ายพระพร องค์ ๓ แห่งท้าวสักกะ ได้แก่ ประการที่ ๑ ท้าวสักกะย่อมเพียบพร้อมด้วย ความสุขอย่าง เดียวฉันใด พระโยคาวจร ก็ควรยินดี แต่ความสุข ที่เกิดจากการ ทำความสงบภายในอย่างยิ่งประการเดียว ฉันนั้น ประการที่ ๒ ท้าว…
หมวดเทวดา
13
หมวดเทวดา
๑๒ มี ลิ น ท ปั ญ ห า : ฉ บั บ ได้เห็นเทพเจ้าทั้งหลายแล้ว ย่อมทำให้ท่านเหล่านั้นร่าเริง ฉันใด พระโยคาวจรก็ควรทำใจให้เกิดความร่าเริง ไม่หดหู่ ไม่เกียจคร้านใน กุศลกรรมทั้งหลาย ฉันนั้น ประการที่ ๓ ท้าวสั…
มี ลิ น ท ปั ญ ห า : ฉ บั บ ได้เห็นเทพเจ้าทั้งหลายแล้ว ย่อมทำให้ท่านเหล่านั้นร่าเริง ฉันใด พระโยคาวจรก็ควรทำใจให้เกิดความร่าเริง ไม่หดหู่ ไม่เกียจคร้านใน กุศลกรรมทั้งหลาย ฉันนั้น ประการที่ ๓ ท้าวสั…
หมวดมนุษย์
14
หมวดมนุษย์
…าจักรพรรดิ์ ได้แก่ ประการที่ ๑ ธรรมดาพระเจ้าจักรพรรดิย่อมทรงสงเคราะห์ ประชาชนด้วยสังคหวัตถุ ๔ ฉันใด พระโยคาวจร ก็ควรสงเคราะห์ ควรประคอง ควรอนุเคราะห์ ควรทำให้ร่าเริง แก่บริษัท ๔ ฉันนั้น ประการที่ ๒ ธรรมดาใน…
…าจักรพรรดิ์ ได้แก่ ประการที่ ๑ ธรรมดาพระเจ้าจักรพรรดิย่อมทรงสงเคราะห์ ประชาชนด้วยสังคหวัตถุ ๔ ฉันใด พระโยคาวจร ก็ควรสงเคราะห์ ควรประคอง ควรอนุเคราะห์ ควรทำให้ร่าเริง แก่บริษัท ๔ ฉันนั้น ประการที่ ๒ ธรรมดาใน…
หมวดมนุษย์
15
หมวดมนุษย์
…** ประการที่ ๓ ธรรมดาพระเจ้าจักรพรรดิ์ ย่อมเสด็จประพาส โลก เพื่อทรงพิจารณาดูคนดี คนเลว ทุกวัน ฉันใด พระโยคาวจรก็ ควรพิจารณากายกรรม วจีกรรม มโนกรรมทุกวัน แล้วทำให้บริสุทธิ์ โดยคิดว่าวันคืนล่วงไป กาย วาจา ใจข…
…** ประการที่ ๓ ธรรมดาพระเจ้าจักรพรรดิ์ ย่อมเสด็จประพาส โลก เพื่อทรงพิจารณาดูคนดี คนเลว ทุกวัน ฉันใด พระโยคาวจรก็ ควรพิจารณากายกรรม วจีกรรม มโนกรรมทุกวัน แล้วทำให้บริสุทธิ์ โดยคิดว่าวันคืนล่วงไป กาย วาจา ใจข…
ผู้ ห ยั่ ง ล ง สู่ ค ว า ม เ พี ย ร
16
ผู้ ห ยั่ ง ล ง สู่ ค ว า ม เ พี ย ร
… นั้น เป็นประการใด องค์ ๒ แห่งช่างไม้ ได้แก่ ประการที่ ๑ ธรรมดาช่างไม้วัดบรรทัดแล้ว จึงถากไม้ ฉันใด พระโยคาวจร ก็ควรวางพระพุทธเจ้าเป็นแบบแผน แล้วยึดศีลเป็น หลักยั่งยืนอยู่บนปฐพี จับเอามีดคือปัญญา ด้วยมือคือ…
… นั้น เป็นประการใด องค์ ๒ แห่งช่างไม้ ได้แก่ ประการที่ ๑ ธรรมดาช่างไม้วัดบรรทัดแล้ว จึงถากไม้ ฉันใด พระโยคาวจร ก็ควรวางพระพุทธเจ้าเป็นแบบแผน แล้วยึดศีลเป็น หลักยั่งยืนอยู่บนปฐพี จับเอามีดคือปัญญา ด้วยมือคือ…
มิ ลิ น ท ปั ญ ห า : ฉ บั บ
17
มิ ลิ น ท ปั ญ ห า : ฉ บั บ
…กรย่อมคิดว่า เรา เป็นลูกจ้าง เราจักต้องตั้งใจทำงานด้วยความไม่ประมาท เพื่อเรา จักได้ค่าจ้างมาก ฉันใด พระโยคาวจรก็ควรคิดว่า เมื่อเราพิจารณา กายอันประกอบด้วยธาตุ ๔ นี้ดีแล้ว เราก็จะเป็นผู้ไม่ประมาทเนืองๆ มีสติ…
…กรย่อมคิดว่า เรา เป็นลูกจ้าง เราจักต้องตั้งใจทำงานด้วยความไม่ประมาท เพื่อเรา จักได้ค่าจ้างมาก ฉันใด พระโยคาวจรก็ควรคิดว่า เมื่อเราพิจารณา กายอันประกอบด้วยธาตุ ๔ นี้ดีแล้ว เราก็จะเป็นผู้ไม่ประมาทเนืองๆ มีสติ…
มี ลิ น ท ปั ญ ห า : ฉ บั บ
19
มี ลิ น ท ปั ญ ห า : ฉ บั บ
… ประการที่ ๒ ธรรมดาพรานเบ็ด ย่อมสละสัตว์ที่ใช้เป็นเหยื่อ เพียงเล็กน้อย เพื่อให้ได้ปลาจำนวนมาก ฉันใด พระโยคาวจร ก็ควร สละเหยื่ออันเล็กน้อย คือ อามิสในทางโลก เพื่อให้ได้สมณคุณ” อัน ยิ่งใหญ่ต่อไป ฉันนั้น ข้อนี…
… ประการที่ ๒ ธรรมดาพรานเบ็ด ย่อมสละสัตว์ที่ใช้เป็นเหยื่อ เพียงเล็กน้อย เพื่อให้ได้ปลาจำนวนมาก ฉันใด พระโยคาวจร ก็ควร สละเหยื่ออันเล็กน้อย คือ อามิสในทางโลก เพื่อให้ได้สมณคุณ” อัน ยิ่งใหญ่ต่อไป ฉันนั้น ข้อนี…
การฝึกหัดในอารมณ์
21
การฝึกหัดในอารมณ์
…ย โศกเศร้า รำพัน คับแค้น เป็นธรรมดา ประการที่ ๔ ธรรมดานายขมังธนู ย่อมหัดยิงธนูทั้งเช้าและเย็น ฉันใด พระโยคาวจรก็ควรฝึกหัดในอารมณ์ ทั้งเช้าเย็น ฉันนั้น สมกับคำพระสารีบุตรเถรเจ้า ว่า นายขมังธนูย่อมหัดยิงธนูทั…
…ย โศกเศร้า รำพัน คับแค้น เป็นธรรมดา ประการที่ ๔ ธรรมดานายขมังธนู ย่อมหัดยิงธนูทั้งเช้าและเย็น ฉันใด พระโยคาวจรก็ควรฝึกหัดในอารมณ์ ทั้งเช้าเย็น ฉันนั้น สมกับคำพระสารีบุตรเถรเจ้า ว่า นายขมังธนูย่อมหัดยิงธนูทั…
การรู้จักสิ่งที่ดีและไม่ดี
22
การรู้จักสิ่งที่ดีและไม่ดี
…้วยกตนขึ้นจากหล่มได้ ฉันนั้น ประการที่ ๒ ธรรมดาต้นหน ย่อมรู้สิ่งที่ดี และไม่ดีในมหาสมุทร ได้ทั้งหมด พระโยคาวจรก็ควรรู้จัก สิ่งที่เป็นกุศล และอกุศล มีโทษ ไม่มีโทษ ควรเกี่ยวข้อง ไม่ควรเกี่ยวข้อง เลว ดี อะไรคื…
…้วยกตนขึ้นจากหล่มได้ ฉันนั้น ประการที่ ๒ ธรรมดาต้นหน ย่อมรู้สิ่งที่ดี และไม่ดีในมหาสมุทร ได้ทั้งหมด พระโยคาวจรก็ควรรู้จัก สิ่งที่เป็นกุศล และอกุศล มีโทษ ไม่มีโทษ ควรเกี่ยวข้อง ไม่ควรเกี่ยวข้อง เลว ดี อะไรคื…
การขวนขวายในประโยชน์ของตน
23
การขวนขวายในประโยชน์ของตน
…น์ ใน ปรินิพพานสูตร ว่า ดูก่อนอานนท์ พวกเธอจงประกอบในประโยชน์ของตน อย่าได้ประมาทในประ โยชน์ของตน 66 พระโยคาวจร ก็ควรประพฤติพรหมจรรย์ ให้บริสุทธิ์บริบูรณ์ จนตลอดชีวิต แม้จะทุกข์สุขเพียงใดก็ตาม 99
…ธพจน์ ใน ปรินิพพานสูตร ว่า ดูก่อนอานนท์ พวกเธอจงประกอบในประโยชน์ของตน อย่าได้ประมาทในประ โยชน์ของตน พระโยคาวจร ก็ควรประพฤติพรหมจรรย์ ให้บริสุทธิ์บริบูรณ์ จนตลอดชีวิต แม้จะทุกข์สุขเพียงใดก็ตาม
หมวดสัตว์บก
24
หมวดสัตว์บก
…การใด องค์ ๑ แห่งแม่เสือเหลือง คือ ธรรมดาแม่-เสือเหลืองเมื่อมี ท้องแล้วจะไม่เข้าใกล้ตัวผู้อีก ฉันใด พระโยคาวจรก็ฉันนั้น คือ เมื่อ ได้เห็นการปฏิสนธิ ได้แก่ ความเกิด และความอยู่ในครรภ์ ความจุติ ได้แก่ความ แตก…
…การใด องค์ ๑ แห่งแม่เสือเหลือง คือ ธรรมดาแม่-เสือเหลืองเมื่อมี ท้องแล้วจะไม่เข้าใกล้ตัวผู้อีก ฉันใด พระโยคาวจรก็ฉันนั้น คือ เมื่อ ได้เห็นการปฏิสนธิ ได้แก่ ความเกิด และความอยู่ในครรภ์ ความจุติ ได้แก่ความ แตก…
ผู้หยั่งลงสู่ความเพียร
26
ผู้หยั่งลงสู่ความเพียร
…์ นั้น เป็นประการใด องค์ ๗ แห่งราชสีห์ ได้แก่ ประการที่ ๑ ธรรมดาราชสีห์ ย่อมมีกายขาวบริสุทธิ์ ฉันใด พระโยคาวจรก็ควรให้มีจิตขาวบริสุทธิ์ ปราศจากความรำคาญ ฉันนั้น ประการที่ ๒ ธรรมดาราชสีห์ ย่อมเที่ยวไปด้วยเท้…
…์ นั้น เป็นประการใด องค์ ๗ แห่งราชสีห์ ได้แก่ ประการที่ ๑ ธรรมดาราชสีห์ ย่อมมีกายขาวบริสุทธิ์ ฉันใด พระโยคาวจรก็ควรให้มีจิตขาวบริสุทธิ์ ปราศจากความรำคาญ ฉันนั้น ประการที่ ๒ ธรรมดาราชสีห์ ย่อมเที่ยวไปด้วยเท้…
ผู้หยั่งลงสู่ความเพียร
27
ผู้หยั่งลงสู่ความเพียร
๒๖ บ มี ลิ น ท ปั ญ ห า : ฉ บั บ ประการที่ ๔ ธรรมดาราชสีห์ ถึงจะตายก็ไม่ยอมอ่อนน้อม ต่อใคร ฉันใด พระโยคาวจรก็ไม่ควรอ่อนน้อมต่อใคร เพียงเพราะ เห็นแก่ปัจจัย ๔ แม้ตัวจะตายก็ตาม ประการที่ ๕ ธรรมดาราชสีห์ ย่อ…
…และอาหาร ฉันนั้น ประการที่ 5 ธรรมดาราชสีห์ ย่อมไม่สะสมอาหาร กินคราว หนึ่งแล้วไม่เก็บไว้กินอีก ฉันใด พระโยคาวจรก็ไม่ควรสะสมอาหาร ฉันนั้น ประการที่ ๗ ธรรมดาราชสีห์ เวลาหาอาหารไม่ได้ ก็ไม่ทุกข์ ร้อน และเมื่อได…
การพิจารณากายและการทำลายกิเลส
28
การพิจารณากายและการทำลายกิเลส
…นประการใด องค์ ๕ แห่งช้าง ได้แก่ ประการที่ ๑ ธรรมดาช้างเมื่อเที่ยวไป ย่อมเอาเท้าย่ำลงไปบน ดิน ฉันใด พระโยคาวจรผู้พิจารณากาย ก็ควรทำลายกิเลสทั้งปวง ฉันนั้น ๒ ประการที่ ๒ ธรรมดาช้างย่อมมองตรงไปข้างหน้า ไม่หัน…
…นประการใด องค์ ๕ แห่งช้าง ได้แก่ ประการที่ ๑ ธรรมดาช้างเมื่อเที่ยวไป ย่อมเอาเท้าย่ำลงไปบน ดิน ฉันใด พระโยคาวจรผู้พิจารณากาย ก็ควรทำลายกิเลสทั้งปวง ฉันนั้น ประการที่ ๒ ธรรมดาช้างย่อมมองตรงไปข้างหน้า ไม่หันซ้…
การฟังคำสั่งสอนและการยินดีรับฟัง
30
การฟังคำสั่งสอนและการยินดีรับฟัง
ผู้ ห ยั่ ง ล ง สู่ ค ว า ม เ พี ย ร ประการที่ ๓ ธรรมดาโค ย่อมเต็มใจดื่มน้ำ ฉันใด พระโยคาว จร ก็ควรเต็มใจฟังคำสั่งสอนของพระอุปัชฌาย์ ฉันนั้น ะ ประการที่ ๔ ธรรมดาโคนั้น เมื่อผู้ใดจูงไป ก็ยอ…
ผู้ ห ยั่ ง ล ง สู่ ค ว า ม เ พี ย ร ประการที่ ๓ ธรรมดาโค ย่อมเต็มใจดื่มน้ำ ฉันใด พระโยคาว จร ก็ควรเต็มใจฟังคำสั่งสอนของพระอุปัชฌาย์ ฉันนั้น ะ ประการที่ ๔ ธรรมดาโคนั้น เมื่อผู้ใดจูงไป ก็ยอ…
ผู้หยั่งลงสู่ความเพียร
32
ผู้หยั่งลงสู่ความเพียร
…ก ได้แก่ ประการที่ ๑ ธรรมดาสุนัขจิ้งจอก เมื่อได้อาหาร แล้วย่อมไม่ รังเกียจ ย่อมกินจนพอต้องการ ฉันใด พระโยคาวจร เมื่อได้ ภัตตาหารแล้ว ก็ไม่ควรรังเกียจ ไม่ว่าชนิดไหน ควรฉันเพียงเพื่อ ประทังสังขาร ฉันนั้น สมกั…
…ก ได้แก่ ประการที่ ๑ ธรรมดาสุนัขจิ้งจอก เมื่อได้อาหาร แล้วย่อมไม่ รังเกียจ ย่อมกินจนพอต้องการ ฉันใด พระโยคาวจร เมื่อได้ ภัตตาหารแล้ว ก็ไม่ควรรังเกียจ ไม่ว่าชนิดไหน ควรฉันเพียงเพื่อ ประทังสังขาร ฉันนั้น สมกั…
มิลินทปัญหา: ฉบับ
33
มิลินทปัญหา: ฉบับ
…ุกร นั้น เป็นประการใด องค์ ๒ แห่งสุกร ได้แก่ ประการที่ ๑ ธรรมดาสุกร ย่อมชอบนอนแช่น้ำในฤดูร้อน ฉันใด พระโยคาวจรก็ควรกำกับใจที่เร่าร้อน ตื่นเต้น ด้วยเมตตาภาวนาอัน ชุ่มเย็นอยู่เสมอ ประการที่ ๒ ธรรมดาสุกร ย่อมข…
…ุกร นั้น เป็นประการใด องค์ ๒ แห่งสุกร ได้แก่ ประการที่ ๑ ธรรมดาสุกร ย่อมชอบนอนแช่น้ำในฤดูร้อน ฉันใด พระโยคาวจรก็ควรกำกับใจที่เร่าร้อน ตื่นเต้น ด้วยเมตตาภาวนาอัน ชุ่มเย็นอยู่เสมอ ประการที่ ๒ ธรรมดาสุกร ย่อมข…
ผู้หยั่งลงสู่ความเพียร
34
ผู้หยั่งลงสู่ความเพียร
…อมหาที่อยู่ที่ ปลอดภัย คือ ต้นไม้ใหญ่ที่กิ่งดกหนาและเงียบสงัด ฉันใด พระ โยคาวจรก็ควรเป็นฉันนั้น คือ พระโยคาวจรควรหาที่อยู่ใกล้ กัลยาณมิตร ผู้มีศีลธรรม อันดีงาม ผู้มีความรู้มาก ผู้รู้จักสั่งสอน ประการที่ ๒ ธ…
…อมหาที่อยู่ที่ ปลอดภัย คือ ต้นไม้ใหญ่ที่กิ่งดกหนาและเงียบสงัด ฉันใด พระ โยคาวจรก็ควรเป็นฉันนั้น คือ พระโยคาวจรควรหาที่อยู่ใกล้ กัลยาณมิตร ผู้มีศีลธรรม อันดีงาม ผู้มีความรู้มาก ผู้รู้จักสั่งสอน ประการที่ ๒ ธ…
มิลินทปัญหา: ฉบับ
35
มิลินทปัญหา: ฉบับ
๓๔ มี ลิ น ท ปั ญ ห า : ฉ บั บ ที่ระหว่างถ้ำก็ดี ย่อมแสวงหาแต่หนู ฉันใด พระโยคาวจรผู้ไปอยู่ที่บ้าน ที่ป่า โคนไม้ ที่แจ้ง ที่ว่างในเรือน ก็ไม่ควรประมาท ควรแสวงหาอาหาร คือ กายคตาสต…
มี ลิ น ท ปั ญ ห า : ฉ บั บ ที่ระหว่างถ้ำก็ดี ย่อมแสวงหาแต่หนู ฉันใด พระโยคาวจรผู้ไปอยู่ที่บ้าน ที่ป่า โคนไม้ ที่แจ้ง ที่ว่างในเรือน ก็ไม่ควรประมาท ควรแสวงหาอาหาร คือ กายคตาสต…
ผู้หยั่งลงสู่ความเพียร
36
ผู้หยั่งลงสู่ความเพียร
…ู นั้น เป็น ประการใด องค์ ๑ แห่งหนู คือ ธรรมดาของหนู ย่อมเที่ยวแสวงหาอาหาร ไปตามที่นั้นที่นี้ ฉันใด พระโยคาวจร เมื่อเที่ยวไปข้างโน้นข้างนี้ ก็ ควรแสวงหาโยนิโสมนสิการ ฉันนั้น ข้อนี้สมกับคำของพระอุปเสนเถรเจ้า…
…ู นั้น เป็น ประการใด องค์ ๑ แห่งหนู คือ ธรรมดาของหนู ย่อมเที่ยวแสวงหาอาหาร ไปตามที่นั้นที่นี้ ฉันใด พระโยคาวจร เมื่อเที่ยวไปข้างโน้นข้างนี้ ก็ ควรแสวงหาโยนิโสมนสิการ ฉันนั้น ข้อนี้สมกับคำของพระอุปเสนเถรเจ้า…